IV SA/Wa 1457/12
PostanowienieWSA w Warszawie2012-09-27
Skład orzekający: Teresa Zyglewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wstrzymanie wykonania decyzji o odmowie nadania statusu uchodźcy i nakazie wydalenia jest uzasadnione, gdy jej wykonanie może spowodować nieodwracalne skutki dla skarżącego, uniemożliwiając mu pełne skorzystanie z prawa do sądu i czyniąc ewentualną ochronę iluzoryczną?Ratio decidendi
Wykonanie decyzji o odmowie nadania statusu uchodźcy i nakazie wydalenia, przed rozpoznaniem skargi, może spowodować nieodwracalne skutki dla skarżącego, takie jak niemożność osobistego uczestnictwa w postępowaniu sądowym i skorzystania z prawa do sądu. Ponadto, w przypadku uwzględnienia skargi, ochrona międzynarodowa mogłaby okazać się iluzoryczna. W związku z tym, wstrzymanie wykonania takiej decyzji jest uzasadnione na podstawie art. 61 § 3 PPSA.Stan faktyczny
Skarżący K. B. złożył skargę na decyzję Rady do Spraw Uchodźców odmawiającą mu nadania statusu uchodźcy, ochrony uzupełniającej oraz orzekającą o jego wydaleniu z Polski. W skardze zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania tej decyzji, argumentując, że wydalenie narazi go na prześladowania i uczyni ewentualną ochronę iluzoryczną. Organ administracji nie widział podstaw do uwzględnienia wniosku.Rozstrzygnięcie
Wstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Teresa Zyglewska po rozpoznaniu w dniu 27 września 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. B. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi K. B. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] czerwca 2012 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy i udzielenia ochrony uzupełniającej oraz wydalenia z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i stwierdzenia, że nie zachodzą okoliczności dla udzielenia zgody na pobyt tolerowany postanawia: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji.
W skardze z dnia 5 lipca 2012 r. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] czerwca 2012 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy i udzielenia ochrony uzupełniającej oraz wydalenia z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i stwierdzenia, że nie zachodzą okoliczności dla udzielenia zgody na pobyt tolerowany, K. B. zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
Uzasadniając żądanie zastosowania ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym skarżący podniósł, że wydalenie go z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej sprowadziłoby na niego bezpośrednie niebezpieczeństwo poddania prześladowaniom, w tym zastosowania przemocy fizycznej i psychicznej, tortur, nieludzkiego albo poniżającego traktowania. Wskazał także, iż ewentualny korzystny dla niego wyrok Sądu - w sytuacji uprzedniego wydalenia - praktycznie rzecz biorąc pozostałby bez znaczenia dla kształtowania sytuacji faktycznej i prawnej skarżącego, jako że nie pozostawałby on już pod opieką i jurysdykcją Rzeczypospolitej Polskiej, a po drugie znajdowałby się na obszarze państwa, w którym doświadczył prześladowań. Ewentualnie udzielona mu ochrona międzynarodowa okazałaby się więc iluzoryczna.
W odpowiedzi na skargę organ administracji stwierdził, że brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), dalej powoływanej również jako ppsa, wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Natomiast w myśl art. 61 § 3 tej ustawy, po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeśli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy.
O wstrzymaniu wykonania decyzji sąd administracyjny może orzec, gdy stwierdzi, że wykonanie tej decyzji rodzi niebezpieczeństwo spowodowania szkody (majątkowej, a także niemajątkowej), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego.
Należy podkreślić, że instytucja wstrzymania wykonania decyzji ma na celu ochronę strony przed wystąpieniem nieodwracalnych skutków lub znacznej szkody przed zbadaniem prawidłowości kontrolowanego przez sąd administracyjny aktu. Rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji sąd rozważa więc, czy wykonanie jej przed zakończeniem postępowania sądowego może spowodować nieodwracalne pogorszenie sytuacji skarżącego po ewentualnym wyeliminowaniu aktu z obrotu prawnego.
Stosownie do treści art. 48 ust. 2 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2012 r., poz. 680) integralną część decyzji o odmowie nadania cudzoziemcowi statusu uchodźcy - w okolicznościach powołanych w treści wskazanego przepisu - stanowi orzeczenie o wydaleniu cudzoziemca z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Rozstrzygnięcie takie zamieszono w utrzymanej w pomocy zaskarżoną decyzją decyzji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] stycznia 2012 r.
Stosownie do treści art. 48 ust. 3 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej do postępowania w sprawie nadania statusu uchodźcy, w części dotyczącej orzeczenia o wydaleniu, stosuje się przepisy ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach dotyczące postępowania w sprawie wydalenia.
Mając na uwadze przywołane uregulowania, należy stwierdzić, że przymusowe opuszczenie terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez rozpoznaniem sprawy wszczętej skargą na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] czerwca 2012 r. wykluczy osobiste uczestnictwo skarżącego w postępowaniu sądowym. Uniemożliwi mu więc skorzystanie w pełnym zakresie z prawa do sądu.
Ponadto - w razie ewentualnego uwzględnienia skargi - stronie nie zostanie udzielona ochrona międzynarodowa, zgodnie z Konwencją dotyczącą statusu uchodźców, sporządzoną w Genewie 28 lipca 1951 r. (Dz. U. z 1991 r. Nr 119, poz. 515) (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 sierpnia 2012 r. sygn. akt II OZ 648/12. Niepublikowane). Jak zatem zasadnie wskazuje skarżący, nieuwzględnienie przedmiotowego wniosku mogłoby doprowadzić do sytuacji, w której udzielona mu ochrona sądowa okazałaby się iluzoryczna.
W świetle powyższego należy stwierdzić, że w przedmiotowej sprawie zachodzą przesłanki przemawiające za zastosowaniem instytucji ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 61 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w postanowieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło