IV SA/Wa 1479/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska po rozpoznaniu w dniu 29 maja 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. B. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 grudnia 2011 r., sygn. akt IV SA/Wa 1479/11 wydanego w sprawie ze skargi A. B. na decyzję Generalnego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] lipca 2011 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wstrzymania działalności zakładu postanawia: - odmówić przywrócenia terminu Wyrokiem z dnia 8 grudnia 2011 r., sygn. akt IV SA/Wa 1479/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę A. B. na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] lipca 2011 r. utrzymującą w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w [...] z dnia [...] lutego 2011 r. umarzającą postępowanie w sprawie wstrzymania działalności związanej z ruchem pojazdów mechanicznych w firmie "" Sp. z o.o. w Z.. Wyrok wraz z uzasadnieniem, sporządzonym na wniosek skarżącego, został mu doręczony w dniu 30 stycznia 2012 r. w trybie tzw. doręczenia przez awizo, tj. na zasadzie art. 73 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r. poz. 270). W dniu 1 marca 2012 r. A. B. zwrócił się do Sądu z prośbą o "przywrócenie terminu uzasadnienia wyroku". Podniósł, że dotychczas nie otrzymał odpisu wyroku, mimo że – jak ustalił w rozmowie telefonicznej z pracownikiem sekretariatu - wyrok ten został do niego wysłany. Pismem z dnia 26 marca 2012 r. Sąd poinformował skarżącego, że wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku złożony został w terminie, natomiast w sytuacji gdy skarżący kwestionuje skuteczność doręczenia tego wyroku (co ma wpływ na termin jego zaskarżenia) - powinien wystąpić z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. W dniu 18 kwietnia 2012 r. skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku z dnia 8 grudnia 2012 r. Podniósł, że kierowana do niego korespondencja od Sądu nie została mu doręczona. Dodał, ze dopiero z rozmowy z pracownikiem Sądu oraz z pisma z dnia 26 marca 2012 r. dowiedział się, ze przesyłka ta została mu doręczona w trybie tzw. doręczenia przez awizo (pierwsze awizo – 16 stycznia, drugie – 24 stycznia 2012 r.). Skarżący podkreślił, że w dniu 16 stycznia 2012 r. odbierał w urzędzie pocztowym inną korespondencję, skierowaną do niego, a "z całą pewnością w dniu 24 stycznia 2012 r. [w jego skrzynce] nie było żadnego drugiego awiza" . W dniu 15 maja 2012 r. skarżący uzupełnił braki formalne wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej – podpisał niniejszy wniosek oraz nadesłał skargę kasacyjną sporządzoną przez radcę prawnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do art. 86 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270), dalej powoływanej jako p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Jednocześnie zgodnie z art. 87 § 1, § 2 i § 4 p.p.s.a, pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. W niniejszej sprawie niespornym jest, że skarżący nie zachował terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 grudnia 2011 r. Należy bowiem wskazać, iż odpis wyroku wraz z uzasadnieniem został doręczony w dniu 30 stycznia 2012 r. i od dnia następnego rozpoczął bieg 30- dniowy termin jego zaskarżenia. Prawidłowo w tej sytuacji postąpił skarżący występując o przywrócenie uchybionego terminu. Analiza wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi prowadzi do konkluzji, że wniosek ten nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż skarżący reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika nie uprawdopodobnił przesłanki braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi. Oceniając wystąpienie tej przesłanki Sąd przyjmuje obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć zaistniałej przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Przy czym należy podkreślić, iż to na stronie ciąży obowiązek uprawdopodobnienia przyczyn uchybienia terminu. Kryterium braku winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się - zgodnie z orzecznictwem i literaturą przedmiotu - z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przywrócenie nie jest więc dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, której strona nie mogła usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Uchybienie terminu może być przykładowo poczytane jako zawinione przez nią, "jeśli strona nie chciała dopełnić czynności w terminie albo chciała czynności dopełnić, lecz nie dopełniła z powodu jakiejś przeszkody, którą mogła przezwyciężyć" (v. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz wyd. 7, Wydawnictwo C.H. Beck. W-wa 2005, str. 334). Warunkiem dopuszczalności przywrócenia stronie terminu do dokonania czynności procesowej, jest zatem uprawdopodobnienie przez stronę, że mimo całej staranności nie mogła dokonać czynności w terminie, to znaczy, że zachodziły przeszkody od niej niezależne oraz istniejące przez cały czas biegu terminu przewidzianego dla dokonania czynności procesowej (v. wyrok NSA z 13 października 1999 r., sygn. akt IV SA 1656/97). Przywrócenie terminu ma zatem charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie w przypadku gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy, a przy tym wskaże, iż niezależna od niej przyczyna istniała przez cały czas, aż do wniesienia prośby o przywrócenie terminu. Należy wskazać, iż jako kryterium braku winy w uchybieniu terminu procesowego należy przyjąć obiektywny miernik staranności jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. W niniejszej sprawie, jako powód uchybienia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej pełnomocnik skarżącego podał niedoręczenie skarżącemu przez pocztę awiza, informującego o oczekującej na niego na poczcie korespondencji oraz nie wydanie skarżącemu przez pracownika poczty tej korespondencji (mimo, że skarżący w dniu 16 stycznia odebrał inną korespondencję w urzędzie pocztowym). W myśl art. 73 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w razie niemożności doręczenia adresatowi pisma osobiście lub sposób zastępczy, pismo takie składa się na okres czternastu dni w placówce pocztowej lub w urzędzie gminy, a zawiadomienie o tym umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej, a gdy to nie jest możliwe na drzwiach mieszkania adresata lub w miejscu wskazanym jako adres do doręczeń, na drzwiach biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe. W tym przypadku doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia tego okresu. Ustawodawca ustanawia w cytowanym przepisie domniemanie faktyczne doręczenia pisma, o ile zostaną spełnione warunki w przepisie tym przewidziane. Domniemanie faktyczne wynikające z art. 73 p.p.s.a. może być obalone wówczas, gdy adresat pisma wykaże, iż dane wynikające z dowodu doręczenia nie są zgodne z rzeczywistością. W rozpoznanej sprawie twierdzenia skarżącego w tym przedmiocie są jednostronne i nie zostały poparte żadnymi dowodami. Skarżący nie zainicjował wszczęcia stosownego postępowania wyjaśniającego przed organami pocztowymi. W kontekście dowodu z dokumentu jakim jest koperta ze zwrotnym potwierdzeniem odbioru (zgodnie bowiem z art. 45 ustawy z dnia 12 czerwca 2003 r. Prawo pocztowe (Dz. U. z 2008r., Nr 189, poz. 1159 ze zm.) potwierdzenie nadania przesyłki rejestrowanej lub przekazu pocztowego wydane przez placówkę operatora publicznego ma moc dokumentu urzędowego) z pewnością takiego przeciwdowodu nie stanowi oświadczenie skarżącego, o braku awizo. W związku z tym trudno założyć aby awizo nie zostało pozostawione w skrzynce pocztowej. Ze znajdującej się w aktach sprawy przesyłki pocztowej zwróconej do nadawcy jako niepojętej w terminie wyraźnie wynika, że z powodu niemożności doręczenia adresatowi w dniu 16 stycznia 2012 r. w/w przesyłki pozostawiono ją na okres 14 dni do dyspozycji adresata w Urzędzie Pocztowym w Z. a zawiadomienie o pozostawieniu pisma w tym Urzędzie Pocztowym umieszczono w oddawczej skrzynce pocztowej adresata. Na przedmiotowej przesyłce widnieje również adnotacja o powtórnym awizowaniu w dniu 24 stycznia 2012 r., a także informacja o zwrocie w/w przesyłki w dniu 1 lutego 2012 r. jako niepojętej w terminie. Obok powyższych informacji znajdują się stosowne pieczątki oraz podpisy listonosza. Sąd nie ma w takim przypadku podstaw do tego, żeby kwestionować prawidłowość doręczenia. Należy zauważyć, iż art. 65 § 2 p.p.s.a. w związku z § 9 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 17 czerwca 1999 r. w sprawie szczegółowego trybu doręczania pism sądowych przez pocztę w postępowaniu cywilnym (Dz.U. Nr 62, poz. 697 ze zm.) regulują sposób doręczania przesyłek w postępowaniu cywilnym i sądowoadministracyjnym. W myśl § 9 ust. 1 ww. rozporządzenia w przypadkach określonych w art. 139 § 1 i 2 Kodeksu postępowania cywilnego (art. 72 p.p.s.a.) listonosz:1) pozostawia zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki we właściwej pocztowej placówce oddawczej w terminie siedmiu kolejnych dni, licząc od dnia następnego po dniu pozostawienia zawiadomienia u adresata, 2) dokonuje adnotacji o niedoręczeniu przesyłki na potwierdzeniu odbioru oraz adnotacji "awizowano dnia" na adresowej stronie niedoręczonej przesyłki i składa swój podpis, 3) oddaje przesyłkę niezwłocznie do właściwej pocztowej placówki oddawczej. Pocztowa placówka oddawcza potwierdza przyjęcie od listonosza awizowanej przesyłki poprzez umieszczenie na stronie adresowej odcisku datownika i podpisu przyjmującego pracownika (§ 9 ust. 2 ). Jeżeli adresat nie zgłosi się po odbiór przesyłki w terminie, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, pocztowa placówka oddawcza sporządza, według wzoru określonego w załączniku nr 3 do rozporządzenia, powtórne zawiadomienie o możliwości jej odbioru w terminie kolejnych siedmiu dni, licząc od dnia następnego po dniu sporządzenia zawiadomienia, które listonosz doręcza adresatowi. Dokonanie powtórnego zawiadomienia zaznacza się na przesyłce adnotacją "awizowano powtórnie dnia" na adresowej stronie niedoręczonej przesyłki i podpisem (§ 9 ust. 3). Przesyłkę, o której mowa w ust. 1, przechowuje się w pocztowej placówce oddawczej przez siedem kolejnych dni, licząc od dnia następnego po dniu pozostawienia zawiadomienia u adresata, a w przypadku, o którym mowa w ust. 3 - pozostawienia powtórnego zawiadomienia (§ 9 ust. 7). Przesyłkę niepodjętą pocztowa placówka oddawcza opatruje na stronie adresowej adnotacją "nie podjęto w terminie" oraz odciskiem datownika i odsyła niezwłocznie wraz z formularzem potwierdzenia odbioru organowi wysyłającemu. Mając powyższe na uwadze, Poczta Polska w całości zrealizowała dyspozycję ww. przepisów i w sposób prawidłowy dokonała doręczenia "zastępczego" przesyłki. Dlatego też należy uznać, iż nieodbieranie przez skarżącego korespondencji wskazuje jednoznacznie na brak należytej dbałości o swoje sprawy, a tym samym nie można uznać, że nie zaistniała w sprawie przesłanka winy. Ponadto – ocenie Sądu – skarżący w żaden sposób nie uprawdopodobnił okoliczności, ze nie otrzymał żadnego awizo w sprawie. Sam fakt, że w dniu 16 stycznia 2012 r. odbierał z urzędu pocztowego inną korespondencję, nie świadczy o tym że przedmiotowa przesyłka nie była awizowana, a awiza nie zostały pozostawione w skrzynce pocztowej adresata. Z powyższych względów, Sąd, działając na podstawie art. 86 § 1 w zw. z art. 87 cytowanej ustawy, orzekł jak w postanowieniu.