IV SA/Wa 1485/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj, Sędziowie sędzia WSA Jakub Linkowski, sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska (spr.), Protokolant st. ref. Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 grudnia 2013 r. sprawy ze skargi H. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania - oddala skargę - Pismem z dnia 2 kwietnia 2012 r. H. K. wystąpiła, powołując się na treść art. 59 ust. 3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, o nakazanie G. Z., przywrócenia działce nr [...] w miejscowości K. poprzedniego zagospodarowania, zgodnego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Postanowieniem Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r. Wójt Gminy W. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie przywrócenia poprzedniego sposobu zagospodarowania terenu działki o nr ewid. [...] położonej we wsi K., gmina W. Zażalenie na w/w postanowienie wniosła H. K. Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 144 k.p.a. po rozpatrzeniu zażalenia H. K. na postanowienia Wójta Gminy W. z dnia [...] kwietnia 2012 r. Nr [...] odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie przywrócenia poprzedniego sposobu zagospodarowania terenu działki o nr ewid. [...] położonej we wsi K., gmina W., orzekło o utrzymaniu w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu Kolegium wskazało, iż zgodnie z art. 61 a k.p.a gdy żądanie zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Z treści art. 61 a § 1 k.p.a. wynika, że ustawodawca wprowadził w tej regulacji dwie samodzielne i niezależne przesłanki wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania. Jedną z ich jest wniesienie podania przez osobę, która nie jest stroną (występuje np. w interesie innej osoby, czy w interesie społeczności lokalnej, nie mając uprawnień do reprezentowania tych podmiotów). Natomiast drugą przesłanką do wydania postanowienia w trybie art 61 a § 1 k.p.a. jest zaistnienie innych uzasadnionych przyczyn uniemożliwiających wszczęcie postępowania. Przyczyny te nie zostały w ustawie skonkretyzowane. Należy przez nie rozumieć takie sytuacje, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania, tj. gdy np. w tej samej sprawie postępowanie administracyjne już się toczy albo w sprawie takiej zapadło już rozstrzygniecie lub, gdy w przepisach prawa brak jest podstawy materialno-prawnej do rozpatrzenia żądania w trybie administracyjnym. Skoro jednak, na skutek odmowy wszczęcia postępowania, organ nie prowadzi postępowania administracyjnego i nie rozstrzyga sprawy co do jej istoty, to należy przyjąć, że w postanowieniu wydanym w trybie art. 61 a § 1 k.p.a. organ nie może formułować wniosków i ocen dotyczących meritum żądania. Instytucja odmowy wszczęcia postępowania kończy się bowiem aktem formalnym, a nie merytorycznym (por.: wyrok WS A w Olsztynie z dnia 13 grudnia 2011 r. II SA/Ol 983/11, Lex nr 1094438). Kolegium uznało, iż art. 59 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.) nie znajduje zastosowania w niniejszej sprawie albowiem teren działki o nr ewidencyjnym [...] we wsi K., gmina W. jest objęty ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru K. (wieś), gmina W. uchwalonego uchwałą Nr [...] Rady Gminy W. z dnia [...] listopada 2012 roku, ogłoszoną w Dzienniku Urzędowym Województwa [...] Nr [...] z dnia [...] lutego 2011 r., poz. [...]. Brak jest zatem podstaw do wszczęcia postępowania w przedmiotowej sprawie. Pismem z dnia 5 czerwca 2013r. H. K. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższe postanowienie zarzucając naruszenie: 1. art. 59 ust 3 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez błędną wykładnię tego przepisu, polegającą na uznaniu, że ww. przepis nie znajduje zastosowania w przypadku zmiany zagospodarowania terenu dokonanej w sposób niezgodny z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, 2. art. 61 a § 1 k.p.a. poprzez jego błędne zastosowanie, polegające na uznaniu, że w sprawie istnieje przeszkoda do wszczęcia postępowania, 3. art. 138 § 1 pkt. 1 w zw. z art. 144 k.p.a. poprzez ich błędne zastosowanie polegające na utrzymaniu w mocy postanowienia Wójta Gminy W. z dnia [...] kwietnia 2012r. Wobec powyższego wniosła o uchylenie w całości postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] kwietnia 2013 roku w sprawie znak [...] oraz poprzedzającego go postanowienia Wójta Gminy W. z dnia [...] kwietnia 2012r. Zdaniem skarżącej art. 59 ust. 3 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym znajduje odpowiednie zastosowanie również w przypadku zmiany zagospodarowania terenu, o której mowa w ust. 2, dokonanej w sposób niezgodny z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, co dobitnie potwierdza orzecznictwo sądów administracyjnych m.in. w wyroku w sprawie sygn. I! OSK 6/08 Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 stycznia 2009 roku. Dodatkowo skarżąca wskazała, iż ustawa z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2010 r. Nr 220, poz. 1447, z późn. zm.) uprawnia organy gminy do podjęcia interwencji w przypadkach szczególnego zagrożenia związanego z wykonywaną przez przedsiębiorcę działalnością gospodarczą wynikającego także z nieodpowiedniej lokalizacji zakładu. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej, przy czym w świetle przepisu § 2 powołanego artykułu, kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Ponadto, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak, związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. z 2012r. poz. 270 ze zm.). Sąd, badając legalność zaskarżonego postanowienia w oparciu o wyżej powołane kryteria doszedł do przekonania, iż nie narusza ono prawa. Przedmiotem skargi jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. utrzymujące postanowienia Wójta Gminy W. odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie przywrócenia poprzedniego sposobu zagospodarowania terenu działki o nr ewid. [...] położonej we wsi K., gmina W., orzekło o utrzymaniu w mocy zaskarżone postanowienie. Skarżąca wnosiła o wszczęcie postępowania na podstawie art. 59 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717, z późn. zm.), zgodnie z którym w przypadku zmiany zagospodarowania terenu, o której mowa w ust. 2 tj. zmiany zagospodarowania terenu, która nie wymaga pozwolenia na budowę, z wyjątkiem tymczasowej, jednorazowej zmiany zagospodarowania terenu, trwającej do roku, bez uzyskania decyzji o warunkach zabudowy, wójt, burmistrz albo prezydent miasta może, w drodze decyzji, nakazać właścicielowi lub użytkownikowi wieczystemu nieruchomości przywrócenie poprzedniego sposobu zagospodarowania. W ocenie Sądu przepis ten jest jasny, a wykładnia językowa prowadzi do wniosku, iż prawidłowe jest stanowisko organu, iż podjęcie decyzji (pozytywnej, bądź negatywnej) w tym trybie jest możliwe jedynie w sytuacji, gdy teren inwestycji nie jest objęty ustaleniami planu zagospodarowania przestrzennego, bowiem jedynie, w tym przypadku (brak planu), możliwe jest wydawanie decyzji o warunkach zabudowy. Skoro zatem teren działki o nr ewid. [...] we wsi K., gmina W. jest objęty ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru wsi K. (wieś), gmina W. uchwalonego uchwalą Nr [...] Rady Gminy W. z dnia [...] listopada 2010 r. ogłoszoną w Dzienniku Urzędowym Województwa [...] Nr [...] z dnia 28 lutego 2011r., poz. [...], to zasadnie Wójt Gminy W. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie przywrócenia poprzedniego sposobu zagospodarowania terenu działki o nr ewid. [...] położonej we wsi K., gmina W., powołany przepis art. 59 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, nie znajduje uzasadnienia. Jednocześnie zgodzić należy się z organem, iż być może w niniejszej sprawie zastosowanie powinien znaleźć art. 81 ust 1 lit a Prawa budowlanego, zgodnie z którym do podstawowych obowiązków organów administracji architektoniczno- budowlanej i nadzoru budowlanego należy nadzór i kontrola nad przestrzeganiem przepisów prawa budowlanego, a w szczególności zgodności zagospodarowania terenu z miejscowymi planami zagospodarowania przestrzennego oraz wymaganiami ochrony środowiska. Ponadto jak zasadnie zwróciła uwagę strona skarżąca ustawa z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2010 r. Nr 220, poz. 1447, z późn. zm.) uprawnia organy gminy do podjęcia interwencji w przypadkach szczególnego zagrożenia związanego z wykonywaną przez przedsiębiorcę działalnością gospodarczą, wynikającego także z nieodpowiedniej lokalizacji zakładu. Zgodnie z art. 78 ww. ustawy, w razie powzięcia wiadomości o wykonywaniu działalności gospodarczej niezgodnie z przepisami ustawy, a także w razie stwierdzenia zagrożenia życia lub zdrowia, niebezpieczeństwa powstania szkód majątkowych w znacznych rozmiarach lub naruszenia środowiska w wyniku wykonywania tej działalności, wójt, burmistrz lub prezydent miasta niezwłocznie zawiadamia właściwe organy administracji publicznej, które niezwłocznie powiadamiają wójta, burmistrza lub prezydenta miasta o podjętych czynnościach. W przypadku braku możliwości zawiadomienia właściwych organów, wójt, burmistrz lub prezydent miasta może nakazać, w drodze decyzji, wstrzymanie wykonywania działalności gospodarczej na czas niezbędny. Decyzji nakazującej wstrzymanie wykonywania działalności gospodarczej w razie stwierdzenia zagrożenia życia lub zdrowia, niebezpieczeństwa powstania szkód majątkowych w znacznych rozmiarach lub naruszenia środowiska w wyniku wykonywania tej działalności nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności. Wobec powyższego pomimo odmowy wszczęcia postępowania w niniejszej sprawie, skarżąca nie jest pozbawiona możliwości podjęcia stosownych działań na gruncie innych przepisów. Mając na uwadze powyższe Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.