IV SA/Wa 149/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Szymańska (spr.), Sędziowie sędzia WSA Jakub Linkowski,, asesor WSA Agnieszka Wójcik, Protokolant Julia Dobrzańska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 czerwca 2007r. sprawy ze skargi K. A. na decyzję Prezesa Agencji Rynku Rolnego z dnia (...) listopada 2006 r. nr (...) w przedmiocie zmniejszenia indywidualnej ilości referencyjnej 1. oddala skargę, 2. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata A. J. prowadzącego Kancelarię Adwokacką w W. przy ulicy (...) w W. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych oraz kwotę 52,80 (pięćdziesiąt dwa 80/100) złotych stanowiącą 22 % podatku VAT, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. IV S.A/Wa 149/07 UZASADNIENIE Decyzją nr (...) Dyrektor Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego w W. na podstawie art. 32 ust. 1 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o organizacji rynku mleka i przetworów mlecznych (Dz. U. Nr 244, poz. 2081 ze zm.) postanowił zmniejszyć K. A. indywidualną ilość referencyjną dostaw o 3005 kg i ustalił, że od roku kwotowego 2006/2007 dostawcy przysługiwać będzie IIR dostaw w wysokości 4704 kg. Wskutek odwołania wniesionego przez K. A. Prezes Agencji Rynku Rolnego decyzją z dnia (...) listopada 2006r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że składając odwołanie skarżący podniósł, że nie miał możliwości ustosunkowania się do informacji o wszczęciu postępowania o zmniejszenie NR, jednocześnie wskazał, że niewykorzystanie przyznanej kwoty było spowodowane zmniejszoną wydajnością łąk i pastwisk ze względu na suszę, jałowieniem krów i odmładzaniem stada, a także koniecznością odstąpienia siostrze i jej rodzinie części wyprodukowanego mleka. Dalej organ stwierdził, że skarżący w okresie od (...) kwietnia 2005r. do (...) marca 2006r. sprzedał do podmiotu skupującego mleko w ilości (...) kg. Natomiast na dzień (...) kwietnia 2005r. posiadał IIK dostaw w wysokości (...) kg.. Wobec tego wykorzystał w roku kwotowym 2005/2006 indywidualną ilość referencyjną w wysokości 61%. Rozporządzenie Rady Nr 1788/2003 z dnia 29 września 2003r. ustanawiające opłatę wyrównawczą w sektorze mleka i przetworów mlecznych (OJL 270 21.10.2003) stanowi, że indywidualna ilość referencyjna oznacza ilość referencyjną producenta na dzień 1 kwietnia każdego dwunastomiesięcznego okresu tj. roku kwotowego (art. 5 lit.j)). Jednocześnie przepis art. 15 ust. 3 tegoż rozporządzenia Nr 1788/2003 określa sytuacje, kiedy zmniejszenie IIR z powodu jej wykorzystania w stopniu mniejszym niż 70 % tej ilości, nie ma zastosowania. Są to są to przypadki siły wyższej oraz należycie uzasadnione przypadki mające tymczasowy wpływ na zdolność produkcyjną gospodarstwa. Przykładowe przypadki siły wyższej wymienia art. 40 Rozporządzenia Rady Nr 1782/2003 z dnia 29 września 2003r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia dla rolników (OJL 270 21.10.2003) . Są to m. in. śmierć rolnika, długookresowa niezdolność rolnika do pracy, zniszczenie budynków inwentarskich w drodze wypadku, epidemia dotykająca część lub cały inwentarz żywy. Siłą wyższą zatem, zdaniem organu, jest zdarzenie zewnętrzne, niemożliwe do przewidzenia i do zapobieżenia. Wystąpienie siły wyższej powinno być stwierdzone przez uprawniony organ i szczegółowo udokumentowane. W ocenie organu stanowisko skarżącego, że niewykorzystanie IIR było spowodowane suszą, nie zostało wystarczająco udokumentowane, bo potwierdzenie tego faktu przez sołtysa nie jest wystarczającym dokumentem. Skarżący nie przedłożył także dokumentów na potwierdzenie okoliczności jałowienia krów. Kwestia natomiast przekazywania części mleka siostrze i jej rodzinie także nie usprawiedliwienia faktu zmniejszenia sprzedaży mleka, bowiem była to indywidualna decyzja skarżącego, nie wymuszona okolicznościami zewnętrznymi. W skardze do Sądu administracyjnego K. A. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, o przyznanie prawa do indywidualnej ilości referencyjnej dostaw w dotychczasowej wysokości (...) kg oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu wskazał, że wnosząc odwołanie od decyzji organu I instancji podniósł, że zmniejszenie ilości dostaw mleka było spowodowane uzasadnionymi przypadkami mającymi tymczasowy wpływ na zdolność produkcyjną jego gospodarstwa tj. zmniejszoną wydajnością łąk i pastwisk ze względu na suszę, ubytkiem krów ze stada, odmłodzeniem stada i jałowieniem krów oraz przekazywaniem części mleka siostrze i jej rodzinie. Skarżący zarzuca organowi dokonanie ustaleń sprzecznych ze stanem faktycznym oraz nie uwzględnienie słusznego interesu skarżącego. W odpowiedzi na skargę Prezes Agencji Rynku Rolnego wniósł o jej oddalenie, zajmując stanowisko jak w zaskarżonej decyzji i podkreślając, że podane przez skarżącego zdarzenia losowe nie mogły zostać zakwalifikowane jako przypadki siły wyższej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej, przy czym w świetle przepisu § 2 powołanego artykułu, kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Ponadto, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak, związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Oceniając zaskarżoną decyzję w oparciu o powyższe kryteria stwierdzić należy, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zarówno zaskarżona decyzja Prezesa Agencji Rynku Rolnego, jak i utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji nie naruszają prawa w stopniu uzasadniającym ich uchylenie. Podstawę materialnoprawną decyzji dotyczącej zmniejszenia indywidualnej ilości referencyjnej dostaw stanowił art. 32 ust. 1 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o organizacji rynku rolnego i przetworów mlecznych (obecnie tekst jednolity: Dz.U. z 2005r., nr 244, poz. 2081), zgodnie z którym w przypadku wprowadzenia przez producenta do obrotu w roku kwotowym mleka lub przetworów mlecznych w ilości mniejszej niż 70 % przyznanej mu indywidualnej ilości referencyjnej właściwy miejscowo dyrektor oddziału terenowego Agencji zmniejsza, w drodze decyzji, indywidualną ilość referencyjną o jej niewykorzystaną część. Jednocześnie stosownie do art. 15 ust. 3 rozporządzenia Rady (WE) nr 1788/2003 z dnia 29 września 2003r. ustanawiającego opłatę wyrównawczą w sektorze mleka i przetworów mlecznych ( Dz. Urz. UE L 270 z 21 października 2003r., str. 123) - zmniejszenie indywidualnej ilości referencyjnej o jej niewykorzystaną część nie znajduje zastosowania w przypadkach siły wyższej i w należycie uzasadnionych, uznanych przez właściwy organ, przypadkach tymczasowo wpływających na zdolność produkcyjną danych producentów. Przykładowe przypadki siły wyższej, jak trafnie wskazał organ, wymienione zostały w art. 40 ust. 4 powołanego Rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003 z dnia 29 września 2003r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia dla rolników (Dz. Urz. UE L 270 z 21 października 2003r), a zaliczono do nich: śmierć rolnika, długookresową niezdolność do pracy, poważną klęskę żywiołową w znacznym stopniu dotykającą grunty rolne gospodarstwa, zniszczenie budynków inwentarskich gospodarstwa w drodze wypadku, epidemię dotykająca część lub cały żywy inwentarz gospodarza. Przypadek siły wyższej lub nadzwyczajnych okoliczności wraz z odpowiednią dokumentacją wymaganą przez organ - według normy art. 40 ust. 3 rozporządzenia nr 1782/2003 - winien zostać zgłoszony przez danego rolnika na piśmie. Jak wynika z przedstawionego stanu sprawy organ I instancji - w związku z powoływaniem się przez K. A. na okoliczności wyłączające, w jego ocenie, możliwość zmniejszenia NR- pismem z dnia (...) sierpnia 2006r. wezwał skarżącego do złożenia wyjaśnień oraz nadesłania dokumentów potwierdzających podnoszone okoliczności. Ponownie, tym razem, Prezes Agencji Rynku Rolnego pismem z dnia (...) października 2006r. wobec zarzutu odmłodzenia stada, wezwał skarżącego do złożenia stosownych dokumentów takich jak faktury sprzedaży/zakupu krów, paszporty bydła lub zaświadczenie z ARiMR, odnośnie zaś kwestii suszy zobowiązał do złożenia zaświadczenia uprawnionego organu ( Urzędu Gminy lub Instytutu Meteorologii i Gospodarki Wodnej). Skarżący nadesłał własnoręcznie napisane oświadczenie z dnia (...) października 2006r. z adnotacją sołtysa wsi S., że dane w nim zawarte są wiarygodne oraz kopie paszportów bydła. Dokument ten został oceniony przez organ odwoławczy jako "niewystarczający". W ocenie Sądu stanowisko organu było trafne i nie można zarzucić tutaj organowi błędu w ustaleniach faktycznych. Toż samo nie sposób uznać, że postępowanie wyjaśniające i w konsekwencji ocena dowodów dokonana przez organ dotknięta jest wadliwością. Otóż przepisy przewidują, że organ jest uprawniony do określenia jakie dokumenty mogą być przedkładane na potwierdzenie danej okoliczności. W przypadku suszy Prezes doszedł do przekonania, że właściwym dokumentem jest zaświadczenie właściwego organu administracji i zobowiązał skarżącego do złożenia takiego dokumentu. Złożenie zatem potwierdzonego przez sołtysa oświadczenia woli osoby bezpośrednio zainteresowanej, jak miało to miejsce w rozpatrywanej sprawie, nie można uznać jako właściwe udokumentowanie okoliczności wyłączającej możliwość zastosowania sankcji opisanej w art. 32 ust. 1 ustawy o organizacji rynku rolnego i przetworów mlecznych. Oceniając natomiast kwestię jałowienia krów trafnie organ podniósł, że na tę okoliczność nie zostały przedłożone żadne dokumenty. Prawidłowo także została oceniona okoliczność przekazywania mleka siostrze i jej rodzinie jako nie mająca charakteru siły wyższej oraz nie stanowiąca uzasadnionego przypadku mającego tymczasowy wpływ na zdolność produkcyjną gospodarstwa. Przekazanie bowiem było skutkiem pewnych decyzji gospodarczych skarżącego, nie zaś wynikiem nagłych i nieprzewidzianych zdarzeń, bądź też uzasadnionym przypadkiem o charakterze przemijającym. Organ ponadto wskazał, że nie zostało udokumentowane, że nastąpiły ubytki w stadzie, lecz jedynie odmładzanie tego stada (złożone paszporty krów). Gdyby bowiem takie ubytki zostały wykazane, oznaczałoby, że w miejsce krów o potencjale produkcyjnym weszły jałówki, które jeszcze nie były gotowe do produkcji mleka. W ocenie Sądu zatem organy prawidłowo dokonały oceny zgromadzonego materiału dowodowego, co znalazło odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wynikiem tej oceny był wniosek zawarty w rozstrzygnięciu, że podnoszone przez skarżącego okoliczności albo nie zostały prawidłowo udokumentowane bądź też nie mogły stanowić przesłanki wyłączającej możliwość zmniejszenia indywidualnej ilości referencyjnej. Uznając zatem, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, Sąd na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak na wstępie. O kosztach orzeczono na zasadzie art. 250 powołanej wyżej ustawy.