IV SA/Wa 1494/11

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: – Joanna Dziedzic po rozpoznaniu w dniu 4 listopada 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi J. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie zameldowania - odmówić przyznania prawa pomocy. Skarżąca J. S. w skardze z dnia 18 sierpnia 2011 r. zawarła wniosek o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w niniejszej sprawie. Ze złożonego w dniu 26 września 2011 r. formularza PPF wynika, że wnioskodawczyni prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe. W rubryce 7 wniosku, zatytułowanej majątek wnioskodawcy i osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym, skarżąca wskazała, iż jest właścicielką domu o pow. 100 m2 z placem o pow. 1000 m2, w którym zamieszkuje jej syn, mieszkania o pow. 44 m2 oraz nieruchomości rolnej o pow. 2,22 ha. Jako źródło miesięcznych dochodów skarżąca wymieniła dochód z emerytury w wysokości 1.500 zł. Skarżąca ponosi stałe wydatki z tytułu opłat za czynsz, energię elektryczną, gaz, telefon oraz niezbędne leki. Po odliczeniu tych wydatków, według oświadczenia skarżącej pozostaje jej do dyspozycji kwota 300-400 zł miesięcznie. Ponieważ złożone przez wnioskodawczynię oświadczenie nie zawierało pełnych informacji co do źródeł dochodu oraz wielkości wydatków ponoszonych miesięcznie na bieżące utrzymanie, skarżąca pismem Sądu z dnia 28 września 2011 r. została wezwana do uzupełnienia, w terminie 14 dni przedmiotowego wniosku poprzez nadesłanie: - dokumentu potwierdzającego wysokość dochodów z emerytury, - zaświadczenia z właściwego urzędu gminy, wskazującego wysokość dochodów uzyskiwanych z nieruchomości rolnej o pow. 2.22 ha, - oświadczenia, czy skarżąca starała się o dopłaty bezpośrednie do gruntów rolnych w 2011 r., ewentualnie o inne formy pomocy z Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, - wyciągów i wykazów z posiadanych przez skarżącą rachunków bankowych z okresu ostatnich trzech miesięcy, - oświadczenia o wysokości wydatków ponoszonych miesięcznie na utrzymanie mieszkania oraz innych wydatków koniecznych, w tym kosztów leczenia. Wezwanie do uzupełnienia braków wniosku o przyznanie prawa pomocy doręczono skarżącej w dniu 30 września 2011 r. Termin do uzupełnienia braków przedmiotowego wniosku upłynął zatem bezskutecznie w dniu 14 października 2011 r. Skarżąca, w zakreślonym terminie, nie wykonała przedmiotowego wezwania Sądu. Rozpatrując wniosek stwierdzono, co następuje: W postępowaniu z wniosku o przyznanie prawa pomocy nie zostały wyjaśnione podstawowe okoliczności dotyczące ponoszonych przez wnioskodawczynię kosztów utrzymania oraz źródeł ich finansowania. Informacje, do których udzielenia zobowiązano skarżącą, a które nadal pozostały niewyjaśnione miały istotny wpływ na merytoryczne rozpoznanie złożonego przez nią wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, rzutując przede wszystkim na prawidłową ocenę jej sytuacji materialno – bytowej i możliwości płatniczych. Okoliczności te nie mogą stanowić domniemania ze strony zarówno Sądu jak i referendarza sądowego, zwłaszcza gdy mają stanowić podstawę udzielenia pomocy finansowej ze środków publicznych. Rodzi to obowiązek wszechstronnego ich wyjaśnienia, zwłaszcza gdy informacje udzielone przez osobę wnioskującą o przyznanie prawa pomocy budzą wątpliwości lub są rozbieżne z posiadanymi już przez Sąd, albo po prostu okazują się niewystarczające dla dokonania tej oceny. W niniejszej sprawie skarżąca wnioskowała o zwolnienie jej z kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu. Warunkiem przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; zwanej dalej jako P.p.s.a.) jest wykazanie braku możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego. Nieudzielanie wymaganych informacji powoduje, iż brak jest możliwości ustalenia, czy skarżąca spełnia tę przesłankę. Prawo pomocy ma charakter wyjątkowy, z czym związany jest ścisły rygoryzm. Jeżeli strona pomimo nie budzącej wątpliwości treści wezwania nie stosuje się do niego i nie udziela wymaganych informacji – do czego ma oczywiście prawo, musi się przez to liczyć z negatywnymi dla siebie konsekwencjami z tego tytułu. Jak wskazano powyżej, referendarz sądowy uznał zawarte w urzędowym formularzu PPF z 26 września 2011 r. oświadczenie skarżącej za niewystarczające dla dokonania oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego oraz możliwości płatniczych, szczególnie przy braku jakiejkolwiek informacji odnośnie wysokości miesięcznych wydatków ponoszonych w gospodarstwie domowym skarżącej oraz wysokości dochodów uzyskiwanych z nieruchomości rolnej, będącej własnością skarżącej. Przedłożenie przez wnioskodawczynię żądanych dokumentów i oświadczeń pozwoliłoby nie tylko na weryfikację dochodów uzyskiwanych przez nią, wskazanych w rubryce 5 formularza PPF, ale także potwierdziłoby ewentualną, trudną sytuację materialną, w jakiej skarżąca się znajduje. Wnioskodawczyni na skierowane do niej w dniu 28 września 2011 r. wezwanie nie udzieliła odpowiedzi. Za wystarczające dla merytorycznej oceny wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy nie mogą natomiast być uznać dane zawarte w formularzu wniosku. Okoliczności te powodują ostatecznie, iż brak jest podstaw aby przyjąć, że wnioskodawczyni uprawdopodobniła, że spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy. Dodatkowo należy podkreślić, iż zarówno Sąd jak i referendarz sądowy rozpoznając wniosek o prawo pomocy nie jest zobowiązany do prowadzenia dochodzenia w sytuacji, gdy dokładne dane umożliwiające pełną ocenę stanu majątkowego oraz możliwości płatniczych wnioskodawcy nie są znane, gdyż uchyla się on od złożenia stosownych dokumentów i oświadczeń w tym przedmiocie. Jak już bowiem wyjaśniono sprawą zainteresowanego jest wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy (por. post. Sądu Apelacyjnego I Acz 17/03 z dnia 13 stycznia 2003 r., OSA 2003/9/38). W tej sytuacji, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.