IV SA/Wa 1495/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Tomasz Wykowski (spr.), Sędziowie sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj, sędzia WSA Katarzyna Golat, Protokolant sekr. sąd. Julia Durka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 października 2015 r. sprawy ze skargi B. S. na decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zezwolenia na odstępstwo od zakazów 1. uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w O. z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] 2. zasądza od Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska na rzecz skarżącej B. S. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sadowego. I. Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (dalej "Sądu") decyzją z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] (dalej "zaskarżoną decyzją") Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska (dalej "GDOŚ"), po rozpatrzeniu odwołania B. S. (dalej "skarżącej"), reprezentowanej przez T. P. (dalej "pełnomocnika") od decyzji Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w O. (dalej "RDOŚ") z dnia [...] grudnia 2014 r., znak: [...], orzekającej o odmowie udzielenia skarżącej zezwolenia na zabicie, w terminie do 31 grudnia 2015 r., do 5 osobników wydry Lutra lutra na terenie stawów rybnych [...], położonych na działkach ewidencyjnych o nr: [...] i [...], obręb T., utrzymał decyzję RDOŚ w mocy. II. Stan sprawy, poprzedzający wydanie przez GDOŚ zaskarżonej obecnie decyzji z dnia [...] marca 2015 r., przedstawia się w następujący sposób: 1. W dniu 27 listopada 2014 r. skarżąca, reprezentowana przez pełnomocnika, wniosła do RDOŚ o wydanie zezwolenia na odstępstwo od zakazów obowiązujących w stosunku do wydry (Lutra lutra) - gatunku objętego ochroną częściową w celu umożliwienia odstrzału 5 osobników ww. gatunku. We wniosku wskazano, iż: (-) wydry powodują straty w prowadzonej przez skarżącą hodowli ryb (stawy hodowlane [...], położonych na działkach ewidencyjnych o nr: [...] i [...], obręb [...]), (-) w 2014 r. nastąpił drastyczny wzrost strat, obejmujących 90 % populacji, (-) obecnie w dalszym ciągu występują próby sforsowania ogrodzenia magazynów ryb oraz dalsze straty. 2. W dniu 15 grudnia 2014 r. przeprowadzono wizję terenową na terenie należących do skarżącej stawów rybnych [...]. W toku oględzin ustalono, iż: (-) na terenie, na którym doszło do wyrządzenia szkód przez wydry nie stosowano metod alternatywnych względem odstrzału osobników ww. gatunku, w celu ograniczenia strat spowodowanych przez wydrę, tj. płoszenia lub umieszczania pastucha ze względu na zbyt duży obszar (trudności organizacyjne i finansowe), (-) straty w rybostanie, obejmujące 90% stanu ryb, notowane są przez cały rok, z nasileniem w okresie magazynowania ryb. 3. W dniu 18 grudnia 2014 r. pracownik RDOŚ sporządził notatkę służbową z rozmowy telefonicznej z pełnomocnikiem skarżącej, który oświadczył, że w okresie magazynowania ryb wydry próbują niszczyć ogrodzenie magazynu, poprzez uszkadzanie siatki w miejscach, gdzie jest ona słabsza (np. przerdzewiała) lub wykonują podkopy pod ogrodzeniem, a niejednokrotnie dostają się na jego teren, wykorzystując już istniejące przejścia pod siatką wykonane przez inne zwierzęta. 4. Decyzją z dnia [...] grudnia 2014 r. RDOŚ odmówił udzielenia skarżącej zezwolenia objętego wnioskiem, stwierdzając że: (-) zabicie 5 osobników wydry nie jest jedyną metodą ograniczania strat w rybostanie, (-) obecny zły stan techniczny ogrodzenia ma istotny wpływ na możliwość jej żerowania w obrębie magazynu, a tym samym, na ponoszenie strat przez skarżącą, (-) właściwe zabezpieczenie magazynu ryb, wymiana starego, cechującego się złym stanem technicznym ogrodzenia na nowe oraz jego bieżąca naprawa zapewni ochronę przed przedostawaniem się wydry na teren magazynu, (-) skarżąca nie przeprowadziła żadnych prób płoszenia wydry, poprzez zastosowanie odstraszaczy wizualnych, patrolowanie terenu, czy też wykorzystanie metod dźwiękowych, (-) w przedmiotowej sprawie istnieją zatem rozwiązania alternatywne względem odstrzału wydry, (-) poza wydrą szkody powstające na terenie gospodarstwa rybackiego mogą powodować także inne gatunki zwierząt, np. jenot, który ma podobne do wydry preferencje środowiskowe. 5. Pismem z dnia 7 stycznia 2015 r. pełnomocnik skarżącej wniósł do GDOŚ odwołanie od decyzji RDOŚ z dnia [...] grudnia 2014 r. (za pośrednictwem tego organu). W odwołaniu podniesiono, że: (-) w przeszłości stosowano rozwiązania alternatywne, tj. płoszenie, używanie środków zapachowych, stosowanie pułapek do chwytania żywych osobników, (-) nie stosowano natomiast pastucha ze względu na urozmaicony i rozległy teren, jak również sygnałów dźwiękowych, ze względu na bliskość siedzib ludzkich, (-) stosowania ww. środków zaprzestano ze względu na brak efektów, (-) obecnie zastosowany jest tzw. zbiornik buforowy (zgodnie z zaleceniami Instytutu Rybactwa Śródlądowego w O.), w którym znajdują się ryby pozyskane przy okazji hodowli karpia (zaobserwowano duże zainteresowanie wydry tym zbiornikiem), (-) wnioskowane czynności nie są szkodliwe dla zachowania właściwego stanu dziko występujących populacji gatunków chronionych, albowiem populacja wydry drastycznie wzrosła, (-) w sprawie zachodzi przesłanka, o której mowa w art. 56 ust. 4 pkt 2 ustawy o ochronie przyrody, do wydania zezwolenia w przedmiotowej sprawie, (-) większość strat wystąpiła w trakcie okresu hodowlanego na stawie nr 1 (90 %), w okresie magazynowania straty są minimalne (kilka sztuk), ponieważ ogrodzenie jest monitorowane w sposób ciągły i wszelkie próby jego sforsowania są natychmiast likwidowane, (-) rozwiązania alternatywne wiążą się z utrudnieniem dostępu do stawów innym gatunkom nieinwazyjnym, bytującym w tych stawach, żerującym w nich oraz wykorzystującym stawy jako wodopój. III. Zaskarżoną obecnie decyzją z dnia [...] marca 2015 r. GDOŚ rozpoznał odwołanie skarżącej od decyzji RDOŚ z dnia [...] grudnia 2014 r., utrzymując tę decyzję w mocy. Uzasadniając orzeczenie odwoławcze, GDOŚ wskazał w szczególności, co następuje: 1. W myśl art. 56 ust. 2 pkt 1 oraz ust. 4 w związku z art. 52 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie przyrody oraz § 6 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia w sprawie ochrony gatunkowej zwierząt, regionalny dyrektor ochrony środowiska na obszarze swojego działania może zezwolić w stosunku do gatunków zwierząt objętych ochroną częściową na umyślne zabijanie, w przypadku łącznego spełnienia dwóch generalnych przesłanek, tj. 1) braku rozwiązań alternatywnych, jeżeli nie są szkodliwe dla zachowania we właściwym stanie ochrony dziko występujących populacji chronionych gatunków zwierząt oraz 2) w przypadku zaistnienia jednej z indywidualnych przesłanek wskazanych w art. 56 ust. 4 pkt 1-7 tejże ustawy. 2. W niniejszej sprawie występuje przesłanka wymieniona w art. 56 ust. 4 pkt 2 ustawy, zgodnie z którą określone działania w stosunku do gatunku objętego ochroną mogą być dopuszczone w sytuacji, gdy wynikają z konieczności ograniczenia poważnych szkód, m. in. w odniesieniu do rybostanu. Jak bowiem wynika z akt sprawy, straty w rybostanie w 2014 r. osiągnęły poziom 90 % stanu ryb, co należy traktować w kategoriach znaczącej szkody. 3. Jednocześnie, uwzględniając zadowalający stan liczebny krajowej populacji wydry, jak również stosunkowo niewielki stopień ingerencji wnioskowanych działań w populację ww. gatunku, stwierdzić należy, iż ujęte we wniosku działania, nie wpłynęłyby w sposób istotny na zachowanie we właściwym stanie ochrony dziko występujących populacji wydry, w przypadku dopuszczenia ich realizacji. Tym samym, realizacja wnioskowanych działań nie byłaby szkodliwa dla zachowania we właściwym stanie ochrony dziko występujących populacji chronionych gatunków zwierząt. Spełniona została zatem jedna z dwóch generalnych przesłanek, wymienionych w art. 56 ust. 4 ustawy o ochronie przyrody, umożliwiających wydanie zezwolenia. 4. W sprawie zachodzi jednakże przeszkoda do uwzględnienia wniosku skarżącej, polegająca na istnieniu rozwiązań alternatywnych względem odstrzału osobników wydry, pozwalających na wyeliminowanie strat w rybostanie, wywołanych działalnością ww. gatunku. 4.1. W przypadku magazynu ryb, rozwiązaniem alternatywnym będzie jego właściwe zabezpieczenie przy użyciu sprawnego technicznie ogrodzenia, zamontowanego w sposób istotnie utrudniający jego podkopywanie (wkopanie siatki w grunt), stały monitoring stanu technicznego ogrodzenia oraz bieżące przeciwdziałanie próbom jego forsowania (naprawa uszkodzeń siatki, udaremnianie prób podkopywania ogrodzenia, likwidacja podkopów wykonanych przez inne gatunki zwierząt, wykorzystywanych przez wydrę). 4.2. W przypadku stawów rybnych, skutecznym rozwiązaniem alternatywnym, będzie użycie pastucha elektrycznego na wydry, okalającego zbiorniki wodne. Ogrodzenie terenu szczelnym pierścieniem pastucha zapewni ścisłą ochronę przed wydrami oraz innymi drobnymi drapieżnikami. Pastuch elektryczny, ustawiony blisko linii brzegowej, składający się z kilku, najlepiej 4-5, przewodów, umieszczony do wysokości ok. 85 cm, z odpowiednimi odstępami między poszczególnymi drutami (wskazane jest zastosowanie 5 linii przewodów w ogrodzeniu, z których pierwszy powinien znajdować się 5 cm od ziemi, kolejne 10 i 15 cm, natomiast ostatnie dwa 25 i 35 cm; dodatkowo można umieścić 2 przewody: na wysokości 50 i 75 cm nad ziemią; zaleca się, aby jedna linia przewodów ogrodzenia znajdowała się na wysokości nosa wydry), uniemożliwi bezdotykowe przejście drapieżnika przez linię ogrodzenia, natomiast zastosowanie elektryzatora (urządzenia generującego impuls elektryczny) o dużej mocy (min. 3J), sprawi że dotknięcie ogrodzenia będzie dla zwierzęcia odczuwalne, zwłaszcza w sytuacji, gdy dotknie go zaraz po wyjściu z wody. To z kolei sprawi, iż po pierwszym nieprzyjemnym spotkaniu z pastuchem, drapieżnik będzie go w przyszłości unikał, co z kolei wyeliminuje straty w rybostanie. Alternatywnym rozwiązaniem dla użycia drutów jest także wykorzystanie specjalnej siatki pastucha elektrycznego z małym oczkiem. 5. Bezzasadne jest, w kontekście rozpatrywania rozwiązań alternatywnych dla odstrzału wydry, twierdzenie pełnomocnika, iż poprowadzenie pastucha uniemożliwia urozmaicony i rozległy teren oraz trudności organizacyjne i finansowe. Rzeźba terenu, jak również jego rozległość nie wyklucza możliwości poprowadzenia pastucha, z technicznego punktu widzenia. W zależności bowiem od ukształtowania terenu oraz długości linii brzegowej, poprowadzenie pastucha będzie wiązać się z użyciem określonej liczby drewnianych słupków (odpowiednio większej przy większych różnicach rzeźby terenu na krótkim odcinku) oraz dostosowanej do długości linii brzegowej długości przewodów. 6. Podobnie, wskazywane przez pełnomocnika względy organizacyjne, jak również finansowe, nie mogą stanowić uzasadnienia dla braku możliwości zastosowania ww. rozwiązania alternatywnego. Należy zauważyć, iż nakłady poniesione przez skarżącą, w związku z nabyciem i montażem pastucha, skutecznie zabezpieczającego przed dostaniem się drapieżników na teren stawów, są niewspółmierne z wielkością strat, jakie mogą być w dalszym ciągu ponoszone w przyszłości, przy zaniechaniu jego ustawienia. Należy bowiem wskazać na małą skuteczność odstrzału kilku osobników wydry, w kontekście skutecznego zabezpieczenia gospodarstwa rybnego przed dalszymi szkodami w rybostanie. Dogodne warunki żerowe, jakie zapewniają stawy rybne, obecność cieków i zbiorników wodnych w sąsiedztwie stawów hodowlanych, stanowiących dogodne siedlisko i umożliwiających drapieżnikom swobodną migrację, sprawiają, że wydry będą ciągle wracać na teren stawów, powodując straty. Stawy rybne, w przypadku ich niewłaściwego zabezpieczenia, będą nadal stanowić dla wydry łatwy kąsek, zaś przyjmując, iż jeden osobnik tego gatunku jest w stanie zjeść ponad 2 kg ryb dziennie, straty ponoszone przez skarżącą, będą nadal dotkliwe. Jedyną zatem skuteczną metodą zabezpieczenia stawów przed szkodami od wydry, jest fizyczne uniemożliwienie osobnikom ww. gatunku wejścia na teren stawów, co możliwe jest poprzez użycie wspomnianego pastucha elektrycznego, w przeciwieństwie do mało skutecznego odstrzału kilku osobników. 7. Za chybiony należy uznać również argument pełnomocnika podniesiony w odwołaniu, iż stosowanie rozwiązań alternatywnych utrudni dostęp do stawów innym, nieinwazyjnym gatunkom. Umiejscowione w sąsiedztwie stawów cieki (rzeka [...]), kanały i jeziora zapewniają dogodne siedlisko bytowania, możliwość żerowania i wodopoju wielu gatunkom zwierząt, co wyklucza potrzebę korzystania ze stawów rybnych, przeznaczonych do hodowli ryb. Ponadto, ujęte w niniejszym rozstrzygnięciu rozwiązania alternatywne pozostają bez wpływu na awifaunę. IV. Skarżąca, reprezentowana przez pełnomocnika, wniosła do Sądu skargę na decyzję GDOŚ z dnia [...] marca 2015 r., zarzucając orzeczeniu odwoławczemu: - nieuwzględnienie wyjaśnień pełnomocnika, zawartych w odwołaniu od decyzji RDOŚ, kwestionujących skuteczność ewentualnych rozwiązań alternatywnych w zapobieżeniu szkodom powodowanym przez wydry, - wskazanie rozwiązań alternatywnych, nie gwarantujących zapobieżenia takim szkodom, - oparcie się na protokole z dnia 15 grudnia 2014 r., którego treść nie została sformułowana w sposób jednoznaczny i który nie przedstawia rzeczywistego obrazu sytuacji występującej na przedmiotowych stawach. Do skargi skarżący załączył kserokopie szeregu artykułów zamieszczonych w periodyku "Przegląd Rybacki" oraz płytę DVD, traktujących w szczególności o stratach w hodowli ryb, powodowanych przez wydry. V. W odpowiedzi na skargę GDOŚ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: VI. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego artykułu, kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Na podstawie art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Stosownie do art.135 p.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Skargę należało uwzględnić, albowiem zaskarżona decyzja Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] marca 2015 r., podobnie jak i utrzymana nią w mocy decyzja Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w O. z dnia [...] grudnia 2013 r., wydane zostały z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, tj. art.7 i 77 § 1 k.p.a., które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z tej racji decyzje organów obu instancji należało wyeliminować z obrotu prawnego. VII. Kontrola legalności zaskarżonej decyzji Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] marca 2015 r. prowadzi do następujących wniosków: 1. Przedmiotem kontrolowanego przez Sąd postępowania administracyjnego, w którym w drugiej instancji orzekł zaskarżoną decyzją GDOŚ, było rozstrzygnięcie, czy zachodzą przesłanki do zezwolenia skarżącej, w trybie uregulowanym w art.56 ust.2 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, na dokonanie czynności podlegającej zakazowi określonemu w art. 51 ust. 1 tej ustawy (umyślne zabijanie) w stosunku do gatunku objętego ochroną częściową (wydry Lutra lutra). Orzekające w sprawie organy uznały, że uwzględnienie wniosku skarżącej w tym zakresie nie jest dopuszczalne z uwagi na możliwość zapobieżenia szkodom, powodowanym przez wydry w prowadzonej przez skarżącą hodowli ryb, przy wykorzystaniu rozwiązań alternatywnych, nie wiążących się z koniecznością zabicia tychże zwierząt. W ocenie Sądu, pomimo obszernego i wnikliwego przedstawienia przez oba organy argumentacji na rzecz wskazanego wyżej stanowiska podnieść należy, iż nie wszystkie aspekty istnienia ewentualnej alternatywy dla fizycznej eliminacji zwierząt, o których mowa we wniosku skarżącej, zostały wyjaśnione w sposób dostatecznie wyczerpujący. 2. Przepis art. 56 ust.2 pkt 1 ustawy o ochronie przyrody upoważnia regionalnego dyrektora ochrony środowiska do udzielania - na obszarze swojego działania – zezwolenia na dokonywanie w stosunku do gatunków objętych ochroną częściową m.in. czynności podlegającej zakazowi, przewidzianemu w art. 52 ust.1 pkt 1 ustawy (zakaz umyślnego zabijania). Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 6 października 2014 r. w sprawie ochrony gatunkowej zwierząt (Dz. U. z 2014 r. poz. 1348) wydra podlega ochronie częściowej. W myśl § 6 pkt 1 tego rozporządzenia, umyślne zabijanie zwierząt objętych ochroną prawną jest czynnością zabronioną. Z art.56 ust.4 ustawy wynika, że zezwolenie o którym mowa w ust.2 pkt 1 może być wydane jedynie w przypadku wystąpienia łącznie trzech warunków, tj.: 1) braku rozwiązań alternatywnych, 2) braku szkodliwości czynności objętych wnioskiem dla zachowania we właściwym stanie ochrony dziko występujących populacji chronionych gatunków roślin, zwierząt lub grzybów, 3) zachodzenia jednej z przesłanek wymienionej w art. 56 ust. 4 pkt od 1 do 7 ustawy, przewidujących m.in. (w pkt 2) konieczność ograniczenia poważnych szkód w odniesieniu do upraw rolnych, inwentarza żywego, lasów, rybostanu, wody lub innych rodzajów mienia. Brak spełnienia jednego z ww. warunków skutkuje odmową wydania zezwolenia. 3. Zaznaczenia wymaga, że redakcja art. 56 ust. 2 ustawy, operującego terminem "może zezwolić", wskazuje na oparcie instytucji przedmiotowego zezwolenia na uznaniu administracyjnym, będącym uprawnieniem organów administracji do kształtowania skutków prawnych w ramach pewnej swobody, którą pozostawiają jej przepisy prawa materialnego z zachowaniem obowiązujących reguł proceduralnych. Organ administracji działając w oparciu o uznanie ma obowiązek wyważyć interes publiczny oraz słuszny interes strony. W konsekwencji organ ma wydać rozstrzygnięcie zgodnie z żądaniem strony chyba, że takie rozstrzygnięcie pozostaje w sprzeczności z interesem publicznym. Uznanie jednak nie upoważnia do działania dowolnego, bowiem na organie spoczywa obowiązek zgromadzenia i wszechstronnego zbadania materiału dowodowego w celu ustalenia stanu faktycznego, a następnie wydania orzeczenia o treści przekonywującej pod względem faktycznym i prawnym (por. teza pierwsza wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 listopada 1999 r., III SA 7900/98, Lex nr 47243). 4. Orzekające w sprawie organy nie negują, że w rozpatrywanej sprawie spełnione są dwa z trzech ustawowych warunków, koniecznych do pozytywnego rozpatrzenia wniosku skarżącej (tj. ewentualny odstrzał zwierząt nie byłby szkodliwy z punktu widzenia zachowania gatunku we właściwym stanie ochrony, a jednocześnie zachodzi - przewidziana w art. 56 ust. 4 pkt 2 ustawy - potrzeba ograniczenia poważnych szkód w odniesieniu do rybostanu). Udzielenie skarżącej wnioskowanego zezwolenia na zabicie wydr nie jest jednakże dopuszczalne, albowiem nie został spełniony warunek braku alternatywnych sposobów zapobieżenia szkodom w hodowli ryb, powodowanych przez te zwierzęta. Stosownie do oceny organów: 1) szkody w magazynie ryb wiążą się w szczególności ze złym stanem ogrodzenia terenu, które to ogrodzenie można zmodernizować w sposób uniemożliwiający wydrom przedostawanie się do magazynu, 2) szkody w stawach rybnych można wyeliminować za pomocą pastucha elektrycznego, okalającego zbiorniki wodne (odnotować w tym kontekście należy wskazanie przez GDOŚ bardzo szczegółowych parametrów proponowanego rozwiązania technicznego). Z uzasadnienia GDOŚ wynika, że najskuteczniejszym sposobem powstrzymywania wydr od dokonywania wtargnięć na teren skarżącej jest konsekwentne fizyczne uniemożliwianie takich wtargnięć (przy użyciu rekomendowanych środków technicznych), nie zaś okazjonalny odstrzał zwierząt, albowiem zdaniem organu nie gwarantuje on oczekiwanej przez skarżącą skuteczności. 5. W ocenie Sądu organy obu instancji nie wyjaśniły jednakże w sposób dostateczny, czy zastosowanie rekomendowanych przez nie środków jest w praktyce wykonalne, mając na uwadze zarówno w szczególności kryteria techniczne. Odnosząc się do zarzutu odwołania skarżącego od decyzji RDOŚ, że wprowadzenie w życie rekomendowanych rozwiązań łączyłoby się z dużym nakładem pracy i środków (w szczególności z uwagi na rozległy teren i jego urozmaiconą rzeźbę), GDOŚ skonkludował, że z technicznego punktu widzenia proponowane rozwiązania są całkowicie wykonalne, a poniesione w związku z tym koszty byłyby zdecydowanie mniejsze aniżeli straty w rybostanie, wynikające z utrzymywania stanu obecnego. W ocenie Sądu jednakże sposób rozpatrzenia tego aspektu sprawy uznać należy za niewystarczająco pogłębiony. Zauważyć bowiem należy, że rekomendowane przez organ rozwiązania alternatywne względem odstrzału zwierząt muszą być realistyczne, nie zaś w praktyce niemożliwe do zastosowania z uwagi na nadmierne utrudnienia techniczne lub też niewspółmiernie wysokie koszty. W tym kontekście podkreślić należy, że stanowisko GDOŚ, aczkolwiek jednoznaczne we wnioskach, nie zostało poparte skonkretyzowanymi, istotnymi ustaleniami faktycznymi (chociażby przybliżonymi) w szczególności co do powierzchni terenu, jak też stopnia zróżnicowania jego rzeźby. Uznać należy, że bez poczynienia ustaleń w takim elementarnym zakresie, determinujących ocenę ilości i rodzaju koniecznych do zastosowania środków technicznych, wnioski organu o braku przeszkód do zastosowania przez skarżącą rozwiązań alternatywnych są przedwczesne. 6. W świetle powyższych okoliczności uznać należy, że decyzje organów obu instancji wydano z naruszeniem przywołanych na wstępie przepisów postępowania administracyjnego, a naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z tej racji obie decyzje należało wyeliminować z obrotu prawnego. 7. W następstwie uprawomocnienia się niniejszego wyroku RDOŚ ponownie rozpatrzy wniosek skarżącej o udzielenie zezwolenia na odstrzał wydr, uwzględniając zalecenia co do koniecznych ustaleń faktycznych, wskazane powyżej. Z powyższych względów Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit.c, art.135 i art.200 p.p.s.a.