IV SA/Wa 1498/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Sędziowie sędzia WSA Krystyna Napiórkowska (spr.),, asesor WSA Tomasz Wykowski, Protokolant Dominik Nowak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 października 2005 r. sprawy ze skargi W. K. i W. C. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] z dnia [...] czerwca 2005 r. nr [...] w przedmiocie ewidencji gruntów i budynków I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] na rzecz skarżących W. K. i W. C. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżoną do Sądu Administracyjnego decyzją z dnia [...] czerwca 2005 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] na zasadzie art. 138 § 1 pkt 2 kpa, po rozpatrzeniu odwołania W. K. i W. C. od decyzji Starosty [...] z dnia [...] kwietnia 2005 r. orzekającej o odrzuceniu zarzutów dotyczących danych ewidencyjnych działki nr [...] położonej w obrębie S. – uchylił decyzję organu pierwszej instancji i umorzył postępowanie z wniosku W. i W. C. z dnia 3 marca 2005 r. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ podał, że decyzja Starosty [...] wydana została w związku z prowadzoną dla obrębu S. – modernizacją ewidencji gruntów. Zgodnie z przepisem art. 24 a ust. 4 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz. U. Nr 100 z 2000 r. Poz. 1086) projekt operatu opisowo-kartograficznego podlega, na okres 15 dni roboczych wyłożeniu do wglądu osób fizycznych, prawnych i jednostek organizacyjnych nie posiadających osobowości prawnej w siedzibie starostwa powiatowego. W sprawie niniejszej, wyłożenie projektu operatu miało miejsce w siedzibie Starostwa Powiatowego w [...] w dniach od 10 do 28 stycznia 2005 r. W okresie wyłożenia projektu do wglądu W. K. i W. C. nie zgłosili uwag. Zgodnie z art. 24 a ust. 8 i 9 ww. ustawy projekt operatu staje się operatem ewidencji gruntów i budynków, zaś informację o tym starosta ogłasza w dzienniku urzędowym i każdy, czyjego interesu prawnego dotyczą dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków ujawniane w operacie, może w terminie 30 dni od dnia ogłoszenia informacji w dzienniku urzędowym zgłaszać zarzuty do tych danych. Organ wskazał, że złożone przez W. K. i W. C. w dniu 8 marca 2005 r. podania nie mogą być traktowane jako zarzuty w rozumieniu art. 24 ust. 9 ww. ustawy, gdyż w dacie tej nie została jeszcze ogłoszona informacja w Dzienniku Urzędowym Województwa [...]. Informacja o zakończeniu postępowania modernizacyjnego obrębu S. została ogłoszona w Dzienniku Urzędowym Województwa [...] z dnia [...] maja 2005 r. Nr [...], poz. [...]. Organ odwoławczy zauważył, że bieg trzydziestodniowego terminu na składanie zastrzeżeń dotyczących danych operatu ewidencji i gruntów i budynków obrębu S. rozpoczął się w dniu 25 maja 2005 r. i upłynie z dniem 23 czerwca 2005 r. W kontekście powyższych ustaleń organ odwoławczy w końcowym zdaniu uzasadnienia zobligował Starostę do rozstrzygnięcia w drodze decyzji i o uwzględnieniu lub odrzuceniu zarzutów zgodnie z art. 24 a ust. 10 ww. ustawy. Skargę na powyższą decyzję złożyli W. K. i W. C., podnosząc, iż umorzenie postępowania w przedmiocie nieprawidłowości pomiarów należącej do nich nieruchomości jest bardzo krzywdzące i domagając się poprawienia nieprawidłowości w ewidencji gruntów i sprawdzenia prawidłowości pomiarów sporządzonych przez geodetę R. Z. W konsekwencji powyższego skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i wydanie orzeczenia uwzględniającego zarzuty w całości. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] wniósł o oddalenie skargi podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że zasługuje ona na uwzględnienie i prowadzi do uchylenia zaskarżonej decyzji. Przede wszystkim należy zauważyć, że jako podstawę prawną zaskarżonej decyzji organ powołał przepis art. 138 § 1 pkt 2 kpa. Zgodnie z tym przepisem organ odwoławczy uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy, bądź uchylając tę decyzję – umarza postępowanie pierwszej instancji. Wskazać należy, że przedmiotem postępowania odwoławczego jest ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej będącej przedmiotem rozstrzygnięcia zaskarżoną decyzją. Art. 138 § 1 pkt 2 in fine wprowadza wyjątek od zasady obowiązku rozstrzygnięcia istoty sprawy, pozwalając organowi odwoławczemu na ograniczenie się tylko do wyeliminowania decyzji organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy nie ma jednak swobody w wyborze tego sposobu zakończenia postępowania odwoławczego. Ograniczenie wypływa właśnie z kryterium umorzenia postępowania pierwszej instancji, a zatem tylko do przypadków, gdy to postępowanie było bezprzedmiotowe (por. B. Adamiak, J. Borkowski – "Kodeks postępowania administracyjnego – Komentarz, Wydawnictwo C.H. Beck – Warszawa 2005 str. 605). W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażono pogląd, że organ odwoławczy może podjąć w trybie art. 138 § 1 pkt 2 kpa decyzję o umorzeniu postępowania tylko wówczas, gdy zachodzą okoliczności wskazane w art. 105 kpa (patrz wyrok NSA z 11 marca 1981 r., sygn. akt SA 1031/81 opubl. ONSA 1981 z 1.poz.60; wyrok NSA z 9 lutego 1999 r. III SA 1591/98, LEX nr 36602). Okolicznościami tymi jest bezprzedmiotowość postępowania w sprawie. Rozstrzygając w niniejszej sprawie o uchyleniu decyzji organu pierwszej instancji i umorzeniu postępowania przed tym organem, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego nie wykazał okoliczności pozwalających na przyjęcie, że postępowanie w sprawie z wniosku skarżących z dnia 8 marca 2005 r. jest bezprzedmiotowe w rozumieniu art. 105 kpa. Organ w ogóle nie dokonał żadnych rozważań w tym przedmiocie i uzasadnienie decyzji nie zawiera argumentacji co do bezprzedmiotowości postępowania, co należy zakwalifikować jako naruszenia prawa procesowego tj. art. 107 § 3 kpa. Skoro przepis ten nakazuje zawrzeć w uzasadnieniu fakty uznane za udowodnione i wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa, to oczywistym jest, że musi ono pozostawać w zgodzie z sentencją decyzji. Kontrolowana decyzja, niezależnie od powyższych uchybień, rażąco narusza przepis art. 138 § 1 pkt 2 kpa. Organ uchylając decyzję pierwszoinstancyjną i umarzając postępowanie z wniosku W. K. i W. C. z dnia 3 marca 2005 r., jednocześnie w uzasadnieniu decyzji, wykazując na przedwczesność zarzutów zgłoszonych przez skarżących zobligował Starostę do rozstrzygnięcia w drodze decyzji o uwzględnieniu lub odrzuceniu zarzutów w trybie art. 24 a ust. 10 ww. ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne, po upływie 30-dniowego terminu na składanie zastrzeżeń, dotyczących danych operatu ewidencji gruntów i budynków. Należy podkreślić, że uzasadnienie jest elementem decyzji i nieprawidłowości stwierdzone w tej części decyzji wpływają na ocenę jej legalności, jako aktu organu administracyjnego. Skoro w sentencji decyzji organ umorzył postępowanie w sprawie, to nie mógł zobowiązywać w jej uzasadnieniu organu pierwszoinstancyjnego do rozpoznania wniosku wszczynającego postępowanie administracyjne w sprawie. Konkludując, Sąd uznał, że zaskarżoną decyzję, jako rażąco naruszającą przepis art. 138 § 1 pkt 2 kpa, należało wyeliminować z obrotu prawnego. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.