IV SA/Wa 1503/14
WyrokWSA w Warszawie2015-01-09
Skład orzekający: Agnieszka Wójcik, Łukasz Krzycki, Małgorzata Małaszewska-Litwiniec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, która nie jest jeszcze ostateczna, można nadać rygor natychmiastowej wykonalności, a jeśli tak, to jakie przesłanki muszą być spełnione?Ratio decidendi
Decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, mimo że nie jest ostateczna i nie daje inwestorowi prawa do rozpoczęcia robót, można nadać rygor natychmiastowej wykonalności. Jest to dopuszczalne, gdy jest to niezbędne ze względu na ochronę zdrowia lub życia ludzkiego, zabezpieczenie gospodarki narodowej przed ciężkimi stratami, inny ważny interes społeczny lub wyjątkowo ważny interes strony. Nadanie rygoru pozwala na wykorzystanie decyzji w dalszym procesie inwestycyjnym, np. do złożenia wniosku o kolejne zezwolenie, a nie na jej bezpośrednie wykonanie.Stan faktyczny
Stowarzyszenie P. zaskarżyło postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska (GDOŚ) utrzymujące w mocy postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska (RDOŚ) o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla rozbudowy drogi krajowej. Stowarzyszenie podnosiło, że decyzja środowiskowa nie jest wykonalna, a przesłanki z art. 108 § 1 K.p.a. nie zostały spełnione. GDOŚ odrzucił te zarzuty, argumentując, że rygor jest dopuszczalny i uzasadniony interesem społecznym oraz inwestora.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę Stowarzyszenia P.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Agnieszka Wójcik, Sędziowie sędzia WSA Łukasz Krzycki, sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec (spr.), Protokolant st. ref. Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia P. z siedzibą w B. na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia - oddala skargę -
IV SA/Wa 1503/14
U Z A S A D N I E N I E
Zaskarżonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego postanowieniem z [...] maja 2014 r., znak: DOOŚ-OAII.4200.6.2014.ew.4 Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska w [...] (zwany dalej GDOŚ) utrzymał w mocy postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] (zwanego dalej RDOŚ) z dnia [...] stycznia 2014 r., znak: [...] o nadaniu - na wniosek Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad (zwanego dalej GDDKiA) - rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji własnej z dnia [...] stycznia 2014 r., znak: [...] o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia pn.: "Rozbudowa drogi krajowej nr [...] do parametrów drogi ekspresowej na odcinku od granicy województwa [...] do węzła drogowo-kolejowego w S.".
Jako podstawę nadania tego rygoru przyjęto art. 108 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2013r. poz. 267 zwaną dalej K.p.a.) w związku z art. 75 ust 1 pkt 1a ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2013r., poz.1235 ze zm. zwanej dalej ustawą ooś).
Stan rozpatrywanej sprawy przedstawia się następująco. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w [...] określił środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia pn. "Rozbudowa drogi krajowej nr [...] do parametrów drogi ekspresowej na odcinku od granicy województwa [...] do węzła drogowo-kolejowego w S.". W toku prowadzonego postępowania Inwestor (Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad - Skarb Państwa) przedłożył wniosek o nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. W dniu [...].01.2014 r. Stowarzyszenie P., biorące udział w prowadzonym postępowaniu na prawach strony wystąpiło z żądaniem umorzenia prowadzonego postępowania lub odmowy nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Stanowiska tego nie podzielił organ I. instancji. Jego zdaniem wystąpiły przesłanki z art. 108 K.p.a., dające podstawę do nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Stanowisko to było zbieżne z zajętym przez Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, a wyrażonym w postawieniu z dnia [...].01.2011 r. odmawiającym wstrzymania natychmiastowej wykonalności decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.
Jak zostało wskazane we wniosku Inwestora w sprawie nadania przedmiotowej decyzji lokalizacyjnej rygoru natychmiastowej wykonalności, realizacja przedmiotowej inwestycji uzasadniona jest ważnym interesem społecznym oraz koniecznością ochrony zdrowia i życia ludzkiego. Planowana inwestycja służy realizacji interesu publicznego, czyli dobru wspólnemu. Interes publiczny uwzględnia zobiektywizowane potrzeby ogółu społeczeństwa lub lokalnych społeczności, związanych z zagospodarowaniem przestrzennym. Zaproponowany przez Inwestora nowy układ drogowy był poprzedzony wieloma konsultacjami społecznymi i zaakceptowany przez Radę Miasta S..
Przedsięwzięcie należy do inwestycji celu publicznego o znaczeniu ponadlokalnym. Droga ekspresowa [...] stanowi jedną ze strategicznych arterii transportowych kraju, która prowadzi ruch z północy Polski ([...]) do przejścia granicznego ze S. w C.. Budowany odcinek drogi jest częścią zadania inwestycyjnego przewidzianego w Programie Budowy Dróg Krajowych na lata 2011-2015 w ramach realizacji odcinka drogi ekspresowej [...]. Planowane przedsięwzięcie przyczyni się do osiągnięcia kluczowego celu jakim jest usprawnienie systemu krajowej i międzynarodowej komunikacji drogowej przy zapewnieniu niezbędnych wymogów środowiskowych. Inwestycja poprawi więc przepustowość i prędkość ruchu tranzytowego, wyprowadzając tym samym ruch pojazdów ciężkich z centrum S.. Trasa stanowić będzie również obwodnicę miejscowości S. , Z., W. i P.. Budowa przedmiotowej drogi wpisuje się w założenia Programu Ochrony Powietrza dla woj. [...], w którym jednym z zadań ograniczających skutki oddziaływania transportu samochodowego w zakresie emisji zanieczyszczeń do powietrza jest konieczność przebudowania istniejących szlaków celem zwiększenia ich przepustowości, a także budowa nowych obwodnic celem wyprowadzenia ruchu tranzytowego z centrów miast. Rozbudowa przedmiotowej drogi zwiększy bezpieczeństwo ruchu drogowego poprzez budowę dwupoziomowych węzłów i skrzyżowań, budowę bezpiecznych dróg z ograniczonym dostępem, kompleksowe rozwiązania w zakresie ruchu pieszych oraz migracji zwierząt; co przyczyni się do zmniejszenia lub wyeliminowania wypadków i kolizji drogowych.
Zgodnie z pismem wnioskodawcy interes społeczny i ekonomiczny uzasadniony jest faktem, że przedsięwzięcie dofinansowane będzie ze środków Unii Europejskiej w ramach Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko na lata 2007-2013. Uzyskanie przedmiotowej decyzji z rygorem natychmiastowej wykonalności umożliwi Inwestorowi pozyskanie środków finansowych celem zrealizowania inwestycji.
Zatem, w ocenie organu I. instancji, zwiększenie bezpieczeństwa, poprawa warunków życia ludzi, jak również ważny interes społeczny, podyktowany między innymi współfinansowaniem ze środków Unii Europejskiej, należało uznać jako spełnienie przesłanek, o których mowa w art. 108 § 1 K.p.a.
Na skutek wniesionego zażalenia stanowisko to – po ponownym zbadaniu sprawy – podtrzymał Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska. Podzielił argumentację organu I. instancji. Odnosząc się do zarzutów zażalenia wniesionego przez Stowarzyszenie P. - wyjaśnił co następuje.
1. Stowarzyszenie podniosło, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach, z racji braku cech wykonalności, nie może być opatrzona rygorem natychmiastowej wykonalności. Jest tzw. decyzją szkieletową, określającą - w wieloetapowym procesie inwestycyjnym jedynie najbardziej ogólne uwarunkowania środowiskowe realizacji danego przedsięwzięcia, które dopiero zostaną zmaterializowane i skonkretyzowane w tzw. decyzjach wykonawczych, w szczególności w pozwoleniu na budowę, lub, jak w niniejszej sprawie — i w zezwoleniu na realizuję inwestycji drogowej". Stowarzyszenie zaznaczyło, iż decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach nie może ani zostać przez inwestora wykonana, ani inwestor nie może być do jej wykonania przymuszony w drodze postępowania egzekucyjnego. W konsekwencji tego rodzaju akt administracyjny nie może być opatrzony rygorem natychmiastowej wykonalności. Na potwierdzenie przedstawionego stanowiska skarżący podmiot przywołał wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 listopada 2007 r., sygn. akt VI SA/Wa 1319/07, w którym stwierdzono iż "Rygor natychmiastowej wykonalności wskazuje na możliwość egzekucji danej decyzji administracyjnej."
GDOŚ ustosunkowując się do tego zarzutu zauważył, że z regulacji zawartych w K.p.a. wynika, iż decyzji, od której służy odwołanie, może być nadany rygor natychmiastowej wykonalności. Nadanie takiego rygoru zostało uzależnione od spełnienia jednej z następujących przesłanek: gdy jest to niezbędne ze względu na ochronę zdrowia lub życia ludzkiego albo dla zabezpieczenia gospodarstwa narodowego przed ciężkimi stratami, bądź też ze względu na inny interes społeczny lub wyjątkowo ważny interes strony. Zatem nie ma przeszkód, aby organ wydając decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach nadał taki rygor decyzji nieostatecznej, jeżeli wystąpi o to strona i zostaną spełnione warunki określone w art. 108 K.p.a. Skutkiem nadania nieostatecznej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach rygoru natychmiastowej wykonalności nie będzie obowiązek wykonania decyzji, poprzez wykonanie nałożonych nią warunków środowiskowych. Taki obowiązek będzie się aktualizował dopiero po uzyskaniu ostatecznego zezwolenia inwestycyjnego, np. pozwolenia na budowę i to dopiero wraz z rozpoczęciem realizacji inwestycji. Nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przynosi inwestorowi wymierną korzyść w postaci możliwości ubiegania się o kolejne zezwolenie wymagane do rozpoczęcia procesu inwestycyjnego. Decyzja wówczas wywołuje m.in. taki skutek, że może zostać załączona do wniosku o wydanie kolejnej decyzji administracyjnej. Powyższe wskazuje na rozumienie wykonalności decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jako aktu prawnego nadającego się do wykorzystania w toku dalszego postępowania.
Sądy, dokonując rozstrzygnięć w przedmiocie możliwości wstrzymania wykonania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach w myśl art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2010 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi jednoznacznie wskazują, iż wstrzymanie tego rodzaju aktu jest możliwe. Stanowisku takiemu towarzyszy założenie, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach stanowi etap procesu inwestycyjnego, który daje inwestorowi prawo do wystąpienia o inną decyzję inwestycyjną i nie stanowi aktu dającego podstawę do rozpoczęcia robót i realizacji inwestycji, nie narusza więc na tym etapie żadnych praw przez wyrządzenie znacznej szkody lub spowodowanie nieodwracalnych skutków. Ewentualne szkody mogą nastąpić dopiero z wydaniem w przyszłości decyzji inwestycyjnej, np. decyzji o pozwoleniu na budowę, która będzie stanowiła podstawę realizacji przedsięwzięcia.
Zaprezentowane stanowisko sądów administracyjnych nie stoi w sprzeczności z kwestią możliwości nadania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach rygoru natychmiastowej wykonalności. Wywołuje skutek w postaci możliwości ubiegania się przez inwestora o kolejne zezwolenie wymagane do rozpoczęcia procesu inwestycyjnego, nie wywołuje natomiast skutku w postaci wykonywania nałożonych w niej warunków środowiskowych, a tym samym nie daje inwestorowi prawa do rozpoczęcia robót i realizacji inwestycji. W konsekwencji nie narusza żadnych praw przez wyrządzenie znacznej szkody lub spowodowanie nieodwracalnych skutków, co stanowiłoby zaistnienie przesłanek wymienionych w art 61 § 3 p.p.s.a i obligowałoby sąd do wstrzymania jej wykonania.
Odnosząc się do podnoszonej przez Stowarzyszenie kwestii braku możliwości egzekucji decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, organ wskazał, iż prowadzenie egzekucji na podstawie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest możliwe w odniesieniu do tych elementów decyzji, które stanowią o nałożeniu obowiązku bezpośrednio na adresata decyzji i spełnienie tego obowiązku wymaga podjęcia działań przez adresata decyzji albo powstrzymania się od określonych działań. Mowa tutaj np. o obowiązkach dotyczących warunków wykorzystywania terenu w fazie realizacji i eksploatacji lub użytkowania przedsięwzięcia (art. 82 ust. 1 pkt 1b ustawy ooś). Nie podlegają egzekucji administracyjnej z decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach obowiązki "przenoszone" do decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 ustawy ooś.
2. Stowarzyszenie podniosło, że w przedmiotowej sprawie nie wystąpiły przesłanki określone w art. 108 § 1 K.p.a., które uzasadniałyby nadanie decyzji z dnia [...] stycznia 2014 r. rygoru natychmiastowej wykonalności. Strona skarżąca wskazała, iż inwestor nie przedstawił żadnych dowodów, ekspertyz, badań czy prognoz potwierdzających, iż budowa przedmiotowego odcinka planowanej trasy [...] posłuży ochronie życia i zdrowia. Stowarzyszenie uważa, iż jedynie hipotetyczna możliwość usunięcia zagrożeń dla zdrowia lub życia ludzkiego, czy też dla gospodarki narodowej, nie jest wystarczająca dla zastosowania w przedmiotowej sprawie trybu określonego w art. 108 § 1 K.p.a. Wskazuje także, iż we wniosku o nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji z dnia [...] stycznia 2014 r., inwestor nie zawarł jakiejkolwiek argumentacji uzasadniającej zaistnienie przesłanki "interesu społecznego". W ocenie Stowarzyszenia, odwołanie się do potencjalnych i nieokreślonych zagrożeń stanowi nadinterpretację art. 108 § 1 K.p.a. Ponadto stoi na stanowisku, iż organ pierwszej instancji w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia powołał się jedynie na zbiór ogólników, twierdząc za inwestorem, że przedmiotowa droga będzie służyła "dobru wspólnemu", pomijając jednocześnie fakt, że "dobru wspólnemu" (interesowi społecznemu) służy również środowisko czy przyroda, na które znacząco negatywnie będzie oddziaływało przedmiotowe przedsięwzięcie. Skarżący podmiot wskazał także na brak trafności pozostałych argumentów użytych w uzasadnieniu postanowienia z dnia [...] stycznia 2014 r., o zaliczeniu przedmiotowej inwestycji do inwestycji celu publicznego, uwzględnieniu jej w Programie Budowy Dróg Krajowych na lata 2011 - 2015 oraz Wojewódzkim Programie Ochrony Powietrza, jak również ubieganiu się o dofinansowanie jego realizacji ze środków UE. Zdaniem Stowarzyszenia, przedstawione przesłanki wskazują jedynie, iż istnieje racjonalne uzasadnienie dla rozbudowy drogi [...], nie można ich jednak uznać za przesłanki z katalogu art. 108 § 1 K.p.a. Organ wyjaśnił, że realizacja przedmiotowej inwestycji jest uzasadniona ważnym interesem społecznym ze względu na ochronę zdrowia i życia ludzkiego. Rozbudowa drogi nr [...] zwiększy bezpieczeństwo ruchu drogowego poprzez budowę dwupoziomowych węzłów i skrzyżowań, budowę bezpiecznych dróg z ograniczonym dostępem, kompleksowe rozwiązania w zakresie ruchu pieszych oraz migracji zwierząt, co przyczyni się do zmniejszenia lub wyeliminowania wypadków i kolizji drogowych. Ponadto planowana trasa poprawi przepustowość i prędkość ruchu tranzytowego, wyprowadzając tym samym ruch pojazdów ciężkich z centrum S., a przez to przyczyni się do ograniczenia skutków oddziaływania transportu samochodowego w zakresie emisji zanieczyszczeń powietrza. Poza tym przedmiotowy odcinek drogi [...] stanowi część zdania inwestycyjnego zaliczanego do inwestycji celu publicznego o znaczeniu ponadlokalnym, gdyż droga [...] stanowi jedną ze strategicznych arterii transportowych kraju, która prowadzi ruch z północy Polski do przejścia granicznego ze S. w C.. Wskazać także należy, czego nie zrobił organ pierwszej instancji, a na co powołał się w swoim wniosku inwestor, że realizacja przedmiotowego przedsięwzięcia będzie wiązała się z budową ekranów akustycznych, których zadaniem będzie zapewnienie ochrony dla ludności zamieszkującej w otoczeniu drogi nr [...]. Obecnie natomiast brak jest jakichkolwiek urządzeń minimalizujących oddziaływanie istniejącej drogi krajowej nr [...] w zakresie emisji hałasu, co jest wyraźnie odczuwalne dla, lokalnych społeczności. Ponadto w ramach planowanej trasy [...] zostaną wybudowane urządzenia odwodnienia drogi, które zabezpieczą wody powierzchniowe i podziemne przed zanieczyszczeniami pochodzącymi od ruchu pojazdów na drodze, także w razie wystąpienia poważnej awarii. Zarzuty Stowarzyszenia, iż Inwestor nie przedstawił żadnych ekspertyz i dowodów potwierdzających zasadność argumentów dla nadania decyzji dla trasy [...] rygoru natychmiastowej wykonalności, w ocenie GDOŚ trudno uznać za racjonalne, w świetle faktu, iż organ pierwszej instancji, dokonując rozstrzygnięcia w przedmiocie nadania decyzji z dnia [...] stycznia 2014 r. rygoru natychmiastowej wykonalności, był w posiadaniu raportu o oddziaływaniu na środowisko planowanej trasy [...]. Z tej przyczyny nie można uznać, iż przesłanki wskazane we wniosku o nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności są obarczone brakiem wiarygodności dowodowej.
3. Stowarzyszenie podniosło, że błędne jest wykorzystywanie instytucji rygoru natychmiastowej wykonalności do skrócenia czasu, po jakim inwestor może wystąpić o kolejną decyzję w procesie inwestycyjnym, a w przedmiotowej sprawie o decyzję o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej. W ocenie Stowarzyszenia, "oderwanie wykonalności decyzji środowiskowej od jej ostateczności służy w niniejszej sprawie obejściu prawa, a akceptacja takiego zabiegu przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] stanowi rażące naruszenie jednej z podstawowych zasad postępowania administracyjnego - zasady zaufania do organów administracji publicznej". GDOŚ wyjaśnił, że od reguły określonej w § 1 i 2 art. 130 K.p.a. ustawodawca wprowadził wyjątki. W myśl art. 130 § 3 pkt 1 K.p.a. norm z § 1 i 2 przywołanego przepisu nie stosuje się w przypadku, gdy decyzji został nadany rygor natychmiastowej wykonalności. Zatem nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności w trybie art. 108 K.p.a. ma ten skutek, że przed upływem terminu do wniesienia odwołania decyzja ta podlega wykonaniu, a wniesienie odwołania od niej przez którąkolwiek ze stron nie wstrzymuje jej wykonania. Sytuacja taka ma miejsce w przedmiotowej sprawie. Z racji nadania decyzji określającej środowiskowe uwarunkowania dla planowanej trasy [...], rygoru natychmiastowej wykonalności, powstała możliwość jej wykonania. A zatem inwestor ma prawo posłużyć się nią przy uzyskiwaniu decyzji inwestycyjnej, w przedmiotowej sprawie decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej.
4. Stowarzyszenie podniosło, że tryb, w którym decyzji z dnia [...] stycznia 2014 r. został nadany rygor natychmiastowej wykonalności narusza zasady art. 8 i 10 K.p.a. Stowarzyszenie wskazało, iż organ pierwszej instancji w toku prowadzonego postępowania nie informował go na podstawie art. 10 § 1 K.p.a., ani o gotowości do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedmiotowej inwestycji, ani o rozstrzyganiu w odrębnym postanowieniu odnośnie rygoru natychmiastowej wykonalności. Zaistniałe uchybienie mogło mieć wpływ na wynik sprawy, m.in. ze względu na brak możliwości zapoznania się przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] z argumentami Stowarzyszenia w przedmiocie zbyt ogólnikowo sformułowanego wniosku Inwestora o nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Po analizie przebiegu przedmiotowego postępowania przeprowadzonego przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] organ odwoławczy nie dopatrzył się naruszeń w zakresie, wskazanych przez skarżące Stowarzyszenie, przepisów prawa procesowego.
Stwierdził, iż przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedmiotowej trasy [...] Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w [...] zawiadomieniem z dnia [...] grudnia 2013 r., znak: [...], zawiadomił strony o możliwości zapoznania się i wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań w terminie 7 dni od daty jego doręczenia. Zawiadomienie takie zostało skierowane także bezpośrednio do skarżącego Stowarzyszenia, co potwierdza zwrotne poświadczenie odbioru z dnia [..]. stycznia 2014 r. W zawiadomieniu z dnia [...] grudnia 2013 r. organ pierwszej instancji zawarł także informację o wystąpieniu przez inwestora z wnioskiem o nadanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla planowanej trasy [...], rygoru natychmiastowej wykonalności. Pismem przesłanym drogą elektroniczną (e-mail z dnia [...] stycznia 2014 r.) Stowarzyszenie zwróciło się do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] o udostępnienie m.in. wniosku inwestora o nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. W dniu [...] stycznia 2014 r. organ pierwszej instancji przekazał skarżącemu droga elektroniczną właściwe dokumenty. Na skutek analizy przesłanych dokumentów Stowarzyszenie, pismem z dnia [...] stycznia 2014 r., zwróciło się do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...], o wydanie postanowienia umarzającego postępowanie wpadkowe w sprawie nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności bądź postanowienia o odmowie nadania takiego rygoru. W uzasadnieniu skarżący podmiot przedstawił szereg argumentów, które są analogiczne z zarzutami podniesionymi w rozpatrywanym w niniejszej sprawie zażaleniu. Organ pierwszej instancji - w uzasadnieniu postanowienia z dnia [...] stycznia 2014 r., o nadaniu decyzji określającej środowiskowe uwarunkowania realizacji przedmiotowej inwestycji rygoru natychmiastowej wykonalności - odniósł się do pisma Stowarzyszenia z dnia [...] stycznia 2014 r.
Biorąc pod uwagę wyżej przedstawiony przebieg postępowania przeprowadzonego przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...], jak również udział w nim skarżącego podmiotu, brak jest zdaniem GDOŚ podstaw by uznać, iż organ pierwszej instancji dopuścił się w jego trakcie naruszenia w zakresie zapewnienia czynnego udziału stron w postępowaniu. Należy mieć na uwadze, iż zarzut naruszenia przepisu art. 10 § 1 K.p.a. przez niezawiadomienie strony o zebraniu materiału dowodowego i możliwości składania wniosków może odnieść skutek jedynie wówczas, gdy stawiająca go strona wykaże, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych. W przedmiotowej sprawie, pomimo zarzutu skarżącego podmiotu w zakresie naruszenia przez organ pierwszej instancji w toku przeprowadzonego postępowania dyspozycji art. 8 i 10 K.p.a., brak jest podstaw, by stwierdzić, iż sytuacja ta uniemożliwiła mu dokonania konkretnej czynności procesowej, czego dowodem jest skutecznie wniesione pismo procesowe z dnia [...] stycznia 2014 r., jak również środek zaskarżenia od rozstrzygnięcia wydanego w dniu [...] stycznia 2014 r.
5. Stowarzyszenie podniosło, że w przedmiotowej sprawie organ pierwszej instancji dopuścił się naruszenia art. 108 § 2 K.p.a. Stowarzyszenie wywiodło, iż nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności w formie odrębnego postanowienia jest dopuszczalne jedynie w sytuacji, gdy wniosek o jego nadanie wpłynął do organu po wydaniu decyzji, albo kiedy orzekając z urzędu organ reaguje na nowe okoliczności zaistniałe już po wydaniu decyzji". Z racji, iż w analizowanej sprawie wniosek inwestora o nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności wpłynął do organu pierwszej instancji znacznie przed datą wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla planowanej drogi [...], brak było podstaw do wydania odrębnego postanowienia i zastosowania dyspozycji art. 108 § 2 K.p.a.
Zdaniem GDOŚ, w art. 108 § 2 K.p.a. ustawodawca określił procesową formę nadawania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji już wydanej. Nadanie rygoru już wydanej decyzji następuje przez wydanie odrębnego postanowienia, które powinno być doręczone w formie pisemnej i zawierać uzasadnienie. Postanowienie takie może być zaskarżone do organu wyższego stopnia, a w sytuacji braku satysfakcjonującego rozstrzygnięcia organu drugiej instancji, do wojewódzkiego sądu administracyjnego. W ocenie organu odwoławczego, w przepisie tym ustawodawca nie zawarł obligacji, co do możliwości stosowania dyspozycji art. 108 § 2 K.p.a. jedynie w sytuacji, gdy wniosek o nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności wpłynął po wydaniu decyzji, na którą miałby być on nałożony. Stanowisko takie nie znajduje także potwierdzenia w orzecznictwie sądowym. W rezultacie brak jest podstaw, by w toku postępowania w sprawie nadania decyzji administracyjnej rygoru natychmiastowej wykonalności, organy administracji miały zawężać możliwość stosowania art. 108 § 2 K.p.a. do omówionej sytuacji.
Skoro wniosek inwestora o nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności wpłynął do organu pierwszej instancji znacznie przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla planowanej trasy [...], tj. w dniu [...] października 2013 r., a Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w [...] nie zawarł takiego stanowiska w sentencji decyzji z dnia [...] stycznia 2014 r. Dopuszczalnym było zatem wydanie w trybie art. 108 § 2 K.p.a. odrębnego postanowienia regulującego tę kwestię. W ocenie organu odwoławczego, taki tok postępowania nie narusza dyspozycji art. 108 § 2 kpa, gdyż w przepisie tym ustawodawca zawarł jedynie wskazanie, iż nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności w formie postanowienia może mieć miejsce po wydaniu decyzji.
We wniesionej skardze Stowarzyszenia P. z siedzibą w B. zarzuciła wydanie zaskarżonego postanowienia z naruszeniem następujących przepisów postępowania administracyjnego, które miało wpływ na wynik sprawy:
art. 108 par. 1 K.p.a. poprzez nieprawidłowe zastosowanie i nadanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach rygoru natychmiastowej wykonalności, podczas gdy ten akt administracyjny, nie posiada przymiotu wykonalności, a ponadto nadanie takiego rygoru mimo braku istnienia przesłanek wymienionych w tym przepisie;
art. 107 par. 3 w związku z art. 126 K.p.a. oraz art. 124 par. 2 K.p.a. poprzez brak rozważenia przez organ zasadności przesłanek faktycznych warunkujących możliwość nadania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach rygoru natychmiastowej wykonalności,
art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 126 K.p.a. poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonego postanowienia, w sytuacji gdy stan faktyczny niniejszej sprawy zobowiązywał organ II. instancji do uchylenia zaskarżonego postanowienia i umorzenia postępowania przed organem I. instancji, ewentualnie uchylenia postanowienia i odmowy nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności.
W konkluzji Stowarzyszenie wniosło o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu I. Instancji.
W uzasadnieniu strona skarżąca podniosła jak w zażaleniu. Stwierdziła, że instytucja przewidziana w art. 108 § 1 K.p.a. ma charakter wyjątku od zasady niewykonywania decyzji nieostatecznych, dlatego przesłanki uzasadniające rygor natychmiastowej wykonalności muszą być poddawane ścisłej wykładni. Omawiany rygor może być nadany decyzji tylko w sytuacji, gdy jest to niezbędne dla ochrony wartości wskazanych w art. 108 § 1 K.p.a. Niezwłoczne wdrożenie decyzji w życie będzie niezbędne wówczas, gdy nie można się obejść w istniejącej sytuacji bez natychmiastowego wykonania praw lub obowiązków, o których rozstrzyga się w decyzji, ponieważ zwłoka w ich wykonaniu zagraża dobrom chronionym. Organ administracji działa wobec tego w sytuacji, która ma znamiona stanu nagłej konieczności administracyjnej [por. J. Borkowski [w:] B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, 8. Wydanie. Wydawnictw C.H. Beck, s. 524). A contrario należy przyjąć, że wówczas gdy w sprawie nie występuje takie realne zagrożenie dla wskazanych wartości, brak jest podstaw do nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności.
W ocenie T. Wosia, przedmiotem wykonania aktu administracyjnego jest każde zachowanie się podmiotu zobowiązanego do jego wykonania (adresata aktu), polegające na działaniu, zaniechaniu określonego działania, znoszeniu zachowań innych podmiotów, a nawet świadczenie w rozumieniu prawa cywilnego. Przy czym nie każdy akt administracyjny kwalifikuje się do tak rozumianego wykonania i w związku z tym nie każdy wymaga wykonania. W szczególności nie kwalifikują się do wykonania wszelkie akty odmowne (np. odmowa wywłaszczenia nieruchomości) oraz te spośród konstytutywnych aktów uprawniających, które dla sprowadzenia stanu prawnego lub faktycznego w nim określonego nie wymagają czynności podmiotów uprawnionych. W rzeczywistości więc problem wykonania aktu administracyjnego sprowadza się do wykonania aktów zobowiązujących, ustalających dla ich adresatów nakazy powinnego zachowania lub zakazy określonego zachowania, aktów, na podstawie których określony podmiot uzyskuje równocześnie uprawnienie i zostają na niego nałożone obowiązki oraz aktów, na podstawie których jeden podmiot jest do czegoś zobowiązany a drugi wyłącznie uprawniony.
Przedstawione ujęcie wykonania aktu administracyjnego znajduje, co podkreśliła strona skarżąca, swoje oparcie w praktyce orzeczniczej. W orzecznictwie sądowym konsekwentnie prezentowano stanowisko o niedopuszczalności wstrzymania wykonania decyzji, której realizacja nie wymaga aktywności ze strony jej adresata lub organu egzekucyjnego. Przykładowo, w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 października 2001 r., sygn. akt II SA/Gd 2174/01 stwierdzono, że "wstrzymanie wykonania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu jest bezprzedmiotowe, gdy decyzja nie podlega w ogóle wykonaniu, w szczególności w postępowaniu egzekucyjnym". Podobnie w wyroku z dnia 27 maja 2004 r., sygn. akt GSK 96/04, Naczelny Sąd Administracyjny przyjął, że "jedynym skutkiem postanowienia o wstrzymaniu wykonania decyzji jest tylko niemożność prowadzenia egzekucji", co - zdaniem sądu - wynika nie tylko z literalnej wykładni art. 40 ust. 1 ustawy o NSA, ale także z przepisów szczególnych regulujących zasady pobierania odsetek za zwłokę od określonych zaległości celnych.
Stowarzyszenie stwierdziło, że decyzja określająca środowiskowe uwarunkowania jako etap procesu inwestycyjnego daje inwestorowi prawo do wystąpienia o zezwolenie na realizację inwestycji drogowej. Nie stanowi aktu, który dawałby podstawę do rozpoczęcia robót i realizacji inwestycji (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 stycznia 2011 r., sygn. akt II OZ 28/11, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 lipca 2011 r., sygn. akt II OZ 564/11, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 lipca 2010 r., sygn. akt II OZ 658/10, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 maja 2012 r., sygn. akt II OSK 1160/12).
W realiach niniejszej sprawy, w obrocie prawnym znajduje się ostateczna decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej dla przedmiotowego przedsięwzięcia, a zatem inwestycja ta może być realizowana przez Inwestora. Natomiast decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach, której nadano rygor natychmiastowej wykonalności zaskarżonym postanowieniem, wydana została po wydaniu ostatecznego zezwolenia na realizację inwestycji drogowej, co uprawdopodabnia wadliwość samej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, która powinna być wydana przed uzyskaniem takiego zezwolenia (art. 72 ust. 1 pkt 10 ustawy ooś).
Katalog przesłanek uzasadniających nadanie decyzji nieostatecznej rygoru natychmiastowej wykonalności jest zamknięty, a zatem jedynie wzgląd na dobra i wartości określone w art. 108 § 1 K.p.a. zobowiązuje organ administracji publicznej do nadania decyzji takiego rygoru. Istota rygoru natychmiastowej wykonalności polega na tym, że decyzja nieostateczna staje się natychmiast wykonalna i stanowi tytuł wykonawczy.
W ocenie strony skarżącej, organy naruszyły art. 108 § 1 K.p.a. również przez nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności bez należytej weryfikacji przytoczonych przez inwestora podstaw faktycznych. Nie ulega wątpliwości, iż w obecnej sytuacji, która jest faktem powszechnie znanym, brak jest jakichkolwiek szans na realizację planowanej inwestycji przed rozpoznaniem odwołania od decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. W związku z tym w najbliższym czasie natychmiastowa wykonalność decyzji nie przyczyni się w znacznym stopniu do poprawy bezpieczeństwa ruchu oraz ograniczy negatywne oddziaływanie na środowisko. Wykonanie obowiązków wskazanych w decyzji nie jest zagrożone w kontekście terminów określonych przepisami prawa na rozpatrzenie sprawy przez organ II. instancji. Nie zostały zatem spełnione przesłanki ustawowe, warunkujące nadanie przedmiotowej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności.
W ocenie organu, zwiększenie bezpieczeństwa, poprawa warunków życia ludzi, jak również ważny interes społeczny, podyktowany między innymi współfinansowaniem inwestycji ze środków Unii Europejskiej, należy uznać jako spełnienie przesłanek, o których mowa w art. 108 § 1 K.p.a.
Stanowiska tego, w ocenie Stowarzyszenia, nie sposób podzielić, gdyż nie odnosi się ono do istoty regulacji art. 108 § 1 K.p.a. W szczególności organ w żaden sposób nie rozważył, czy brak uwzględnienia wniosku o nadanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach rygoru natychmiastowej wykonalności w danym momencie niweczyć będzie możliwość ubiegania się o dofinansowanie ze środków Unii Europejskiej w trakcie rozpatrywania odwołania.
Stowarzyszenie przyznało, iż każda budowa nowej drogi oraz modernizacja istniejącej, poprzez podniesienie jej parametrów, w istocie zwiększa bezpieczeństwo i poprawę warunków życia ludzi, tym niemniej nie oznacza to, iż każdej takiej decyzji środowiskowej winno się nadawać rygor natychmiastowej wykonalności. Organ nadając decyzji rygor natychmiastowej wykonalności w żaden sposób nie przeprowadził badania oraz logicznego wnioskowania, czy istnieje jakikolwiek związek przyczynowy pomiędzy możliwością pozyskania środków finansowych z UE przez Inwestora, a nadaniem decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Ochrony Środowiska wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 5 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) wojewódzki sąd administracyjny sprawuje - w zakresie swojej właściwości - kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeśli ustawa nie stanowi inaczej. Sąd pierwszej instancji rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną - art. 134 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 1270 ze zm.- zwanej dalej P.p.s.a.).
Na wstępie należy zauważyć, że zgodnie z art. 108 § 1 K.p.a., decyzji od której służy odwołanie, może być nadany rygor natychmiastowej wykonalności, gdy jest to niezbędne ze względu na ochronę zdrowia lub życia ludzkiego albo zabezpieczenia gospodarstwa narodowego przed ciężkimi stratami bądź ze względu na inny interes społeczny lub wyjątkowo ważny interes strony. Rygor natychmiastowej wykonalności może być nadany decyzji również po jej wydaniu, na podstawie art. 108 § 2 K.p.a. W tym przypadku organ wydaje postanowienie. Przesłanką wspólną dla wszystkich przypadków nadania rygoru natychmiastowej wykonalności, jest niezbędność niezwłocznego wdrożenia decyzji w życie.
Podkreślenia wymaga, iż decyzja środowiskowa należy do decyzji, które - wbrew stanowisku skarżącego Stowarzyszenia - podlegają wykonaniu. Świadczy o tym m. in. fakt, że Sądy uchylając takie decyzje rozstrzygają jednocześnie w trybie art. 152 P.p.s.a. o niepodleganiu wykonaniu wadliwej decyzji środowiskowej. Nie ma przy tym znaczenia fakt, że na wcześniejszym etapie postępowania sądowego, na wniosek strony, nie stosuje się art. 61 § 3 P.p.s.a., zważywszy na przesłanki, które przepis ten zawiera. Niewątpliwie bowiem decyzja ta nie daje inwestorowi prawa do rozpoczęcia robót i realizacji inwestycji. W konsekwencji nie narusza niczyich praw przez wyrządzenie znacznej szkody lub spowodowanie nieodwracalnych skutków. Przedstawione argumenty świadczą zatem o tym, że jest to decyzja, której co do zasady może zostać nadany rygor natychmiastowej wykonalności.
Trafnie zauważył przy tym GIOŚ, że nie podlegają egzekucji administracyjnej z decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach obowiązki "przenoszone" do decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 ustawy ooś, co nie zmienia faktu, że decyzji środowiskowej może być nadany rygor natychmiastowej wykonalności. Nie bez znaczenia jest też fakt, że w myśl art. 86 ooś decyzja środowiskowa wiąże organ wydający m. in. decyzję o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej.
We wniesionej skardze zakwestionowana została przede wszystkim owa niezbędność nadania przedmiotowej decyzji środowiskowej rygoru natychmiastowej wykonalności. Strona skarżąca wywiodła, że przedmiotowa decyzja środowiskowa wydana została po uzyskaniu zezwolenia na realizację inwestycji drogowej. Fakt ten świadczy, zdaniem Stowarzyszenia, o jej wadliwości i o tym, że nie mogło dojść w istocie do jej wykonania, do czasu rozpoznania wniesionego odwołania. Nadanie zatem w odrębnym postanowieniu rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji środowiskowej niczego nie mogło "przyspieszyć" i nie było uzasadnione.
Odnosząc się do tych argumentów przede wszystkim należy zauważyć, że rozważania w tym przedmiocie mają charakter wyłącznie historyczny. Decyzja środowiskowa stała się bowiem już ostateczna, na co zwrócił uwagę Naczelny Sąd Administracyjny, oddalając zażalenie Stowarzyszenia na postanowienie Sądu odmawiające wstrzymania wykonania postanowienia utrzymującego nadanie przedmiotowego rygoru decyzji środowiskowej z dnia [...] stycznia 2014 r., znak: [...].
Nie jest przy tym istotne, czy rzeczywiście nadanie tego rygoru przedmiotowej decyzji środowiskowej przyspieszyło realizację danej inwestycji drogowej. Trafnie wywiódł GIOŚ odnosząc się do zarzutów zażalenia, że skutkiem nadania nieostatecznej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach rygoru natychmiastowej wykonalności nie będzie obowiązek wykonania tej decyzji, polegający na wykonaniu nałożonych nią warunków środowiskowych. Obowiązek taki będzie się aktualizował dopiero po uzyskaniu ostatecznego zezwolenia inwestycyjnego, np. pozwolenia na budowę i to dopiero wraz z rozpoczęciem realizacji inwestycji. Posiadając rygor natychmiastowej wykonalności decyzja środowiskowa mogła zatem zostać załączona do wniosku o wydanie kolejnej decyzji administracyjnej lub też konwalidować brak takiego rozstrzygnięcia, wskutek np. uchylenia poprzedniej decyzji środowiskowej, w sytuacji gdy w obrocie prawnym jest już zezwolenie na realizację inwestycji drogowej, pozwalające na realizację tej inwestycji. Niewątpliwie decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach jest etapem procesu inwestycyjnego. Podkreślenia wymaga zatem, że w celu uzyskania zezwolenia na realizację inwestycji drogowej należy przedłożyć ostateczną decyzję środowiskową. Nadanie zatem decyzji środowiskowej przedmiotowego rygoru pozwala na użycie jej w tym celu, jeszcze przed rozpoznaniem ewentualnych odwołań. Co do zasadności nadania tego rygoru należy podkreślić, iż nie ulega wątpliwości, że droga ekspresowa [...] stanowi jedną ze strategicznych arterii transportowych kraju, która prowadzi z północy Polski ([...]) do przejścia granicznego ze S. w C.. Budowany odcinek drogi jest częścią zadania inwestycyjnego przewidzianego w Programie Budowy Dróg Krajowych na lata 2011-2015 w ramach realizacji odcinka drogi ekspresowej [...]. Projekt jest współfinansowany ze Środków Unii Europejskiej, których wykorzystanie i rozliczenie musi nastąpić w ściśle oznaczonym czasie.
Zgodnie z ustaleniami organów obu instancji, realizacja tej inwestycji drogowej poprawi przepustowość i prędkość ruchu tranzytowego poprzez wyprowadzenie ruchu pojazdów ciężkich z centrum S.. Trasa będzie też stanowiła obwodnicę miejscowości S., Z., W. i P.. Budowa przedmiotowej drogi wpisuje się w założenia Programu Ochrony Powietrza dla woj. [...], w którym jednym z zadań ograniczających skutki oddziaływania transportu samochodowego w zakresie emisji zanieczyszczeń do powietrza jest konieczność przebudowania istniejących szlaków celem zwiększenia ich przepustowości, a także budowa nowych obwodnic celem wyprowadzenia ruchu tranzytowego z centrów miast. Rozbudowa przedmiotowej drogi zwiększy zatem bezpieczeństwo ruchu drogowego, poprzez budowę dwupoziomowych węzłów i skrzyżowań, budowę bezpiecznych dróg z ograniczonym dostępem, kompleksowe rozwiązania w zakresie ruchu pieszych oraz migracji zwierząt - co przyczyni się do zmniejszenia lub wyeliminowania wypadków i kolizji drogowych.
Fakt, że rozbudowa drogi nr [...] zwiększy bezpieczeństwo ruchu drogowego, co leży w interesie społecznym, jako element ochrony zdrowia i życia ludzkiego - przemawiał za zastosowaniem art. 108 § 2 K.p.a. Niewątpliwie też nadanie tego rygoru leżało w wyjątkowo ważnym interesie inwestora, choćby z uwagi na fakt pozyskania na ten cel środków unijnych i konieczności szybkiego rozliczenia się z nich. Uzasadniając swe stanowisko co do zasadności zastosowania owego rygoru, trafnie wskazał organ odwoławczy, że obecnie brak jest jakichkolwiek urządzeń minimalizujących oddziaływanie istniejącej drogi krajowej nr [...] w zakresie emisji hałasu, co jest wyraźnie odczuwalne dla lokalnych społeczności. Ponadto w ramach planowanej trasy [...] zostaną wybudowane urządzenia odwodnienia drogi, które zabezpieczą wody powierzchniowe i podziemne przed zanieczyszczeniami pochodzącymi od ruchu pojazdów na drodze, także w razie wystąpienia poważnej awarii.
W tym kontekście nadanie klauzuli natychmiastowej wykonalności decyzji środowiskowej, niezbędnej dla decyzji wykonawczej, którą stanowi zezwolenie na realizację inwestycji drogowej tego odcinka drogi [...] - spełniało wymogi art. 108 K.p.a. W ocenie Sądu, co do celowości nadania tego rygoru organ mógł się powołać na dane wynikające z raportu, wskazujące na konieczność realizacji tej inwestycji drogowej (kwestia emisji hałasu, czystości powierza). Wynika z nich, na co wskazał organ odwoławczy, występowanie realnego zagrożenie dla wskazanych wartości, jakimi jest życie i zdrowie ludzkie (ważny interes społeczny) Przemawiał też za tym ważny interes strony - inwestora. Choć nie zostało to w sposób wyraźny i wyczerpujący wykazane w zaskarżonym postanowieniu, w powołaniu się na ustalenia raportu, uchybienie to - zważywszy na specyfikę inwestycji drogowych - nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy, zwłaszcza wobec braku wykazania przez Stowarzyszenie, że realizacja tej inwestycji w myśl wskazań owej decyzji środowiskowej, w wyższym stopniu prowadziłaby do naruszenia interesu społecznego, niż jemu służyła. Stowarzyszenie skoncentrowało się jedynie na fakcie zbyt późnego wydaniu tej decyzji środowiskowej i w tym przede wszystkim upatrywało jej wadliwości. Wbrew zatem twierdzeniom skargi, zwłoka w wykonaniu tej decyzji potencjalnie zagrażała dobrom chronionym i wyjątkowo ważnemu interesowi inwestora. Stowarzyszenie zresztą przyznało w skardze, iż każda budowa nowej drogi oraz modernizacja istniejącej, poprzez podniesienie jej parametrów, w istocie zwiększa bezpieczeństwo i poprawę warunków życia ludzi, choć faktu tego nie wiązało z zasadnością nadania decyzji środowiskowej rygoru natychmiastowej wykonalności.
Na aprobatę zasługują także wywody zaskarżonego postanowienia ustosunkowujące się do zarzutów naruszenia art. 8 i art. 10 K.p.a., sformułowanych w zażaleniu.
Zasadne jest również stanowisko GIOŚ, że mimo, iż wniosek inwestora o nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności wpłynął do organu pierwszej instancji przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla planowanej trasy [...] (w dniu [...] października 2013 r.), skoro Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w [...] nie zawarł takiego rozstrzygnięcia w sentencji decyzji z dnia [...] stycznia 2014 r. – to dopuszczalnym było wydanie odrębnego postanowienia regulującego tę kwestię, w trybie art. 108 § 2 K.p.a.
Wskazać także należy, że stanowisko o dopuszczalności nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzjom środowiskowym akcentowane jest w orzecznictwie Sądów Administracyjnych (por. m. in. wyrok NSA z 8.12.2011 r., sygn. akt II OSK 2169/11 oraz wyrok WSA w Warszawie z dnia 18.03.2010 r., sygn. akt IV SA/Wa 32/10 – publ. strona z orzeczeniami NSA i WSA - cbois.nsa.gov.pl).
Z przytoczonych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 1270 ze zm.) - orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło