IV SA/Wa 1506/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Agnieszka Góra-Błaszczykowska po rozpoznaniu w dniu 26 września 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. K. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi R. K. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] maja 2013 r. znak [...] w przedmiocie pozbawienia statusu uchodźcy postanawia: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji. R. K. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] maja 2013 r. znak [...] utrzymującą w mocy decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] marca 2013 r. znak [...] pozbawiającą R. K. statusu uchodźcy oraz wyznaczającą termin utraty statusu uchodźcy na dzień przypadający po upływie 3 miesięcy od dnia, w którym ww. decyzja stanie się ostateczna. W skardze R. K. zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W piśmie z dnia 3 lipca 2013 r. stanowiącym uzupełnienie skargi podniosła, że jej interes we wstrzymaniu wykonania decyzji jest w pełni uzasadniony, gdyż opuszczenie przez nią terytorium Rzeczypospolitej Polskiej pozbawi ją zarówno możliwości osobistego uczestnictwa w postępowaniu, jak również efektywnego korzystania z przysługujących jej praw, tj. zgłaszania wniosków dowodowych, zapoznawania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym, możliwości kontaktu z organizacjami, do których zadań statutowych należy udzielanie pomocy osobom posiadającym status uchodźcy, czy możliwości wypowiedzenia się przed wydaniem orzeczenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Wniosek skarżącej należało uwzględnić z uwagi na fakt, iż w ocenie Sądu zasadne jest pozostanie skarżącej w Polsce do czasu zakończenia niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego. Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej p.p.s.a.), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże stosownie do § 3 cytowanego przepisu, po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności. Instytucja wstrzymania wykonania ma charakter wyjątkowy i jej zastosowanie może mieć miejsce wyłącznie w przypadku zaistnienia przesłanek wymienionych w art. 61 § 3 p.p.s.a., tj. w sytuacji stwierdzenia, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdyby akt lub czynność zostały wykonane. Jak trafnie podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 14 grudnia 2005 r. sygn. akt II OZ 1330/05, wyjazd cudzoziemca z Polski przed rozpoznaniem sprawy przez Sąd pozbawia go nie tylko możliwości osobistego uczestnictwa w postępowaniu sądowym, ale także sprawia, że w razie ewentualnego uwzględnienia skargi, udzielona cudzoziemcowi ochrona sądowa może okazać się iluzoryczna. Udzielenie ochrony tymczasowej do czasu zakończenia postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie decyzji odmawiającej nadania statusu uchodźcy lub decyzji pozbawiającej tego statusu jest związane ze standardami rzetelnej procedury i realizacją prawa do sądu. Stwierdzić zatem należy, że wyjazd skarżącej z Polski przed rozpoznaniem sprawy przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie pozbawi ją nie tylko możliwości osobistego uczestnictwa w postępowaniu sądowym, a tym samym skorzystania w pełnym zakresie z prawa do sądu, ale także sprawi, że w przypadku ewentualnego uwzględnienia skargi udzielona cudzoziemce ochrona sądowa może okazać się iluzoryczna, albowiem nie zostanie jej udzielona ochrona międzynarodowa, zgodnie z Konwencją dotyczącą statusu uchodźców, sporządzoną w Genewie w dniu 28 lipca 1951 r. (Dz. U. z 1991 r. Nr 119, poz. 515) oraz Protokołem Nowojorskim dotyczącym statusu uchodźców, sporządzonym w Nowym Jorku w dniu 31 stycznia 1967 r. (Dz. U. z 1991 r. Nr 119, poz. 517). Biorąc więc pod uwagę zarówno faktyczne, jak i prawne następstwa zaskarżonej decyzji, a także cel, dla którego wprowadzona została do ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi określona w art. 63 § 3 instytucja wstrzymania wykonania decyzji, Sąd uznał, że brak wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji groziłby niebezpieczeństwem spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji postanowienia.