IV SA/Wa 1515/09

PostanowienieWSA w Warszawie2010-06-07

Skład orzekający: Sędzia WSA Łukasz Krzycki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, uzasadniając tym samym przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym?
Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie całkowitym, uznając, że skarżąca, utrzymująca się z niskiej renty i ponosząca znaczne wydatki, wykazała, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Nawet potencjalny dochód z dzierżawy gospodarstwa rolnego nie wpłynąłby diametralnie na jej sytuację finansową, a procedura jego ustalania byłaby nieproporcjonalna do celu.
Stan faktyczny
Skarżąca S. C. wniosła skargę na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska. Po wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego, złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy z powodu nieuzupełnienia wniosku. Skarżąca wniosła sprzeciw, przedstawiając dodatkowe dokumenty i wyjaśnienia dotyczące swojej sytuacji materialnej.
Rozstrzygnięcie
Przyznano S. C. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Łukasz Krzycki po rozpoznaniu w dniu 7 czerwca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. C. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi S. C. na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] lipca 2009 r., znak: [...] w przedmiocie uzgodnienia realizacji inwestycji postanawia: przyznać S. C. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w W. S. C. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] lipca 2009 r. w przedmiocie uzgodnienia realizacji inwestycji. Zarządzeniem z dnia 1 lutego 2010 r. skarżącą wezwano do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. W odpowiedzi S. C. złożyła na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu wniosku skarżąca podała, że jest osobą chorą, samotną, utrzymującą się z renty w wysokości 645 zł. Po opłaceniu rachunków i leków bardzo często brakuje jej pieniędzy na zaspokojenie wszystkich niezbędnych potrzeb życiowych. Wskazała również, że jest właścicielką domu o pow. 80 m2 oraz nieruchomości rolnej o pow. 2,14 ha. Referendarz sądowy zarządzeniem z dnia 19 lutego 2010 r. wezwał skarżącą do uzupełnienia wniosku o prawo pomocy (w terminie 14 dni) poprzez udzielenie informacji dotyczących jej aktualnej sytuacji materialnej, w szczególności do nadesłania zaświadczenia z urzędu gminy wskazującego na wysokość dochodów uzyskiwanych z nieruchomości rolnej, oświadczenia czy skarżąca starała się o dopłaty bezpośrednie do gruntów rolnych, wyciągów z rachunków bankowych za okres ostatnich trzech miesięcy, dokumentów potwierdzających wysokość świadczenia rentowego oraz oświadczenia o wysokości ponoszonych miesięcznie wydatków na utrzymanie domu oraz innych wydatków koniecznych. Skarżąca nie uzupełniła wniosku o wymagane informacje i dokumenty, skutkiem czego nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w związku z powyższym referendarz sądowy postanowieniem z dnia 14 kwietnia 2010 r. odmówił przyznania prawa pomocy. W dniu 21 kwietnia 2010 r. (data stempla pocztowego) skarżąca skutecznie wniosła sprzeciw od w/w postanowienia referendarza sądowego podnosząc, iż gospodarstwo rolne o pow. 2,14 ha wydzierżawia oraz, że nie występowała o dotacje unijne. Nadesłała odcinek renty za luty 2010 r. oraz decyzję Prezesa KRUS z dnia [...] marca 2010 r. ustalającą nową wysokość świadczenia rentowego od dnia 1 marca 2010 r. Ponadto przesłała rachunki za: gaz, telewizję i telefon. Nadto wskazała, iż w związku z sytuacją w jakiej się znalazła (pobyt w szpitalu i sanatorium, zakup leków i opłata rachunków) zmuszona była zaciągnąć kredyt, by mieć środki na bieżące wydatki, co udokumentowała przesyłając potwierdzenia dokonania poleceń przelewów z tytułu spłat kolejnych rat umowy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie należy wskazać, iż zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - zwanej dalej "ppsa", w razie skutecznego wniesienia sprzeciwu, postanowienie referendarza sądowego traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Intencją wnioskodawczyni w niniejszej sprawie było uzyskanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Prawo pomocy stanowi wyjątek od obowiązującej w postępowaniu przed sądami administracyjnymi zasady ponoszenia przez stronę kosztów postępowania związanych z jej udziałem w sprawie, wyrażonej w art. 199 ppsa. Stosownie do treści art. 246 § 1 ppsa, prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 ppsa). Mając na względzie oświadczenie o stanie majątkowym skarżącej oraz jej możliwości płatnicze należy stwierdzić, iż nie jest ona w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wnioskodawczyni utrzymuje się z renty, której wysokość od dnia 1 marca 2010 r. wynosi 673,92 zł. Wskazać należy, iż skarżąca jest właścicielką gospodarstwa rolnego o pow. 2,14 ha, które wydzierżawia i dla którego nie zwracała się o żadne dotacje unijne. Zauważyć potrzeba, iż wnioskodawczyni nie wykazała, czy z tytułu umowy dzierżawy uzyskuje czynsz, a jeśli tak to w jakiej wysokości, jednakże w ocenie Sądu kwota ewentualnie uzyskiwanego przez skarżącą pożytku nie wpływa diametralnie na jej sytuację finansową. Stąd też, Sąd poniechał ustalenia wysokości, gdyż procedura jego określenia spowodowałaby jedynie wydłużenie postępowania, a nie miałaby wpływu na końcową ocenę zasadności wniosku. Niski dochód uzyskiwany przez skarżącą nie pozwala na pokrycie podstawowych kosztów utrzymania. Potwierdzają to dokumenty przedłożone przez wnioskodawczynię, a w szczególności decyzja o wysokości świadczenia rentowego w zestawieniu z wysokością ponoszonych wydatków (opłaty za gaz, telewizję, telefon i internet). Skarżąca mająca nota bene kłopoty zdrowotne zmuszona była ponadto do zaciągnięcia kredytu by posiadać środki finansowe na bieżące wydatki. W świetle powyższego należy stwierdzić, że przesłanki obligujące do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie zostały zatem spełnione. Z tych względów na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 ppsa, należało orzec jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło