IV SA/Wa 1529/16
PostanowienieWSA w Warszawie2016-07-27
Skład orzekający: Michał Sułkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, będąca emerytowanym duchownym, w podeszłym wieku, niepełnosprawna, wymagająca stałej opieki, z dochodem emerytalnym w wysokości 1.843,53 zł miesięcznie i znacznymi wydatkami na utrzymanie, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?Ratio decidendi
Osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego koniecznego utrzymania, ma prawo do przyznania pomocy prawnej w zakresie częściowym. W przypadku, gdy osoba ta nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, przysługuje jej prawo pomocy w zakresie całkowitym. W analizowanej sprawie, pomimo dochodu z emerytury, wysokie koszty utrzymania, związane z wiekiem, stanem zdrowia i koniecznością stałej opieki, uniemożliwiają wnioskodawcy pokrycie kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.Stan faktyczny
Skarżący S. N. złożył skargę na decyzję Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej odmawiającą potwierdzenia statusu działacza opozycji antykomunistycznej. Jednocześnie zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Skarżący jest emerytowanym duchownym, osobą w podeszłym wieku, niepełnosprawną, wymagającą stałej opieki, z miesięcznym dochodem 1.843,53 zł i znacznymi wydatkami na utrzymanie.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowiono dla S. N. adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Michał Sułkowski po rozpoznaniu w dniu 27 lipca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. N. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi S. N. na decyzję Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy potwierdzenia statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowić dla S. N. adwokata w ramach przyznania prawa pomocy, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w [...].
S. N. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy potwierdzenia statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych.
Skarżący zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Ze złożonego na urzędowym formularzu wniosku z dnia 25 maja 2016 r. oraz nadesłanego na wezwanie dodatkowego oświadczenia z dnia 18 lipca 2016 r. i dołączonego do niego pocztowego przekazu pieniężnego z bieżącego miesiąca, a także z orzeczenia Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w E. z dnia [...] grudnia 2005 r., którego kopia znajduje się w aktach postępowania administracyjnego, wynika, że skarżący jest emerytowanym duchownym, osobą w podeszłym wieku, niepełnosprawną, wymagającą stałej opieki osoby trzeciej. Źródło jego utrzymania stanowi świadczenie emerytalne w wysokości 1.843,53 zł miesięcznie. S. N. nie ma nieruchomości, zasobów pieniężnych, ani wartościowych przedmiotów. Mieszka w budynku należącym do parafii, ponosząc koszty jego utrzymania. Koszty związane z ogrzaniem budynku (węgiel i wynagrodzenie palacza) pochłaniają 7.750 zł rocznie, a koszty energii elektrycznej, wody i opłat za telefon 2.000 zł rocznie. Skarżący przeznacza 600 zł rocznie na zakup leków, natomiast ponad 5.500 zł rocznie wydaje na śniadania, obiady i kolacje.
Stosownie do treści art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718), dalej powoływanej również jako ppsa, prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zaś w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Dochód uzyskiwany przez S. N. z emerytury wynosi 1.843,53 zł miesięcznie, natomiast wykazane przez niego wydatki na koniczne utrzymanie wynoszą średnio ponad 1.300 zł miesięcznie. Uwzględniając przy tym aktualny poziom cen dóbr i usług niezbędnych do zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych, których wnioskujący nie wymienił w przedstawionym zestawieniu, jak koszty zakupu odzieży, czy środków higieny osobistej oraz biorąc pod uwagę, że ze względu na wiek i stan zdrowia, który wymaga stałej opieki osoby trzeciej, wielkość koniecznych wydatków S. N. ulega zwiększeniu, należy stwierdzić, że uzyskiwany przez niego dochód nie pozawala na wygospodarowanie dodatkowych środków z przeznaczeniem na inne cele niż konieczne utrzymanie. Ponieważ skarżący nie dysponuje przy tym oszczędnościami, ani majątkiem, który mógłby zbyć w celu pozyskania dodatkowych środków, należy stwierdzić, że nie jest on w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego utrzymania.
Należy więc uznać, że zostały spełnione przesłanki obligujące do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i art. 258 § 2 pkt 7 ppsa, należało orzec jak w postanowieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło