IV SA/Wa 1538/10
PostanowienieWSA w Warszawie2010-12-08
Skład orzekający: Monika Stępkowska - Bigiej
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżącej można przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata ze względu na jej sytuację majątkową i życiową?Ratio decidendi
Sąd przyznał skarżącej prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, ponieważ wykazała, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania z powodu trudnej sytuacji majątkowej i życiowej.Stan faktyczny
K. M. złożyła skargę na postanowienie Głównego Geodety Kraju o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia. Wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, przedstawiając dokumenty potwierdzające trudną sytuację finansową, w tym niską emeryturę, zadłużenie w bankach oraz brak dochodu z gospodarstwa rolnego, którego jest współwłaścicielką.Rozstrzygnięcie
Przyznał skarżącej K. M. prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Stępkowska - Bigiej po rozpoznaniu w dniu 9 grudnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. M. na postanowienie Głównego Geodety Kraju z dnia [...] czerwca 2010 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia postanawia: 1) przyznać skarżącej K. M. prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, 2) przyznać skarżącemu K. M. prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.
K. M. wniosła skargę na postanowienie Głównego Geodety Kraju z dnia [...] czerwca 2010 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia.
Po otrzymaniu wezwania do uiszczenia wpisu w wysokości 200 zł skarżąca złożyła do Sądu wniosek z dnia 6 października 2010 r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego lub adwokata.
W uzasadnieniu skarżąca podniosła, iż jest emerytką, część emerytury jest zajęta przez komornika (od 2 lat – egzekucja zachowku na rzecz właściciela), jest zadłużona w dwóch bankach na kwotę ok. 9 000,00 zł. Podała, iż jest współwłaścicielką domu o pow. 100 m2, jest także współwłaścicielką nieruchomości rolnej o pow. 0,57 ha ("ugór po wykopaliskach archeologicznych") oraz współwłaścicielką nieruchomości rolnej o pow. 2,75 ha ("3 działki, ugorowane"). Wnioskodawczyni uzyskuje dochód w wysokości 2 080 zł brutto z tytułu emerytury – po potrąceniach (m. in. egzekucja komornicza) otrzymuje 1 207 zł. Podała, iż na lekarstwa wydaje miesięcznie ok. 50 – 100 zł, na telefon i Internet ok. 100zł, rachunki za gaz, energię elektryczną są rozkładane na raty. Ponadto wskazała następujące opłaty roczne: ubezpieczenie gospodarstwa rolnego- 200 zł, podatki rolne – ok. 400 zł, uprawa ugoru – 1000 zł. Ponadto kwartalnie opłaca ubezpieczenie na życie w wysokości 135 zł.
Zarządzeniem z dnia 19 października wnioskodawczyni został wezwana do uzupełnienia wniosku poprzez nadesłanie:
- zaświadczenia z właściwego urzędu gminy wskazującego wysokość dochodów uzyskiwanych z posiadanej nieruchomości rolnej,
- informacji, czy wnioskodawczyni starała się o dopłaty bezpośrednie do gruntów rolnych, ewentualnie o inne formy pomocy z Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, jeżeli tak, to czy otrzymała tę pomoc i w jakiej wysokości,
- wyciągów z posiadanych przez wnioskodawczynię rachunków bankowych za ostatnie trzy miesiące (historii rachunku), (ewentualnie oświadczenia o nieposiadaniu rachunków bankowych)
- informacji (ewentualnie przedstawienia dokumentów np. kopii faktur za energię elektryczną, gaz itp.) na temat wysokości wydatków ponoszonych na utrzymanie (przeciętnie w miesiącu),
- udokumentowania zadłużenia w bankach, o czym mowa we wniosku o przyznanie prawa pomocy,
- dokumentów wskazujących wysokość otrzymywanego świadczenia emerytalnego oraz udokumentowania zajęcia przez komornika części emerytury.
W odpowiedzi na powyższe wezwanie wnioskodawczyni nadesłała pismo z dnia 19 listopada 2010 r., do którego załączyła szereg dokumentów, mających udokumentować jej sytuację materialną. W piśmie skarżąca oświadczyła, iż nie uzyskuje dopłat z Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, oświadczyła, iż jej długi w bankach wynoszą 8.800 zł, zaciągnęła również prywatną pożyczkę w wysokości 100 zł.
Ponadto skarżąca przedstawiła m. in.:
- zaświadczenie, iż jest podatnikiem podatku rolnego z gruntów rolnych o pow. 2,14 ha fiz, tj. 2,96 ha przel. w części ½ oraz gruntu o pow. 0,57 ha fiz., tj. 0,82 ha przel. I gruntu o pow. 0,62 ha fiz., tj. 0,93 przel. w części 1/3,
- decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w K. z dnia [...] maja 2010 r. w przedmiocie odmowy przyznania jednolitej płatności obszarowej i nałożenia na K. M. sankcji w wysokości 1 145,77 zł.
- pismo z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w K. skierowane do komornika sądowego w sprawie zajęcia komorniczego świadczenia emerytalnego skarżącej,
- postanowienie referendarza Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach o przyznaniu skarżącej prawa pomocy w zakresie całkowitym,
- opłaconą polisę obowiązkowego ubezpieczenia (od odpowiedzialności cywilnej rolników),
- szereg rachunków, faktur, wezwań do zapłaty.
Rozpoznając przedmiotowy wniosek o przyznanie prawa pomocy należy wskazać, że w myśl art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 245 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U.
Nr 153, poz. 1270 ze zm.), prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie m.in. adwokata przysługuje osobie fizycznej, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Instytucja prawa pomocy ma służyć osobom, którym brak środków utrudnia lub uniemożliwia dostęp do sądu.
Oceniając przedłożony przez skarżącą wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata wzięto pod uwagę opisaną przez nią sytuację majątkową i życiową. Sytuacja ta uzasadnia przyznanie skarżącej prawa pomocy w zakresie całkowitym, gdyż wykazała, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Skarżąca jest osobą samotną, utrzymuje się z emerytury w wysokości 1207 zł netto, jest zadłużona w bankach na kwotę ok. 9 000 zł. Gospodarstwo rolne, którego skarżąca jest współwłaścicielem nie przynosi dochodu.
W tej sytuacji, mając na uwadze aktualny poziom cen i opłat za dobra i usługi utrzymania koniecznego należało przyjąć, że skarżąca nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych oraz kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika z własnych środków.
W świetle powyższego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1, art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 wyżej cytowanej ustawy, należało postanowić jak w sentencji
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło