IV SA/Wa 1543/11
WyrokWSA w Warszawie2011-12-20
Skład orzekający: Marian Wolanin, Alina Balicka, Tomasz Wykowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji może odmówić zmiany pozwolenia wodnoprawnego na podstawie art. 133 Prawa wodnego, jeśli wnioskowana zmiana ma na celu legalizację obiektu wykonanego niezgodnie z pierwotnym pozwoleniem?Ratio decidendi
Organ administracji może odmówić zmiany pozwolenia wodnoprawnego na podstawie art. 133 Prawa wodnego, jeśli wnioskowana zmiana ma na celu legalizację obiektu wykonanego niezgodnie z pierwotnym pozwoleniem. Przepis ten nie służy ocenie legalności pozwolenia wodnoprawnego ani legalizacji samowoli budowlanej, a jedynie jego zmianie w ściśle określonych okolicznościach, takich jak naruszenie interesów osób trzecich lub zmiana sposobu użytkowania wód, co musi być poparte stosowną ekspertyzą.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy zmiany pozwolenia wodnoprawnego na szczególne korzystanie z wód rowu melioracyjnego dla potrzeb stawów rybnych. Stawy zostały wykonane niezgodnie z pierwotnym pozwoleniem, w szczególności w zakresie odległości od drogi publicznej. Strona skarżąca wnioskowała o zmianę pozwolenia, argumentując m.in. wadliwość pierwotnego pozwolenia i operatu wodnoprawnego oraz brak negatywnego wpływu stawów na drogę. Organy administracji odmówiły zmiany, uznając, że wnioskowana zmiana miałaby na celu legalizację samowoli budowlanej i nie spełnia przesłanek z art. 133 Prawa wodnego.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marian Wolanin (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Alina Balicka, Sędzia WSA Tomasz Wykowski, Protokolant ref. staż. Renata Puchalska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 grudnia 2011 r. sprawy ze skargi A. L. na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W. z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zmiany pozwolenia wodnoprawnego - oddala skargę -
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...] Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W., po rozpatrzeniu odwołania A. L., utrzymał w mocy decyzję Starosty E. z dnia [...] marca 2010 r. o odmowie zmiany pozwolenia wodnoprawnego udzielonego decyzją Starosty E o z dnia [...] lipca 2001 r. na szczególne korzystanie z wód rowu melioracyjnego dla potrzeb stawów rybnych w m. B.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazano, że decyzją z dnia [...] lipca 2001 r. Starosta E. udzielił A. L. pozwolenia wodnoprawnego na użytkowanie wód znajdujących się w rowie R-A pod warunkiem wykonanie dwóch stawów rybnych na działce nr [...] w m. B., zgodnie z operatem wodnoprawnym, z zachowaniem odległości 20 m od skarpy nasypu drogi E. - R. W decyzji nie określono rzędnych poziomu wody w stawach oraz na zastawkach, natomiast w operacie wodnoprawnym rzędną poziomu wody na zastawce w rowie R-A określono na [...] m npm. Powiatowy Zarząd Dróg w E. zgłosił Staroście E. naruszenie warunków pozwolenia wodnoprawnego poprzez niezachowanie wymaganej odległości stawu od drogi oraz zastąpienie rowu na odcinku od przepustu do stawu drenem, co uniemożliwia odprowadzanie wody z rowu przydrożnego, powoduje zamulanie przepustu i zalewanie drogi w okresie zimowo-wiosennym. Niedrożność przepustu potwierdziły oględziny przeprowadzone w dniu [...] kwietnia 2004 r., w czasie których zalecono wykonanie studni osadowej. Starosta E. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie cofnięcia pozwolenia wodnoprawnego z dnia [...] lipca 2001 r., jednakże skarżący wniósł o umorzenie tego postępowania i jednocześnie o zmianę pozwolenia wodnoprawnego w zakresie zmniejszenia odległości stawów od nasypu drogi z 20 do 7 - 8 m oraz obniżenie rzędnej lustra wody w stawach z [...] do [...] m npm. Powiatowy Zarząd Dróg w E. nie wyraził zgody na sankcjonowanie samowoli budowlanej i przyjęcie propozycji zawartych w korespondencji prowadzonej w okresie prawie 2 lat, w sprawie warunków zmiany pozwolenia wodnoprawnego. W wyniku kolejnych decyzji organów obu instancji, Starosta E. decyzją z dnia [...] marca 2010 r. odmówił zmiany pozwolenia wodnoprawnego, ponieważ stawy zostały wykonane niezgodnie z udzielonym pozwoleniem wodnoprawnym. Za podstawę do przyjęcia zmian skarżący przyjmował sporządzoną w październiku 2008 r. przez mgr inż. M. Z. instrukcję gospodarowania woda oraz ekspertyzę dotyczącą funkcjonowania stawu rybnego. Na takie zmiany nie wyraził zgody Powiatowy Zarząd Dróg w E., powołując się m.in. na art. 43 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, co łącznie z całością materiału dowodowego stanowiło podstawę do odmowy zmiany pozwolenia wodnoprawnego. W ocenie organu odwoławczego powołana ekspertyza skoncentrowała się na warunkach funkcjonowania stawu rybnego, a nie na jego wpływie na korpus drogi. Zwrócono w niej uwagę, że operat wodnoprawny stanowiący podstawę do wydania pozwolenia wodnoprawnego zawierał szereg braków, za które skarżący nie może ponosić konsekwencji, a niesprecyzowane uprawnienia nadane w decyzji w oparciu o ten operat, nie mogą skutkować cofnięciem pozwolenia wodnoprawnego. Stanowisko takie jest od podstaw błędne, gdyż operat wodnoprawny jest własnością zakładu ubiegającego się o pozwolenie wodnoprawne, w tym przypadku skarżącego i w postępowaniu o udzielenie pozwolenia wodnoprawnego to on ponosi wszelkie konsekwencje powstałe w wyniku błędów operatu wodnoprawnego. Ewentualnych roszczeń może dochodzić w drodze cywilnoprawnej od autora operatu. Dokonując w ekspertyzie oceny stanu technicznego wykonanych urządzeń autorka stwierdziła, że powierzchnia stawu wynosi [...] m2, odległość stawu od krawędzi asfaltu - [...] m; od skarpy nasypu drogi - [...] m; od granicy pasa drogowego - [...] m; rzędna wylotu przepustu pod drogą - [...] m npm, a wlotu ze studzienki osadnikowej do stawu - [...] m npm. Potwierdziła tym samym zarzut, że staw został wykonany niezgodnie z udzielonym pozwoleniem wodnoprawnym. W propozycjach poprawy sytuacji autorka ekspertyzy uznaje potrzebę odsunięcia skarpy stawu od drogi na odległość uzgodnioną z Powiatowym Zarządem Dróg w E., nadania skarpie nachylenia 1:2 lub 1:3 oraz jej umocnienia płotkiem faszynowym lub narzutem kamiennym. Należy zgodzić się ze zdaniem autorki ekspertyzy, że na wykonanie tych robót, jako przebudowy stawu, niezbędne jest uzyskanie pozwolenia wodnoprawnego. Sprawy powyższej zarówno ze względów prawnych jak i merytorycznych nie można załatwić w trybie zmiany decyzji Starosty E. i w tym zakresie odmowa zmiany decyzji jest w pełni uzasadniona. Z opracowanej ekspertyzy wynika, że przed wybudowaniem stawów działka stanowiła podmokły nieużytek, na który rurociągiem o przekroju 20 cm spływały wody z terenu po drugiej stronie drogi oraz z nieużytków przylegających bezpośrednio do drogi, a następnie odpływały rowami do jeziora S. Przed wybudowaniem stawu odpływ nie był więc niczym zakłócony i odbywał się w sposób naturalny, co uległo zasadniczej zmianie w wyniku wykonania stawu i zastawek, których celem jest utrzymywanie stałego poziomu wody i tamowanie naturalnego przepływu. Błędna jest zatem konkluzja autorki ekspertyzy, że stagnacja wód roztopowych i opadowych oraz zalewanie drogi nie jest spowodowane wybudowaniem stawu. Nie można wykluczyć, że zwiększenie średnicy przepustu pod drogą mogłoby przyczynić się do poprawy warunków przepływu wód, jednakże nie przyniesie to efektu, jeżeli poziom wody w stawie nie zostanie określony na właściwym poziomie. Z danych zawartych na str. 8 i 9 opracowania nazwanego Instrukcją gospodarowania wodą w związku z poborem i spustem wody do rowu R-A ze stawu rybnego położonego w m. B. wynika, że minimalnym poziomem dla zapewnienia warunków bytowania ryb jest rzędna [...] m npm, normalnym poziomem rzędna [...] m npm, natomiast poziomem maksymalnym - rzędna [...] m npm. Uzupełnienie pozwolenia wodnoprawnego o określenie maksymalnego poziomu lustra wody w stawach, byłoby zgodne z zapisem art. 133 ust. 2 pkt 2 Prawa wodnego, pozwalającym na zmianę pozwolenia wodnoprawnego w zakresie nałożenia obowiązku, o którym mowa w art. 128 ust. 1 pkt 7, w tym przypadku obowiązku wobec Powiatowego Zarządu Dróg w E., narażonego na szkody w związku z utrzymywaniem w stawie zbyt wysokiego lustra wody. Zmiana pozwolenia wodnoprawnego wyłącznie w zakresie określenia maksymalnej rzędnej lustra wody w stawie, bez przebudowy skarpy stawu, nie rozwiąże jednak sprawy ujemnego oddziaływania na drogę. Wprowadzenie powyższej zmiany będzie można rozważyć dopiero po przeprowadzeniu przebudowy skarpy stawu, w związku z czym przy aktualnym stanie technicznym stawu, odmowa zmiany pozwolenia wodnoprawnego z dnia [...] lipca 2001 r. była zasadna. Pozwolenie wodnoprawne określone decyzją Starosty E. z dnia [...] lipca 2001 r. dotyczy szczególnego korzystania z wody powierzchniowej w rowie R-A, i strona wnioskuje aby takie zasilanie było przywrócone, czyli było zgodne z ustaleniami tego pozwolenia. Brak jest zatem podstaw do wprowadzania zmian w tym zakresie w obowiązującym pozwoleniu wodnoprawnym. Jeżeli zablokowanie przepływu wody nastąpiło w wyniku przebudowy drogi, to sprawa ta może być rozpatrzona jednakże w odrębnym postępowaniu, jeżeli stosowny wniosek zostanie przez stronę złożony. Odmowa zmiany decyzji w tym zakresie była zatem w pełni uzasadniona. Nie można podzielić stanowiska strony, że stawy położone są w terenie zabudowanym, w związku z czym ich odległość od drogi powinna wynosić nie 20 lecz 8 m od krawędzi jezdni. O położeniu stawów w terenie zabudowanym nie świadczy ani dołączone do odwołania zaświadczenie Urzędu Gminy w E., ani dokumentacja fotograficzna. Znak D-42 określający teren zabudowany zlokalizowany jest na samym końcu ogrodzenia posesji skarżącego. Ponadto, odległość zabudowy, określona w art. 43 ust. 1 ustawy o drogach publicznych, jest odległością minimalną, zawartą w udzielonym pozwoleniu wodnoprawnym. Odległość ta w decyzji wydawanej na podstawie art. 133 Prawa wodnego mogłaby być zwiększona w celu likwidacji naruszania interesów osób trzecich, natomiast nie może być zmniejszona. Z uwagi na pogorszenie warunków oddziaływania stawu na korpus drogi w przypadku proponowanego zmniejszenia odległości skarpy stawu od granicy pasa drogowego zmiana ta nie mogła być uwzględniona w decyzji wydawanej w trybie art. 133 Prawa wodnego. Nieprawdą jest, że za odległością 8 m od drogi optują przedłożone opracowania. Nie ma również takiego stwierdzenia, że odległość 20 m powinna się odnosić do punktu styku skarpy brzegowej z dnem skarpy. We wnioskach na str. 30 ekspertyzy stwierdzono, że skarpa powinna być przebudowana z odpowiednim nachyleniem skarpy i jej ubezpieczeniem, odsunięta od granicy pasa drogowego na odległość uzgodnioną z Powiatowym Zarządem Dróg w E. Nieprawdą jest również, że proponowane jest liczenie odległości od tafli wody do krawędzi drogi jak również, że przedłożona ekspertyza proponuje liczenie odległości od styku skarpy z dnem stawu. W punkcie 10.3. ekspertyzy wyraźnie jest mowa o odsunięciu linii brzegu skarpy od granicy pasa drogowego. Dodatkowo należy zwrócić uwagę, że wymiary każdego urządzenia wodnego, nie tylko stawu, liczone są po jego zewnętrznym obrysie.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W. z dnia [...] lipca 2011 r. A. L. zarzucił naruszenie:
- art. 75 §1, art. 77 §1 i art. 80 kpa poprzez oparcie ustaleń faktycznych na niedostatecznych podstawach dowodowych i w rezultacie dowolne przyjęcie w zaskarżonej decyzji, iż wybudowane przez skarżącego stawy rybne zagrażają interesowi osoby trzeciej tj. Powiatowego Zarządu Dróg w E., podczas gdy nie istnieje fizyczna możliwość zalania pasma drogi powiatowej E. – R. wodami ze stawów rybnych skarżącego, w szczególności biorąc pod uwagę przebudowę drogi skutkującą podniesieniem korony tej drogi o 60-70 cm oraz, iż wybudowane stawy mają jakikolwiek ujemny wpływ na drogę powiatową E. –R.,
- art. 78 §1 kpa poprzez nie uwzględnienie w postępowaniu dowodowym uzasadnionych wniosków dowodowych strony, w tym wniosku o przeprowadzenie na podstawie art. 84 §1 kpa dowodu z opinii biegłego co do sposobu rozwiązania istniejącej sytuacji faktycznej, polegającej na braku możliwości łącznej realizacji wszystkich zaleceń zawartych w pozwoleniu wodnoprawnym wydanym przez Starostę Powiatu w E. decyzją z dnia [...] lipca 2001 r.,
- art. 81 w zw. z art. 10 §1 kpa poprzez oparcie decyzji z dnia [...] lipca 2011 r. m.in. na dowodach co do których skarżący nie miał możliwości wypowiedzenia się, w szczególności w zakresie opinii technicznej opracowanej na zlecenie Powiatowego Zarządu Dróg w E. przez biegłego J. J., która to opinia nie została doręczona skarżącemu,
- art. 128 ust. 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. r. Prawo wodne (Dz.U. Nr 38, poz. 230, z późn. zm.) poprzez wydanie wadliwego pozwolenia wodnoprawnego w oparciu o wadliwy operat wodnoprawny, w szczególności w zakresie sposobu gospodarowania wodą, gdyż w pozwoleniu wodnoprawnym nie odniesiono się w żaden sposób ani do kwestii poziomu piętrzenia wody w stawach ani do kwestii poziomu wody na zastawkach, co skutkowało, iż wykonanie stawów na podstawie wydanej decyzji prowadziłoby do ich wadliwości,
- § 6 zdanie drugie zarządzenia Ministra Rolnictwa z dnia 26 stycznia 1976 r. w sprawie wymagań, jakim powinien odpowiadać operat wodnoprawny (M.P. 76.6.32) poprzez wydanie pozwolenia wodpoprawnego z dnia 30 lipca 2001 r. w oparciu o wadliwy i niepełny operat wodnoprawny, bez wzywania skarżącego do zamieszczenia dodatkowych danych w tym operacie, co skutkowało jednocześnie wydaniem wadliwego pozwolenia wodnoprawnego,
- art. 132 ustawy z dnia 24 października 1974 r. r. Prawo wodne poprzez niedokonanie kontroli operatu wodnoprawnego załączonego przez skarżącego do wniosku o udzielenie pozwolenia wodnoprawnego, co skutkowało wydaniem przez organ administracji państwowej wadliwego pozwolenia wodnoprawnego w oparciu o wadliwy operat wodnoprawny,
- art. 133 ust. 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. r. Prawo wodne poprzez przyjęcie, iż wybudowane przez skarżącego stawy rybne naruszały interes osoby trzeciej tj. Powiatowego Zarządu Dróg w E., podczas gdy nie istniała i nie istnieje fizyczna możliwość zalania pasma drogi powiatowej E. – R. wodami z przedmiotowych stawów rybnych, w szczególności biorąc pod uwagę przebudowę drogi skutkującą podniesieniem korony tej drogi o 60-70 cm,
- art. 43 ust. 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz.U. z 2007 r. nr 18, poz. 115, z późn. zm.) poprzez ustalenie 20 m odległości stawów od drogi powiatowej E. – R., podczas gdy w uzasadnionych przypadkach odległość ta może być mniejsza, tym bardziej gdy przemawia za tym słuszny interes strony.
W uzasadnieniu skargi przytoczono argumentację mającą uzasadniać zgłoszone zarzuty, w tym m.in., że niepełny i nierzetelnie opracowany operat wodnoprawny nie może stanowić podstawy do wydania pozwolenia wodnoprawnego, gdyż oczywistym pozostaje, iż skutkuje to wydaniem także wadliwego i niezgodnego z prawem pozwolenia wodnoprawnego. Właściwy organ uprawniony do wydawania pozwoleń winien kontrolować, czy przedłożony we wniosku o udzielenie pozwolenia wodnoprawnego operat odpowiada wymaganiom prawa i czy może stanowić podstawę do wydania odpowiedniego pozwolenia. Nie sposób obciążać skarżącego, jako osoby nie będącej profesjonalnym podmiotem w postępowaniu o udzielenie pozwolenia wodnoprawnego, skutkami wadliwie opracowanego operatu wodnoprawnego oraz wydaniem na jego podstawie wadliwego pozwolenia wodnoprawnego. Organ przed wydaniem pozwolenia wodnoprawnego bezsprzecznie powinien zażądać uzupełnienia złożonego przez skarżącego operatu wodnoprawnego, gdyż wykonanie stawów zgodnie z założeniami zawartymi w operacie wodnoprawnym załączonym przez skarżącego do wniosku o udzielenie pozwolenia wodnoprawnego mogło prowadzić do ich wadliwego wykonania. Decyzja Starosty Powiatu E. z dnia [...] stycznia 2009 r. nie uwzględniła kluczowych postulatów i wniosków zawartych w opracowaniach, sporządzonych przez mgr inż. M. Z. biegłą z listy Wojewody [...]. Organ administracji w trakcie całego postępowania administracyjnego w żaden sposób nie wykazał jaki związek istnieje pomiędzy powstaniem szkody u osoby trzeciej tj. Powiatowego Zarządu Dróg w E. a niezachowaniem przez skarżącego zalecanej odległości stawu od nasypu drogi i wystąpieniem wody na drodze. Organ nie odniósł się także w żaden sposób do podnoszonych w tym zakresie przez skarżącego okoliczności, iż obecne usytuowanie stawu pozostaje bez związku przyczynowego z faktem podtapiania drogi w okresie wiosennym, gdyż wynika ze specyficznego ukształtowania terenu na tym odcinku drogi i braku rowu równoległego do drogi po stronie rozlewiska, który to rów zapewniłby spływ nadmiaru wody opadowej. Przebudowa drogi powiatowej E.-R. spowodowała zmianę retencji wód gruntowych na przyległych do drogi terenów. Opierając się na treści Ekspertyzy autorstwa mgr inż. M. Z. (strona 13) przyjąć należy, iż poprzez utwardzenie posesji, budowę nowych zjazdów i dróg przyspieszony zostanie wpływ wód powierzchniowych w liczne naturalne obniżenia terenowe i zadolenia. Takim najniższym punktem w terenie jest odcinek drogi przylegający do stawów, skąd napływają wody powierzchniowe z obu stron drogi oraz utwardzonych zjazdów na posesje. Odwodnienie drogi winno być zatem z całą starannością rozpatrzone w projekcie planowanej przebudowy drogi oraz poddane konsultacjom społecznym w postępowaniu środowiskowym, kończącym wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. Starosta Powiatowy w E. wydając pozwolenie na budowę Powiatowemu Zarządowi Dróg, który przeprowadzi wspomnianą przebudowę drogi powiatowej E. – R. nie uwzględnił postulatów w zakresie powiększenia średnicy rurociągu drenarskiego przechodzącego przez drogę, co rozwiązałoby problem stojącej wody na powierzchni drogi. W związku z tym skarżący nie może ponosić konsekwencji tych działań i być zobowiązywanym w kwestiach, które są od niego niezależne. Organ odmawiając zmiany pozwolenia wodnoprawnego nie odniósł się do kwestii, iż brak wymaganej odległości wynikał przede wszystkim z wadliwości pozwolenia wodnoprawnego, skutkującego tym, iż wykonanie stawów rybnych zgodnie z wytycznymi zawartymi w pozwoleniu wodnoprawnym nie było możliwe ze względu na wadliwe założenia zawarte w pozwoleniu wodnoprawnym. W szczególności dotyczy to rzędnej piętrzenia wody w stawach opisanej w operacie wodnoprawnym na poziomie [...] m npm, tj. w chwili wydania decyzji powyżej rzędnej korony drogi przylegającej do stawów. Organ administracji w żaden sposób nie udowodnił, iż zalanie pasa drogi powiatowej E. – R. w 2004 r. nastąpiło z wód pochodzących ze stawów rybnych wybudowanych przez skarżącego. Właściwy organ w ogóle nie odniósł się do okoliczności, iż w związku z przebudową drogi powiatowej E. – R. korona drogi w miejscu przylegającym do stawów została podniesiona o 60-70 cm co fizycznie uniemożliwia jej zalanie wodami ze stawów, które znajdują się w naturalnej wnęce.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty zaskarżonej decyzji.
W piśmie procesowym z dnia [...] listopada skarżący m.in. poinformował Sąd o wydaniu przez Starostę E. decyzji z dnia [...] listopada 2011 r. o umorzeniu postępowania w sprawie cofnięcia pozwolenia wodnoprawnego udzielonego skarżącemu i w konsekwencji stwierdził, że organ wydając zaskarżoną decyzję w żaden sposób nie uwzględnił bezspornego stanu faktycznego w niniejszej sprawie tj. braku jakiegokolwiek ujemnego oddziaływania stawów na funkcjonowanie drogi, co zostało potwierdzone przez Starostę E. w powołanej decyzji z dnia [...] listopada 2011 r. Ponadto, w przedmiotowym piśmie zgłoszono wnioski, jakie zdaniem skarżącego należałoby uwzględnić w pozwoleniu wodnoprawnym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
Przedmiotem skargi jest decyzja o odmowie zmiany pozwolenia wodnoprawnego w trybie art. 133 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz.U. z 2005 r. Nr 239, poz. 2019, ze zm.), dlatego zarzuty i argumentacja skargi dotyczące legalności i kompletności pozwolenia wodnoprawnego udzielonego decyzją z dnia [...] lipca 2001 r. i dołączonego do niej operatu wodnoprawnego nie mają żadnego znaczenia dla oceny legalności decyzji o odmowie zmiany tego pozwolenia. Zarzucając naruszenie prawa wydanym pozwoleniem wodnoprawnym skarżący sugeruje jego nielegalność, która nie może być usunięta w trybie art. 133 ustawy Prawo wodne, ponieważ przepis ten nie służy ocenie legalności pozwolenia wodnoprawnego, a jedynie jego zmianie i to tylko w okolicznościach ściśle określonych w tym przepisie.
Zgodnie z powołanym art. 133 ust. 1 ustawy Prawo wodne, w przypadku naruszenia interesów osób trzecich lub zmiany sposobu użytkowania wód w regionie wodnym organ właściwy do wydania pozwolenia wodnoprawnego, w drodze decyzji, może nałożyć na zakład posiadający pozwolenie obowiązek wykonania ekspertyzy oraz opracowania lub aktualizowania instrukcji gospodarowania wodą. Na podstawie tych dokumentów, organ właściwy do wydania pozwolenia wodnoprawnego może odpowiednio zmienić pozwolenie wodnoprawne ograniczając zakres korzystania z wód lub w zakresie obowiązków określonych w art. 128 ust. 1 i 3 ustawy Prawo wodne (art. 133 ust. 2 ustawy Prawo wodne).
Zmiana pozwolenia wodnoprawnego na podstawie powołanego przepisu jest zatem dopuszczalna tylko po uprzednim zaistnieniu okoliczności określonych w art. 133 ust. 1 i tylko wtedy, gdy konieczność jej dokonania została wykazana w dokumentach określonych w powołanym ust. 1. Przepis art. 133 ust. 2 ustawy Prawo wodne nie ma więc samodzielnego bytu prawnego, lecz jest wynikiem zaistnienia okoliczności określonych w art. 133 ust. 1 ustawy Prawo wodne.
Zarzut i argumentacja skargi w zakresie naruszenia przez organy orzekające art. 133 ustawy Prawo wodne są zatem niezrozumiałe, ponieważ organy te odmówiły zmiany pozwolenia wodnoprawnego uznając niezaistenienie okoliczności określonych w tym przepisie. Jakkolwiek bowiem postępowanie zostało wszczęte w wyniku zgłoszenia przez Powiatowy Zarząd Dróg w E. naruszenia warunków pozwolenia wodnoprawnego przez skarżącego, to jednak sam skarżący złożył następnie wniosek o zmianę pozwolenia wodnoprawnego w trybie omawianego przepisu i dlatego zaskarżoną decyzję wydano w postępowaniu popieranym wnioskiem skarżącego. Okoliczność wykluczenia ewentualnego zalewania drogi wodami z wybudowanego przez skarżącego stawu niezgodnie z warunkami określonymi w pozwoleniu wodnoprawnym stała się przyczyną odmowy zmiany pozwolenia wodnoprawnego, dlatego organy orzekające nie mogły naruszyć art. 133 ustawy Prawo wodne w sposób przedstawiony w skardze. Czym innym jest ustalenie stanu faktycznego zalewania drogi wodami ze stawu skarżącego, a czym innym dopuszczalność zmiany pozwolenia wodnoprawnego w trybie art. 133 ustawy Prawo wodne. Odmowa zmiany pozwolenia wodnoprawnego w niniejszej sprawie nie zmienia bowiem stanu faktycznego.
Jeżeli natomiast skarżący upatruje naruszenia tego przepisu w tym, iż organy błędnie odmówiły zmiany pozwolenia wodnoprawnego ze względu na rzekome – zdaniem skarżącego - zalewanie drogi wodami pochodzącymi ze stawu skarżącego, to również i ta argumentacja skargi nie ma znaczenia w sprawie. Dopuszczalność zmiany pozwolenia wodnoprawnego na podstawie art. 133 ustawy Prawo wodne jest uwarunkowana ustaleniami i wnioskami zawartymi w stosownej ekspertyzie lub opracowanej albo zaktualizowanej instrukcji gospodarowania wodą. Zmiana ta nie może jednak służyć legalizacji obiektów zrealizowanych w sposób oczywiście niezgodny z wydanym dotychczas pozwoleniem wodnoprawnym, jak w niniejszej sprawie. Przepis art. 133 ustawy Prawo wodne nie znajduje również zastosowania wobec pozwolenia wodnoprawnego dotkniętego jakimikolwiek wadami prawnymi, ponieważ tego rodzaju okoliczności nie zostały w omawianym przepisie wymienione.
Podstawą zastosowania omawianego przepisu jest zaistnienie określonych w nim okoliczności faktycznych w postaci naruszenia interesów osób trzecich lub zaistnienie zmiany sposobu użytkowania wód w regionie wodnym. Organy orzekające prawidłowo ustaliły, dając temu właściwy wyraz w zgromadzonym materiale dowodowym i w uzasadnieniach wydanych decyzji, brak spełnienia przesłanek określonych w art. 133 ustawy Prawo wodne. Skarżący w żaden bowiem sposób nie wykazał, stosownie do powołanego art. 133, aby wnioskowane przez niego zmiany miały służyć ochronie interesów osób trzecich. Aktualny na dzień wnioskowania sposób użytkowania wody przez skarżącego nie jest zaś wynikiem jakiejkolwiek zmiany dotychczasowego sposobu użytkowania, lecz jest konsekwencją zrealizowania przez skarżącego obiektów od samego początku niezgodnie z uzyskanym pozwoleniem wodnoprawnym.
Przepis art. 133 ustawy Prawo wodne nie może zaś być stosowany w innych przypadkach, nieobjętych hipotezą tego przepisu. Z tego względu prawidłowo organy orzekające ustaliły brak spełnienia przesłanek określonych w tym przepisie dla dokonania zmiany pozwolenia wodnoprawnego wydanego skarżącemu w 2001 r.
W świetle powyższego tracą na znaczeniu zarzuty skargi naruszenia przez organy orzekające przepisów postępowania administracyjnego odnośnie oceny negatywnego oddziaływania wody ze stawu skarżącego na drogę, skoro organy administracji odmówiły w istocie zmiany pozwolenia wodnoprawnego niestwierdzając, aby taka zmiana miała służyć ochronie interesów osób trzecich. Również zarzut naruszenia art. 78 §1 i art. 84 §1 kpa nie jest zasadny, skoro przedmiotem postępowania określonego w art. 133 ustawy Prawo wodne nie jest ocena legalności lub wykonalności pozwolenia wodnoprawnego.
Za niezrozumiały i tym samym chybiony należy zaś uznać zarzut dotyczący niezapewnienia skarżącemu możliwości wypowiedzenia się wobec opinii sporządzonej przez J. J.. Wbrew twierdzeniom skargi, w decyzji z dnia [...] lipca 2011 r. organ orzekający przytoczył bowiem wybrane treści ekspertyzy przedstawionej przez skarżącego, która nie została sporządzona przez J. J., lecz przez M. Z.
Również okoliczności podane w piśmie procesowym skarżącego z dnia [...] listopada 2011 r. nie mają znaczenia dla wyniku zaskarżonej decyzji. Rolą sądu administracyjnego nie jest bowiem rozstrzyganie sprawy za organy administracji, lecz jedynie ocena legalności decyzji tych organów przez pryzmat stanu faktycznego i stanu prawnego istniejącego w dniu orzekania przez organ odwoławczy. Z oczywistych więc względów, wskazana przez skarżącego decyzja Starosty E. z dnia [...] listopada 2011 r. nie ma żadnego znaczenia dla oceny legalności zaskarżonej decyzji wydanej przez organ odwoławczy w dniu [...] lipca 2011 r.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło