IV SA/Wa 1549/08
PostanowienieWSA w Warszawie2009-04-06
Skład orzekający: Michał Sułkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych powinien zostać oddalony, jeśli strona została już wcześniej zwolniona od tych kosztów prawomocnym postanowieniem sądu?Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych podlega oddaleniu, jeśli strona została już wcześniej prawomocnie zwolniona od tych kosztów w tym samym postępowaniu. Jednakże, mimo zwolnienia od kosztów sądowych, strona może nadal ubiegać się o ustanowienie radcy prawnego z urzędu, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów profesjonalnej pomocy prawnej, nawet jeśli jej dochody pozwalają na pokrycie podstawowych kosztów utrzymania.Stan faktyczny
G. S. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Wnioskodawczyni jest osobą samotną, jej jedynym dochodem jest renta w wysokości 960 zł miesięcznie. Posiada dom i nieruchomość rolną. Koszty utrzymania wynoszą co najmniej 500 zł miesięcznie. Wcześniejszym postanowieniem z dnia 17 grudnia 2008 r. G. S. została już zwolniona od kosztów sądowych w tej sprawie.Rozstrzygnięcie
1. Oddalono wniosek w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych. 2. Ustanowiono w niniejszej sprawie dla G. S. radcę prawnego w ramach przyznania prawa pomocy, o którego wyznaczenie zwrócono się do Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w W.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Michał Sułkowski po rozpoznaniu w dniu 6 kwietnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku G. S. z dnia 17 marca 2009 r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi G. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lipca 2008 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy wydania decyzji nakazującej zaprzestanie odprowadzania ścieków oraz decyzji nakazującej przywrócenie stanu wody na gruncie postanawia: 1. oddalić wniosek w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. ustanowić w niniejszej sprawie dla G. S. radcę prawnego w ramach przyznania prawa pomocy, o którego wyznaczenie zwrócić się do Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w W.
G. S. zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego z urzędu. Ze złożonego na urzędowym formularzu wniosku z dnia 17 marca 2009 r. wynika, że wnioskodawczyni jest osobą samotną. Jedynym źródłem uzyskiwanego przez nią dochodu jest świadczenie rentowe w miesięcznej wysokości 960 zł. Skarżąca posiada dom o powierzchni 50 m2 oraz nieruchomość rolną o powierzchni 19 a. Jak wskazała w uzasadnieniu wniosku, koszty zakupu leków oraz ponoszonych opłat pochłaniają miesięcznie kwotę 500 zł. Pozostała kwota przeznaczana jest na wyżywienie, ubranie, środki czystości oraz częste przejazdy do lekarza.
Należy wskazać, że w przedmiotowej sprawie, po rozpoznaniu wniosku skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych, postanowieniem z dnia 17 grudnia 2008 r. sygn. akt IV SA/Wa 1549/08 referendarz sądowy przyznał prawo pomocy we wnioskowanym zakresie, to jest zwolnił G. S. od kosztów sądowych.
Stosownie do treści art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej powoływanej również jako ppsa, prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), zaś w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2).
W pierwszej kolejności należało rozpoznać wniosek w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Zgodnie z art. 243 § 1 zd. 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Przyznanie prawa pomocy przed lub w toku postępowania rozpoznawczego obejmuje także postępowanie egzekucyjne (art. 243 § 2 ppsa).
Jak wskazano, postanowieniem dnia 17 grudnia 2008 r. sygn. akt IV SA/Wa 1549/08, po rozpoznaniu wniosku o przyznanie prawa pomowcy złożonego w przedmiotowej sprawie, referendarz sądowy zwolnił G. S. od kosztów sądowych w sprawie z jej skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lipca 2008 r. znak: [...]. Postanowienie to jest prawomocne. Zatem już od dnia złożenia wskazanego wniosku skarżąca nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych w sprawie ze skargi na wskazaną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. Należy podkreślić, że przyznane zwolnienie jest skuteczne od tego właśnie momentu poprzez cały dalszy tok postępowania, zarówno przed sądem pierwszej instancji - wojewódzkim sądem administracyjnym - jak i przed sądem drugiej instancji - Naczelnym Sądem Administracyjnym.
W sytuacji wcześniejszego zwolnienia skarżącej od kosztów sądowych na mocy orzeczenia sądowego, nie jest ona zobowiązana do ponownego ubiegania się o przyznanie prawa pomocy, jeżeli ma zamiar dokonać w postępowaniu czynności podlegającej opłacie.
W konsekwencji złożony przez stronę wniosek w z zakresie zwolnienia od kosztów sądowych podlega oddaleniu.
Odrębnie natomiast należy rozpoznać wniosek w zakresie ustanowienia radcy prawnego z urzędu.
Z treści wniosku wynika, że miesięczny dochód uzyskiwany przez skarżącą wynosi 960 zł. Z kolei miesięczne koszty utrzymania wynoszą co najmniej 500 zł. Wprawdzie powołanym wyżej postanowieniem z dnia 17 grudnia 2008 r. sygn. akt IV SA/Wa 1549/08 G. S. zwolniono od kosztów sądowych, jednakże należy stwierdzić, że mimo to, nie posiadając wartościowych przedmiotów, oszczędności, papierów wartościowych ani innych zasobów pieniężnych, wnioskodawczyni może zaspokoić jedynie podstawowe, bieżące koszty utrzymania i nie jest w stanie wygospodarować środków na ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika.
Należy więc stwierdzić, że spełnione zostały przesłanki przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie radcy prawnego.
Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i 2 oraz art. 258 § 2 pkt 7 ppsa, należało orzec jak w postanowieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło