IV SA/Wa 1573/15

WyrokWSA w Warszawie2015-10-22

Skład orzekający: Magdalena Durzyńska, Aneta Dąbrowska, Anna Szymańska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo umorzył postępowanie w sprawie ustalenia odszkodowania za grunty zajęte pod drogi publiczne, jeśli strona wniosła o ustalenie odszkodowania, powołując się na art. 129 ust. 5 ustawy o gospodarce nieruchomościami, a następnie wskazała art. 98 tej ustawy jako potencjalną podstawę prawną, podczas gdy organy ustaliły, że grunty te nie przeszły na własność gminy na podstawie art. 98, a ich właścicielką nadal jest strona?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo umorzyły postępowanie w sprawie ustalenia odszkodowania, ponieważ strona nie sprecyzowała jednoznacznie podstawy prawnej swojego żądania. Wskazanie przez stronę art. 98 ustawy o gospodarce nieruchomościami jako potencjalnej podstawy prawnej, w sytuacji gdy organy ustaliły, że przepis ten nie ma zastosowania, spowodowało bezprzedmiotowość postępowania. Organ administracji nie może narzucać stronie swojej interpretacji żądania, a jego obowiązkiem jest ustalenie treści wniosku strony.
Stan faktyczny
Strona złożyła wniosek o ustalenie i wypłatę odszkodowania za działki zajęte pod drogi publiczne, powołując się na art. 129 ust. 5 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Organ pierwszej instancji wezwał do sprecyzowania podstawy prawnej żądania. Strona, wskazując na brak informacji od organu, zasugerowała, że podstawą może być art. 98 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Organy ustaliły, że art. 98 nie ma zastosowania, a właścicielką działek nadal jest strona. W związku z tym, postępowanie zostało umorzone jako bezprzedmiotowe. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez organ odwoławczy i zaskarżona do sądu administracyjnego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Magdalena Durzyńska, Sędziowie sędzia WSA Aneta Dąbrowska (spr.), sędzia WSA Anna Szymańska, Protokolant ref. staż. Aleksandra Larkiewicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 października 2015 r. sprawy ze skargi R. W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie ustalenia odszkodowania oddala skargę Wojewoda [...] decyzją z [...] marca 2015 r. - zaskarżoną skargą przez R. W. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - utrzymał w mocy decyzję Prezydenta m. W. z [...] października 2014 r. umarzającą postępowanie w sprawie ustalenia odszkodowania za grunty zajęte pod część ul. [...] i [...] w W. Stan sprawy przedstawia się następująco: W dniu [...] czerwca 2012 r. wpłynął do Prezydenta m. W. wniosek R. W. - działającego przez pełnomocnika będącego adwokatem - o ustalenie i wypłatę odszkodowania za działkę ewidencyjną nr [...] o powierzchni [...] ha i działkę ewidencyjną nr [...] o powierzchni [...] ha z obrębu [...] objęte księgą wieczystą KW nr [...] wydzielone pod drogi z nieruchomości stanowiącej własność wnioskodawcy, położonej przy ul. [...] i ul. [...] w Dzielnicy [...] w W. - na podstawie art. 129 ust. 5 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Prezydent m. W. decyzją z [...] października 2014 r. umorzył postępowanie w sprawie wszczętej wyżej opisanym wnioskiem. Od powyższej decyzji odwołał się R. W., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zarzucając wydanie jej z naruszeniem art. 98 ustawy o gospodarce nieruchomościami i art. 7, art. 77 § 1 i § 3, art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego. Wojewoda [...] decyzją z [...] marca 2015 r. - wydaną w wyniku rozpoznania środka zaskarżenia wniesionego przez R. W - utrzymał w mocy decyzję Prezydenta m. W z [...] października 2014 r. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podał, że R. W. - reprezentowany przez adwokata wniósł - na podstawie art. 129 ust. 5 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - o ustalenie i wypłatę odszkodowania za działki ewidencyjne nr [...] i [...] objęte księgą wieczystą KW nr [...], wydzielone pod drogi z nieruchomości stanowiącej własność wnioskodawcy, położonej w W., gmina [...], przy ulicach [...] i [...]. Organ w trakcie postępowania wzywał odwołującego się do uzupełnienia wniosku, jedno z wezwań nastąpiło pismem z [...] lipca 2012 r. Wówczas wezwano pełnomocnika odwołującego się o sprecyzowanie ww wniosku przez wskazanie podstawy prawnej żądania odszkodowania z uwagi na zbyt ogólne wskazanie zakresu treści żądania zawartego w przedmiotowym wniosku. Organ pierwszej instancji wskazał ponadto, że jeśli zachodziłyby przesłanki do procedowania w trybie art. 98 ustawy o gospodarce nieruchomościami, wnioskodawca powinien dostarczyć dokument potwierdzający, iż uzgodnienia zakończyły się wynikiem negatywnym. W dniu [...] lipca 2012 r. do Kancelarii Urzędu m. W. wpłynęło pismo pełnomocnika, w którym oświadczył, iż trudno żądać od wnioskodawcy informacji odnośnie wskazania jednoznacznie podstawy prawnej jego żądań, skoro nie ma on informacji odnośnie podstawy prawnej działań organu. Z informacji posiadanych przez wnioskodawcę wynika, iż jako spadkobiercy właścicieli działek powinno przysługiwać mu prawo własności tych działek, ale prawo to mu nie przysługuje, gdyż organ pozbawił go tego prawa. Organ znając podstawę prawną swych działań, znać również powinien podstawę prawną roszczeń wnioskodawcy. Nadto "kierując się zasadami logiki założyć należy, iż faktycznie podstawę prawną roszczeń wnioskodawcy stanowi art. 98 ustawy o gospodarce nieruchomościami" i zainicjował negocjacje występując z propozycją odszkodowania w kwocie [...] zł. Brak ustosunkowania się lub brak przedstawienia kontrpropozycji satysfakcjonującej stronę w terminie 7 dni oznaczać będzie, że etap uzgodnień uznać można za zakończony i brak jest przeszkód do przeprowadzenia właściwego postępowania administracyjnego. W związku z powyższym organ pierwszej instancji przy piśmie z [...] sierpnia 2012 r. przekazał wniosek pełnomocnika z [...] lipca 2012 r. dotyczący propozycji uzgodnienia odszkodowania do Delegatury Biura Gospodarki Nieruchomościami Urzędu m. W w Dzielnicy [...] w celu rozpatrzenia zgodnie z właściwością. Wówczas Biuro zażądało przekazania wniosku o podział nieruchomości, oryginału lub poświadczonej za zgodność z oryginałem kopii decyzji zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości oraz oryginału mapy podziałowej i dokumentu potwierdzającego, iż uzgodnienia zakończyły się wynikiem negatywnym. Dalej, pismem z [...] sierpnia 2012 r. poinformowało, że grunt położony przy ulicy [...] i [...], stanowiący działki ewidencyjne nr [...] i [...] z obrębu [...] nie przeszedł na własność m. W. na mocy art. 98 ustawy o gospodarce nieruchomościami i zgodnie z zapisami w ewidencji gruntów oraz w księdze wieczystej KW Nr [...] właścicielem tych działek jest R. W. Zaś w odpowiedzi na wniosek strony dotyczący propozycji uzgodnienia odszkodowania za działki ewidencyjne nr [...] o pow. 260 m? i nr [...] o pow. 163 m2 z obrębu [...], Delegatura pismem z [...] września 2012 r. poinformowała pełnomocnika R. W., że przedmiotowe działki podlegają regulacji art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną. Z powyższego wynika, iż art. 98 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami nie ma zastosowania w przedmiotowej sprawie. Wobec czego organ pierwszej instancji prawidłowo umorzył postępowanie w sprawie ustalenia odszkodowania w trybie art. 98 ww ustawy za przedmiotową nieruchomość. Stosownie bowiem do art. 105 § 1 K.p.a, ustalenie, że postępowanie jest bezprzedmiotowe stwarza obowiązek zakończenia postępowania w danej instancji przez jego umorzenie, ponieważ nie będzie wtedy podstaw do rozstrzygnięcia sprawy co do jej istoty. Z kolei nawiązując do odwołania organ odwoławczy zaznaczył, że postępowanie administracyjne w przedmiocie ustalenia i wypłaty odszkodowania za nieruchomość jest postępowaniem wszczynanym na wniosek strony. Oznacza to, że organ administracji publicznej właściwy do załatwienia sprawy jest związany treścią i granicami wniosku. W niniejszej sprawie granice te wyznaczone zostały treścią żądania zawartego we wniosku z [...] maja 2012 r. (data wpływu do Urzędu [...] czerwca 2012 r.), sprecyzowanego pismem z [...] lipca 2012 r. (data wpływu do Urzędu [...] lipca 2012 r.). Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku z 20 października 2010 r. (sygn. akt III SA/Łd 452/10) stwierdził, iż stosownie do treści art. 61 § 1 K.p.a. żądanie wszczęcia postępowania administracyjnego określa przedmiot tego postępowania, a w razie wątpliwości sprecyzowanie żądania należy do strony, nie zaś do sfery ocennej organu administracji. Zasadniczym obowiązkiem organu administracji jest więc właściwe, precyzyjne ustalenie treści wniosku (podania) strony zwracającej się do niego o wydanie decyzji. Konieczność ustalenia tego wynika z zasady, że jednostka rozporządza swoim prawem. W tym zakresie strona dysponuje inicjatywą wszczęcia postępowania wynikającą z art. 61 § 1 K.p.a. Organ nie może zastępować strony w określeniu przedmiotu postępowania, gdyż tylko strona może rozporządzać swoim prawem (zasada dyspozycyjności), chyba że następuje wszczęcie postępowania z urzędu. Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 4 marca 2014 r. (sygn. akt II OW 157/13) podkreślił, iż w przypadku wszczęcia postępowania na wniosek strony, tylko i wyłącznie ta strona określa przedmiot swego żądania, przy czym w razie wątpliwości, co do zakresu, czy przedmiotu żądania jego uszczegółowienia należy do strony, nie zaś do sfery cennej organu administracji. Mając zatem na uwadze, iż w piśmie z [...] lipca 2012 r. strona wskazała, że podstawę prawną roszczeń wnioskodawcy stanowi art. 98 ustawy o gospodarce nieruchomościami, rozstrzygnięcie Prezydenta m. W. organ uznał za prawidłowe i utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. R. W. w skardze na decyzję Wojewody [...] z [...] marca 2015 r. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i utrzymanej nią w mocy decyzji Prezydenta m. W. z [...] października 2014 r. Skarżący zarzucił wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniami przepisów, tj.: 1) art. 98 ustawy o gospodarce nieruchomościami przez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na uznaniu, że nie doszło do zakończenia wynikiem negatywnym uzgodnień pomiędzy właścicielem gruntu a właściwym organem; 2) art. 105 K.p.a. przez jego błędne zastosowanie i umorzenie postępowania, mimo braku przesłanek uprawniających do jego umorzenia; 3) art. 7 K.p.a. przez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy; 4) art. 77 § 1 K.p.a. przez nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący materiału dowodowego; 5) art. 107 § 1 i § 3 K.p.a. przez wydanie decyzji zawierającej niepełne uzasadnienie, tj. brak wskazania dowodów, na których organ oparł rozstrzygnięcie, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej; 6) art. 80 K.p.a., tj. zasady swobodnej oceny dowodów przez uznanie przez organ, iż w sprawie zostały przeprowadzone wszystkie dowody pozwalające na nieuwzględnienie wniosku i wydanie przedmiotowej decyzji. W motywach skargi podniesiono, że istota sprawy polega na tym, iż nieruchomość skarżącego została zajęta pod drogi publiczne, w związku z czym pozbawiony on został możliwości z nich korzystania. Skarżącemu w takiej sytuacji winno przysługiwać odszkodowanie, tymczasem z treści decyzji organu pierwszej instancji wynika, iż w sytuacji, gdy obywatel pozbawiany jest możliwości korzystania z nieruchomości przez państwo, odszkodowanie nie jest mu należne. Organ pierwszej instancji w zaistniałym stanie faktycznym nie dostrzegł "sprawy administracyjnej". Organy oparły swoje rozstrzygnięcie na fałszywym stwierdzeniu, iż skarżący podał, że jego roszczenie o odszkodowanie wynika z art. 98 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Rzecz w tym, że skarżący na żadnym etapie nie wskazał podstawy prawnej swoich roszczeń. Powyższe nie wynika z braku znajomości przepisów prawa przez skarżącego, ale z faktu, że organ przez lata konsekwentnie odmawiał skarżącemu udzielenia informacji co do podstaw prawnych swych działań. Trudno sformułować podstawę prawną roszczeń w sytuacji, gdy nie wiadomo, jakie przepisy stanowiły podstawę działań organu oraz na jakiej podstawie doszło do przejęcia terenów należących do skarżącego pod drogę. Skarżący w piśmie z lipca 2012 r. wskazał jako możliwą podstawę prawną roszczeń art. 98 ustawy o gospodarce nieruchomościami, pozostawiając organowi wybór co do podstawy właściwej i wyjaśniając dlaczego nie jest w stanie kategorycznie tej podstawy wskazać. Skarżący również w chwili sporządzania niniejszej skargi nie jest w stanie potwierdzić, ani zaprzeczyć, że źródłem jego roszczeń jest ww przepis ustawy o gospodarce nieruchomościami. Organy błędnie uznały, iż skarżący wskazał jako podstawę prawną roszczeń art. 98 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Organ w żaden sposób nie uzasadnił, dlaczego uznał, iż w niniejszej sprawie brak jest sprawy administracyjnej mogącej być przedmiotem postępowania. Skoro organ nie podjął żadnych działań zmierzających do ustalenia, kto i na jakiej podstawie włada przedmiotowym gruntem, kiedy nastąpiło przejęcie gruntu pod drogę i przez kogo oraz czy została wydana decyzja podziałowa lub decyzja komunalizacyjna Wojewody, czy droga należy do kategorii dróg publicznych, czy nie i w związku z tym jakie przepisy będą miały zastosowanie w celu przyznania odszkodowania skarżącemu, to nie ma podstaw, aby na tym etapie postępowanie umorzyć. W razie zaś stwierdzenia, iż organ nie jest uprawniony do wydania rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie, wniosek winien być przekazany organowi właściwemu do rozstrzygnięcia sprawy. Wydanie przez organ przedmiotowej decyzji w oparciu o przepis art. 98 ustawy o gospodarce nieruchomościami nie wynikało z wniosku skarżącego, a jedynie z inicjatywy organu. Co więcej, skarżący w treści pisma z [...] lipca 2012 r. wskazał, że o ile nie było przeprowadzanych uzgodnień z poprzednikami prawnymi skarżącego odnośnie odszkodowania, to proponuje kwotę [...] zł tytułem odszkodowania, a brak ustosunkowania się organu pierwszej instancji lub brak przedstawienia kontrpropozycji satysfakcjonującej skarżącego będzie oznaczać, iż etap uzgodnień można będzie uznać za zakończony i brak będzie przeszkód do przeprowadzenia właściwego postępowania administracyjnego. Organ pierwszej instancji jednak zignorował powyższą okoliczność. Skoro organ nie ustosunkował się do ww wniosku, to uzgodnienia między właścicielem gruntu, a organem zakończyły się wynikiem negatywnym, tak więc umorzenie postępowania z powołaniem na ww okoliczność, nie powinno mieć miejsca. Dalej skoro organ pierwszej instancji uznał, po zapoznaniu się z materiałem dowodowym, iż w sprawie brak jest podstaw do wydania decyzji merytorycznej w oparciu o art. 98 ustawy o gospodarce nieruchomościami, powinien był wydać decyzję w oparciu o przepis, który miałby zastosowanie w przedmiotowym stanie faktycznym. Skarżą wielokrotnie podkreślał bowiem, że nie miał możliwości uzyskania informacji, na jakiej podstawie przedmiotowe działki przeszły we władanie organu pierwszej instancji, tym samym na podstawie których przepisów przysługuje mu słuszne odszkodowanie. Organ w treści uzasadnienia w sposób nieprawidłowy przytoczył treść pism wysyłanych przez organ pierwszej instancji i skarżącego w toku postępowania. Przykładowo, według organu, "Delegatura, pismem z dnia [...].09.2012 r. poinformowała adwokata M. K. - pełnomocnika Pana R. W., iż przedmiotowe działki podlegają regulacji art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną", podczas gdy w treści pisma jedynie przytoczono brzmienie ww przepisu, nie wskazując aby przedmiotowe działki faktycznie spełniały wymogi wskazane w ww przepisie, nie została również wskazana podstawa przejęcia gruntów stanowiących własność skarżącego pod drogi. Zatem wydanie przedmiotowej decyzji nastąpiło z naruszeniami wymienionych wyżej przepisów mającymi wpływ na wynik sprawy. W istocie brak w niniejszej sprawie przesłanek do wydania decyzji w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego. Wojewoda [...] - w odpowiedzi na skargę - wniósł o jej oddalenie, tym samym podtrzymał stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi [(Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.) - zwanej dalej: P.p.s.a.], sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Sąd, badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy, nie będąc jednak związany - stosownie do art. 134 P.p.s.a. - zarzutami i wnioskami skargi, nie uwzględnił skargi. W konsekwencji uznał, że decyzja Wojewody [...] z [...] marca 2015 r. i utrzymana nią w mocy decyzja Prezydenta m. W. z [...] października 2014 r. nie naruszają prawa w stopniu kwalifikującym je do wyeliminowania z obrotu prawnego. Tym samym - w wyniku analizy akt sprawy i treści wyżej wymienionych decyzji - Sąd nie stwierdził przywołanych w zarzutach skargi naruszeń przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 1 i § 2 K.p.a., które mogłyby mieć istotny wpływ na wynik sprawy i naruszenia prawa materialnego, tj. art. 98 ustawy o gospodarce nieruchomościami, które miało wpływ na wynik sprawy, a dalej i naruszeń, które byłby zobowiązany wziąć pod uwagę z urzędu. Z przedstawionego stanu sprawy i akt sprawy wynika, że skarżący - reprezentowany w całym toku postępowania administracyjnego przez pełnomocnika będącego adwokatem - wniósł o ustalenie i wypłatę odszkodowania za grunty zajęte pod ul. [...] i ul. [...] w W. We wniosku powołał się na art. 129 ust. 5 ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz podał, że z księgi wieczystej wynika, iż działki ewidencyjne o numerach [...] i [...] zostały przeznaczone pod drogi; zauważył też, że starał się ustalić na jakiej podstawie przedmiotowe przeznaczenie miało miejsce, jednak organ - z racji tego, że nie był wyłącznym właścicielem nieruchomości - odmawiał skarżącemu udzielania informacji. Organ pierwszej instancji, mając za podstawę przedstawionej treści wniosek, wezwał skarżącego - na zasadzie art. 64 § 2 K.p.a. - do sprecyzowania wniosku przez wskazanie podstawy prawnej żądania odszkodowania z uwagi na zbyt ogólne wskazanie w nim zakresu treści żądania. W odpowiedzi, skarżący ponownie powołał się na brak możliwości ustalenia podstawy przejęcia przedmiotowych działek, spowodowany przywołaną już wyżej odmową, jednocześnie wskazał, że organ znając podstawę swoich działań powinien znać również podstawę prawną roszczeń skarżącego i "kierując się zasadami logiki założyć należy, iż faktycznie podstawą prawną roszczeń wnioskodawcy jest art. 98 ustawy o gospodarce nieruchomościami". Wobec takiego stanowiska skarżącego, organ - działając w ramach własnych struktur - po pierwsze ustalił, że działki objęte wnioskiem nie przeszły na własność m. W. na mocy art. 98 ustawy o gospodarce nieruchomościami i ich właścicielem - zgodnie z zapisami widniejącymi w ewidencji gruntów i księdze wieczystej - jest skarżący; po drugie poinformował skarżącego, że zgodnie z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872, ze zm.) nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999 r. stały się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem. Przywołał również treść normy art. 73 ust. 4 ww ustawy i wskazał, że podstawą do ujawnienia w księdze wieczystej przejścia prawa własności na Skarb Państwa lub jednostkę samorządu terytorialnego jest ostateczna decyzja wojewody wydawana na wniosek właściciela gruntu zajętego pod drogę publiczną lub zarządcy tej drogi. W tak przedstawiającym się stanie faktycznym sprawy organ pierwszej instancji przyjął, że podstawą roszczeń skarżącego jest art. 98 ustawy o gospodarce nieruchomościami, niemniej wobec ustalenia, że działki skarżącego nie przeszły na własność m. W. na wskazanej podstawie prawnej, działając na podstawie art. 105 K.p.a. umorzył postępowanie zainicjowane wnioskiem skarżącego jako bezprzedmiotowe. Rozstrzygnięcie to utrzymał w mocy organ odwoławczy i Sąd uznał je za zgodne z prawem. W ocenie Sądu powyższe dowodzi bowiem, że nie można skutecznie zarzucić organom, iż nie podjęły wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz załatwienia sprawy zgodnie z art. 7 K.p.a.; nie zebrały i nie rozpatrzyły w sposób wyczerpujący materiału dowodowego stosownie do art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a.; błędnie zastosowały art. 105 K.p.a. i nie uzasadniły wydanych decyzji w sposób odpowiadający wymogom wynikającym z art. 107 § 1 i § 3 K.p.a. Podkreślić należy, że organ pierwszej instancji, działając zgodnie za zasadami ogólnymi i dowodowymi postępowania administracyjnego - dwukrotnie wzywał skarżącego (działającego przez profesjonalnego pełnomocnika) do sprecyzowania, wyjaśnienia intencji żądania oraz przedstawienia dokumentów uzasadniających żądanie. Wezwania te były zasadne, z uwagi na ogólnikowość wniosku i wskazaną podstawę prawną, tj. "art. 129 ust. 5 ustawy o gospodarce nieruchomościami", bez powołania się na jeden z trzech punktów tej normy. Ostatecznie, również właściwe było uznanie, że skarżący opiera swoje żądanie na art. 98 ustawy o gospodarce nieruchomościami, jako że taką podstawę wymienił w piśmie z [...] lipca 2012 r. (będącym uzupełnieniem wniosku), a następnie przemilczał wywód pisma organu z [...] września 2012 r. (informującego skarżącego o treści art. 73 ustawy Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną) i daną skarżącemu - w trybie art. 10 § 1 K.p.a. - możliwość wypowiedzenia się w sprawie. Zatem nie można zgodzić się ze skarżącym, że wówczas, gdy organ uznał, iż brak jest podstaw do wydania decyzji merytorycznej na podstawie art. 98 ustawy o gospodarce nieruchomościami, powinien był wydać decyzję opierając się na przepisie, który miałby zastosowanie w przedmiotowym stanie faktycznym. Trzeba także podkreślić, że skoro dane postępowanie administracyjne zostaje wszczęte na wniosek strony, to organy nie mogą inicjatorowi tego postępowania narzucać swojej woli czy oceny, dokonywać swobodnej kwalifikacji przedmiotu żądania wszczęcia postępowania administracyjnego. Żądanie wszczęcia postępowania administracyjnego określa przedmiot tego postępowania i jego sprecyzowanie, uszczegółowienie należy do strony, nie zaś sfery ocennej organu administracji publicznej (pod. postanowienie NSA z 4.03.2014 r., sygn. akt II OW 157/13, publ. Lex nr 14500940). Obowiązkiem organu jest ustalenie treści wniosku i temu obowiązkowi zadośćuczynił Prezydent m. W. Zaś w dalszej kolejności - na podstawie poczynionych ustaleń - wydał stosowną decyzję i ją uzasadnił. Z treści wniosku, odpowiedzi na wezwania organu pierwszej instancji, odwołania i skargi wynika bierność skarżącego, niewykazywanie się żadną inicjatywą w doprowadzeniu do stanu merytorycznego rozpoznania wniosku o odszkodowanie, brak działania w istocie we własnym interesie, we własnej sprawie. Wytłumaczeniem dla skarżącego nie mógł być, gołosłownie podnoszony w całym toku postępowania, brak możliwości uzyskania od organu informacji co do podstawy przeznaczenia działek pod drogi (podstaw swoich działań), w konsekwencji i przyznania odszkodowania, z uwagi na fakt niebycia wyłącznym właścicielem nieruchomości, albowiem w momencie wniesienia wniosku (tj. w maju 2012 r.), jak i w toku postępowaniu (które trwało do marca 2015 r.) był już jedyną osobą uprawnioną. W świetle powyższego brak także podstaw do stwierdzenia, jakoby w sprawie doszło do naruszenia art. 98 ustawy o gospodarce nieruchomościami z przyczyny przywołanej w skardze, a nadto i art. 105 § 1 K.p.a. W tym stanie rzeczy Sąd – na mocy art. 151 P.p. s. a- orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło