IV SA/Wa 1579/06
WyrokWSA w Warszawie2007-06-21
Skład orzekający: Jarosław Stopczyński, Anna Szymańska, Marian Wolanin
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, może zostać wydana bez uwzględnienia żądań właścicieli nieruchomości dotyczących uzbrojenia terenu i ograniczenia pasa zajmowanego przez inwestycję?Ratio decidendi
Decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, wydawana w sytuacji braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, nie może być uzależniona od spełnienia przez inwestora świadczeń lub warunków nieprzewidzianych przepisami prawa. Organ ustalający lokalizację inwestycji liniowej jest zobowiązany jedynie do oceny zgodności wniosku z przepisami prawa i stanu faktycznego terenu, a nie do uwzględniania woli właścicieli nieruchomości, chyba że przepisy prawa stanowią inaczej. Roszczenia odszkodowawcze lub o wykup nieruchomości przysługują właścicielom dopiero po wydaniu decyzji lokalizacyjnej, jeśli korzystanie z nieruchomości zostanie ograniczone.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skarg I. W. i S. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy B. o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego – budowy gazociągu wysokiego ciśnienia. Skarżące domagały się zmiany lokalizacji gazociągu i uzależniały zgodę na jego przebieg od spełnienia szeregu warunków dotyczących m.in. szerokości pasa zajmowanego terenu oraz budowy innych mediów. Sąd oddalił skargi, uznając zaskarżoną decyzję za zgodną z prawem.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jarosław Stopczyński, Sędziowie sędzia WSA Anna Szymańska, asesor WSA Marian Wolanin (spr.), Protokolant Michał Majcher, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 czerwca 2007 r. sprawy ze skarg I. W. i S. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia (...) czerwca 2006 r. nr (...) w przedmiocie lokalizacji inwestycji celu publicznego oddala skargi
Zaskarżoną decyzją z dnia (...) czerwca 2006 r. Nr (...) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy B., działającego w porozumieniu z Wójtem Gminy T. I Wójtem Gminy S., z dnia (...) grudnia 2005 r. o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego o znaczeniu powiatowym, polegającej na budowie gazociągu wysokiego ciśnienia B. D(...) długości (...) km wraz z obiektami towarzyszącymi wyszczególnionymi w decyzji, w obszarze Miasta B., gminy B., gminy T. i gminy S., na działkach wyszczególnionych w wykazie działek stanowiącym załącznik nr 3 do decyzji organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przedstawiono stan faktyczny sprawy, opisując czynności podejmowane przez organ pierwszej instancji, szczególnie w odniesieniu do zastrzeżeń wnoszonych przez niektóre strony postępowania. W odniesieniu do odwołań złożonych od decyzji organu pierwszej instancji stwierdzono, że przedmiotowa inwestycja zalicza się do inwestycji celu publicznego na podstawie art. 2 pkt 5 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80, poz. 717, ze zm.) oraz art. 6 pkt 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603, ze zm.). Decyzja o ustaleniu lokalizacji tej inwestycji została wydana z uwagi na brak miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego obejmujących teren planowanej inwestycji. Jej wydanie nie jest uzależnione od uprzedniego zawarcia umów o odszkodowanie, którego żądają niektórzy odwołujący się, z tytułu ewentualnych szkód wywołanych tą decyzją. Dopiero wydanie tej decyzji może otworzyć drogę do uzyskania odszkodowania. Planowane zaś przez właścicieli działek inwestycje na działkach, przez które ma przebiegać gazociąg, pozostają jedynie na etapie nieskonkretyzowanych zamierzeń i w związku z tym nie mogą być one brane pod uwagę przy lokalizacji gazociągu. Organ odwoławczy wskazał przy tym, iż decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji nie rodzi prawa do terenu, dlatego też nie narusza prawa własności i innych praw przysługujących do terenu. Jej wydanie nie przesądza więc o uzyskaniu pozwolenia na budowę. Będzie ono mogło być udzielone jedynie w przypadku, gdy inwestor uzyska prawo do dysponowania wszystkimi nieruchomościami, po których ma przebiegać gazociąg. W wyniku wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji przedmiotowej inwestycji, właścicielom i użytkownikom wieczystym nieruchomości, przez które ma przebiegać gazociąg, będzie służyły roszczenia odszkodowawcze lub o wykup nieruchomości, jeżeli korzystanie z tych nieruchomości lub ich części stanie się niemożliwe bądź istotnie ograniczone. W ocenie organu odwoławczego, Burmistrz Miasta i Gminy B.
1
Sygn. akt IV SA/Wa 1579/06
dokładnie wyjaśnił stan faktyczny sprawy, z zachowanie wymogów określonych w art. 7 i art. 8 kpa. W myśl art. 52 ust. 3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, nie jest możliwe spełnienie pozostałych żądań właścicieli nieruchomości, aby ustalenie lokalizacji inwestycji uzależnić od położenia linii energetycznej, bądź zrealizowania innych jeszcze urządzeń infrastruktury technicznej, mających stanowić uzbrojenie techniczne niektórych działek, ponieważ konieczność ich budowy wraz z gazociągiem nie wynika z obowiązujących przepisów prawa. Wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego nie jest również zależne od uzyskania zgody stron, przez których nieruchomości ma przebiegać projektowana inwestycja, inaczej zatem niż w przypadku pozwolenia na budowę, gdzie strony mogą nie zgodzić się na udostępnienie terenu na cele budowlane.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. z dnia (...) czerwca 2006 r. złożyły I. W. i S. S., domagając się zmiany lokalizacji gazociągu na uzgodnioną z G. w dniu 10 września 2004 r., który nie dotrzymał tego uzgodnienia i zmienił przebieg gazociągu na niekorzystny dla skarżących, wydłużając go ze 100 m na 170 m. Ponadto, skarżące wskazały, iż uzależniają lokalizację gazociągu na ich działkach od spełnienia szeregu warunków, w tym umieszczenia gazociągu w środku drogi na działce nr (...) w każdym jej miejscu dla zachowania strefy kontrolowanej wyłącznie w szerokości drogi, dostarczenia skarżącym projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami i pozwoleniami właściwych jednostek na budowę obok gazociągu mediów, zbudowania gazociągu średniego ciśnienia, kanalizacji, wodociągu, kabla elektrycznego i telefonicznego, niezbędnych do uzbrojenia działek nr (...), (...), (...), (...) i (...), tak aby przebieg tych mediów nie kolidował w przyszłości z projektowanym gazociągiem. Skarżące nie wyrażają również zgody na zajęcie pasa terenu o szerokości 20 m, ponieważ uniemożliwi to budowę budynków mieszkalnych na ich działkach. Zgodę wyrażają jedynie na zajęcie pasa strefy kontrolowanej o szerokości 6 m.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie, przytaczając główne motywy zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
Przedmiotem zaskarżonej decyzji jest ustalenie lokalizacji gazociągu wysokiego ciśnienia, jako inwestycji celu publicznego. Zgodnie z art. 4 ust. 1 i 2 pkt 1 oraz art. 50 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Sygn. akt IV SAM/a 1579/06
(Dz.U. Nr 80, poz. 717, ze zm.), rozmieszczenie inwestycji celu publicznego następuje w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego; a w przypadku braku planu, lokalizację inwestycji celu publicznego ustala się w drodze decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego.
Warunki i tryb wydawania takiej decyzji określone zostały w kolejnych przepisach powołanej ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Za inwestycję celu publicznego, stosownie do art. 2 pkt 5 powołanej ustawy, ustawodawca przyjął działania o znaczeniu lokalnym (gminnym) i ponadlokalnym (powiatowym, wojewódzkim i krajowym), stanowiące realizację celów, o których mowa w art. 6 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2000 r. Nr 46, ze zm.).
Wnioskowana do ustalenia lokalizacji, jako inwestycja celu publicznego, projektowana realizacja gazociągu wysokiego ciśnienia, mająca stanowić zaopatrzenie w gaz terenów z rejonu S. i T., do wykorzystania go dla potrzeb komunalnych i przemysłowych, spełnia warunek uznania jej za cel publiczny w rozumieniu art. 6 pkt 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, skoro ma służyć do przesyłania gazu.
Wniosek inwestora projektowanej inwestycji, tj. "M." sp. z o.o. z siedzibą w S., zawiera wszystkie niezbędne elementy określone w art. 52 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, dlatego ustalenia organów orzekających w sprawie są w tym względzie prawidłowe.
Również decyzja Burmistrza Miasta i Gminy B. z dnia (...) grudnia 2005 r. o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, wydana w sprawie, jako przez organ działający w pierwszej instancji zawiera wszystkie elementy określone w art. 54 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Z akt rozpatrywanej sprawy wynika przy tym, iż wydanie tej decyzji poprzedzone zostało stosownym zawiadomieniem o wszczęciu postępowania poprzez jego wywieszenie na tablicy ogłoszeń w Urzędzie Miasta i Gminy B., oraz w Urzędzie Gminy T. i Urzędzie Gminy S., ogłoszenie w prasie o zasięgu lokalnym, a także indywidualne zawiadomienia doręczono właścicielom i użytkownikom wieczystym nieruchomości, przez które ma przebiegać projektowany gazociąg. W taki sam sposób zawiadamiano o kolejnych czynnościach podejmowanych w toku postępowania oraz o wydanej decyzji. Do projektu decyzji uzyskano wszystkie, wymagane w art. 53 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym uzgodnienia, jak również dokonano analizy warunków i zasad zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy, wynikających z przepisów odrębnych, a także stanu faktycznego i prawnego terenu, na którym przewiduje się realizację inwestycji.
Sygn. akt IV SA/Wa 1579/06
Ponadto, sporządzono Raport oddziaływania na środowisko projektowanego przedsięwzięcia i przeprowadzono postępowanie w sprawie oceny oddziaływania projektowanej inwestycji na środowisko, w wyniku nałożenia takiego obowiązku postanowieniem Burmistrza Miasta i Gminy B. z dnia (...) czerwca 2005 r., zaznaczając jednak, że do uzyskania pozwolenia na budowę niezbędne będzie uzyskanie także decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, na podstawie ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska.
Z akt rozpatrywanej sprawy wynika przy tym, iż z decyzji organu pierwszej instancji o ustaleniu lokalizacji gazociągu, wyłączono obszar położony na terenie zamkniętym związanym z linią kolejową W. oraz te obszary, które objęte są miejscowymi planami zagospodarowania przestrzennego w poszczególnych gminach, w których określono przeznaczenie terenu pod gazociąg.
Powyższe wskazuje na spełnienie zarówno materialnoprawnych, jak i procesowych warunków do wydania decyzji w przedmiocie ustalenia projektowanej inwestycji gazociągu wysokiego ciśnienia, dlatego brak jest podstaw prawnych do zakwestionowania zaskarżonych decyzji organów obu instancji.
Należy bowiem podkreślić, iż według art. 52 ust. 3 oraz art. 56 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, nie można uzależnić wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego od zobowiązania się wnioskodawcy do spełnienia nieprzewidzianych odrębnymi przepisami świadczeń lub warunków, jak również, nie można odmówić ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego, jeżeli zamierzenie inwestycyjne jest zgodne z przepisami odrębnymi.
W tak wyznaczonych ustawą o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym granicach prawnych, organ ustalający lokalizację inwestycji celu publicznego w drodze decyzji administracyjnej, zobowiązany jest jedynie do oceny, czy wniosek inwestora spełnia wszystkie wymogi prawne w zakresie jego kompletności oraz czy projektowane zamierzenie inwestycyjne pozostaje w zgodności z przepisami prawa dotyczącymi tego zamierzenia, a także z przepisami prawa właściwymi ze względu na miejsce położenia projektowanej inwestycji. Ustalenie lokalizacji inwestycji celu publicznego w danym miejscu, a inwestycji liniowej - jak w rozpatrywanej sprawie - na danym obszarze, nie podlega więc swobodnej ocenie organu, a tym bardziej nie jest zależne od woli właścicieli i innych osób, mających prawa do nieruchomości, na których inwestycja ma być położona. Sama bowiem decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji nie wkracza w sferę wykonywania praw przysługujących do nieruchomości, poza warunkami, które wynikają wprost z przepisów prawa powszechnie obowiązującego. Może natomiast być podstawą do podejmowania kolejnych działań przewidzianych prawem, zmierzających
Sygn. akt IV SA/Wa 1579/06
do zrealizowania projektowanej inwestycji, ale tego dokonuje się w odrębnych postępowaniach, nieobjętych obecnym postępowaniem sądowoadministracyjnym.
W decyzji Burmistrza Miasta i Gminy B. z dnia (...) grudnia 2005 r. wyznaczono strefę kontrolowaną dla eksploatacji projektowanego gazociągu po jego zrealizowaniu, o łącznej szerokości 6 m, jako określonej w §9 ust. 6 pkt 1 lit. b rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 30 lipca 2001 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe (Dz.U. Nr 97, poz. 1055). Natomiast pas terenu o szerokości 20 m, w którym projektowana jest lokalizacja gazociągu, określony został jedynie dla potrzeb czasowego zajęcia w trakcie robót budowlanych. Tak określona szerokość została szczegółowo opisana w załącznikach graficznych do Raportu oddziaływania na środowisko projektowanego przedsięwzięcia i nie pozostaje w sprzeczności z jakimikolwiek regulacjami prawnymi mogącymi tego dotyczyć na etapie ustalania lokalizacji inwestycji.
W świetle powyższego, ustalenia organu odwoławczego i jego ocena dopuszczalności lokalizacji gazociągu wysokiego ciśnienia w obszarze określonym w załącznikach graficznych do decyzji organu pierwszej instancji, nie narusza prawa. W szczególności, prawidłowa jest jego ocena o braku podstaw prawnych do uwzględnienia żądań skarżących, jako nie wynikających z obowiązujących przepisów prawa.
Jakkolwiek, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. nie oceniło dopuszczalności rozpatrzenia odwołań przez pryzmat spełnienia przez nie warunków określonych w art. 53 ust. 6 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w szczególności, czy odwołania zawierają zarzuty odnoszące się do samej decyzji i czy wskazują dowody uzasadniające zgłaszane żądania, to jednak - w ocenie Sądu - nie ma to wpływu na wynik rozstrzygnięcia, z racji przesłanki określonej w art. 134 §2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), zakazującej orzekania na niekorzyść skarżących, gdy oceniania decyzja nie jest dotknięta jedną z wad nieważności.
Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło