IV SA/Wa 1585/05
WyrokWSA w Warszawie2005-11-23
Skład orzekający: Otylia Wierzbicka, Alina Balicka, Anna Szymańska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia zażalenia może być wydane, jeśli strona zastosowała się do błędnego pouczenia organu pierwszej instancji co do terminu zaskarżenia?Ratio decidendi
Błędne pouczenie organu pierwszej instancji co do terminu zaskarżenia nie może szkodzić stronie, która się do niego zastosowała. W takiej sytuacji nie można skutecznie postawić zarzutu nie złożenia zażalenia w terminie, a organ drugiej instancji ma obowiązek rozpatrzyć takie zażalenie jako wniesione z zachowaniem terminu, bez potrzeby wniosku o przywrócenie terminu.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na postanowienie Ministra Kultury stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków. Skarżąca zarzuciła, że zastosowała się do błędnego pouczenia organu pierwszej instancji, które wskazywało 14-dniowy termin na wniesienie środka zaskarżenia, podczas gdy prawidłowy termin wynosił 7 dni. Organ drugiej instancji wniósł o oddalenie skargi, wskazując na wniesienie zażalenia po terminie. Sąd ustalił, że w aktach administracyjnych znajdowało się postanowienie z pouczeniem o 7-dniowym terminie, jednak skarżąca przedłożyła kopię postanowienia z pouczeniem o 14-dniowym terminie.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Ministra Kultury i zasądzono od Ministra Kultury na rzecz M. W. kwotę 100,00 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Otylia Wierzbicka, Sędziowie sędzia WSA Alina Balicka, asesor WSA Anna Szymańska (spr.), Protokolant Dominik Niewirowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 listopada 2005 r. sprawy ze skargi M. W. na postanowienie Ministra Kultury z dnia [...] maja 2005 r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia zażalenia I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. zasądza od Ministra Kultury na rzecz M. W. kwotę 100,00 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Skarżąca M. W. w dniu 30 czerwca 2005r., zachowując przepisany prawem termin, wniosła skargę na postanowienie Ministra Kultury z dnia [...] maja 2005r. o znaku L. dz. [...] stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienia [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w K. z dnia [...] grudnia 2004r. nr [...] o uzgodnieniu projektu decyzji ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla zamierzenia inwestycyjnego podlegającego na nadbudowie budynku oficyny o jedną kondygnację oraz poddasze użytkowe z przeznaczeniem całej kubatury budynku na pomieszczenie mieszkalne przy ul. [...] w K. (działka nr [...] i część działki nr [...], obręb [...]).
W uzasadnieniu skargi zarzucono naruszenie art. 8, 9 i 58 kpa. Wskazano, że uchybienie terminu do wniesienia zażalenia nastąpiło bez winy skarżącego, ponieważ zastosowała się ona do pouczenia zawartego w postanowieniu organu pierwszej instancji, w myśl którego od jego rozstrzygnięcia przysługuje odwołanie w terminie 14 dni od dnia doręczenia rozstrzygnięcia (zarzut błędnego pouczenia skarżąca podtrzymała w piśmie z dnia 21 września 2005r.). Skarżąca podniosła, że zachowała określony przez organ pierwszej instancji termin do wniesienia środka zaskarżenia. Zaznaczyła ponadto, że - wnosząc środek zaskarżenia w terminie określonym w postanowieniu organu I instancji - działała w zaufaniu do organu państwa i była przekonana, że organ ten zgodnie z art. 9 kpa w sposób należyty i wyczerpujący poinformował ją o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenia jej praw i obowiązków. Skarżąca konkludowała, że błędne pouczenie nie może jej szkodzić i że w literaturze przedmiotu wyrażono pogląd, iż wniosek o przywrócenie terminu jest w takim przypadku zbędny.
W odpowiedzi na skargę organ - Minister Kultury - wniósł o jej oddalenie z uwagi na wniesienie przez skarżącą zażalenia od postanowienia organu pierwszej instancji po terminie siedmiu dni od doręczenia stronie postanowienia, określonym w art. 141 § 2 kpa. Organ zaznaczył, że postanowienie [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w K. z dnia [...] grudnia 2004r. nr [...] zostało doręczone skarżącej w dniu 3 stycznia 2005r., znajdowało się w nim prawidłowe pouczenie o przysługującym stronie terminie o wniesienie zażalenia, a strona wniosła zażalenie w dniu 14 stycznia 2005r., czyli po terminie do dokonania tej czynności.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga jest zasadna.
Zgodnie z art. 141 § 2 kpa zażalenie wnosi się w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia stronie. Bezsporne jest w niniejszej sprawie, że postanowienie organu pierwszej instancji zostało doręczone skarżącej w dniu 3 stycznia 2005r., co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru tego postanowienia przez skarżącą.
Z kolei art. 112 kpa odpowiednio zastosowany do postanowień na podstawie art. 126 kpa stanowi, że błędne pouczenie w postanowieniu co do prawa zażalenia nie może szkodzić stronie, która zastosowała się do tego pouczenia.
W niniejszej sprawie koniecznym było ustalenie jakiej treści pouczenie o sposobie i terminie zaskarżenia zostało zawarte w postanowieniu organu I instancji doręczonym skarżącej. W aktach administracyjnych bowiem znajduje się postanowienie [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w K. z dnia [...] grudnia 2004r. nr [...], w oryginale, w którego treści organ poucza o możliwości wniesienia zażalenia w terminie 7 dni. Skarżąca natomiast przedłożyła, wobec kwestionowania tej okoliczności w odpowiedzi na skargę, kserokopię postanowienia o tej samej treści oraz oznaczeniu, gdzie znajduje się pouczenie o możliwości zaskarżenia postanowienia w drodze odwołania w terminie 14 dni.
Dysponując zatem dwoma, o różnej treści w części pouczenia o zaskarżeniu, postanowieniami, sąd poddał w wątpliwość autentyczność znajdującego się w aktach administracyjnych postanowienia [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w K. Sąd doszedł do wniosku, wobec treści pouczenia zawartego w kopii postanowienia złożonego przez skarżącą, iż organ doręczył jej postanowienie zawierające inną treść w części pouczenia od tego znajdującego się w aktach administracyjnych przedłożonych przez organ sądowi administracyjnemu. Sąd zatem dokonał oceny legalności postanowienia Ministra Kultury w brzmieniu doręczonym skarżącej.
Zgodnie z art. 8 kpa organy administracji publicznej obowiązane są prowadzić postępowanie w taki sposób, aby pogłębić zaufanie obywateli do organów Państwa oraz świadomość i kulturę prawną obywateli, natomiast art. 9 kpa stanowi, że organy te są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Mają one obowiązek czuwać nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. W świetle powyższych przepisów oraz uregulowania zawartego w art. 112 kpa odpowiednio zastosowanego do postanowień na podstawie art. 126 kpa stanowiącego, że błędne pouczenie w postanowieniu co prawa zażalenia nie może szkodzić stronie, która zastosowała się do tego pouczenia, stwierdzić należy, że nie można skarżącej skutecznie postawić zarzutu nie złożenia zażalenia w terminie określonym w art. 141 § 2 kpa. Skarżąca zastosowała się bowiem do pouczenia znajdującego się w postanowieniu organu pierwszej instancji, zgodnie z którym środek zaskarżenia od rozstrzygnięcia tego organu wnieść można w terminie 14 dni od jego doręczenia stronie. Bezsporne jest, że skarżącej postanowienie [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w K. z dnia [...] grudnia 2004 r. nr [...] zostało doręczone w dniu 3 stycznia 2005r. Skoro tak, to - stosując się do pouczenia zawartego w tym postanowieniu poprzez wniesienie zażalenia w dniu 14 stycznia 2005r., czyli w określonym w nim terminie - przyjąć należy, że skarżąca nie uchybiła terminowi do wniesienia środka zaskarżenia. Minister Kultury miał więc obowiązek rozpatrzyć takie zażalenie jako wniesione z zachowaniem terminu, bez potrzeby wnoszenia przez skarżącą wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia.
W związku z powyższym Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. C oraz art. 200 i 205 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło