IV SA/Wa 1592/07

WyrokWSA w Warszawie2007-10-26

Skład orzekający: Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Jakub Linkowski, Marian Wolanin

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy podwyższenie terenu działki sąsiedniej i budowa podmurówki na granicy działek stanowi naruszenie stosunków wodnych w rozumieniu art. 29 Prawa wodnego, skutkujące obowiązkiem przywrócenia stanu poprzedniego lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, ponieważ zgromadzony materiał dowodowy, w tym opinia rzeczoznawcy i protokoły oględzin, nie potwierdziły jednoznacznie, że zmiany ukształtowania terenu na sąsiednich działkach (podwyższenie terenu i budowa podmurówki) spowodowały szkodliwe zmiany stosunków wodnych na działce skarżącego. W związku z brakiem dowodów na szkodliwy wpływ zmian, odmowa nakazania przywrócenia stanu poprzedniego lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom była zasadna.
Stan faktyczny
Skarżący Z. C. domagał się nakazania sąsiadowi, J. Z. (a faktycznie jego użytkownikowi P. N.), przywrócenia stanu poprzedniego terenu działki lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom wodnym, twierdząc, że podwyższenie terenu sąsiedniej działki i budowa podmurówki spowodowały zalewanie jego działki. Organ pierwszej instancji odmówił wydania takiej decyzji, uznając, że zmiany nie spowodowały szkodliwej zmiany stosunków wodnych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy, wskazując m.in. na brak kompetencji do rozpatrywania kwestii samowoli budowlanej.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Sędziowie Sędzia WSA Jakub Linkowski (spr.), asesor WSA Marian Wolanin, Protokolant Artur Dral, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 października 2007 r. sprawy ze skargi Z. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia (...) czerwca 2007 r. nr (...) w przedmiocie naruszenia stosunków wodnych - skargę oddala - Burmistrz Miasta i Gminy P. decyzją z dnia [...] kwietnia 2006 r. nr [...] na podstawie art. 29 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (t. j.: Dz. U. z 2005 r. nr 239, poz. 2019 ze zm.), zwanej dalej "p. w.", odmówił wydania decyzji nakazującej J. Z. przywrócenie stanu poprzedniego terenu działki nr [...] lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom na działce nr [...] w C. stanowiącej własność Z. C. W uzasadnieniu powyższej decyzji podniesiono, że działka nr [...] jest własnością J. Z., który jej część przyległą do działki nr [...], należącej do P. N., oddał mu w użytkowanie. P. N. w trakcie zabudowy swej działki nr [...] podwyższył nie tylko jej teren, ale również część oddanej mu w użytkowanie działki nr [...], która została podwyższona w granicy od strony działki nr [...] o ok. 85 cm, zachowując dotychczasowy kierunek spadku terenu, tj. w kierunku działki nr [...]. Wskazano, że zgodnie z posiadanymi przez organ mapami działka nr [...] jeszcze przed dokonanymi zmianami była położona najniżej. Podwyższenie poziomu części działki nr [...] poprzez nasypanie ziemi w stosunku do działki nr [...] nie mogło, zdaniem organu, przyczynić się do szkodliwej zmiany stanu wody na działce nr [...] tym bardziej, że przy niezmienionym kierunku odpływu wody spływająca woda z działki [...] napotyka na przeszkodę w postaci podmurówki usytuowanej w granicy działki nr [...] i działki nr [...], która znacznie wydłuża czas przepływu wody na działkę należącą do Z. C. W ocenie organu także wybudowanie podmurówki w granicy działek nr [...] i nr [...] nie spowodowało zalewania działki nr [...], o czym świadczy okres zimowy 2005/2006, podczas którego duże opady śniegu nie skutkowały zalewaniem działki nr [...], z wyjątkiem zalania studni wodomierzowej. Zdaniem organu nie ma jednak dowodów na to, że zalanie studni jest spowodowane podwyższeniem terenu działki nr [...] i budowy podmurówki, ponieważ w odległości ok. 50 m od działki nr [...] znajduje się zbiornik wodny, co świadczy o występowaniu w tym terenie wysokiego poziomu wód gruntowych. Odwołanie od powyższej decyzji Burmistrza Miasta i Gminy P. z dnia [...] kwietnia 2006 r. wniósł Z. C. W uzasadnieniu odwołania podniesiono, iż nawieziona przez P. N. ziemia na użytkowaną przez niego część działki [...] zlikwidowała najniżej położone miejsce, do którego spływały wody opadowe od strony działki nr [...] pasmem o szerokości ok. 22 m. W ocenie odwołującego się podmurówka zmieniła naturalny spływ wód opadowych, które obecnie kierują się na działkę nr [...], a potem na należącą do odwołującego się działkę nr [...], co stanowi naruszenie art. 29 a i b p. w. W odwołaniu Z. C. wskazał również, że do czasu samowolnego ukształtowania terenu przez P. N. działka nr [...] nie była podtapiana, a odwołujący się ma działkę nr [...] od 1961 r. Odwołujący się wskazał także, iż niezrozumiałe jest, dlaczego [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego przekazał do rozpatrzenia jego wniosek w sprawie ukształtowania terenu części działki nr [...] Burmistrzowi Miasta i Gminy P. Po rozpatrzeniu odwołania decyzją z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k. p. a. w związku z art. 29 p. w. utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazano, że organ pierwszej instancji przeprowadził w sposób właściwy postępowanie dowodowe. W aktach sprawy znajdują się m. in. protokoły z wizji lokalnych i opinia rzeczoznawcy budowlanego - biegłego sądowego. W ocenie organu drugiej instancji kwestia dotycząca samowoli budowlanej, na którą wskazuje odwołujący się, nie leży w jego kompetencji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zwanej dalej "p. p. s. a.", (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Sąd, badając legalność zaskarżonego postanowienia w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy, nie będąc jednak związanym, stosownie do art. 134 p. p. s. a., zarzutami i wnioskami skargi, uznał, iż zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 1 i 2 p. w. właściciel gruntu, o ile przepisy ustawy nie stanowią inaczej, nie może: 1) zmieniać stanu wody na gruncie, a zwłaszcza kierunku odpływu znajdującej się na jego gruncie wody opadowej ani kierunku odpływu ze źródeł - ze szkodą dla gruntów sąsiednich; 2) odprowadzać wód oraz ścieków na grunty sąsiednie. Na właścicielu gruntu ciąży ponadto obowiązek usunięcia przeszkód oraz zmian w odpływie wody, powstałych na jego gruncie wskutek przypadku lub działania osób trzecich, ze szkodą dla gruntów sąsiednich (art. 29 ust. 2 p. w.). Jeżeli spowodowane przez właściciela gruntu zmiany stanu wody na gruncie szkodliwie wpływają na grunty sąsiednie burmistrz może, w drodze decyzji, nakazać właścicielowi gruntu przywrócenie stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom (art. 29 ust. 3 p. w.). Z brzmienia niniejszego przepisu wynika zatem ogólny zakaz dokonywania przez właściciela działki jakichkolwiek zmian stanu wody na gruncie oraz kierunku jej spływu, ze szkodą dla gruntów sąsiednich, oraz obowiązek prawny usunięcia wszelkich przeszkód oraz zmian powstałych na jego działce, jeżeli szkodliwie wpływają one na grunty sąsiednie. Ze zgromadzonego przez organy materiału dowodowego bezspornie wynika, że P. N. o około 80 cm podniósł poziom terenu na działce nr [...] oraz na części użytkowanej przez siebie działki nr [...], której właścicielem jest J. Z. oraz wybudował podmurówkę na granicy działki nr [...] z działką nr [...] oraz na granicy działki nr [...] z działką nr [...]. Okoliczności te nie były w sprawie kwestionowane ani przez P. N. ani przez J. Z. Do właściwego rozpoznania niniejszej sprawy rozstrzygnąć należało kwestię, czy wyżej opisane zmiany ukształtowania terenu (nawiezienie ziemi i wybudowanie podmurówki) nie zmieniły stanu wód na gruncie, a zwłaszcza kierunku odpływu znajdującej się na gruncie wody opadowej - ze szkodą dla gruntów sąsiednich. Zgodnie z przedstawioną przez P. N. opinią rzeczoznawcy budowlanego - biegłego sądowego Z. I. prace wykonane na działce nr [...] nie wpłynęły na zmianę stosunków wodnych na gruntach sąsiednich. Także protokoły oględzin terenu nie potwierdziły jednoznacznie, że przyczyną okresowego podtapiania działki nr [...] są zmiany na sąsiadujących działkach nr [...] i [...]. W tej sytuacji zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając na podstawie art. 151 p. p. s. a. orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło