IV SA/Wa 1596/15
PostanowienieWSA w Warszawie2016-05-23
Skład orzekający: Anna Sękowska, Kaja Angerman, Alina Balicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny może stwierdzić nieważność uchwały o zmianie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego po upływie roku od jej podjęcia, jeśli organ wykonawczy gminy uchybił obowiązkowi przedłożenia uchwały wojewodzie w ustawowym terminie?Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny umorzył postępowanie prowadzone w trybie art. 179a p.p.s.a., ponieważ zarzut skargi kasacyjnej dotyczący stwierdzenia nieważności uchwały po upływie roku od jej podjęcia, mimo że początkowo uznany za oczywiście usprawiedliwiony, utracił ten walor wobec zmiany stanowiska Wojewody. Sąd podkreślił, że uchybienie obowiązkowi przedłożenia uchwały wojewodzie w terminie 7 dni od jej podjęcia stanowi wyjątek od rocznego terminu do stwierdzenia nieważności uchwały organu gminy, co umożliwia jej zaskarżenie po upływie roku.Stan faktyczny
Wojewoda zaskarżył uchwałę Rady Miejskiej w P. w sprawie zmiany studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, wnosząc o stwierdzenie jej nieważności. WSA w Warszawie stwierdził nieważność uchwały w części. Gmina P. wniosła skargę kasacyjną, zarzucając sądowi I instancji naruszenie przepisów poprzez stwierdzenie nieważności uchwały po upływie roku od jej podjęcia, co miało istotny wpływ na wynik sprawy. WSA, uznając zarzut skargi kasacyjnej za oczywiście usprawiedliwiony, wszczął postępowanie w trybie art. 179a p.p.s.a. Następnie, wobec zmiany stanowiska Wojewody, WSA uznał, że zarzut utracił walor oczywistości i umorzył postępowanie w trybie art. 179a p.p.s.a.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie sądowe prowadzone w trybie art. 179a p.p.s.a.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: , Przewodnicząca sędzia WSA Anna Sękowska, Sędziowie sędzia WSA Kaja Angerman, sędzia WSA Alina Balicka (spr.), Protokolant ref. Bartłomiej Grzybowski, po rozpoznaniu w dniu 23 maja 2016 r. w trybie art. 179a p.p.s.a. na rozprawie sprawy ze skargi Wojewody [...] na uchwałę Rady Miejskiej w P. z dnia [...] października 2014 r. nr [...] w przedmiocie uchwalenia zmiany studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego p o s t a n a w i a umorzyć postępowanie sądowe
Wojewoda [...], w związku z art. 93 ust. 1 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (j.t. Dz. U. z 2013 r., poz. 594, ze zm.), zaskarżył Uchwałę Nr [...] Rady Miejskiej w P. z dnia [...] października 2014 r. w sprawie uchwalenia zmiany studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta i gminy P. i wniósł o stwierdzenie nieważności ww. Uchwały w części dotyczącej wskazanych w skardze ustaleń.
Rada Miejska w P. w odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 9 listopada 2015 r., sygn. akt IV SA/Wa 1596/15, stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w zakresie wskazanym w punkcie I i II sentencji wyroku.
Od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 listopada 2015 r., sygn. akt IV SA/Wa 1596/15, skargę kasacyjną wniosła Gmina P. W skardze kasacyjnej Gmina P. zarzuciła Sądowi I instancji m.in. w trybie art. 174 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 147 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 94 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2015 r., poz. 1515 ze zm.), co miało istotny wpływ na wynik postępowania, albowiem Sąd stwierdził nieważność uchwały Rady Miejskiej w P. Nr [...] w sprawie uchwalenia zmiany Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta i gminy P. po upływie jednego roku od dnia jej podjęcia. Bezspornym jest bowiem, iż art. 94 ust. 1 i ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym wyłącza możliwość stwierdzenia nieważności uchwał i zarządzeń organów gminy po upływie roku od dnia ich podjęcia, z wyjątkiem aktów prawa miejscowego. Przepis ten jest przepisem szczególnym, o którym mowa w art 147 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego nie jest aktem prawa miejscowego, zatem orzeczenie w przedmiocie jego nieważności powinno być wydane przez Sąd w terminie roku od dnia podjęcia uchwały. Termin roczny jest terminem zawitym, gdyż po jego upływie Sąd może tylko orzec, że uchwała w sprawie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego wydana została z naruszeniem prawa. W niniejszej sprawie Sąd I instancji nie mógł był więc stwierdzić w dniu 9 listopada 2015 r. nieważności zaskarżonej uchwały Rady Miejskiej w P. z dnia [...] października 2014 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając w trybie art. 179a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uznając ten zarzut skargi kasacyjnej za oczywiście usprawiedliwiony, skierował sprawę celem rozpoznania tego zarzutu na rozprawę.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną, Wojewoda [...] wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej Gminy P. w całości. Wojewoda wskazał, że skarżący kasacyjnie przepis art. 94 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym stosuje wybiórczo, bez dokładnej jego analizy. Tymczasem z przepisu tego wynika, iż "Nie stwierdza się nieważności uchwały lub zarządzenia organu gminy po upływie jednego roku od dnia ich podjęcia, chyba że uchybiono obowiązkowi przedłożenia uchwały lub zarządzenia w terminie określonym w art. 90 ust. 1, albo jeżeli są one aktem prawa miejscowego."
Przepis art. 90 ust. 1 zd. 1 ustawy o samorządzie gminnym wskazuje, iż organ wykonawczy gminy "obowiązany jest do przedłożenia wojewodzie uchwał rady gminy w ciągu 7 dni od dnia ich podjęcia." Powyższy przepis został skorelowany z art. 12 ust. 2 ustawy o p.z.p. zgodnie z którym organ wykonawczy gminy przedstawia wojewodzie uchwałę o uchwaleniu studium wraz z załącznikami oraz dokumentacją prac planistycznych w celu oceny ich zgodności z przepisami prawnymi.
Biorąc pod uwagę przytoczone powyżej przepisy brak przekazania, przez organ wykonawczy gminy, uchwały wraz z załącznikami oraz dokumentacją prac planistycznych, w terminie 7 dni od daty jej podjęcia oznacza, iż nastąpiło uchybienie, o którym mowa w art. 94 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, które wyłącza ze stosowania przepis szczególny, o którym mowa w art. 147 § 1 p.p.s.a., a tym samym umożliwia stwierdzenie nieważności uchwały w sprawie uchwalenia studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy, po upływie 1 roku od daty podjęcia takiej uchwały.
Z dyspozycji art. 9 ust. 5 ustawy o p.z.p. wynika, iż studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego nie jest aktem prawa miejscowego. Z kolei z dyspozycji art. 94 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, bezsprzecznie wynika, iż zasadą jest, iż w przypadku uchwał lub zarządzeń organu gminy, po upływie 1 roku od daty ich podjęcia nie stwierdza się ich nieważności. Ustawodawca w przepisie tym wskazał jednak na dwa wyjątki od stosowania powyższej zasady. Pierwszy z wyjątków dotyczy stanowionych aktów prawa miejscowego, które jednak z uwagi na przepis art. 9 ust. 5 ustawy o p.z.p. nie mają zastosowania w przedmiotowej sprawie. Drugi z nich dotyczy sytuacji, w której nastąpiło uchybienie obowiązkowi przedłożenia uchwały lub zarządzenia w terminie określonym w art. 90 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym. Kwestia ta została całkowicie pominięta przez kasanta, a ma zastosowanie w sprawie.
Na rozprawie w dniu 23 maja 2016 r. pełnomocnik Wojewody [...] wniósł o nierozpoznawanie sprawy w trybie art. 179a p.p.s.a. Natomiast pełnomocnik Gminy P. wniósł o oddalenie ww. wniosku.
Zgodnie z art. 179a p.p.s.a. jeżeli przed przedstawieniem skargi kasacyjnej Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu wojewódzki sąd administracyjny stwierdzi, że w sprawie zachodzi nieważność postępowania albo podstawy skargi kasacyjnej są oczywiście usprawiedliwione, uchyla zaskarżony wyrok lub postanowienie rozstrzygając na wniosek strony także o zwrocie kosztów postępowania kasacyjnego i na tym samym posiedzeniu ponownie rozpoznaje sprawę. Od wydanego orzeczenia przysługuje skarga kasacyjna.
W przedmiotowej sprawie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, podstawę skargi kasacyjnej w postaci stwierdzenia nieważności części Uchwały Nr [...] Rady Miejskiej w P. z [...] października 2014 r. w sprawie uchwalenia zmiany studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta i gminy P. po upływie roku od jej uchwalenia za oczywiście usprawiedliwioną i skierował sprawę w zakresie tego zarzutu skargi kasacyjnej na rozprawę celem jego rozpoznania.
Jednakże wobec stanowiska zajętego w tym zakresie przez Wojewodę [...], Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że zarzut ten utracił walor oczywistości, co nie pozwala na jego rozpoznanie w trybie art. 179a p.p.s.a. przez sąd pierwszej instancji.
Wobec powyższego postępowanie prowadzone w trybie art. 179a p.p.s.a. stało się bezprzedmiotowe i na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. należało je umorzyć. Jest to postępowanie prowadzone w ramach postępowania międzyinstancyjnego, które nie zakończyło tego postępowania, a skarga kasacyjna Gminy P. podlega przedstawieniu Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło