IV SA/Wa 16/12
WyrokWSA w Warszawie2012-03-08
Skład orzekający: Alina Balicka, Jakub Linkowski, Agnieszka Wójcik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze mogło umorzyć postępowanie odwoławcze z powodu braku legitymacji strony, gdy toczy się postępowanie spadkowe dotyczące ustalenia tytułu prawnego do nieruchomości sąsiedniej działki?Ratio decidendi
Sąd uznał, że umorzenie postępowania odwoławczego z powodu braku legitymacji strony było przedwczesne, gdyż toczące się postępowanie spadkowe o ustalenie nabycia spadku jest zagadnieniem wstępnym, które musi zostać rozstrzygnięte przez sąd powszechny. Organ administracji powinien był rozpoznać wniosek o zawieszenie postępowania do czasu wyjaśnienia kwestii prawnych dotyczących spadkobierców, a dopiero po ustaleniu następców prawnych możliwe jest prawidłowe prowadzenie postępowania administracyjnego z udziałem wszystkich stron.Stan faktyczny
P. T. złożył odwołanie od decyzji Wójta Gminy W. dotyczącej warunków zabudowy na działce sąsiedniej, jednak Samorządowe Kolegium Odwoławcze umorzyło postępowanie odwoławcze, uznając, że P. T. nie posiada legitymacji strony, gdyż nie wykazał tytułu prawnego do nieruchomości. P. T. jest synem zmarłego właściciela działki, a w toku postępowania toczy się sprawa sądowa o stwierdzenie nabycia spadku po ojcu.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] października 2011 r.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alina Balicka (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Jakub Linkowski, Sędzia WSA Agnieszka Wójcik, Protokolant sekr. sąd. Izabela Urbaniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 marca 2012 r. sprawy ze skargi P. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] października 2011 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego - uchyla zaskarżoną decyzję -
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] października 2011 r., nr [...], po rozpatrzeniu odwołania P. T. od decyzji Wójta Gminy W. z dnia [...] września 2010 r., nr [...], zmieniającą decyzję własną z dnia [...] maja 2010 r., nr [...] ustalającą dla B. K. warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na rozbudowie i nadbudowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr ew. [...] we wsi P. , gmina W. , na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. umorzyło postępowanie odwoławcze.
W uzasadnieniu decyzji Kolegium wskazało, że Wójt Gminy W. decyzją z dnia [...] września 2010 r., Nr [...], działając w trybie art. 154 k.p.a. zmienił własną decyzję z dnia [...] maja 2010 r., Nr [...], ustalającą warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na rozbudowie i nadbudowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr ew. [...] we wsi P. , gmina W.
Zgodnie z art. 63 ust. 1 oraz 6 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.) w związku z art. 28 k.p.a. zasadą jest, że stronami postępowania o ustalenie warunków zabudowy są właściciele oraz użytkownicy wieczyści działek, które są objęte planowaną inwestycją oraz działek sąsiednich.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. uznało, iż P. T. nie wykazał w toku postępowania, iż posiada w nim przymiot strony.
Kolegium wskazało, że P. T. nie brał udziału w postępowaniu toczącym się przed organem I instancji, jak również decyzja nie była do niego skierowana. Z ustaleń Kolegium wynika, że właścicielem działki nr ew. [....], sąsiadującą z działką inwestycyjną, był J. T. , który zmarł 1 października 2003 r. P. T. jest jego synem, który w toku postępowania administracyjnego wystąpił do Sądu Rejonowego w Z. z wnioskiem o stwierdzenie nabycia spadku po ojcu.
Sąd Rejonowy w Z. [...] Wydział Cywilny postanowieniem z dnia [...] października 2010 r., sygn. akt [...], stwierdzając niewłaściwość Sądu przekazał sprawę z wniosku o stwierdzenie nabycia spadku po J. T. do Sądu Rejonowego w P. .
Kolegium wskazało, iż pismem z dnia 24 czerwca 2011 r. zwróciło się do P. T. o wyjaśnienie, czy uzyskał tytuł prawny do nieruchomości, żądając przedłożenia dokumentu wskazującego na taki tytuł prawny, bądź udzielenia informacji na jakim etapie znajduje się sprawa w Sądzie Rejonowym w P. . Kolegium zakreśliło termin czternastu dni na uzupełnienie tych braków, wskazując, że ich nieuzupełnienie skutkować będzie nieuznaniem P. T. za stronę postępowania.
W odpowiedzi na powyższe wezwanie w dniu 10 października 2011 r. do Kolegium wpłynęły: skrócony odpis aktu urodzenia P. T. i skrócony odpis aktu zgonu J. T. Wobec powyższego Kolegium uznało, że P. T. nie uzupełnił braków w żądanym przez organ zakresie i nie ma podstaw by uznać, iż posiada on tytuł prawny do działki ew. nr [...] i tym samym nie ma legitymacji do wniesienia odwołania od decyzji Wójta Gminy W. z dnia [...] września 2010 r.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] października2011 r. wniósł P. T. Skarżący wskazał, iż obecnie toczy się postępowanie spadkowe po J. T. Sprawa jest na etapie ustalania wszystkich spadkobierców po J. T. W związku z toczącą się sprawą wnosi o wstrzymanie decyzji do chwili ustalenia właściciela działki ew. nr [...] i nadania mu tytułu prawnego.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Ponadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Kierując się powyższymi kryteriami Sąd uznał, iż w przedmiotowej sprawie skarga jest zasadna i podlega uwzględnieniu.
Jak wynika z akt administracyjnych, Wójt Gminy W. , decyzją z dnia [...] maja 2010 r. ustalił warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na rozbudowie i nadbudowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr ew. [...] we wsi P., gmina W. Postępowanie to zostało wszczęte wnioskiem B. K. z dnia 9 lutego 2010 r. Organ ustalił, że stronami tego postępowania są: inwestorka B. K. i właściciel sąsiedniej działki ew. nr [...] J. T. W toku tego postępowania organ powziął wiadomość, że J. T. nie żyje, jednakże nie podjął działań mających na celu ustalenie jego następców prawnych.
B. K. pismem z dnia 18 czerwca 2010 r., wystąpiła do Wójta Gminy W. o zmianę decyzji z dnia [...] maja 2010 r. ustalającej warunki zabudowy inwestycji polegającej na rozbudowie i nadbudowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr ew. [...] we wsi P. , gmina W.
Wójt Gminy W. wszczął postępowanie w trybie art. 154 k.p.a. i zawiadomił o nim m.in. J. T. , mimo że wiedział już, że właściciel działki nr ew. [...] nie żyje.
Jednakże jak wynika z akt administracyjnych, Wójt Gminy W. decyzję z dnia [...] września 2010 r. wydaną w trybie art. 154 k.p.a. o zmianie własnej decyzji z dnia [...] maja 2010 r. doręczył P. T. P. T. pismem z dnia 10 września 2010 r. złożył odwołanie od tej decyzji. Jednocześnie wnioskiem z dnia 29 września 2010 r., jako syn J. T. , będąc jego spadkobiercą ustawowym, wystąpił do Sądu Rejonowego w Z. o stwierdzenie nabycia spadku po ojcu. Sąd ten, postanowieniem z dnia [...] października 2010 r. wydanym w sprawie sygn. akt [...], stwierdził swą niewłaściwość i sprawę przekazał do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w P. jako właściwemu miejscowo i rzeczowo. W dniu 8 października 2010 r. P. T. złożył do organu pierwszej instancji wniosek, który został przekazany organowi odwoławczemu, o zawieszenie wszelkich działań w sprawie z uwagi na toczące się postępowanie o stwierdzenie nabycia spadku po J. T. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. nie rozpoznało tego wniosku. Należy zauważyć, że następcy prawni J. T. będą mieli przymiot strony w przedmiotowym postępowaniu. Słusznie Kolegium w zaskarżonej decyzji wskazało, że zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem, w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu stronami są właściciele i użytkownicy wieczyści działki, której dotyczy to postępowanie oraz działek sąsiednich. Wszystkie te podmioty należy zawiadomić o toczącym się postępowaniu.
Zgodnie z art. 61 § 4 k.p.a. organ administracji prowadzący postępowanie jest zobowiązany zawiadomić o wszczęciu postępowania wszystkie osoby będące stronami w sprawie. Natomiast art. 10 § 1 k.p.a. nakłada na organy administracji publicznej obowiązek zapewnienia stronom czynnego udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwienia im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań.
Ustalenie kręgu spadkobierców danej osoby należy do właściwości sądów powszechnych. Skarżący złożył wniosek o zawieszenie postępowania w sprawie z uwagi na toczące się postępowanie o stwierdzenie nabycia spadku po J. T. Wniosek ten należało rozpoznać w trybie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., gdyż ustalenie następców prawnych J. T. jest w przedmiotowej sprawie zagadnieniem wstępnym, które podlega rozstrzygnięciu przez sąd powszechny. Od uprzedniego rozstrzygnięcia tego zagadnienia wstępnego zależy rozpatrzenie sprawy w przedmiotowej sprawie z udziałem wszystkich stron postępowania i wydanie decyzji.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący wskazał, że postępowanie o stwierdzenie nabycia spadku po J. T. nie zostało jeszcze zakończone. W tej sytuacji Kolegium przedwcześnie żądało od skarżącego wylegitymowania się tytułem prawnym do działki nr ew. [...] we wsi P. , gmina W. i przedwcześnie uznało, że nie ma on przymiotu strony w przedmiotowym postępowaniu.
Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło