IV SA/Wa 160/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Gorczycka – Muszyńska (spr.) Sędzia NSA Tadeusz Cysek Asesor WSA Tomasz Wykowski Protokolant Julia Dobrzańska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 października 2004 r. sprawy ze skargi J. i E. G. i C. G. na postanowienie Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] grudnia 2003 r. Nr GDDKiA - [...] w przedmiocie uzgodnienia możliwości zjazdu i wjazdu na drogę krajową z działek Nr [...],[...],[...] - skargę oddala - Generalny Dyrektor Dróg Publicznych postanowieniem z dnia [...] grudnia 2003 r. utrzymał w mocy zakwestionowane w zażaleniach J. i E. G. oraz C. G. postanowienie Generalnego Dyrektora Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad Oddziału w B. uzgadniające lokalizację dwóch parkingów na działkach [...] i [...] w miejscowości S. przy drodze krajowej Nr [...] – z zastrzeżeniem dopełnienia pięciu warunków, w tym – warunku, że połączenie parkingów z drogą krajową Nr [...] powinno być dokonane "tylko po danej stronie drogi krajowej", przy której zlokalizowane są działki (możliwość tylko skrętów w prawo). W uzasadnieniu tego postanowienia wskazano, że każdy zjazd z drogi, zwłaszcza publicznej stanowi potencjalne źródło zagrożenia bezpieczeństwa ruchu drogowego. W szczególności dotyczy to zjazdów umożliwiających skręty pojazdów w lewo i na drogę, mimo, że zjazdy te są wyposażone w dodatkowe pasy ruchu, z których odbywają się manewry. Według szacunkowych danych Komendy Głównej Policji zdarzenia polegające na najechaniu pojazdu z tyłu lub zderzeniu bocznym w związku z wykonywaniem manewru skrętu w lewo na drodze stanowi 9 % wszystkich zderzeń drogowych. Szczególnie niebezpieczne są zderzenia z udziałem pojazdów samochodowych o znacznych wymiarach gabarytowych i masie całkowitej tj. samochodów ciężarowych, ciągników siodłowych i samochodów z przyczepami. Biorąc powyższe pod uwagę Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad doszedł do przekonania, że połączenie projektowanych parkingów z drogą krajową Nr [...] powinno być wykonane oddzielnie dla każdego kierunku ruchu. Takie rozwiązanie jest najbardziej celowym w rozpatrywanej sytuacji rozwiązaniem i stanowi zharmonizowanie interesu społecznego, którego wyznacznikiem jest bezpieczeństwo i płynność ruchu drogowego ze słusznym interesem indywidualnym (art. 7 kpa) zwłaszcza, że wbrew zarzutom podnoszonym przez strony, jest ono zgodne z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy G. (...)" Na to postanowienie złożyli skargi (jednobrzmiące) do Sądu Administracyjnego C. G. oraz J. i E. G. W skargach podniesiono, że wprawdzie oczywiste jest, że bezpieczeństwo na drogach jest bardzo ważne, ale nie może to być jedyną i wystarczającą podstawą do negatywnego dla skarżących stanowiska w sprawie warunków włączania się do drogi krajowej z parkingów projektowanych po jej obu stronach. Zdaniem skarżących wyrażenie takiego stanowiska powinno być oparte o analizę porównawczą do innych, podobnych obiektów znajdujących się przy tej drodze i ustalenie czy i o ile nastąpiłoby zwiększenie zagrożenia w ruchu drogowym poprzez wjeżdżanie i zjeżdżanie na drogę krajową po obu jej stronach i w obie strony z obydwu projektowanych parkingów. Działki, na których mają być urządzone parkingi przylegają do szosy na długości ok. 400 m. Jest to prosty odcinek drogi o bardzo dobrej widoczności i zagrożenie bezpieczeństwa dla ruchu drogowego jest znikome. W odległości ok. 2 km funkcjonuje parking umiejscowiony w zasadzie na zakręcie drogi i podłączony jest do ruchu drogowego w obie strony. Skarżący zarzucają także, iż plan zagospodarowania przestrzennego przewiduje budowę parkingów wzdłuż drogi krajowej nr [...] i dopuszcza możliwość skrętu w prawo i w lewo. Wykluczenie możliwości skrętu w obie strony powoduje, że zawracanie byłoby możliwe dopiero w B. na terminalu odprawy celnej ok. 6 km od parkingów, zaś w drugą stronę w W. Stwarza to poważne utrudnienia w dowozie materiałów do budowy parkingów, a przede wszystkim ograniczy liczbę klientów, korzystających z parkingów. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i wyjaśnił, że przyczyn zagrożeń nie dopatrywał się wyłącznie w natężeniu ruchu na drodze nr [...], lecz w znacznych wymiarach gabarytowych i dużej masie całkowitej pojazdów samochodowych, które poruszają się w ruchu tranzytowym i w ich wysokich prędkościach rzeczywistych. Istniejący w odległości 2 km parking, o którym mowa w skardze stanowi niewielki obiekt towarzyszący równie niewielkiemu sklepowi, przy czym zjazd z tego parkingu stanowi nawiązanie sprzed 10 – 12 lat, kiedy to natężenie ruchu na drodze krajowej było mniejsze niż obecnie, a "nader surowe przepisy rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 43, poz. 430) jeszcze nie obowiązywały. W planie zagospodarowania przestrzennego w "ustaleniach dotyczących komunikacji" zastrzeżone zostało, że obsługa przedmiotowych parkingów powinna być realizowana poprzez włączenie "na prawoskręt", co uwzględniono w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny właściwy do rozpoznania sprawy niniejszej w związku z reformą sądownictwa administracyjnego (art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1271), zważył co następuje: Sąd, w granicach przysługujących mu kompetencji sprawuje kontrolę zaskarżonych aktów administracyjnych pod kątem ich zgodności z prawem i zgodnie z art. 145 § 1 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), uchyla zaskarżoną decyzję lub postanowienie, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd może także stwierdzić nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, albo stwierdzić wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kpa lub w innych przepisach, albo stwierdzić wydanie decyzji. Jeżeli takich uchybień Sąd nie stwierdzi, obowiązany jest skargę oddalić. W sprawie niniejszej nie zachodzi żadna z wyżej wskazanych okoliczności uzasadniających wzruszenie przez Sąd zaskarżanej decyzji. W skargach zarzucono, że kwestionowane postanowienie zostało wydane z naruszeniem art. 35 ust. 4 ustawy o drogach publicznych (tj. Dz. U. z 2000 r. Nr 71, poz. 838). Przepis ten stanowi, że "lokalizowanie zabudowy wzdłuż zarezerwowanych pasów terenu, nowowybudowanych dróg oraz istniejących dróg może nastąpić tylko w wypadku włączenia ruchu drogowego - spowodowanego tą zabudową – do istniejącej lub projektowanej drogi wyłącznie w miejscach określonych przez zarząd drogi. Takie miejsce włączenia określone zostało w zaskarżonym postanowieniu. Przepis ten natomiast nie obliguje zarządcy drogi do wydania zgody na zjazd na drogę w dwóch kierunkach (w prawo i w lewo). Bezzasadny jest więc zarzut, że zaskarżone postanowienie wydane zostało z naruszeniem przytoczonego przepisu prawa materialnego. Ani przepisy ustawy o ruchu drogowym, ani przepisy rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (Dz. U. z 1999 r. Nr 43, poz. 430) nie określają przypadków, w jakich właściwy organ jest zobowiązany do wyrażenia zgody na wjazdy i zjazdy na drogę krajową, pozostawiając tę kwestię swobodnemu uznaniu organu orzekającego. Przepis § 113 ust. 5 zawiera jedynie ogólną wytyczną, zastrzegającą, iż w tych sprawach organ powinien kierować się zasadami bezpieczeństwa ruchu. W zaskarżonym i poprzedzającym je postanowieniu szczegółowo wyjaśniono przyczyny wyrażenia zgody na zjazd i wjazd jedynie po jednej stronie drogi krajowej, przy której położone są działki i tylko poprzez skręt w prawo. Działki te, zlokalizowane są po obu stronach drogi krajowej, w odległości ok. 6 km od miejsca granicznego w B. W sytuacji lokalizowania dwóch bliźniaczych obiektów (parkingów) położonych po obu stronach drogi, po której przejeżdżają m.in. pojazdy ciężarowe wielkogabarytowe – dopuszczenie lewoskrętów prowadziłoby do tworzenia dodatkowych punktów kolizji. Nie można więc postanowieniu dopuszczającemu jedynie prawoskrętny przypisywać cech dowolności, wykraczającej poza granice przyznanego organowi swobodnego uznania. Bezzasadny jest także zarzut niezgodności zaskarżonego postanowienia z ustaleniami zawartymi w obowiązującym w tym czasie planie zagospodarowania przestrzennego. Punkt. 3.1. części tekstowej planu zatwierdzonego uchwałą Rady Gminy G. Nr [...] z dnia [...] kwietnia 1999 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenów "Miejsce obsługi podróżnych" w S. gmina G., obejmujących działki oznaczone Nr ewid. [...],[...],[...],[...],[...] i [...] stanowi: "pełną obsługę komunikacyjną terenu z projektowanego skrzyżowania z drogą krajową, pozostałe włączenia wyłącznie na prawoskręt. Takie ustalenie planu wykluczało możliwość dopuszczenia prawoskrętu i lewoskrętu w innych miejscach, niż skrzyżowanie dróg, a więc także w miejscu usytuowania zamierzonych przez skarżących parkingów. Biorąc powyższe pod uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 151 pow. ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił.