IV SA/Wa 1604/08
PostanowienieWSA w Warszawie2009-10-20
Skład orzekający: Wanda Zielińska-Baran
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy, w tym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, powinien zostać uwzględniony, jeśli strona nie wykazała w sposób wystarczający swojej niemożności poniesienia kosztów postępowania, mimo wezwania sądu do złożenia dodatkowych wyjaśnień?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, ponieważ strona skarżąca nie wykazała w sposób wystarczający swojej niemożności poniesienia kosztów postępowania, mimo wezwania do złożenia dodatkowych wyjaśnień dotyczących jej sytuacji majątkowej. Ciężar wykazania przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na wnioskodawcy, a brak wystarczających informacji uniemożliwił sądowi dokonanie prawidłowej oceny.Stan faktyczny
Skarżący Z. Z. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata) w celu wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku WSA w Warszawie, który stwierdził nieważność decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Jako uzasadnienie podał niską emeryturę, wysokie koszty utrzymania i leków, posiadanie mieszkania i nieruchomości rolnej, stratę na giełdzie. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, a skarżący wniósł sprzeciw. Sąd wezwał skarżącego do złożenia dodatkowych wyjaśnień w sprawie jego sytuacji majątkowej, jednak skarżący nie odpowiedział na wezwanie.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran po rozpoznaniu w dniu 20 października 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. Z. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi Z. Z. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] września 2008 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrokiem z dnia 2 czerwca 2009 r. po rozpoznaniu skargi Z. Z. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] września 2008 r. w sprawie umorzenia postępowania administracyjnego, stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z [...] lipca 2008 r.
Skarżący w celu wniesienia skargi kasacyjnej od ww. wyroku, złożył na urzędowym formularzu wniosek z dnia 5 sierpnia 2009 r. o przyznanie prawa pomocy i wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.
Jako uzasadnienie wniosku skarżący podał niską emeryturę, wysokie miesięczne koszty utrzymania, na które składają się m.in. wysokie koszty jakie ponosi na zakup lekarstw. Ponadto skarżący wskazał, że jest właścicielem mieszkania o powierzchni [...] m2 oraz nieruchomości rolnej o powierzchni [...] m2 i utrzymuje się z emerytury w wysokości [...] zł, a także że poniósł stratę na giełdzie w wysokości [...] zł.
Postanowieniem z dnia 21 września 2009 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odmówił przyznania prawa pomocy Z. Z. w zakresie całkowitym.
W uzasadnieniu sprzeciwu z dnia 28 września 2009 r. wniesionego od powyższego postanowienia, Z. Z. wyraził swoje niezadowolenie z wydanego przez Sąd postanowienia i podniósł, iż jego zdaniem koszty sądowe powinno pokryć Państwo.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej powoływanej również jako ppsa, w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie, przeciwko któremu został wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym.
Przedmiotem postępowania po złożeniu sprzeciwu nie jest więc ocena postanowienia wydanego przez referendarza sądowego, lecz ponowne rozpoznanie wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie wnioskowanym przez skarżącego.
Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Zatem z ww. przepisu wynika więc, że ciężar wykazania przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na wnioskodawcy. Osoba ubiegająca się o przyznanie prawa pomocy powinna przedstawić okoliczności oraz przedłożyć stosowne dokumenty, które wskazywałyby, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Pismem z dnia 19 sierpnia 2009 r. skarżący został wezwany do złożenia dodatkowych oświadczeń w trybie art. 255 p.p.s.a. Z. Z. nie odpowiedział na ww. pismo i nie wyjaśnił wątpliwości związanych ze swoją aktualną sytuacją majątkową. Tym samym uniemożliwił dokonanie prawidłowej oceny sytuacji majątkowej wnioskodawcy i oceny czy wstępują przesłanki przyznania prawa pomocy.
Należy bowiem podkreślić, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Skoro zatem skarżący nie złożył wyjaśnień odnośnie swojej sytuacji majątkowej, co skutkuje brakiem możliwości ustalenia rzeczywistej sytuacji majątkowej wnioskodawcy, to uzasadnia to odmowę przyznania prawa pomocy.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., należało postanowić jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło