IV SA/Wa 1608/10

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: - Joanna Dziedzic po rozpoznaniu w dniu 15 lutego 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku M. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych M. S. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] maja 2010 r. Nr [...] w przedmiocie unieważnienia paszportu postanawia: - odmówić przyznania prawa pomocy. M. S. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z wnioskiem o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych w sprawie ze skargi na wskazaną w sentencji decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] maja 2010 r. Ze złożonego w dniu 9 sierpnia 2010 r. formularza PPF wynika, że wnioskodawca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z żoną. W rubryce 7 wniosku, zatytułowanej majątek wnioskodawcy i osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym, skarżący wskazał, iż nie posiada żadnego majątku ani środków pieniężnych. Jako źródło miesięcznych dochodów wnioskodawca wymienił dochód żony- D. D. w wysokości 1000 $ miesięcznie, nie wskazując z jakiego tytułu dochód ten pochodzi. Ponieważ złożone przez wnioskodawcę oświadczenie nie zawierało pełnych informacji co do źródeł dochodu rodziny skarżącego oraz wielkości wydatków ponoszonych miesięcznie na bieżące utrzymanie, pismem z dnia 17 grudnia 2010 r. wnioskodawca został wezwany do uzupełnienia, w terminie 14 dni przedmiotowego wniosku poprzez nadesłanie: - wyciągów z wszystkich posiadanych przez niego oraz jego żonę kont bankowych, w tym kont i lokat dewizowych, za ostatnie trzy miesiące rozliczeniowe, - odpisów zeznań podatkowych skarżącego oraz jego żony za 2009 r., - dokumentów potwierdzających źródło i wysokość miesięcznego dochodu D. D., wskazanego w rubryce 10 formularza PPF z dnia 9 sierpnia 2010 r. - oświadczenia o wysokości wydatków ponoszonych w gospodarstwie domowym skarżącego ze wskazaniem źródeł tych wydatków oraz ich miesięcznej wysokości - np. opłat związanych z eksploatacją domu (opłat za energię elektryczną, gaz, opłata za wynajem mieszkania), - oświadczenia wyjaśniającego, czy skarżący otrzymuje dochody - jeżeli tak, to w jakiej miesięcznie wysokości. Ewentualnie nadesłania zaświadczenia z właściwego urzędu pracy potwierdzającego status skarżacego jako osoby bezrobotnej. Wezwanie do uzupełnienia braków wniosku o przyznanie prawa pomocy doręczono ustanowionemu w sprawie pełnomocnikowi skarżącego w dniu 29 grudnia 2010 r. Termin do uzupełnienia braków przedmiotowego wniosku upłynął w dniu 12 stycznia 2011 r., natomiast wnioskodawca, w zakreślonym terminie, nie uzupełnił wniosku zgodnie z wezwaniem zawartym w piśmie Sądu z dnia 17 grudnia 2010 r. Rozpatrując wniosek stwierdzono, co następuje: W postępowaniu z wniosku o przyznanie prawa pomocy nie zostały wyjaśnione podstawowe okoliczności dotyczące ponoszonych przez wnioskodawcę kosztów utrzymania oraz źródeł ich finansowania. Informacje, do których udzielenia zobowiązano skarżącego, a które nadal pozostały niewyjaśnione miały istotny wpływ na merytoryczne rozpoznanie złożonego przez niego wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, rzutując przede wszystkim na prawidłową ocenę jego sytuacji materialno – bytowej i możliwości płatniczych. Okoliczności te nie mogą stanowić domniemania zarówno ze strony referendarza sądowego jak ze strony Sądu, zwłaszcza gdy mają stanowić podstawę udzielenia pomocy finansowej ze środków publicznych. Rodzi to obowiązek wszechstronnego ich wyjaśnienia, zwłaszcza gdy informacje udzielone przez osobę wnioskującą o przyznanie prawa pomocy budzą wątpliwości lub są rozbieżne z posiadanymi już przez Sąd, albo po prostu okazują się niewystarczające dla dokonania tej oceny. W niniejszej sprawie skarżący wnioskował o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Warunkiem przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w tym kosztów wpisu od skargi, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; zwanej dalej jako P.p.s.a. ) jest wykazanie braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Nieudzielanie wymaganych informacji powoduje, iż brak jest możliwości ustalenia, czy skarżący spełnia tę przesłankę. Prawo pomocy ma charakter wyjątkowy, z czym związany jest ścisły rygoryzm. Jeżeli strona pomimo nie budzącej wątpliwości treści wezwania nie stosuje się do niego i nie udziela wymaganych informacji – do czego ma oczywiście prawo, musi się przez to liczyć z negatywnymi dla siebie konsekwencjami z tego tytułu. Jak wskazano powyżej, referendarz sądowy uznał zawarte w urzędowym formularzu PPF z dnia 9 sierpnia 2010 r. oświadczenie skarżącego za niewystarczające dla dokonania oceny jego rzeczywistego stanu majątkowego oraz możliwości płatniczych, dlatego też pismem z dnia 17 grudnia 2010 r. wezwano skarżącego, reprezentowanego przez profesjonalnego pełnomocnika do uzupełnienia przedmiotowego wniosku o stosowne oświadczenia i dokumenty źródłowe. Przedłożenie przez skarżącego żądanych dokumentów i oświadczeń pozwoliłoby nie tylko na weryfikację dochodów uzyskiwanych przez skarżącego oraz osób prowadzących z nim wspólne gospodarstwo domowe, ale także potwierdziłoby ewentualną, trudną sytuację materialną, w jakiej skarżący oraz jego rodzina się znajdują. Wnioskodawca na skierowane do jego pełnomocnika w dniu 17 grudnia 2010 r. wezwanie nie udzielił jakiejkolwiek odpowiedzi. Za wystarczające dla merytorycznej oceny wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy nie mogą natomiast być uznać dane zawarte w formularzu wniosku z dnia 9 sierpnia 2010 r. Okoliczności te powodują ostatecznie, iż brak jest podstaw aby przyjąć, że wnioskodawca uprawdopodobnił, że spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy. Dodatkowo należy podkreślić, iż zarówno Sąd jak i referendarz sądowy rozpoznając wniosek o prawo pomocy nie jest zobowiązany do prowadzenia dochodzenia w sytuacji, gdy dokładne dane umożliwiające pełną ocenę stanu majątkowego oraz możliwości płatniczych wnioskodawcy nie są znane, gdyż uchyla się on od złożenia stosownych dokumentów i oświadczeń w tym przedmiocie. Jak już bowiem wyjaśniono sprawą zainteresowanego jest wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy (por. post. Sądu Apelacyjnego I Acz 17/03 z dnia 13 stycznia 2003 r., OSA 2003/9/38). W tej sytuacji, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.