IV SA/Wa 1619/08

WyrokWSA w Warszawie2009-03-26

Skład orzekający: Alina Balicka, Łukasz Krzycki, Krystyna Napiórkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy można ustalić warunki zabudowy dla działki leśnej, jeśli wcześniejsze plany zagospodarowania przestrzennego dopuszczały na niej zabudowę, a zgoda na przeznaczenie gruntu leśnego na inne cele została wyrażona przy sporządzaniu tych planów?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że naruszenie przepisów postępowania, polegające na niewłaściwym wyjaśnieniu istotnych okoliczności sprawy, doprowadziło do wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa. Sąd stwierdził, że organy administracji nie wyjaśniły wystarczająco, czy działka leśna była objęta zgodą na przeznaczenie jej na cele inne niż leśne przy sporządzaniu poprzednich planów zagospodarowania przestrzennego, które utraciły moc. Sąd przyjął szeroką wykładnię art. 61 ust. 1 pkt 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, uznając, że taka zgoda, nawet wyrażona przy sporządzaniu planów, które utraciły moc, może stanowić podstawę do ustalenia warunków zabudowy.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr ew. [...] w miejscowości M., która stanowiła według ewidencji las lub grunty leśne. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy J. odmawiającą ustalenia warunków zabudowy, wskazując na niespełnienie wymogu z art. 61 ust. 1 pkt 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, ponieważ działka była gruntem leśnym i nie było zgody na przeznaczenie jej na inne cele przy sporządzaniu planu, który utracił moc. Skarżąca podniosła, że działka była objęta zgodą na wyłączenie z produkcji leśnej decyzją z 1985 r., a późniejsza decyzja z 1994 r. jedynie poszerzyła obszar pod zabudowę, nie wymagając ponownej zgody.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Wójta Gminy J.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alina Balicka, Sędziowie Sędzia WSA Łukasz Krzycki c.v.s. (spr.), Sędzia WSA Krystyna Napiórkowska, Protokolant Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 marca 2009 r. sprawy ze skargi I. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy ustalenia warunków zabudowy uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję Wójta Gminy J. nr [...] z dnia [...] kwietnia 2008 roku Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2008 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., na zasadzie art. 138 § 1 K.p.a., utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy J. z dnia [...] kwietnia 2008 r., którą odmówiono ustaleniu warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego na terenie nieruchomości nr ew. [...] położnej w miejscowości M. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, iż warunki zabudowy mogą być określone m.in. w przypadku spełniania wymagania, o którym mowa w art. 61 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80, poz. 717 ze zm.). Warunek ten nie jest spełniony. Działka, gdzie ma być realizowane przedsięwzięcie, stanowi według ewidencji las lub grunty leśne. Istotne znaczenie ma więc, czy działka objęta była zgodą na przeznaczenie gruntu leśnego na inne cele przy sporządzaniu planu, zatwierdzonego uchwałą Rady Gminy J. Nr [...] z dnia [...] września 1994 r., który utracił moc z dniem [...] grudnia 2002 r. W decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 1994 r. w sprawie zgody na podjęcie działań zmierzających do przeznaczenia na cele nierolnicze i nieleśne w projekcie zmian miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie ujęto działki nr ew. [...]. Odnosząc się do argumentów odwołania, gdzie podniesiono, iż w myśl wcześniej obowiązującego planu była możliwa zabudowa działki, wskazano, iż nie jest dopuszczalne ustalenie warunków zabudowy na podstawie ustaleń planu, który utracił moc. W skardze na tą decyzję I. P. (współwłaścicielka działki objętej wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy) podniosła, iż działka nr ew. [...] (przed podziałem) została objęta zgodą na wyłącznie z produkcji leśnej decyzją Dyrektora Wydziału Rolnictwa, Gospodarki Żywnościowej i Leśnictwa Urzędu Wojewódzkiego w S. z dnia [...] listopada 1985 r. (znak: [...]), która powinna się znajdować w Urzędzie Gminy w J., skoro przy opracowywaniu planu w 1986 roku, takie uzgodnienie powinno być. Przy opracowywaniu planu w 1994 roku, na mocy decyzji Wojewody [...] z tegoż roku, jedynie poszerzono obszar przeznaczony pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinna, stąd nie wyrażano ponownie zgody odnośnie działki nr ew. [...]. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, co do obowiązku właściwego wyjaśnienia istotnych okoliczności sprawy. W rozpoznawanej sprawie, w toku postępowania, Strona wnosząca o ustalenie warunków zabudowy podnosiła, iż, w myśl obawiającego uprzednio miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, część działki objętej wnioskiem była przeznaczona pod zabudowę (patrz treść odwołania). Okoliczności tej organy administracji nie kwestionowały. Niesporne było także, iż działka nr ew. [...] stanowi użytek leśny. Warunkiem poznaczenia tego rodzaju terenu na inne cele w miejscowym palnie zagospodarowania przestrzennego jest uzyskanie stosownej zgody, co wynika z art. 7 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz.U. z 2004 r. Nr 121, poz. 1266 ze zm.). Zasada ta dotyczyła także szeregu planów poprzedzających tracące moc w związku z treścią art. 67 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm.), mając na uwadze regulacje art. 7 ust. 1 i 2 nieobowiązującej już ustawy z dnia 26 marca 1982 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz.U. Nr 11, poz. 79 ze zm.). W tej sytuacji rolą organu administracji, orzekającego w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy, było wnikliwe wyjaśnienie okoliczności, w jakich dopuszczono w planie, który utracił moc w 2002 roku (w związku z art. 67 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym) zabudowę terenów leśnych. W ocenie Sądu, o ile tereny te zostały objęte zgodą udzielaną przy sporządzaniu planu poprzedzającego, tracący moc w 2002 (jak wywodzi się w skardze - w związku z uchwaleniem planu w 1986 roku), przypadek taki należy traktować, jako wystąpienie przesłanki wskazanej w art. 61ust. 1 pkt 4 in fine ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W przepisie tym mówi się wprawdzie o zgodzie wyrażonej "przy" sporządzaniu planu, który utracił moc w związku z treścią art. 67 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, jednak prawidłowa wykładnia tej regulacji, z uwzględnieniem celu jej zamieszczenia każe rozumieć ten przepis szeroko. Nie można bowiem przypisać racjonalnemu prawodawcy woli różnicowania sytuacji prawnej właścicieli działek objętych postanowieniami planów dopuszczających zabudowę, które jednocześnie utraciły moc, tylko w oparciu o kryterium terminu wyrażenia zgody na przeznaczenie gruntów leśnych na inne cele. Mając powyższe na uwadze trzeba uznać, iż kwestia ewentualnego wyrażenia zgody na przeznaczenie działki [...] (lub dawnej działki [...]) na cele inne niż leśne, także na etapie sporządzania uprzednio obowiązujących planów, ma istotne znaczenie w sprawie. Ewentualne ustalenia w tym zakresie mogą mieć wpływ na jej wynik. Stąd naruszenie przepisów postępowania (art. 7 i 77 § 1 K.p.a.) musi prowadzić do uchylenia zaskarżonego orzeczenia. Z uwagi na potrzebę wyjaśnienia, co do meritum, istotnego uwarunkowania sprawy, mając jednocześnie na uwadze generalną zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego (art. 15 K.p.a.), Sąd uchylił zarówno zaskarżoną decyzję jak i utrzymane nią w mocy orzeczenie organu I. instancji. Z przytoczonych wyżej przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 135 i 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji. Rozpatrując ponownie sprawę Wójt Gminy J. rozważy, czy działka nr ew. [...] (ewentualnie przed podziałem – [...]), nie została objęta zgodą na przeznaczenie na cele inne niż leśne w ramach procedur uchwalania miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego obejmujących przedmiotowy teren.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło