IV SA/Wa 1628/17
WyrokWSA w Warszawie2018-03-27
Skład orzekający: Tomasz Wykowski, Alina Balicka, Anita Wielopolska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska, uchylając postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia z powodu naruszenia właściwości, powinien rozpoznać wniosek o przywrócenie terminu merytorycznie, czy też przekazać go do rozpoznania innemu organowi?Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska, uchylając postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia z powodu naruszenia właściwości, nie był zobowiązany do merytorycznego rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu. Zgodnie z art. 59 § 2 Kpa, o przywróceniu terminu do wniesienia zażalenia postanawia ostatecznie organ właściwy do rozpatrzenia tego zażalenia. Uchylenie postanowienia z powodu niewłaściwości organu oznacza, że wniosek powinien zostać przekazany do rozpoznania właściwemu organowi, a nie rozpoznany merytorycznie przez organ odwoławczy.Stan faktyczny
Spółka złożyła wniosek o zmianę decyzji dotyczącej planu remediacji zanieczyszczonego terenu. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska odmówił wszczęcia postępowania w sprawie zmiany decyzji, ponieważ termin obowiązywania pierwotnej decyzji upłynął przed złożeniem wniosku. Spółka złożyła zażalenie na tę decyzję, a następnie wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia, wskazując na błąd operatora pocztowego. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska odmówił przywrócenia terminu. Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska uchylił postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z powodu naruszenia właściwości i przekazał wniosek do rozpoznania właściwemu organowi. Spółka wniosła skargę do WSA, domagając się merytorycznego rozpoznania wniosku.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Tomasz Wykowski Sędziowie sędzia WSA Alina Balicka (spr.) sędzia WSA Anita Wielopolska po rozpoznaniu w dniu 27 marca 2018r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi [...] sp. z o.o. z siedzibą we [...] na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] maja 2017r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia oddala skargę.
Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska postanowieniem nr [...], z [...] maja 2017 r., wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23, z późn. zm.), dalej zwanej: "Kpa", po rozpatrzeniu zażalenia [...] Sp. z o.o. ul. [...] , [...] z [...] kwietnia 2017 r. na postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska we [...] z [...] marca 2017 r. znak: [...] odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska we [...] z [...] lutego 2017 r. znak: [...] odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie zmiany decyzji Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska we [...] z [...] czerwca 2015 r. znak: [...], uchylił zaskarżone postanowienie.
Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska w uzasadnieniu postanowienia wskazał, że Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska we [...], zwany dalej: "RDOŚ we [...]", decyzją z [...] czerwca 2015 r. znak: [...], wydaną na podstawie art. 13 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o zapobieganiu szkodom w środowisku i ich naprawie (Dz. U. z 2014 r. poz. 1789, z późn. zm.), zwanej dalej: "ustawą szkodową", ustalił na wniosek [...] Sp. z o.o., zwanej dalej: "Spółką" plan remediacji zanieczyszczonego terenu przy pl. [...] we [...] obejmującego obszar działek [...], [...], [...], [...], [...] i [...] AM-6 obręb [...]. W pkt IV lit. b powyższej decyzji określono termin zakończenia remediacji na dzień 31 grudnia 2016 r.
Pismem z 24 stycznia 2017 r. Spółka wniosła do RDOŚ we [...] o zmianę decyzji z [...] czerwca 2015 r. w związku z przekroczeniem terminów rozpoczęcia i zakończenia remediacji z przyczyn technicznych. Wniosek wskazywał na ustalenie m.in. nowego terminu zakończenia prac na dzień 31 grudnia 2017 r.
RDOŚ we [...] postanowieniem z [...] lutego 2017 r. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie zmiany decyzji RDOŚ we [...] z [...] czerwca 2015 r. z uwagi na brak możliwości rozpatrzenia wniosku, gdyż termin obowiązywania tej decyzji upłynął z dniem 31 grudnia 2016 r., tj. przed wpływem wniosku Spółki o jej zmianę.
Pismem z 21 marca 2017 r. Spółka złożyła do RDOŚ we [...] na podstawie art. 58 § 1 Kpa wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie RDOŚ we [...] z [...] lutego 2017 r., doręczonego stronie 27 lutego 2017 r. Jednocześnie z wnioskiem Spółka przedłożyła zażalenie na postanowienie RDOŚ we [...] z [...] lutego 2017 r. W uzasadnieniu wniosku Strona, uprawdopodabniając na podstawie art. 58 § 1 i 2 Kpa okoliczności świadczące o braku swojej winy w uchybieniu terminu wskazała, iż do uchybienia terminu doszło na skutek niewłaściwego postępowania operatora pocztowego, któremu powierzono doręczenie przesyłki poleconej zawierającej środek zaskarżenia. W dniu 6 marca 2017 r. Spółka nadała przesyłkę poleconą za pośrednictwem Poczty Polskiej, adresowaną do Inspektora Ochrony Środowiska we [...] . Termin ten w ocenie Strony był terminem zapewniającym skuteczne złożenie zażalenia na postanowienie z [...] lutego 2017 r. W dniu 15 marca 2017 r. przesyłka zawierająca zażalenie została zwrócona nadawcy z adnotacją "adresat nieznany". Wobec oczywistości błędu popełnionego przez operatora pocztowego Spółka złożyła stosowną reklamację pocztową. Zdarzenie to wypełnia dyspozycję przepisu art. 58 Kpa ponieważ do uchybienia w realizacji czynności doszło bez winy Strony. Na dowód czego przedłożono kopię reklamacji pocztowej z 20 marca 2017 r. Wraz z powyższym wnioskiem Spółka przedłożyła zażalenie z 6 marca 2017 r. na postanowienie RDOŚ we [...] z [...] lutego 2017 r.
RDOŚ we [...] postanowieniem z [...] marca 2017 r. odmówił przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie RDOŚ we [...] z [...] lutego 2017r.
Zażalenie na powyższe rozstrzygnięcie wniosła Spółka.
Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska rozpatrując zażalenie wskazał, że zgodnie z art. 58 § 1 Kpa w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. W § 2 powyższego artykułu wskazano natomiast, iż prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. Natomiast właściwość organów do rozpatrzenia powyższego wniosku została rozstrzygnięta w art. 59 § 1 i 2 Kpa, zgodnie z którym o przywróceniu terminu postanawia właściwy w sprawie organ administracji publicznej, przy czym od postanowienia o odmowie przywrócenia terminu służy zażalenie. Natomiast o przywróceniu terminu do wniesienia odwołania lub zażalenia postanawia ostatecznie organ właściwy do rozpatrzenia odwołania lub zażalenia.
Wniosek Spółki z 21 marca 2017 r. dotyczył przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie RDOŚ we [...] z [...] lutego 2017 r. W konsekwencji organem właściwym do rozpatrzenia tego wniosku zgodnie z art. 59 § 2 Kpa, był Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska, a nie Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska we [...] . W związku z powyższym zaskarżone postanowienie z [...] marca 2017 r. należało uchylić jako wydane z naruszeniem właściwości, a wniosek z 21 marca 2017 r. zostanie rozpatrzony przez organ właściwy tj. Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska niezależnie.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z [...] maja 2017 r. wniosła [...] sp. z o.o. z siedzibą we [...]. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i zwrot kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, że w postępowaniu przed Generalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska skarżąca domagała się merytorycznego rozpoznania jej wniosku związanego z możliwością prolongowania terminu do przeprowadzenia remediacji wynikającej z wykonania decyzji z [...] czerwca 2015 r. W ocenie skarżącej, GDOŚ zobowiązany jest do wydania merytorycznej decyzji co do określenia terminu obowiązku wykonania decyzji z [...] czerwca 2015 r. albo też do nakazania organowi I instancji ponownego przeprowadzenia postepowania w celu rozpoznania istoty sprawy.
Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych określone przepisami art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2017 r. poz. 2188 z późn. zm.) oraz art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 z późn. zm.) - dalej jako P.p.s.a. sprowadzają się do kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, a więc kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. W myśl art. 134 § 1 P.p.s.a. Sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Sąd dokonując kontroli zaskarżonego aktu uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Wniosek skarżącej z 21 marca 2017 r. dotyczył przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie RDOŚ we [...] z [...] lutego 2017 r., którym na podstawie art. 61a k.p.a. odmówiono [...] sp. z o.o. wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie zmiany decyzji RDOŚ we [...] z [...] czerwca 2915 r. w zakresie proponowanej zmiany terminów: rozpoczęcia remediacji – luty 2017 r. oraz zakończenia remediacji – do dnia 31 grudnia 2017 r.
Zgodnie z art. 59 § 1 k.p.a. o przywróceniu terminu postanawia właściwy w sprawie organ administracji publicznej. Od postanowienia o odmowie przywrócenia terminu służy zażalenie. Z kolei § 2 tego przepisu stanowi, że o przywróceniu terminu do wniesienia odwołania lub zażalenia postanawia ostatecznie organ właściwy do rozpatrzenia odwołania lub zażalenia.
Natomiast zgodnie z art. 19 k.p.a. organy administracji publicznej przestrzegają z urzędu swojej właściwości rzeczowej i miejscowej.
Mając powyższe na uwadze należy uznać, że organem właściwym w sprawie przywrócenia terminu jest organ administracji publicznej, który jest właściwy do załatwienia sprawy administracyjnej w formie decyzji. Od tej zasady przepis art. 59 § 2 k.p.a. przewiduje wyjątek, bowiem zgodnie z tym przepisem o przywróceniu terminu wniesienia odwołania lub zażalenia postanawia ostatecznie organ właściwy do rozpatrzenia odwołania lub zażalenia, czyli organ wyższego stopnia niż organ właściwy w sprawie, chyba że ustawa przewiduje inny organ odwoławczy (art. 127 § 2 k.p.a.). Organ właściwy do rozpatrzenia odwołania lub zażalenia wydaje w tym zakresie postanowienie o przywróceniu terminu lub postanowienie o odmowie przywrócenia terminu. Postanowienie takie nie podlega zaskarżeniu w drodze zażalenia (jest ostateczne). Ze względu na fakt, że kończy ono postępowanie, stronie służy skarga do wojewódzkiego sądu administracyjnego (art. 3 § 2 pkt 2 u.p.p.s.a.).
Niezrozumiałe natomiast jest twierdzenie skargi, że w przedmiotowej sprawie organ uprawniony był do wydania merytorycznej decyzji co do określenia terminu obowiązku wykonania decyzji z [...] czerwca 2015 r.
Wobec powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 i art. 119 pkt 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło