IV SA/Wa 163/13
WyrokWSA w Warszawie2013-06-26
Skład orzekający: Teresa Zyglewska, Alina Balicka, Aneta Dąbrowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja odmawiająca cofnięcia zakazu wprowadzania do obrotu świń i produktów pochodzących od tych zwierząt może być utrzymana w mocy, jeśli nie sprecyzowano, których konkretnie zwierząt dotyczy zakaz?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zakaz wprowadzania do obrotu świń i produktów pochodzących od zwierząt powinien dotyczyć tylko tych zwierząt, które znajdowały się w gospodarstwie w okresie przeprowadzonych kontroli, w wyniku których stwierdzono nieprawidłowości. Ponieważ decyzja ustanawiała generalny zakaz, który nie został sprecyzowany co do konkretnych zwierząt, organy rozpoznając wniosek o uchylenie zakazu powinny odmówić uchylenia jedynie w stosunku do zwierząt, które były w gospodarstwie w czasie kontroli.Stan faktyczny
W sprawie skarżony S. S. kwestionował decyzję odmawiającą cofnięcia zakazu wprowadzania do obrotu świń i produktów pochodzących od zwierząt z jego gospodarstwa. Zakaz ten został nałożony pierwotnie decyzją Powiatowego Lekarza Weterynarii z powodu stwierdzenia w paszy obecności przetworzonego białka zwierzęcego, co stanowi naruszenie przepisów prawa żywnościowego i paszowego. Skarżący podnosił, że późniejsze kontrole nie wykazały obecności zakazanych substancji, a brak możliwości sprzedaży zwierząt prowadzi go do bankructwa. Organy weterynaryjne utrzymywały w mocy decyzję, wskazując na niebezpieczeństwo paszy i naruszenie przepisów.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji i zasądził od Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Teresa Zyglewska, sędzia WSA Alina Balicka (spr.), sędzia WSA Aneta Dąbrowska, Protokolant st. ref. Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 czerwca 2013 r. sprawy ze skargi S. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy cofnięcia zakazu 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Powiatowego Lekarza Weterynarii w [...] z dnia [...] października 2012 r. nr [...]; 2. zasądza od [...] Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii na rzecz skarżącego S. S. kwotę 440 (czterysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Powiatowy Lekarz Weterynarii w S. decyzją z dnia [...] czerwca 2012 r. znak: [...] zakazał S. S. – właścicielowi gospodarstwa położonego w miejscowości P., ul. [...],[...] S., wprowadzania do obrotu świń i produktów pochodzących od tych zwierząt oraz nakazał oczyszczenie i dezynfekcję obiektów inwentarskich, pomieszczeń magazynowych, w których przechowywano i wytwarzano pasze zanieczyszczone i potencjalnie zanieczyszczone przetworzonym białkiem zwierzęcym, urządzeń i przedmiotów używanych do wytwarzania i zadawania pasz. Decyzji nadał rygor natychmiastowej wykonalności. Przesłanką wydania tej decyzji były ustalenia kontroli przeprowadzonych w dniach 11 i 13 czerwca 2012 r. oraz wyniki badań próbek pobranych w gospodarstwie S. S. w dniach 22 maja i 11 czerwca 2012 r., które wykazały naruszenia przepisów prawa odnośnie zakazów obowiązujących w żywieniu zwierząt.
S. S. w związku z decyzją z dnia [...] czerwca 2012 r. zwrócił się do Powiatowego Lekarza Weterynarii w S. z wnioskiem o zezwolenie na wprowadzenie do obrotu świń pochodzących z jego gospodarstwa.
Powiatowy Lekarz Weterynarii decyzją z dnia [...] października 2012 r. znak: [...] odmówił S. S. cofnięcia zakazu wprowadzania do obrotu świń pochodzących z tego gospodarstwa nałożonego decyzją z dnia [...] czerwca 2012 r.
Na skutek odwołania S. S. [...] Wojewódzki Lekarz Weterynarii z siedzibą w S. decyzją z dnia [...] listopada 2012 r. znak: [...] utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] października 2012 r.
[...] Wojewódzki Lekarz Weterynarii w uzasadnieniu decyzji wskazał, że S. S. prowadząc hodowlę trzody chlewnej i bydła, jako podmiot działający na rynku pasz zgodnie z kodem D (podmiot wytwarzający nieprzeznaczone do wprowadzenia do obrotu mieszanki paszowe z udziałem premiksów zawierających dodatki paszowe określone w pkt 3 lit. c załącznika do rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 1 marca 2007 r. w sprawie sposobu prowadzenia rejestru zakładów wytwarzających pasze (Dz. U. nr 45, poz. 291 ze zm.) nie zapewnił zgodności paszy z wymogami prawa żywnościowego właściwymi dla tego rodzaju działalności.
Zdaniem organu pasza, którą S. S. zastosował w karmieniu trzody chlewnej nie mogła być uważana za bezpieczną w zakresie czynników objętych szczegółowymi przepisami wspólnotowymi. Organ podniósł, że wyniki przeprowadzonych badań nie budzą wątpliwości, że S. S. magazynował w pomieszczeniu służącym do przechowywania pasz ciemnobrunatny proszek, który okazał się mączką mięsno-kostną. Mączkę taką zgodnie z analizą ryzyka uznaje się za materiał kat. 1 i jest usuwana jako odpad w drodze spalania. Zgodnie zaś z art. 9 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 16 grudnia 2005 r. o produktach pochodzenia zwierzęcego (Dz. U. z 2006 r. nr 17, poz. 127 ze zm.) produkty pochodzenia zwierzęcego mogą być wprowadzane na rynek, jeżeli zostały pozyskane od zwierząt lub ze zwierząt, które były karmione paszami spełniającymi wymagania określone w przepisach o paszach.
Ponadto organ wskazał, że zgodnie z preambułą Rozporządzenia (WE) Nr 183/2005 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 12 stycznia 2005 r. ustanawiające wymagania dotyczące higieny pasz (Dz. U. UE L 2005.35.1 ze zm.) zasadnicza odpowiedzialność za bezpieczeństwo pasz spoczywa na przedsiębiorstwie paszowym. Jednakże S. S. nie udowodnił, że nie uchybił przepisów prawa dotyczących bezpieczeństwa pasz.
S. S. nie posiadał również zezwolenie Powiatowego Lekarza Weterynarii na stosowanie i składowanie pasz zawierających mączki rybne w gospodarstwach, w których hodowane są przeżuwacze.
Jednocześnie organ podniósł, że inspekcja weterynaryjna nie może narzucać podmiotom hipotetycznych sposobów czy metod działania i wskazywać na rodzaj i cel działania, w tym udzielić odpowiedzi S. S. co ma zrobić ze zwierzętami utrzymywanymi w gospodarstwie.
[...] Wojewódzki Lekarz Weterynarii zgodził się z Powiatowym Lekarzem Weterynarii w S., że S. S. złamał zakaz dotyczący karmienia zwierząt przetworzonym białkiem pochodzenia zwierzęcego, tj. brak zgodności paszy ze szczegółowymi przepisami wspólnotowymi regulującymi bezpieczeństwo pasz.
Skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii z dnia [...] listopada 2012 r. wywiódł S. S.
Uzasadniając skargę skarżący wskazał, że Powiatowy Lekarz Weterynarii w S. kilkakrotnie przeprowadził w jego gospodarstwie czynności kontrolne i pobierał próbki mieszanek pasz, którymi karmione były zwierzęta (świnie). Jednakże pobranie próbki mieszanki paszowej w dniu 29 czerwca i 13 lipca 2012 r. nie wykazały obecności substancji zakazanych.
Niezrozumiała dla skarżącego jest sytuacja, że decyzja nie wskazuje możliwego celu przeznaczenia zwierząt. Obecnie zwierzęta w gospodarstwie karmi resztkami pasz z zeszłorocznych zbiorów. Nie może jednak ich sprzedać, a przetrzymywanie ich do naturalnej śmierci uważa za nielogiczne i całkowicie nieuzasadnione. Dodatkowo, S. S. podniósł, że jedynym źródłem dochodów jest przedmiotowe gospodarstwo, a konieczność zakupu pasz dla zwierząt i jednocześnie braku możliwości sprzedaży zwierząt doprowadzi go do bankructwa i upadku gospodarstwa.
[...] Wojewódzki Lekarz Weterynarii z siedzibą w S. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Ponadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 , ze zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Kierując się powyższymi kryteriami Sąd uznał, iż w przedmiotowej sprawie skarga jest zasadna chociaż z innych przyczyn niż w niej podniesiono.
W obrocie prawnym funkcjonuje jako ostateczna decyzja Powiatowego Lekarza Weterynarii w S. z dnia [...] czerwca 2012 r., którą zakazano skarżącemu jako właścicielowi gospodarstwa położonego w miejscowości P. ul. [...],[...] S. wprowadzania do obrotu świń oraz produktów pochodzących od tych zwierząt. W uzasadnieniu tej decyzji odnotowano, że Inspektor Powiatowego Inspektoratu Weterynarii w S. w toku kontroli stwierdził, że S. S. utrzymuje w gospodarstwie 76 sztuk świń w różnym wieku.
Zgodnie z art. 9 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 16 grudnia 2005 r. o produktach pochodzenia zwierzęcego (Dz. U. z 2006 r., nr 17, poz. 127, ze zm.) produkty pochodzenia zwierzęcego mogą być wprowadzane na rynek, jeżeli zostały pozyskane od zwierząt lub ze zwierząt lub są zwierzętami, które były karmione paszami spełniającymi wymagania określone w przepisach o paszach.
W toku postępowania administracyjnego ustalono, że skarżący prowadzi hodowlę trzody chlewnej, jako podmiot działający na rynku pasz, zgodnie z kodem działalności D. Ustalenia dokonane w toku postępowania administracyjnego oraz treść decyzji Powiatowego Lekarza Weterynarii w S. z dnia [...] czerwca 2012 r. jednoznacznie wskazują, że skarżący nie zastosował się do obowiązujących przepisów wytwarzając pasze nie spełniające wymagań określonych w przepisach o paszach. W gospodarstwie skarżącego stwierdzono w paszy obecność przetworzonego białka zwierzęcego, które zgodnie z art. 7 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 999/2001 z dnia 22 maja 2001 r. ustanawiającego zasady dotyczące zapobiegania, kontroli i zwalczania niektórych pasażowalnych gąbczastych encefalopatii (Dz. U UE. L. 2001.147.1, ze zm.) jest zabronione w karmieniu trzody chlewnej.
Z kolei Rozporządzenie (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiające ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołujące Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiające procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności (Dz. U. UE. L. 2002.31.1, ze zm.) w art. 15 ust. 1 i 2 stanowi, że pasza, która jest niebezpieczna nie może być wprowadzana na rynek ani podawana zwierzętom hodowlanym. Pasza uznana jest za niebezpieczną do wykorzystania zgodnie z jej przeznaczeniem, jeżeli uważa się, że:
– ma negatywne skutki dla zdrowia ludzi lub zwierząt,
– powoduje, iż spożywanie żywności uzyskanej ze zwierząt hodowlanych jest niebezpieczne dla ludzi.
Zgodzić się należy ze stanowiskiem organów, że dodatnie wyniki badań laboratoryjnych próbek paszy pobranej do badań z gospodarstwa skarżącego oraz ciemnobrunatnego proszku znajdującego się w tym gospodarstwie, w których stwierdzono składniki pochodzące ze zwierząt lądowych w postaci mączki mięsno-kostnej dowodzą, że pasza była niebezpieczna.
Wobec powyższego należy stwierdzić, że skoro świnie w gospodarstwie skarżącego były karmione paszami niespełniającymi wymagań określonych w przepisach o paszach, to zwierzęta te oraz produkty z nich pochodzące nie mogą być wprowadzone na rynek. Z tych względów należy stwierdzić, że zarzuty skargi są niezasadne. Jednakże w ocenie Sądu należy wziąć pod uwagę, że zakaz ten może dotyczyć tylko tych świń, które były w gospodarstwie skarżącego w okresie przeprowadzonych kontroli, w wyniku których stwierdzono nieprawidłowości, które dały podstawę do wydania decyzji Powiatowemu Lekarzowi Weterynarii w S. z dnia [...] czerwca 2012 r. Decyzja ta ustanawia generalny zakaz wprowadzania do obrotu świń oraz produktów pochodzących od tych zwierząt z gospodarstwa skarżącego. Dotyczy zatem świń będących w tym gospodarstwie w czasie przeprowadzonych kontroli, jak również potencjalnych świń, które będą w tym gospodarstwie w przyszłości. Skoro w sentencji decyzji z dnia [...] czerwca 2012 r. nie sprecyzowano, których konkretnie świń dotyczy ten zakaz, to organy rozpoznając wniosek skarżącego o uchylenie tego zakazu powinny odmówić uchylenia tego zakazu jedynie w stosunku do świń, które były w tym gospodarstwie w okresie kontroli, których wyniki dały podstawę do wydania decyzji o zakazie z dnia [...] czerwca 2012 r.
Organ ponownie rozpoznając sprawę weźmie powyższe pod uwagę.
Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznając, że ustalenia organów nie były wystarczające do właściwego określenia sentencji decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) oraz art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.
O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 ww. ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło