IV SA/Wa 1630/15
PostanowienieWSA w Warszawie2015-06-10
Skład orzekający: Monika Stępkowska-Bigiej
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której jedynym źródłem utrzymania jest świadczenie socjalne, a która nie posiada majątku, może zostać zwolniona od kosztów sądowych i otrzymać ustanowionego adwokata w postępowaniu sądowoadministracyjnym?Ratio decidendi
Osoba fizyczna, która nie posiada majątku i której jedynym źródłem utrzymania jest świadczenie socjalne w kwocie niewystarczającej na pokrycie podstawowych potrzeb życiowych i kosztów postępowania, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Odmowa przyznania prawa pomocy w takiej sytuacji mogłaby prowadzić do pozbawienia strony prawa do sądu.Stan faktyczny
Skarżąca Z. D. wniosła skargę na postanowienie Rady do Spraw Uchodźców o umorzeniu postępowania i jednocześnie złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Skarżąca mieszka z dwójką dzieci, otrzymuje świadczenie socjalne w wysokości 450 zł miesięcznie na osobę, a miesięczne koszty utrzymania mieszkania wynoszą około 900 zł. Nie posiada żadnego majątku.Rozstrzygnięcie
Zwolniono Z. D. od kosztów sądowych i ustanowiono dla niej adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: - Monika Stępkowska-Bigiej po rozpoznaniu w dniu 10 czerwca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. D. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi Z. D. na postanowienie Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] marca 2015 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania postanawia: 1) zwolnić Z. D. od kosztów sądowych, 2) ustanowić dla Z. D. adwokata.
Z. D. (dalej "skarżąca") wraz ze skargą na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] marca 2015 r. w przedmiocie umorzenia postępowania, wobec stwierdzenia, że wniosek o nadanie statusu uchodźcy jest niedopuszczalny, złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata.
Z informacji zawartych we wniosku z dnia 22 kwietnia 2015 r. wynika, że skarżąca mieszka wraz z synem i córką. Otrzymują świadczenie z Urzędu do Spraw Cudzoziemców w wysokości po 450 zł miesięcznie na osobę. Miesięczne koszty utrzymania mieszkania (w tym czynsz, opłata za energię elektryczną, wodę itp.) wynoszą ok. 900 zł. Reszta środków pieniężnych przeznaczona jest na zakup żywności, ubrań, środków czystości. Skarżąca nie posiada żadnego majątku.
Rozpoznając wniosek należy stwierdzić, że zasługuje on na uwzględnienie.
Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest, stosownie do art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) ponoszenie przez stronę kosztów sądowych związanych ze swym udziałem w sprawie. Tak więc podmiot wnoszący skargę do sądu administracyjnego powinien partycypować w kosztach związanych z prowadzeniem postępowania. Instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest przyznawana osobom charakteryzującym się trudną sytuacją materialną. Do osób tych zaliczyć można bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku lub osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspakajają tylko podstawowe potrzeby.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 cytowanej powyżej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Oceniając sytuację materialną skarżącej wzięto pod uwagę, że skarżąca nie posiada majątku i oszczędności, z których mogłaby pokryć koszty postępowania. Jedynym źródłem utrzymania skarżącej i jej dzieci jest świadczenie socjalne w łącznej wysokości 1350 zł miesięcznie (na trzy osoby), które w całości przeznaczane jest na zaspokojenie najbardziej podstawowych potrzeb życiowych. Zatem opisana sytuacja uzasadnia przyznanie skarżącej prawa pomocy w zakresie całkowitym, gdyż wykazała, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego. W tym stanie rzeczy nieudzielanie skarżącej prawa pomocy mogłoby wiązać się z pozbawieniem jej prawa do Sądu.
Z tych względów na podstawie art 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło