IV SA/Wa 1633/13
PostanowienieWSA w Warszawie2013-08-22
Skład orzekający: Karolina Kisielewicz-Malec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym może zostać uwzględniony, jeśli strona nie wykazała należycie swojej sytuacji materialnej, w szczególności nie przedstawiła pełnych wyciągów z rachunków bankowych?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym nie może zostać uwzględniony, jeśli strona nie wykaże w sposób należyty, że znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej do przyznania pomocy. Obowiązek wykazania tej sytuacji spoczywa na wnioskodawcy, który musi rzetelnie przedstawić wszystkie okoliczności faktyczne, w tym pełne wyciągi z rachunków bankowych, aby umożliwić sądowi ocenę jego rzeczywistych możliwości finansowych.Stan faktyczny
M. G. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata) w związku ze skargą na decyzję Wojewody o wymeldowaniu. Wskazał na niskie zarobki, prowadzenie jednoosobowego gospodarstwa domowego i pomoc córce. Sąd wezwał go do przedłożenia wyciągów ze wszystkich posiadanych rachunków bankowych z ostatnich trzech miesięcy. Skarżący nadesłał jedynie kopie potwierdzeń dziesięciu transakcji, nie ujawniając salda rachunku ani pełnej struktury wydatków.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: Karolina Kisielewicz-Malec po rozpoznaniu w dniu 22 sierpnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi M. G. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2013 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego postanawia: - odmówić przyznania prawa pomocy.
M. G. – w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2013 r. nr [...] – złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata).
We wniosku podał, że jest zatrudniony jako handlowiec za wynagrodzeniem 1600 zł. brutto miesięcznie (średnie wynagrodzenie z ostatnich trzech miesięcy) oraz że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe (jest rozwiedziony, córka studiuje poza miejscem zamieszkania). Mieszka w mieszkaniu, za które opłaca czynsz w wysokości 400 zł. miesięcznie, natomiast koszty zużycia energii elektrycznej wynoszą ok. 100 zł. miesięcznie, ogrzewania w czasie zimy ok. 300 zł. Skarżący wyjaśnił, że pomaga studiującej córce, przekazując jej środku finansowe w kwocie "250 zł. lub więcej". M. G. nie posiada nieruchomości, przedmiotów wartościowych, a jedynie niewielkie oszczędności (300 zł.).
Zarządzeniem referendarza sądowego z dnia 8 sierpnia 2013 r. M. G. zobowiązany został do przedłożenia wyciągu ze wszystkich posiadanych rachunków bankowych (z okresu ostatnich trzech miesięcy).
W odpowiedzi na wezwanie skarżący nadesłał do Sądu jedynie kopie potwierdzeń dziesięciu transakcji dokonanych na jego rachunku bankowym w okresie od maja do sierpnia 2013 r. (m.in. opłat czynszu za mieszkanie, za Internet, prąd, telefon).
Stwierdzono, co następuje:
Wniosek o przyznanie prawa pomocy wniesiony przez M. G. nie mógł zostać uwzględniony, ponieważ nie wykazał on należycie, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Zgodnie z treścią art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako p.p.s.a.). przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym (a więc takim o który wnioskował skarżący), gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z konstrukcji tego przepisu wynika, że to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, że znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej do przyznania prawa pomocy.
Referendarz stwierdził, że okoliczności przywołane przez skarżącego we wniosku o prawo pomocy okazały się niewystarczające do ustalenia jego rzeczywistej sytuacji finansowej. Skierowane do strony wezwanie w sprawie złożenia dodatkowych informacji na temat jej aktualnej kondycji finansowej obejmowało wezwanie do przedstawienia wyciągów z rachunków bankowych wnioskodawcy, które w sposób najpełniejszy zobrazowałby strukturę wydatków i stan oszczędności strony i pozwoliłyby ocenić jego rzeczywiste możliwości finansowe.
Tymczasem, mimo niebudzącej wątpliwości treści wezwania, skarżący nadesłał do Sądu jedynie niektóre z potwierdzeń transakcji dokonanych na jego rachunku bankowym. Z dokumentów tych nie wynika ani struktura wydatków skarżącego, ani przede wszystkim saldo rachunku. Dlatego referendarz uznał, że strona nie wykonała obowiązku nałożonego zarządzeniem z dnia 8 sierpnia 2013 r.
Referendarz podkreśla, że twierdzenie skarżącego, że znajduje się w trudnej sytuacji finansowej nie może zostać zweryfikowane, ponieważ nie ujawnił on stanu swojego rachunku bankowego, o co zwracał się referendarz. Właśnie to zaniechanie skarżącego wpłynęło na odmowę przyznania wnioskowanego prawa pomocy, ponieważ referendarz nie mógł zweryfikować prawdziwości oświadczenia o całkowitym braku posiadania środków na prowadzenie postępowania sądowego. Może budzić uzasadnione wątpliwości niemożność opłacenia chociażby wpisu od skargi w kwocie 100 zł w sytuacji gdy, jak wskazuje sam skarżący, po opłaceniu niezbędnych koszów utrzymania siebie i mieszkania (czynsz i inne opłaty za mieszkanie), wygospodarowywuje on co miesiąc środki dla córki (w czerwcu 2013 r. była to kwota 500 zł., ponadto skarżący opłaca w imieniu córki faktury za internet: 60-75 zł. miesięcznie) i jest w stanie zaoszczędzić drobne kwoty (w rubryce 7.2.1. wniosku PPF skarżący podał, że posiada oszczędności w kwocie 300 zł.).
Reasumując, stwierdzić trzeba, że uchylenie się przez wnioskodawcę od obowiązku rzetelnego wyjaśnienia podstaw zgłoszonego żądania w sprawie przyznania prawa pomocy uniemożliwiło ustalenie wszystkich okoliczności faktycznych niezbędnych do prawidłowego rozpoznania złożonego wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu. w świetle określonych w art. 246 § 1 p.p.s.a. przesłanek przyznania prawa pomocy.
Z przedstawionych powodów odmówiono przyznania praw pomocy, na podstawie art. 246 § 1 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło