IV SA/Wa 1650/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Piotr Korzeniowski po rozpoznaniu w dniu 16 września 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. S. i H. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: odrzucić skargę. W decyzji z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...] Miasta M. nakazał [...] sp. z o.o. z siedzibą w W. wykonanie na terenie działek w M. dołów chłonnych do odprowadzania do ziemi wód opadowych. Decyzja ta nie została zaskarżona. W piśmie z dnia 25 listopada 2013 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. zawiadomiło strony o wszczęciu z urzędu postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] lipca 2012 r. W decyzji z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] Kolegium stwierdziło nieważność decyzji z dnia [...] lipca 2012 r. W pouczeniu poinformowano strony, że w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji mogą zwrócić się do Kolegium z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. W piśmie z dnia 7 kwietnia 2014 r., na którym jako nadawców wskazano W. S. i H. S. (zwane dalej "skarżącymi"), a podpisane zostało tylko przez H. S., skarżące stwierdziły, że nie zgadzają się z uzasadnieniem decyzji z dnia [...] marca 2014 r. W piśmie z dnia 24 czerwca 2014 r. Kolegium zwróciło się do skarżących o sprecyzowanie pisma z dnia 7 kwietnia 2014 r. czy pismo to jest skargą na decyzję Kolegium z dnia [...] marca 2014 r. (zgodnie z pouczeniem zawartym w decyzji) czy też skarżące nie kwestionują decyzji z dnia [...] marca 2014 r., lecz żądają innych działań organu, jeżeli tak, to jakich. W piśmie z dnia 7 lipca 2014 r., podpisanym przez obie skarżące, wyjaśniły one, że ich zażalenie zgłoszone do Burmistrza z dnia 30 września 2010 r. to skarga ponawiana w następnych latach wielokrotnie. Kolegium przekazało do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję z dnia [...] marca 2014 r., którą wniosły W. S. i H. S. W. S. została w zarządzeniu z dnia 18 sierpnia 2014 r. wezwana do osobistego podpisania skargi z dnia 7 kwietnia 2014 r. w budynku Sądu lub nadesłania podpisanego egzemplarza skargi, w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie zostało doręczone skarżącej w dniu 26 sierpnia 2014 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru k. 13 akt sądowych). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga na akt organu administracji publicznej składana do wojewódzkiego sądu administracyjnego powinna spełniać określone w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", wymogi formalne, a także odpowiadać wymogom dotyczącym opłaty sądowej. Wymogi formalne dotyczące pism w postępowaniu sądowym zostały wskazane w art. 46 i art. 47 p.p.s.a. Zgodnie z tym skarga powinna zostać podpisana przez skarżącego lub umocowaną do tego osobę. Każde pismo w postępowaniu sądowym, zatem także skarga powinna zawierać odpowiednią liczbę odpisów dla stron postępowania. Jak wskazuje art. 49 § 1 p.p.s.a. skarżącego należy wezwać do uzupełnienia braków formalnych w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. skarga, w stosunku do której nie uzupełniono braków formalnych w terminie, podlega odrzuceniu. W przedstawionym wyżej stanie faktycznym należy stwierdzić, że skarżąca W. S. została prawidłowo wezwana do uzupełnienia braków formalnych skargi. Wezwanie zostało doręczone w dniu 26 sierpnia 2014 r., a więc termin do jego wykonania upłynął w dniu 2 września 2014 r. Do dnia wydania postanowienia skarżąca nie nadesłała podpisanego egzemplarza skargi, ani nie podpisała skargi osobiście w budynku Sądu. W związku z tym na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. jej skarga podlega odrzuceniu. W odniesieniu zaś do skargi H. S. należy zauważyć, że w myśl art. 52 § 1 p.p.s.a. skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Warunkiem dopuszczalności skargi jest więc wyczerpanie przez skarżącego przysługujących mu środków zaskarżenia w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 p.p.s.a.). Jak wskazuje art. 157 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.) zwanej dalej "k.p.a." właściwy do stwierdzenia nieważności decyzji w przypadkach wymienionych w art. 156 k.p.a. jest organ wyższego stopnia, a gdy decyzja wydana została przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze - ten organ. Organem wyższego stopnia wobec jednostki samorządu terytorialnego na podstawie art. 17 pkt 1 k.p.a. jest samorządowe kolegium odwoławcze. Decyzja zapadająca w przedmiocie stwierdzenia nieważności podlega kontroli instancyjnej na zasadach wynikających z art. 15 i art. 16 k.p.a. Gdy decyzję I instancji wydało samorządowe kolegium odwoławcze stronie niezadowolonej z decyzji na podstawie art. 127 § 3 k.p.a, przysługuje wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, do którego odpowiednio stosuje się przepisy o odwołaniu. W rozpatrywanej sprawie skarga H. S. została wniesiona na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] marca 2014 r., która to decyzja była decyzją organu I instancji działającego jako organ wyższego stopnia wobec Burmistrza Gminy M. w postępowaniu nieważnościowym. Skarżąca została prawidłowo pouczona w decyzji, że przysługującym jej środkiem zaskarżenia decyzji jest wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. W tej sytuacji należy uznać, że skarżąca nie wyczerpała środków zaskarżenia, ponieważ przedmiotem zaskarżenia w jej skardze jest decyzja wydana przez Kolegium w I instancji. Wobec tego skarga została wniesiona z naruszeniem art. 52 § 1 p.p.s.a. i podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Dodatkowo należy wskazać, że bez znaczenia w przedmiotowej sprawie pozostaje fakt, że w piśmie z dnia 24 czerwca 2014 r. Kolegium wezwało skarżące do sprecyzowania pisma z dnia 7 kwietnia 2014 r. i podało możliwe alternatywne wersje co do treści żądania skarżących. Kolegium nie wskazało jednak wśród tych wersji możliwości uznania pisma za wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, a wskazało skargę, powołując się na pouczenie z decyzji z dnia [...] marca 2014r., co mogło wprowadzić skarżące w błąd, ponieważ decyzja zawierała prawidłowe pouczenie o przysługującym wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Nie powinny one zatem ponosić negatywnych konsekwencji uchybienia przepisom o środkach zaskarżenia, które było efektem zastosowania się do alternatywy przedstawionej w piśmie organu z dnia 24 czerwca 2014 r. Jak wskazuje art. 112 k.p.a. błędne pouczenie w decyzji co do prawa odwołania albo wniesienia powództwa do sądu powszechnego lub skargi do sądu administracyjnego nie może szkodzić stronie, która zastosowała się do tego pouczenia. Zastosowanie przepisu art. 112 k.p.a. nie może jednak powodować, że błędnie pouczona strona podlegać będzie innym niż pozostali uczestnicy obrotu prawnego rygorom związanym z przysługującymi stronom środkami zaskarżenia decyzji. Wykładnia taka prowadziłaby do niedopuszczalnej sytuacji, w której błędne pouczenie organu wyłączałoby zastosowanie przepisu ustawy. Oznacza to, że art. 112 k.p.a. stanowi dla błędnie pouczonej strony gwarancję skutecznego uchylenia się od skutków uchybienia terminu do wniesienia przysługującego środka zaskarżenia, stanowiącego skutek zastosowania się do błędnego pouczenia, ale przy zastosowaniu środków prawnych przewidzianych w danym postępowaniu pozwalających na uniknięcie negatywnych konsekwencji uchybienia terminu. W postępowaniu administracyjnym możliwe jest wniesienie wniosku o przywrócenie terminu na podstawie art. 58 i art. 59 k.p.a. do wniesienia stosownego środka zaskarżenia, którym w rozpatrywanej sprawie jest wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i 6 p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji.