IV SA/Wa 1656/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym : Przewodniczący: sędzia WSA Tomasz Wykowski po rozpoznaniu w dniu 16 września 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. S. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej w sprawie z wniosku M. S. o stwierdzenie nieważności decyzji Naczelnika Gminy D. z dnia [...] sierpnia 1976 r. nr [...] postanawia: przywrócić termin do wniesienia skargi kasacyjnej. Postanowieniem z dnia 16 czerwca 2010 r., sygn. akt IV SA/Wa 1656/09, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił wniosek M. S. o stwierdzenie nieważności decyzji Naczelnika Gminy D. z dnia [...] sierpnia 1976 r. nr [...] Następnie w dniu 6 lipca 2010 r. skarżący M. S. złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy. Wniosek ten został uwzględniony postanowieniem z dnia 6 sierpnia 2010 r., którym to referendarz sądowy przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym, tj. zwolnił skarżącego od kosztów sądowych oraz ustanowił radcę prawnego z urzędu. Okręgowa Izba Radców Prawnych w W. w dniu [...] sierpnia 2010 r. wyznaczyła pełnomocnikiem z urzędu skarżącego M. S. r. pr. J. Z. W dniu 27 sierpnia 2010 r. wyznaczona pełnomocnik wraz ze skargą kasacyjną złożyła wniosek o przywrócenie terminu do jej wniesienia. W uzasadnieniu wniosku r. pr. J. Z. wskazała, iż przedmiotowy wniosek został wniesiony niezwłocznie po ustaniu przyczyny uchybienia terminu tj. po powiadomieniu jej przez Okręgową Izbę Radców Prawnych o wyznaczeniu pełnomocnikiem z urzędu M. S. Podniosła również, iż uchybienie terminowi na złożenie skargi kasacyjnej nastąpiło z przyczyn od skarżącego niezależnych, albowiem skarżący ze względu na brak środków finansowych na opłacenie profesjonalnej pomocy prawnej nie mógł należycie dochodzić swoich praw. Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych pełnomocnik wskazała ponadto, iż termin rozpatrzenia wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu i procedura z tym związana nie mają wpływu na bieg terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, jednakże stanowią okoliczności przemawiające za brakiem winy strony w uchybieniu temu terminowi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje : Zgodnie z art. 86 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej - P.p.s.a), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Aby jednak Sąd mógł rozpoznać merytorycznie wniosek o przywrócenie terminu, musi on zostać złożony do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w terminie 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu, równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 §1, §2, § 4 P.p.s.a). Z punktu widzenia powołanych regulacji, należy również uwzględnić specyfikę postępowania sądowoadministracyjnego związanego z ustanowieniem dla strony pełnomocnika z urzędu, po wydaniu przez Sąd orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie. Zauważyć trzeba, że jakkolwiek ustanowienie pełnomocnika z urzędu po wydaniu orzeczenia w sprawie, nie wpływa na bieg terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, to fakt ten może być jedną z podstaw wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia tego środka odwoławczego. Wyznaczenie pełnomocnika z urzędu nie oznacza bowiem możliwości podjęcia natychmiastowego działania w imieniu strony. Dlatego przy ocenie, czy wniosek o przywrócenie terminu został złożony w terminie, istotne jest ustalenie, kiedy pełnomocnik miał realną możliwość jego sporządzenia. Możliwość ta wyznacza bowiem czas ustania przyczyny uchybienia terminowi. W konsekwencji uznaje się, że w wypadku ustanowienia pełnomocnika w trybie art. 244 P.p.s.a dniem, w którym ustała przyczyna uchybienia terminowi do wniesienia skargi kasacyjnej jest dzień, w którym pełnomocnik z urzędu miał rzeczywistą możliwość wniesienia skargi kasacyjnej po zapoznaniu się z aktami sprawy, jednak nie później niż dzień upływu trzydziestu dni od dnia zawiadomienia go o wyznaczeniu do występowania w sprawie (tak Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 14 maja 2009 r. sygn. akt II FZ 125/09, Lex nr 564223, podobne stanowisko zajął Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 17 lutego 2009 r., III CZP 117/08). Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanego wniosku stwierdzić należy, że rzeczywista możliwość sporządzenia przedmiotowego wniosku i skargi kasacyjnej powstała, zdaniem Sądu, po dniu 23 sierpnia 2010 r. tj. po dniu, w którym pełnomocnik zapoznała się z aktami sprawy. Zatem złożenie wniosku o przywrócenie terminu w dniu 27 sierpnia 2010 r. oznacza, że siedmiodniowy termin, o którym mowa w art. 87 § 1 P.p.s.a. został zachowany. Pełnomocnik dopełnił również czynności, której terminowi strona uchybiła. W przedmiotowej sprawie, zdaniem Sądu, uprawdopodobnione zostały również okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Badając przyczyny uchybienia terminu należało mieć na uwadze zachowanie pełnomocnika skarżącego – r. pr. J. Z. od momentu powzięcia przez nią wiadomości o ustanowieniu ją pełnomocnikiem w sprawie, do czasu wniesienia do sądu skargi kasacyjnej wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu. W ocenie Sądu pełnomocnik skarżącego podejmowała wszelkie czynności bez zbędnej zwłoki, co świadczy o tym, że wniesienie skargi kasacyjnej po upływie terminu do dokonania tej czynności nastąpiło z przyczyn niezależnych od pełnomocnika, a zatem było niezawinione. Reasumując stwierdzić należy, że złożony przez pełnomocnika wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od zapadłego w sprawie postanowienia z dnia 16 czerwca 2010 r., podlega uwzględnieniu, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 86 § 1 P.p.s.a, orzekł jak w sentencji postanowienia