IV SA/Wa 1669/14
PostanowienieWSA w Warszawie2014-10-08
Skład orzekający: Referendarz sądowy Karolina Kisielewicz – Malec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której dochody oscylują w granicach minimalnego wynagrodzenia za pracę, a której małżonek prowadzi działalność gospodarczą z nieregularnymi przychodami, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego?Ratio decidendi
Osoba fizyczna, której dochody wraz z dochodami małżonka, mimo prowadzenia przez niego działalności gospodarczej, oscylują w granicach minimalnego wynagrodzenia za pracę i nie pozwalają na pokrycie kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.Stan faktyczny
Skarżący T. K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, w związku ze skargą na postanowienie Ministra Finansów odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie niepodlegania obowiązkowi ubezpieczenia społecznego. Skarżący jest osobą niepełnosprawną w stopniu umiarkowanym, utrzymującą się z renty. Jego żona prowadzi działalność gospodarczą z nieregularnymi przychodami. Rodzina mieszka w domu jednorodzinnym i posiada nieruchomość rolną.Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono skarżącego od kosztów sądowych w całości. 2. Ustanowiono dla skarżącego radcę prawnego z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Karolina Kisielewicz – Malec po rozpoznaniu w dniu 8 października 2014r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi T. K. na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] czerwca 2014r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania postanawia: 1. zwolnić skarżącego od kosztów sądowych w całości, 2. ustanowić w niniejszej sprawie dla skarżącego radcę prawnego z urzędu.
Przedmiotem skargi T. K. wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie jest postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wydania decyzji rozstrzygającej o niepodleganiu obowiązkowi ubezpieczenia społecznego przez skarżącego.
Skarżący w terminie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi (100 zł.) zwrócił się do Sądu o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz wniósł o ustanowienie pełnomocnika (radcy prawnego).
Z wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz oświadczeń złożonych na wezwanie referendarza sądowego przez skarżącego wynika, że T. K. jest osobą niepełnosprawną w stopniu umiarkowanym i utrzymuje się z renty w wysokości 994,10 zł. brutto (tj. 600,11 zł. netto) miesięcznie. Jego żona D. K., prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą pod nazwą: [...]. D. K. osiąga przychód z działalności gospodarczej (w kwietniu 2014 r. – 3216 zł. w maju 2014 r. – 1577 zł., w czerwcu 2014 r. - 835 zł., w lipcu 2014 r. – 293 zł., w sierpniu 2014 r. – 94,50 zł., we wrześniu 2014 r. - 76,50 zł). i pobiera zasiłek chorobowy. Na podstawie przepisu art. 25 a ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, Fundusz refunduje skarżącej - osobie niepełnosprawnej, wykonującej działalność gospodarczą obowiązkowe składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe (w wysokości 371,12 zł. miesięcznie). Z wniosku PPF wynika ponadto, że rodzina mieszka w domu jednorodzinnym o powierzchni 110 m2. T. K. posiada nieruchomość rolną (0,668 ha), która nie przynosi dochodu.
Stwierdzono, co następuje:
Według art. 245 § 1, § 2 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) oraz art. 246 § 1 tej ustawy, prawo pomocy może być przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie zastępcy procesowego m.in. adwokata, radcy prawnego (art. 245 § 2 P.p.s.a.), gdy osoba wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Natomiast w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków, albo od opłat sądowych i wydatków lub tylko ustanowienie zastępcy prawnego, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Zdaniem referendarza sądowego, skarżący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego, a zatem spełnia warunki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Referendarz ustalił, że skarżący wraz z żoną D. K. mieszka w domu jednorodzinnym o powierzchni 110 m2. Rodzina utrzymuje się z ze świadczeń z ubezpieczenia społecznego oraz niewielkiego dochodu z działalności gospodarczej. Dochód rodziny skarżącego oscyluje w granicach wynagrodzenia minimalnego, jakie ustalono na rok 2014 r. (zgodnie z rozporządzeniem z dnia 13 września 2013 r. w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę w 2014 r., minimalne wynagrodzenie za pracę od 1 stycznia 2014 r. wynosi 1.680 zł. (brutto) tj. 1237,20 zł. netto miesięcznie). Ta kwota musi wystarczyć do zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych dwóch osób. Jednocześnie zauważyć należy, że wysokość minimum socjalnego dla dwuosobowej rodziny wynosi ok. 1780 zł., czyli 890 zł na osobę miesięcznie (dane Instytutu Pracy i Spraw Socjalnych za 2013r.), co wskazuje, że rodzina skarżącego żyje poniżej minimum socjalnego – tj. wskaźnika określającego koszty utrzymania gospodarstw domowych na podstawie tzw. "koszyka dóbr" służących do zaspokojenia potrzeb bytowo-konsumpcyjnych na poziomie zapewniającym podtrzymanie życia (tzw. minimum egzystencji) oraz posiadania i wychowania dzieci oraz utrzymania minimum więzi społecznych.
Dlatego należy przyznać rację stronie, że spełnia warunki przyznania prawa pomocy określone w treści art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
Niniejsze postanowienie jest równoznaczne z udzieleniem radcy prawnemu pełnomocnictwa (art. 244 § 2 p.p.s.a.). Pełnomocnika wyznaczy dla skarżącego organ samorządu adwokackiego (art. 253 p.p.s.a.). Zwolnienie od kosztów sądowych oznacza zaś, że T. K. nie będzie zobowiązany do pokrycia jakichkolwiek opłat i wydatków sądowych.
Z wyżej powołanych względów orzeczono jak w sentencji niniejszego postanowienia w oparciu o art. 246 § 1 pkt 1 oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło