IV SA/Wa 1670/16
WyrokWSA w Warszawie2016-10-26
Skład orzekający: Alina Balicka, Aneta Dąbrowska, Anita Wielopolska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odrzucił zarzuty dotyczące danych ujawnionych w operacie opisowo-kartograficznym, w szczególności w zakresie powierzchni działek ewidencyjnych, mimo braku szczegółowego przedstawienia sposobu obliczenia tych powierzchni w uzasadnieniu decyzji?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo odrzuciły zarzuty dotyczące danych ewidencyjnych. Pomimo braku szczegółowego wyliczenia sposobu obliczenia powierzchni działek w uzasadnieniach decyzji, organy wykazały, że dane te zostały oparte na materiałach źródłowych spełniających wymogi techniczne i prawne, a różnice w powierzchniach wynikały z zastosowania dokładniejszej metody analitycznej w miejsce starszej, mniej precyzyjnej metody graficzno-analitycznej. Ewidencja gruntów ma charakter wtórny i nie służy do rozstrzygania sporów o prawa do gruntów.Stan faktyczny
Skarżący W.O. kwestionował dane dotyczące powierzchni działek ewidencyjnych ujawnione w operacie opisowo-kartograficznym po modernizacji ewidencji gruntów. Organy administracji (Starosta, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego) wielokrotnie odrzucały zarzuty skarżącego, wskazując, że nowe powierzchnie zostały obliczone na podstawie archiwalnych operatów scaleniowych przy użyciu dokładniejszej metody analitycznej, a różnice w stosunku do poprzednich danych wynikały z zastosowania mniej precyzyjnej metody graficzno-analitycznej w przeszłości. Skarżący zarzucał organom brak wykazania sposobu obliczenia powierzchni w uzasadnieniach decyzji.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Alina Balicka, Sędziowie sędzia WSA Aneta Dąbrowska, sędzia WSA Anita Wielopolska (spr.), Protokolant st. sekr. sąd. Paweł Konopelski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 października 2016 r. sprawy ze skargi W. O. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie odrzucenia zarzutów do danych ujawnionych w operacie opisowo-kartograficznym oddala skargę
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego działając na podstawie art 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego po rozpatrzeniu odwołania W. O., reprezentowanego przez pełnomocnika - siostrę - H. G., od decyzji Starosty [...] z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] orzekającej o odrzuceniu zarzutów W. O. do danych ujawnionych w operacie ewidencji gruntów i budynków obrębu [...] gm. [...], dotyczących działek nr [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...], decyzją z dnia [...] kwietnia 2016 roku nr [...], utrzymał powyższą decyzję Inspektora w mocy.
W sprawie ustalono następujący stan faktyczny.
Starosta [...] pismem z dnia 2 lipca 2012 r. podał do publicznej wiadomości informację o rozpoczęciu prac geodezyjno-kartograficznych mających na celu przeprowadzenie w trybie art. 24a ustawy z dnia z dnia 17. 05.1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne modernizacji ewidencji gruntów i budynków wraz z aktualizacją i ponowną klasyfikacją zmienionych użytków gruntowych dla obrębów: [...], [...], [...], [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...], gminy [...] powiat [...] woj. [...]. Prace geodezyjne i kartograficzne były prowadzone przez firmę "[...]" [...] Spółka z o. o. w [...]. Projekt operatu opisowo-kartograficznego ewidencji gruntów i budynków między innymi obrębu [...] gmina [...] został wyłożony do wglądu zainteresowanych w dniach 2 stycznia 2014 roku do 23 stycznia 2014 roku w siedzibie Starostwa Powiatowego w [...], o czym organ poinformował poprzez ogłoszenie informacji o wyłożeniu w prasie o zasięgu krajowym, na stronach internetowych powiatu [...] [...] oraz [...], w Urzędzie Gminy [...] oraz wywieszenie na tablicy ogłoszeń. H. G., działając w imieniu W. O. w dniu 22 stycznia 2014 r. złożyła uwagi dotyczące działek nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...] położonych w obrębie [...]. Pismem z dnia 14 lutego 2014 r. skarżący został poinformowany, że uwaga dotycząca roku zakończenia budynku mieszkalnego na działce [...] została uwzględniona natomiast uwaga dotycząca różnicy powierzchni została odrzucona. Organ wskazał, że dwie z wymienionych działek tj. działka nr [...] i nr [...] były przedmiotem ustalenia granic w terenie, natomiast pozostałe działki zostały opracowane na podstawie operatu zaewidencjonowanego w Powiatowym Ośrodku Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej za numerem [...].
Pismo skarżącego w sprawie modernizacji z dnia 17 kwietnia 2014r. zostało potraktowane przez organ jako zarzut w rozumieniu art. 24a ust. 9 w/w ustawy (wniesione ono zostało po ogłoszeniu w dzienniku urzędowym województwa - Dziennik Urzędowy Województwa [...] z dnia [...] marca 2014 r. poz. [...] - ale przed upływem 30 dni od dnia ogłoszenia.
Starosta [...] decyzją z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] odrzucił powyższe zarzuty, uwzględniając zastrzeżenie dotyczące roku zakończenia budowy budynku mieszkalnego na działce nr [...], poprzez wpisanie roku 1969. Pełnomocnik W. O. złożyła odwołanie od w/w decyzji Starosty [...], na skutek rozpoznania którego [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego decyzją z dnia [...] września 2014 r. Nr [...] uchylił decyzję Starosty [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Starosta po ponownym rozpatrzeniu sprawy ustalił, że dane dotyczące działek, których właścicielem, bądź współwłaścicielem jest W. O. zostały opracowane na podstawie miar zawartych w operacie scaleniowym Nr [...], a różnice powierzchni bez względu na ich wielkość nie mogły być podstawą do korekty granic działek ewidencyjnych. A zatem Starosta [...] decyzją z dnia [...] stycznia 2015 r. Nr [...] ponownie odrzucił ww zarzuty. Wskazał, że dwie działki tj. działka nr [...] i [...] były przedmiotem ustalenia granic w terenie, gdzie nie wniesiono żadnych uwag i zastrzeżeń, natomiast ustalenie granic kolejnych działek, zgodnie z żądaniem skarżącego, skutkowałoby poniesieniem dodatkowych kosztów, co nie było przez organ przewidziane, gdyż jak wskazał organ, projekt modernizacji nie dotyczył wyznaczenia przebiegu granic wszystkich działek ewidencyjnych lecz ograniczonej ich liczby obejmującej głównie tereny zabudowane. Starosta wskazał, że dodatkowe prace nie mogą być finansowane ze środków publicznych w ramach wykonanej modernizacji, strona natomiast ma prawo zlecić czynności ustalenia przebiegu granic na własny koszt.
Na skutek rozpoznania ponownie wniesionego przez skarżącego odwołania od powyższej decyzji Starosty [...], [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego decyzją z dnia [...] marca 2015r. Nr [...] uchylił decyzję Starosty [...] zalecając przy ponownym rozpatrzeniu sprawy rozważenie, czy dla działek, których nie ustalono granic, w ramach uwzględnienia zarzutów kosztem wskazania powierzchni z mniejszą dokładnością, nie należałoby do czasu ustalenia ich granic lub wykonania w przyszłości opracowań geodezyjnych i kartograficznych pozostawić w ewidencji gruntów ich dotychczasowej powierzchni tj. powierzchni wykazywanych przed modernizacją ewidencji gruntów.
Ustosunkowując się do wskazań decyzji organu odwoławczego Starosta [...] po raz kolejny decyzją z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] odrzucił ww zarzuty z dnia 17 kwietnia 2014 r., wskazując podstawę prawną ujawnienia w ewidencji gruntów i budynków danych - przeprowadzoną modernizację - wyjaśniając istotę celu jej przeprowadzenia jak też wymogi prawne związane postępowaniem modernizacyjnym.
W. O. złożył kolejne odwołanie pismem z dnia 16 lipca 2015r od w/w decyzji Starosty [...], wskutek rozpoznania którego [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego decyzją z dnia [...] sierpnia 2015r. Nr [...] ponownie uchylił decyzję Starosty [...] wskazując na konieczność odniesienia się do danych ewidencyjnych operatu opisowo-kartograficznego każdej działki, której W. O. jest właścicielem lub współwłaścicielem, pod względem ustalenia jakie były materiały wyjściowe, rozważenie czy dla tych działek, dane wyjściowe spełniały wymagania rozporządzenia i obowiązujących standardów technicznych.
Starosta pismem z dnia 12 listopada 2015 r. wystąpił do firmy "[...]" [...] Spółka z o. o. w [...] celem ponownego wykonania analizy dokumentów z uwzględnieniem zaleceń określonych w decyzji organu odwoławczy z dnia [...] sierpnia 2015r. Stwierdzono, że materiałem wyjściowym do obliczeń w ramach powyższych prac związanych z modernizacją gruntów i założeniem ewidencji budynków był operat scalenia gruntów wsi [...] (nr ewidencyjny [...]). W trakcie opracowania dokonano w środowisku programu GEONET rozliczenia scaleniowej osnowy ewidencyjnej w oparciu o punkty wyższej klasy zidentyfikowane w oparciu o bank osnów, oraz o odnalezione i pomierzone bezpośrednio w terenie punkty graniczne. Maksymalny błąd położenia punktu nie przekroczył +/-0,29 m. Obliczonym na podstawie tej osnowy punktom granicznym nadano jako atrybuty: błąd położenia punktu (11-30cm), źródło danych o położeniu (scalenie gruntów). Starosta ostatecznie stwierdził, iż dane przyjęte z Państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego spełniają wymagania cyt. rozporządzenia, przedstawiając dokładane wyliczenie dla poszczególnych działek gruntu.
Organ również potwierdził, że zgodnie z projektem modernizacji gruntów i budynków w ramach prac związanych z ich modernizacją, ustaleniu miały podlegać granice działek zabudowanych lub wytypowanych w związku z podejrzeniem występowania błędów grubych w dokumentacji archiwalnej. W związku z tym, że dla działek nr [...] i nr [...] dokonano protokolarnego ustalenia granic, podobnie jak dla północnej granicy działki [...] jako graniczącej z ustalaną działka nr [...], oraz dla południowej granicy działki nr [...] jako graniczącej z ustalaną działką nr [...], punkty graniczne w/w działek ustalono na gruncie, a następnie pomierzono na osnowę geodezyjną i tym punktom jako atrybuty nadano błąd położenia punktu (0-10).
Organ I instancji wskazał, że strona nie przedstawiła żadnych dokumentów na potwierdzenie faktu, że granica i powierzchnia działek jest inna niż wykazana w ewidencji gruntów i budynków. Wykazanie danych w ewidencji gruntów i budynków określonych w postępowaniu związanym z modernizacją ewidencji gruntów nie stanowi przeszkody do prawnego ustalenia granic tych działek w trybie postępowania rozgraniczeniowego na wniosek i koszt zainteresowanego.
Wobec powyższego Starosta [...] decyzją z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] odrzucił przedmiotowe zarzuty skarżącego do danych ujawnionych w ww operacie opisowo-kartograficznym, opracowanym w ramach modernizacji ewidencji gruntów i budynków obrębu [...] gmina [...] dotyczące działek nr [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...].
We wniesionym odwołaniu od tej decyzji skarżący wskazał głównie na brak przedstawienia przez organ dowodu potwierdzającego fakt zmiany powierzchni przedmiotowych działek, a w szczególności, że organ nie wykazał w jaki sposób nowa powierzchnia działek została obliczona. Zdaniem skarżącego wskazanie, że obliczenia dokonano w sposób analityczny niczego nie wyjaśnia. Organ ograniczył się jedynie do wskazania aktu prawnego tj. ww rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków, przytoczył treść jego § 62, który wraz z załącznikiem nr 5a zawiera wzór obliczenia powierzchni działki. Nie wskazał natomiast jak ten wzór został zastosowany przy obliczaniu powierzchni przedmiotowych działek. Dodatkowo skarżący zarzucił, że nie znajduje żadnego potwierdzenia w stanie faktycznym twierdzenie organu pierwszej instancji, że w przypadku działek nr [...] i [...] granice ich zostały ustalone na gruncie w obecności stron, ponieważ strona odwołująca się nie uczestniczyła przy ustalaniu tych granic.
Rozpoznając sprawę ponownie organ odwoławczy zaskarżoną decyzją utrzymał w mocy ww decyzję Starosty uznając, że organ rzetelnie i wyczerpująco wyjaśnił wszystkie wątpliwości w sprawie. Wobec powyższego uznał, że tym razem zarzuty skarżącego są bezpodstawne; podniósł, iż faktu brakującej powierzchni ww działek gruntu nie potwierdzają dokumenty znajdujące się w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym. Nowa powierzchnia działek została obliczona na podstawie danych uzyskanych z pomiarów na gruncie z operatu scalenia gruntów wsi [...] w latach 1971-1975 operat nr [...]. Maksymalny błąd położenia punktu nie przekroczył + /- 0,29 m. Tym samym przyjęte dane z państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego spełniają wymagania rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków i obowiązujących standardów technicznych.
Na podstawie przyjętych danych pomiarowych z archiwalnego operatu scaleniowego zatwierdzonego decyzją Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w [...] z dnia [...] sierpnia 1971 r. nr [...] w sprawie zatwierdzenia projektu scalenia gruntów wsi [...] grom. [...] pow. [...] obliczono współrzędne punktów granicznych (tj. punktów załamania granic). Powierzchnie działek obliczono metodą analityczną. Metoda analityczna obliczenia pola powierzchni ze współrzędnych wzorami Gaussa bazuje na punktach o znanych współrzędnych lub miarach kątowych i liniowych pomierzonych bezpośrednio w terenie.
Poprzednio wykazane w ewidencji gruntów powierzchnie działek liczone były w latach 70 ubiegłego wieku metodą graficzno-analityczną (przybliżoną) tj. część czynników uzyskiwano jako miary z pomiaru na gruncie a część odczytywano graficznie z rysunku mapy sporządzonej w skali. W takiej sytuacji powierzchnie poprzednio obliczane mniej dokładną metodą mogą różnić się z obecnie obliczanymi metodą analityczną mimo, że są obliczone w tych samych granicach. Obowiązek wykazywania powierzchni z dokładnością do 0,0001 ha, a tym samym stosowania dokładniejszej metody obliczenia powierzchni działki wynika z przepisu § 62 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Prace geodezyjne i kartograficzne dla celów modernizacji były wykonane przez firmę "[...]" [...] Spółka z o.o. w [...]. Organ odwoławczy wskazał na pismo z dnia 24 stycznia 2014 r. wykonawcy modernizacji z którego wynika, że w toku prowadzonych prac nastąpiło okazanie granic dwóch działek nr [...] i [...] jak i, że przeprowadzona analiza rozbieżności powierzchni działek, których W. O. jest właścicielem lub współwłaścicielem wykazała, że poza działką nr [...], nie ma istotnych odchyłek pomiędzy dotychczasową powierzchnią ewidencyjną i nowo obliczoną. Z analizy zestawienia powierzchni wynika, że w działkach nr [...], [...], [...], [...],[...], [...] występują znaczne odchyłki pomiędzy powierzchnią ewidencyjną i powierzchnią nowo obliczoną, przeważają odchyłki dopuszczalne zarówno na plus dla działek nr [...], nr [...] i nr [...] jak i na minus dla działek nr [...], nr [...], nr [...]. Pozostałe różnice pomiędzy powierzchnią ewidencyjną dotychczas wykazywaną obliczaną metodą graficzną (przybliżoną) i obecnie obliczoną metodą analityczną zawierają się w przedziale odchyłek dopuszczalnych.
Inspektor Wojewódzki wskazał, że w aktach sprawy zgromadzono dowody (szkice polowe i obliczenia współrzędnych) świadczące o tym, że powierzchnie działek obliczono w niezmienionych granicach. Podniósł również, ze aktualne przepisy w sprawie ewidencji gruntów zobowiązują do obliczania powierzchni działek metodami analitycznymi (ze współrzędnych) ze względu na wymaganą dokładność i określenie powierzchni w hektarach z precyzją zapisu do 0,0001 ha, a nie jak było pod rządami przepisów rozporządzenia Ministrów Rolnictwa i Gospodarki Komunalnej z dnia 20 lutego 1969 r. w sprawie ewidencji gruntów, gdzie przepis § 1 ust.2 pkt 2 stanowił: "ogólny obszar działki podaje się z dokładnością zapisu do 100 m.kw. (0,01 ha) - na terenach gromad".
Skargę do tut. Sądu na decyzję Wojewody [...] wniósł W. O. reprezentowany przez H. G. wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji, a także o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów procesu wg norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi podniósł, że organ I instancji, jak i organ odwoławczy - w istocie nie wyjaśniły, w jaki sposób obliczono na nowo powierzchnie przedmiotowych działek ewidencyjnych. Żadne bowiem wyliczenie dotyczące sposobu wyliczenia nowej powierzchni działek nie zostało zamieszczone w uzasadnieniach decyzji obu organów. W konsekwencji brak jest podstaw do uznania, że nowa ich powierzchnia została prawidłowo ustalona, tj zgodnie z wymogami powołanego rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, a przede wszystkim z § 62 tego rozporządzenie i zał. nr 5a, który zawiera swego rodzaju wzór obliczenia powierzchni działki. Skoro organy orzekające nie potrafiły wyjaśnić w uzasadnieniu swoich decyzji przedmiotowej kwestii, to tym bardziej skarżący nie mógł uznać, że nowe powierzchnie przedmiotowych działek zostały ustalone zgodnie z rzeczywistym stanem faktycznym. Organ odwoławczy nie wypełnił w niniejszej sprawie dyspozycji art. 11 k p a. i art. 107 § 3 k pa., co w konsekwencji dało podstawę do zakwestionowania wypełnienia dyspozycji art. 7 i 77 § 1 k p a. Podniósł nadto, iż uzasadnienie decyzji narusza art. 107 § 3 k.p.a., z którego powinno wynikać, jaki jest związek między oceną stanu faktycznego a rozstrzygnięciem sprawy. Rozstrzygnięcie sprawy powinno być logicznym wnioskiem, wyprowadzonym z ustalonych faktów i ich prawnej oceny według obowiązujących przepisów. Dlatego też w niniejszej sprawie organ powinien był podać sposób wyliczenia powierzchni, dane (wielkości) wyjściowe tego wyliczenia oraz sposób wyliczenia danych wyjściowych, a także wskazać dokumenty, na podstawie których te dane ustalono. Organ odwoławczy co do sposobu obliczenia powierzchni działek ograniczył się jedynie do wskazania, że sposób ten określa załącznik nr 5a do ww. rozporządzenia, i do stwierdzenia (bez żadnej próby uzasadnienia tego), że przedstawione w tym załączniku wymagania w procesie obliczania powierzchni działek zostały dotrzymane. Przy czym odniósł się łącznie (zbiorczo) do wszystkich działek. W ocenie skarżącego, aby wykazać, że wyliczenie pola powierzchni działek zostało prawidłowo wykonane, organ powinien w stosunku do każdej działki, a nie zbiorczo do wszystkich, wskazać - po pierwsze - na dane wyjściowe, które są brane do wyliczenia, przy czym powinien wskazać sposób ich uzyskania, co z kolei pozwala na ocenę, czy zostały one uzyskane w sposób prawidłowy. Po drugie zaś powinien dokonać "podstawienia" tych danych do wzoru, według którego dokonuje wyliczenia. Tylko w taki sposób przedstawione wyliczenie pola powierzchni każdej działki ewidencyjnej pozwala ocenić czy zostało ono wykonane prawidłowo. Uzasadnienie decyzji zawierające taki sposób przestawienia przedmiotowego wyliczenia spełnia dyspozycję art . 11 i 107 § 3 kpa. Skoro organ nie był w stanie uzasadnić przedmiotowej kwestii w powyższy sposób, to zasadnym było zakwestionowanie również wypełnienia przez niego dyspozycji art 7 i 77 § 1 k.p.a. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji nikt nie jest w stanie zrozumieć w jaki sposób, na jakiej podstawie ustalono powierzchnie przedmiotowych działek. W tym stanie rzeczy odmowa uwzględnienia zarzutów skarżącego stanowi również naruszenie przepisu prawa materialnego - art. 24a ust. 9 cyt. ustawy. Zważywszy zaś na fakt zmniejszenia powierzchni działek - bez uzasadnienia spełniającego ww. wymogu ma miejsce również naruszenie art. 64 ust 3 Konstytucji RP (w zw. z art. 8 ust. 2 Konstytucji RP), gwarantującego konstytucyjną ochronę prawa własności.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego podtrzymał argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi jako niezasadnej, zgodnie z art. 151 p.p.s.a.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji nie naruszają prawa.
Na wstępie wskazać należy, iż zgodnie z treścią przepisu art.2 pkt 8 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne ewidencja gruntów i budynków to jednolity dla kraju, systematycznie aktualizowany zbiór informacji o gruntach, budynkach i lokalach, ich właścicielach oraz o innych osobach fizycznych lub prawnych władających tymi gruntami, budynkami i lokalami. Przepis art. 20 ust. 1 ustawy określa rodzaje informacji o gruntach ( pkt 1), budynkach ( pkt 2) oraz ich właścicielach (ust. 2), które obejmuje ewidencja gruntów. Sposób zakładania ewidencji gruntów i budynków, sposób prowadzenia ewidencji oraz szczegółowe zasady wymiany danych ewidencyjnych regulują przepisy rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Podstawową zasadą prowadzenia ewidencji jest zasada aktualności, tj. utrzymywania operatu w zgodności z aktualnymi, dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi, co wynika z przepisów Rozdziału 3 (§ 44 i nast.) rozporządzenia Zgodnie z § 45 ust. 1 rozporządzenia aktualizacja operatu ewidencyjnego następuje poprzez wprowadzanie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych. Przy czym zgodnie z ust. 2 tego przepisu do aktualizacji operatu stosuje się odpowiednio przepisy § 35 i § 36 rozporządzenia. Taki tryb zachowania aktualności operatu jest wykonywany w ramach bieżącej aktualizacji operatu, ale przepisy przewidują także kompleksowe uregulowanie i wykazanie aktualności tego operatu oraz jego unowocześnienie, a także dostosowanie do obecnych wymogów informatycznych. Jak wynika z art. 24a ust. 1 ustawy starosta może zarządzić przeprowadzenie modernizacji ewidencji gruntów i budynków na obszarze poszczególnych obrębów ewidencyjnych. Modernizacja ewidencji jest definiowana jako zespół działań technicznych, organizacyjnych i administracyjnych podejmowanych przez starostę w celu: 1) uzupełnienia bazy danych ewidencyjnych i utworzenia pełnego zakresu zbiorów danych ewidencyjnych zgodnie z wymogami rozporządzenia, 2) modyfikacji istniejących danych ewidencyjnych do wymagań określonych w rozporządzeniu, 3) poprawy funkcjonowania informatycznego systemu obsługującego bazę danych ewidencyjnych.
W świetle § 55 rozporządzenia, modernizacja ewidencji to zespół działań technicznych, organizacyjnych i administracyjnych podejmowanych przez starostę w celu: uzupełnienia bazy danych ewidencyjnych i utworzenia pełnego zakresu zbiorów danych ewidencyjnych zgodnie z wymogami rozporządzeni (pkt 1), modyfikacji istniejących danych ewidencyjnych do wymagań określonych w rozporządzeniu (pkt 2). Przy czym, przy wykonywaniu modernizacji ewidencji gruntów i budynków przepisy rozdziału 2, z wyłączeniem § 34, 40, 41, 42 i 43, stosuje się odpowiednio. Rozdział 2, do którego przepisów odsyła powołany paragraf zatytułowany jest "Zakładanie ewidencji gruntów i budynków" i wskazuje zakres danych, które ewidencja ma obejmować oraz źródła, z którego dane te mają pochodzić. W myśl § 10 ust. 1 rozporządzenia, ewidencja obejmuje: dane liczbowe i opisowe dotyczące gruntów i budynków oraz lokali (pkt 1) oraz dane dotyczące właścicieli nieruchomości oraz przysługujących im wielkości udziałów w prawie własności, a także daty określające nabycie oraz utratę tego prawa (pkt 2). Prawa osób i jednostek organizacyjnych, o których mowa w § 10 ust. 1 pkt 2 oraz w § 11 ust. 1 pkt 1 i 2, do gruntów, budynków i lokali uwidacznia się w ewidencji na podstawie ściśle określonych dokumentów tj. wpisów dokonanych w księgach wieczystych (pkt 1); prawomocnych orzeczeń sądowych (pkt 2); umów zawartych w formie aktów notarialnych, dotyczących ustanowienia lub przeniesienia praw rzeczowych do nieruchomości, z wyłączeniem umów dotyczących użytkowania wieczystego gruntów i własności lokali (pkt 3); ostatecznych decyzji administracyjnych (pkt 4); dyspozycji zawartych w aktach normatywnych (pkt 5); umów dzierżawy, o których mowa w § 11 ust. 1 pkt 2 (pkt 6).
Jak się podkreśla w orzecznictwie ewidencja gruntów to tylko specjalnie prowadzony zbiór informacji o gruntach, który spełniając funkcje informacyjno-techniczne nie rozstrzyga sporów o prawa do gruntów, ani nie nadaje tych praw. Rejestruje zaś stany prawne ustalone w innym trybie i przez inne organy. Specyfiką ewidencji jest to, że jej prowadzenie, w tym założenie, aktualizacja czy modernizacja, nie mogą być instrumentem dla rozstrzygania spornych stanów na gruncie dotyczących zasięgu prawa własności. W postępowaniach prowadzonych w ramach ewidencji, dane do operatu wprowadzane są w oparciu o określone dokumenty wyszczególnione w ustawie (art. 22 P.g.i.k.) oraz rozporządzeniu (§ 35-37, § 46). Dlatego też postępowania te nie mogą stanowić instrumentu konkurencyjnego w stosunku do innych instytucji, które służą wykreowaniu określonych danych ewidencyjnych. Ewidencja ma zatem charakter wtórny wobec tych innych instytucji. Informacje, które są do niej wpisywane są zatem skutkiem określonej treści przedkładanej przez stronę bądź dostępnej organowi z urzędu dokumentacji. Zmian w stanie prawnym ewidencji nie dokonuje się więc na podstawie samego tylko żądania strony umotywowanego faktycznym sposobem korzystania z danej nieruchomości (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7 maja 2008 r., sygn. akt I OSK 719/07; wyrok WSA w Łodzi z 17 czerwca 2011 r., sygn. akt III SA/Łd 127/11; dostępne w CBOSA).
Według § 60 ust.l pkt 3 ww rozporządzenia danymi ewidencyjnymi dotyczącymi działki jest pole powierzchni działki ewidencyjnej. Zgodnie z § 61 powyższego rozporządzenia, numerycznego opisu granic działki dokonuje się za pomocą odpowiednich zbiorów punktów granicznych, których położenie względem osnowy geodezyjnej 1 klasy zostało określone na podstawie geodezyjnych pomiarów sytuacyjnych z błędami średnimi nieprzekraczającymi 0,30 m, w sposób zapewniający odwzorowanie położenia i kształtu tych obiektów przestrzennych oraz wzajemnego powiązania między nimi. Zgodnie z § 62 tego rozporządzenia pole powierzchni działek ewidencyjnych oblicza się za pomocą współrzędnych prostokątnych płaskich, o których mowa w § 61 i koryguje wartość powierzchniowej poprawki odwzorowawczej wynikającej ze zniekształcenia obiektów powierzchniowych prezentowanych na płaszczyźnie odwzorowania w stosunku do tych samych obiektów prezentowanych na powierzchni elipsoidy stanowiącej geodezyjny system odniesienia o których mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 3 ust. 5 ustawy. Sposób obliczenia powierzchni działek ewidencyjnych określa załącznik nr 5a do rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Pole powierzchni działek określa się w hektarach z precyzją zapisu do 0,0001 ha (ust.3). Przedstawione w tym załączniku wymagania w procesie obliczania powierzchni zostały dotrzymane. Do obliczenia powierzchni działek wykorzystano obliczone wcześniej współrzędne punktów granicznych działek. Uzyskano błędy położenia punktów granicznych, które mieszczą się w przedziale: średni błąd +/- 0,11 m. - max błąd 0.30 m. Jakkolwiek organ ewidencyjny wprowadzając zmiany do ewidencji gruntów i budynków zobowiązany jest do oceny dokumentów stanowiących źródło tych zmian, to jednak w rozpatrywanej sprawie brak jest podstaw do uznania, aby organ orzekający mógł odmówić wiarygodności danych wykazanych w opracowaniu geodezyjnym - operacie opisowo-kartograficznym zawierającym wykaz zmian przedmiotowych danych ewidencyjnych. Skarżący nie przedstawił bowiem żadnych opracowań wskazujących na inne dane niż te zawarte w przedmiotowym operacie, i które nie byłyby adekwatne do stanu istniejącego na gruncie. Zarzucanie braku możliwości sprawdzenia prawdziwości powyższych danych nie zostało poparte innymi opracowaniami mogącymi stanowić podstawę do wprowadzenia zmian do ewidencji gruntów i budynków określonymi w §46 ust. 2 oraz w §35 w zw. z §45 ust. 2 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Dlatego zarzut, iż zarówno granice jak i powierzchnia przedmiotowych działek gruntu jest niezgodna z rzeczywistym stanem faktycznym na gruncie należy uznać za polemikę pozbawioną dowodowych podstaw. Nie można bowiem oczekiwać, aby powyższe dane ustalone w drodze wskazanej wyżej regulacji prawnej, wymagały każdorazowego wykazywania ich prawdziwości i przedstawiania przez organ szczegółowego przebiegu dokonywanego wyliczenia tylko dlatego, iż właściciel nie zgadza się z dokonanymi przez organ ustaleniami.
W ocenie Sądu firma "[...]" Przedsiębiorstwo Geodezyjno-Projektowe, Spółka zo.o. w [...], na podstawie materiałów będących w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym, w oparciu o § 62 cyt. rozporządzenia, opracowała dokumentację umożliwiającą dostosowanie wpisów w ewidencji gruntów i budynków do wymogów z nim zgodnych. Z analizy akt sprawy wynika, że na podstawie przyjętych danych pomiarowych z archiwalnego operatu scaleniowego zatwierdzonego decyzją Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w [...] z dnia [...]sierpnia 1971 r. w sprawie zatwierdzenia projektu scalenia gruntów wsi [...] grom. [...] pow. [...] obliczono współrzędne punktów granicznych (tj. punktów załamania granic). Powierzchnie działek obliczono metodą analityczną. Metoda analityczna obliczenia pola powierzchni ze współrzędnych wzorami Gaussa bazuje na punktach o znanych współrzędnych lub miarach kątowych i liniowych pomierzonych bezpośrednio w terenie. Należy mieć na uwadze, że poprzednio wykazane w ewidencji gruntów powierzchnie działek liczone były w latach 70 ubiegłego wieku metodą graficzno-analityczną (przybliżoną) tj. część czynników uzyskiwano jako miary z pomiaru na gruncie a część odczytywano graficznie z rysunku mapy sporządzonej w skali. W takiej sytuacji powierzchnie poprzednio obliczane mniej dokładną metodą mogą różnić się z obecnie obliczanymi metodą analityczną mimo, że są obliczone w tych samych granicach. Obowiązek wykazywania powierzchni z dokładnością do 0.0001 ha, a tym samym stosowania dokładniejszej metody obliczenia powierzchni działki wynika z przepisu § 62 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi należy wskazać, iż również nie zasługują na uwzględnienie. Uzasadnienia decyzji obu organów są czytelne i w pełni zrozumiałe. Przedstawiają zarówno bardzo dokładny opis stanu faktycznego ze szczegółowym powołaniem się na poszczególne wartości powierzchni ww działek jak również wskazują na podstawę prawną wydanych rozstrzygnięć. Samo negowanie przez skarżącego dokonanych w toku postępowania administracyjnego ustaleń, bez merytorycznego wykazania realnie występujących błędów, z powołaniem się wyłącznie na hipotetyczną ich wadliwość, nie może skutkować uchyleniem decyzji. Należy wskazać, iż wykazanie danych w ewidencji gruntów i budynków, określonych w postępowaniu związanym z modernizacją ewidencji gruntów, nie stanowi przeszkody do prawnego ustalenia granic tych działek w trybie postępowania rozgraniczeniowego na wniosek i koszt zainteresowanego.
Reasumując należy wskazać, wbrew stanowisku skarżącego, iż rozbieżności związane z nowo obliczoną powierzchnią przedmiotowych działek w stosunku do stanu występującego przed są całkowicie dopuszczalne. W ewidencji gruntów wykazuje się powierzchnię gruntów obowiązującą aktualnie. Jeżeli powierzchnia działki obliczona za pomocą dokładniejszej metody różni się od dotychczasowej powierzchni działki, wynikającej z archiwalnego operatu scaleniowego zatwierdzonego decyzją Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w [...] z dnia [...] sierpnia 1971 r. nr [...], to nie ma podstaw do utrzymania nieaktualnego już zapisu. Sąd uznał za całkowicie zasadne stanowisko organu odwoławczego zawarte w uzasadnienie zaskarżonej decyzji świadczące o tym, że poprzednio ujawniona w ewidencji powierzchnia wynikała z błędnego jej obliczenia zawartego w ww w dokumentacji. Należy zaznaczyć, że w wyniku modernizacji ewidencji gruntów nie dokonano żadnej zmiany granic działek, których właścicielem jest skarżący. Dla ww działek nr [...] i nr [...] dokonano protokolarnego ustalenia granic, podobnie jak dla północnej granicy działki [...] jako graniczącej z ustalaną działka nr [...], oraz dla południowej granicy działki nr [...] jako graniczącej z ustalaną działką nr [...], o której to czynności skarżący był prawidłowo powiadomiony. Nie można zdaniem Sądu uznać, aby skarżący został w jakikolwiek sposób pozbawiony własności "brakującej" powierzchni ww działek gruntu na rzecz innych osób (innych podmiotów). Tego typu zmian podmiotowych w zakresie stosunków własnościowych organy ewidencyjne nie mają zresztą prawa dokonywać. Zmiany wpisów w ewidencji gruntów wynikające z opracowań geodezyjnych i kartograficznych przyjętych do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, zawierające wykazy zmian danych ewidencyjnych mogą dotyczyć wyłącznie zmian przedmiotowych (numeracji działek, oznaczenia budynku czy powierzchni gruntu), i nie mogą uzasadniać zmiany danych w zakresie praw podmiotowych do gruntu. Fakt bezprawnego działania sąsiadów skarżącego na jego gruncie, podniesione przez jego pełnomocnika na rozprawie sądowej, nie może stanowić argumentu świadczącego o złym wyliczeniu powierzchni przedmiotowych działek gruntu i tym samym przemawiającego za koniecznością uchylenia obu decyzji .
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270), Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło