IV SA/Wa 1699/13
PostanowienieWSA w Warszawie2013-09-03
Skład orzekający: Joanna Dziedzic-Bukowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych) może zostać uwzględniony, jeśli strona nie przedstawiła wszystkich wymaganych dokumentów potwierdzających stan majątkowy i dochody rodziny, mimo wezwania sądu?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych, został odmówiony, ponieważ strona skarżąca nie wykazała w sposób należyty swojej sytuacji finansowej i majątkowej. Mimo wezwania sądu, nie przedstawiła wszystkich wymaganych dokumentów dotyczących dochodów jej ojczyma, co uniemożliwiło merytoryczną ocenę wniosku. Ciężar wykazania przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na wnioskodawcy.Stan faktyczny
L. R. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej odmowy udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony. Wnioskodawczyni wskazała, że utrzymuje się z dochodów rodziny. Sąd wezwał ją do złożenia dodatkowych dokumentów potwierdzających stan majątkowy i dochody rodziny, w tym dochody ojczyma. Strona przedłożyła część dokumentów, ale nie dostarczyła wszystkich wymaganych, co uniemożliwiło ocenę jej sytuacji finansowej.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: - Joanna Dziedzic-Bukowska po rozpoznaniu w dniu 3 września 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku L. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi L. R. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] kwietnia 2013 r., Nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia zgody na zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony postanawia: - odmówić przyznania prawa pomocy.
L. R. wnioskiem z dnia 6 czerwca 2013 r. zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w niniejszej sprawie.
Wnioskodawczyni ubiega się o zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony z uwagi na odbywanie nauki oraz pobyt z rodziną. Skarżąca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z matką oraz ojczymem. Matka skarżącej- M. C. posiada zezwolenie na osiedlenie się z uwagi na pozostawanie w związku małżeńskim z obywatelem polskim- E. C.. Z nadesłanego formularza PPF wynika, że wnioskodawczyni kontynuuje naukę w gimnazjum i pozostaje na utrzymaniu rodziny. Źródłem utrzymania rodziny wnioskodawczyni są dochody uzyskiwane z działalności gospodarczej prowadzonej przez jej matkę i ojczyna, które skarżąca oszacowała na 3.200 zł miesięcznie. Matka skarżącej przed podjęciem prowadzenia działalności zatrudniona była na umowę o pracę, za którą uzyskiwała wynagrodzenia 1600 zł brutto miesięcznie.
Ponieważ oświadczenie skarżącej z dnia 6 czerwca 2013 r. było niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych, pismem z dnia 5 sierpnia 2013 r. wezwano ją do złożenia, w terminie 14 dni dokumentów źródłowych oraz dodatkowych oświadczeń, potwierdzających stan majątkowy i dochody jej rodziny, to jest:
- oświadczenia o wysokości wydatków ponoszonych w gospodarstwie domowym skarżącej ze wskazaniem źródeł tych wydatków oraz ich miesięcznej wysokości,
- wyciągów z posiadanych przez rodziców skarżącej E. C. i M. C. rachunków bankowych (rachunków osobistych oraz rachunków prowadzonych przez nich działalności gospodarczych) w tym kont i lokat dewizowych oraz lokat terminowych z okresu ostatnich trzech miesięcy,
- odpisów zeznań podatkowych rodziców skarżącej za 2012 r.
- dokumentów potwierdzających dochody uzyskane przez rodziców skarżącej z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej z ostatnich 6 miesięcy.
Przedmiotowe wezwanie zostało doręczone skarżącej w dniu 9 sierpnia 2013 r. Termin do jego wykonania upłynął zatem w dniu 23 sierpnia 2013 r. Skarżąca w dniu 21 sierpnia 2013 r. (data nadania pisma w urzędzie pocztowym) nadesłała dokumenty źródłowe dotyczące dochodów uzyskiwanych przez jej matkę z prowadzonej działalności gospodarczej (4.930 zł za dwa miesiące) oraz potwierdzenia poniesionych przez ojczyma skarżącej opłat z tytułu czynszu i wody w miesiącu czerwcu i lipcu 2013 r. (800 zł) oraz abonamentu (220 zł). Skarżąca w zakreślonym terminie nie złożyła natomiast do akt sprawy żądanych od niej dokumentów i oświadczeń w zakresie uzyskiwanych dochodów przez E. C. z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej. Oświadczyła jedynie, że w zakreślonym terminie ojczym nie zdołał jej przekazać wymaganych dokumentów.
Rozpatrując wniosek stwierdzono, co następuje:
L. R. ubiega się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Żąda ona bowiem zwolnienia od kosztów sądowych w niniejszej sprawie.
Według treści art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako P.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje jeżeli wnioskująca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie tej przesłanki ciąży na wnioskującym o prawo pomocy.
Stosownie do treści art. 252 § 1 P.p.s.a. osoba fizyczna, która ubiega się o przyznanie prawa pomocy, jest zobowiązana do złożenia oświadczenia dotyczącego jej stanu majątkowego oraz podania dokładnych danych o stanie rodzinnym.
Z kolei art. 255 P.p.s.a. stanowi, że jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest zobowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego.
Mając na względzie treść powołanych przepisów, w pierwszej kolejności należy wskazać, że podstawą orzeczenia w przedmiocie prawa pomocy może być wyłącznie ocena rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych osoby ubiegającej się o przyznanie tego prawa, przy czym z art. 246 § 1 P.p.s.a. jednoznacznie wynika, że to na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar wykazania okoliczności uzasadniających uwzględnienie żądania w tym zakresie. Jeśli więc oświadczenie strony złożone na formularzu PPF jest niewystarczające lub budzi wątpliwości, to wydanie prawidłowego orzeczenia w przedmiocie prawa pomocy jest możliwe dopiero po złożeniu w trybie art. 255 P.p.s.a. dokumentów źródłowych lub dodatkowych oświadczeń uzupełniających to oświadczenie.
W sytuacji, gdy skarżąca wskazuje, że pozostaje na utrzymaniu matki oraz ojczyma ustalenie rzeczywistej wielkości dochodów jej rodziców oraz wysokości wolnych środków pieniężnych, które to środki stanowić mają źródło utrzymania rodziny wnioskodawczyni, jest konieczne do stwierdzenia, czy w istocie spełnia ona wskazane wyżej przesłanki przyznania prawa pomocy. Skarżąca oświadczyła, że źródłem utrzymania jej rodziny są dochody uzyskiwane z prowadzonej przez jej matkę oraz ojczyma działalności gospodarczej. Wnioskodawczyni odpowiadając na wezwanie Sądu do nadesłania stosownej dokumentacji potwierdzającej uzyskiwane z tego tytułu dochody przedłożyła jedynie dokumenty źródłowe potwierdzające aktualne dochody uzyskiwane przez M. C. Wnioskodawczyni w zakreślonym terminie nie nadesłała natomiast żadnych dokumentów ani oświadczeń w zakresie osiąganych przez E. C. dochodów z prowadzonej działalności. Informacje te były na tyle istotne z punktu widzenia oceny zasadności przedmiotowego wniosku, że ich brak uniemożliwia dokonanie oceny rzeczywistej sytuacji finansowej rodziny skarżącej. Jak wynika bowiem z nadesłanych dokumentów ojczym skarżącej pokrywa znaczą część wydatków związanych z bieżącym utrzymaniem rodziny, co oznacza, że bez udokumentowania jego aktualnych dochodów nie jest możliwe dokonanie oceny sytuacji majątkowej samej skarżącej.
Ostatecznie należy uznać, że w przedmiotowym postępowaniu wnioskodawczyni nie przedstawiła w sposób należyty sytuacji finansowej i majątkowej swojej rodziny, a tym samym uniemożliwił merytoryczną ocenę wniosku o przyznanie prawa pomocy.
W tej sytuacji, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło