IV SA/Wa 1704/11
PostanowienieWSA w Warszawie2011-12-27
Skład orzekający: Aneta Dąbrowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga gminy na działanie burmistrza w zakresie zapewnienia opieki bezdomnym zwierzętom i ich wyłapywania, kwestionująca legalność zawartej umowy cywilnoprawnej, mieści się w kognicji sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Skarga gminy na działanie burmistrza w zakresie zapewnienia opieki bezdomnym zwierzętom i ich wyłapywania, które opiera się na kwestionowaniu legalności i ważności zawartej umowy cywilnoprawnej, nie mieści się w kognicji sądu administracyjnego. Sądy administracyjne nie są właściwe do rozstrzygania o legalności lub ważności umów cywilnoprawnych, a takie kwestie należą do zakresu prawa cywilnego.Stan faktyczny
Gmina K. wniosła skargę do WSA w Warszawie na działanie Burmistrza Miasta W. w zakresie zapewnienia opieki bezdomnym zwierzętom i ich wyłapywania. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów ustawy o ochronie zwierząt, ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz rozporządzenia w sprawie zasad i warunków wyłapywania bezdomnych zwierząt. Gmina kwestionowała legalność umowy zawartej przez Miasto W. ze Stowarzyszeniem Opieki nad Zwierzętami w Polsce Patrol Interwencyjny, twierdząc, że Stowarzyszenie prowadzi działalność nadzorowaną bez odpowiednich zezwoleń i nie przekazuje zwierząt do schroniska. Gmina wniosła o nakazanie Burmistrzowi właściwej realizacji przepisów oraz o rozwiązanie umowy ze Stowarzyszeniem.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę Gminy K.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Sędzia WSA - Aneta Dąbrowska po rozpoznaniu w dniu 27 grudnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Gminy K. na działanie Burmistrza Miasta W. w przedmiocie zapewnienia opieki bezdomnym zwierzętom oraz ich wyłapywanie postanawia: odrzucić skargę
Skarżąca Gmina K. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na działanie Burmistrza Miasta W. w zakresie realizowania ustawowego obowiązku tj. zapewnienia opieki bezdomnym zwierzętom oraz ich wyłapywanie, wynikających z ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (Dz. U. z 2003 r. Nr 106, poz. 1002 ze zm.), naruszając interes prawny oraz majątkowy Gminy K. powodując również zagrożenie zdrowia publicznego.
Skarżąca zarzuciła Burmistrzowi naruszenie art. 11 i 11a ustawy o ochronie zwierząt, art. 3 ust 2 pkt 5 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2005 r. Nr 236, poz. 2008 ze zm.), jak również § 5 ust 1 i § 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 26 sierpnia 1998 r. w sprawie zasad i warunków wyłapywania bezdomnych zwierząt (Dz. U. z 2008 r. Nr 116, poz. 753), a także niewłaściwe realizowanie uchwał Rady Miejskiej w W. w zakresie nadzoru nad dalszym postępowaniem z wyłapanymi zwierzętami.
W uzasadnieniu skargi wyjaśniono, iż Miasto W. zawarło umowę ze Stowarzyszeniem Opieki nad Zwierzętami w Polsce Patrol Interwencyjny o świadczenie usług w zakresie odławiania i zapewnienia opieki bezdomnym zwierzętom z terenu Miasta W. Tymczasem Stowarzyszenie Opieki nad Zwierzętami w Polsce Patrol Interwencyjny prowadzi w K. działalność noszącą znamiona działalności nadzorowanej (prowadzenie schroniska dla zwierząt), co wynika z kontroli Powiatowego Lekarza Weterynarii w W. Stowarzyszenie wyłapuje bezdomne psy ale nie przekazuje ich do schroniska dla zwierząt w myśl § 6 rozporządzenia z dnia 26 sierpnia 1998 r. Stowarzyszenie sprawuje opiekę nad tymi zwierzętami oraz oddaje te zwierzęta do adopcji czyli prowadzi samodzielnie działalność tożsamą z prowadzeniem schroniska dla zwierząt - działalność nadzorowaną. Tym samym Stowarzyszenie narusza przepisy ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt (Dz. U. z 2008 r. Nr 213, poz. 1342) tj. art. 85 ust 1 pkt oraz art. 77 pkt 1 tej ustawy oraz przepisy rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 23 czerwca 2004 r. w sprawie szczegółowych wymagań weterynaryjnych dla prowadzenia schronisk dla zwierząt (Dz. U. Nr 158, poz. 1657).
Wobec powyższego skarżąca wskazała, iż Miasto W. zlecając Stowarzyszeniu Opieki nad Zwierzętami w Polsce, wyłapywanie bezdomnych zwierząt, które docelowo nie trafiają do schroniska, narusza przepisy rozporządzenia z 26 sierpnia 1998 r.
Dodatkowo skarżąca Gmina podniosła, iż Stowarzyszenie nie posiada zezwolenia, o którym mowa w art. 7 ust 1 pkt 3-4 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2005 r. Nr 236, poz. 2008 ze zm.)
Skarżąca - na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 i 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oraz art. 101a w zw. z art. 101 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) wniosła więc o:
- nakazanie Burmistrzowi Miasta W. właściwe realizowanie przepisów ww ustawy oraz rozporządzeń i uchwał Rady Miejskiej w zakresie wyłapywania bezdomnych zwierząt oraz rozstrzygania o dalszym postępowaniu z tymi zwierzętami, w tym rozwiązanie niezgodnej z prawem umowy zawartej ze Stowarzyszeniem Opieki nad Zwierzętami w Polsce Patrol Interwencyjny,
- zobowiązanie Miasta W. do solidarnego pokrycia ewentualnych kosztów Gminy K. związanych z likwidacją nielegalnego schroniska dla zwierząt.
W odpowiedzi na skargę Burmistrz Miasta W. wniósł o jej odrzucenie wskazując, iż jej żądanie nie mieści się w kategorii spraw, o których mowa w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - dalej w skrócie: P.p.s.a.
Sąd zważył, co następuje:
Skarga podlega odrzuceniu, albowiem żądania zawarte w skardze Gminy K. nie mieszczą się w kognicji sądu administracyjnego.
Właściwość sądu administracyjnego określona jest przede wszystkim w art. 3 § 1, 2 i § 3 P.p.s.a. Przepis ten wskazuje, jakie akty i czynności organów administracji publicznej podlegają kontroli sądu administracyjnego.
W myśl powołanego przepisu sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1. decyzje administracyjne;
2. postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3. postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
4. inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
4a.pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;
5. akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6. akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7. akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8. bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a.
Nadto sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. Przepisem takim jest m. in. powołany w skardze art. 101a ustawy o samorządzie gminnym, w myśl którego przepisy art. 101 tej ustawy stosuje się odpowiednio, gdy organ gminy nie wykonuje czynności nakazanych prawem albo przez podejmowane czynności prawne lub faktyczne narusza prawa osób trzecich.
Przedstawiony przez skarżącą stan faktyczny, zarzuty skargi i jej żądanie wskazują, iż w niniejszej sprawie nie mamy do czynienia ze sprawą podlegającą załatwieniu przez sąd administracyjny na podstawie któregokolwiek z ww przepisów.
Zauważyć bowiem należy, iż skarżąca kwestionuje w istocie legalność zawartej przez Burmistrza Miasta W. działającego w imieniu Miasta W. ze Stowarzyszeniem Opieki nad Zwierzętami w Polsce Patrol Interwencyjny umowy cywilnoprawnej na wykonywanie usług w zakresie odławiania i zapewnienia opieki bezdomnym zwierzętom z terenu Miasta W. Skarżąca wskazuje na bezprawność działań Stowarzyszenia na terenie gminy K., a także brak nadzoru nad działalnością Stowarzyszenia ze strony kontrahenta tj. Miasta W. co do prawidłowego wykonywania umowy. Sąd administracyjny nie jest jednak właściwy do rozstrzygania o legalności czy też ważności tejże umowy. Rozstrzygnięcie takie leży bowiem w kręgu zainteresowań prawa cywilnego. Bez znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy pozostać musi również okoliczność prowadzonego postępowania w sprawie odebrania zwierząt z terenu nieruchomości, na której funkcjonuje Stowarzyszenie (zakończonego umorzeniem postępowania). Okoliczności te - jakkolwiek istotne - nie mogą wpłynąć na dopuszczalności skargi Gminy K. do sądu administracyjnego w niniejszej sprawie, albowiem kognicja sądu jest ściśle określona w przepisach prawa. Wszelkie zarzuty skierowane przeciwko Stowarzyszeniu muszą pozostać poza oceną Sądu.
Dodatkowo wyjaśnić należy, iż zapewnianie opieki bezdomnym zwierzętom oraz ich wyłapywanie należy do zadań własnych gmin (art. 11 ust 1 ustawy o ochronie zwierząt). Przepis ten mylnie jest interpretowany jako obowiązek gmin w tym zakresie. Powołany art. 11 ust 1 ustawy o ochronie zwierząt wskazuje jedynie na zadanie, które winno być wykonywane jako zadanie własne gminy.
Jednocześnie wyłapywanie bezdomnych zwierząt oraz rozstrzyganie o dalszym postępowaniu z tymi zwierzętami odbywa się wyłącznie na mocy uchwały rady gminy podjętej po uzgodnieniu z powiatowym lekarzem weterynarii oraz po zasięgnięciu opinii upoważnionego przedstawiciela organizacji społecznej, której statutowym celem działania jest ochrona zwierząt (art. 11 ust 3 ustawy o ochronie zwierząt). Z kolei z rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 26 sierpnia 1998 r. wydanego na podstawie art. 11 ust 2 ustawy o ochronie zwierząt, wynikają zasady i warunki, na podstawie których musi odbywać się wyłapywanie bezdomnych zwierząt. Nadto Rada gminy może (ale nie musi) w drodze uchwały przyjąć program zapobiegający bezdomności zwierząt (art. 11a ust 1 ustawy o ochronie zwierząt).
Z powyższego wynika, iż to Rada Gminy jest inicjatorem podjęcia działań w zakresie opieki i wyłapywania bezdomnych zwierząt. W tej sytuacji skarga skierowana przeciwko Burmistrzowi Miasta W. może być oceniana jedynie z punktu widzenia przedmiotowych umów cywilnoprawnych zawartych przez Miasto W. reprezentowane przez Burmistrza ze Stowarzyszeniem Opieki nad Zwierzętami w Polsce Patrol Interwencyjny o świadczenie usług w zakresie odławiania i zapewniania opieki bezdomnym zwierzętom z terenu Miasta W. Skoro tak to skargę Gminy K. na działania Burmistrza Miasta W. w zakresie realizowania ustawowego obowiązku tj. zapewnienia opieki bezdomnym zwierzętom oraz ich wyłapywanie, wynikających z ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt jako niedopuszczalną należy odrzucić.
Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło