IV SA/Wa 1713/15

PostanowienieWSA w Warszawie2015-09-23

Skład orzekający: Teresa Zyglewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został podpisany i zawiera niewypełnione rubryki dotyczące dochodów i stanu majątkowego, może zostać pozostawiony bez rozpoznania pomimo wniesienia sprzeciwu od zarządzenia referendarza sądowego?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został podpisany przez osobę wnoszącą żądanie oraz zawiera niewypełnione rubryki dotyczące dochodów i stanu majątkowego, mimo wezwań do uzupełnienia braków, powinien zostać pozostawiony bez rozpoznania. Wniesienie sprzeciwu od zarządzenia referendarza sądowego nie powoduje utraty mocy tego zarządzenia, jeśli braki formalne wniosku nie zostały uzupełnione.
Stan faktyczny
Skarżący J. K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika. Wniosek ten zawierał braki formalne, takie jak brak podpisu i niewypełnione rubryki dotyczące jego sytuacji finansowej. Pomimo wezwań do uzupełnienia braków, skarżący nie usunął ich w wyznaczonych terminach. Referendarz sądowy pozostawił wniosek bez rozpoznania. Skarżący wniósł sprzeciw od tego zarządzenia, kwestionując zasadność pozostawienia wniosku bez rozpoznania i wezwania do nadesłania dokumentów źródłowych.
Rozstrzygnięcie
Pozostawiono wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Teresa Zyglewska po rozpoznaniu w dniu 23 września 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika w sprawie ze skargi J. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2015 r. znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia postanawia: pozostawić wniosek bez rozpoznania. J. K. w skardze na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2015 r. znak: [...] zawarł wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W piśmie z dnia 17 czerwca 2015 r. skarżącego wezwano do uzupełniania braku wniosku poprzez wypełnienie urzędowego formularza PPF w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. W dniu 29 czerwca 2015 r. J. K. złożył do Sądu wniosek o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu, zaznaczając, że wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych. Ponieważ złożony przez skarżącego wniosek zawierał braki uniemożliwiające nadanie mu prawidłowego biegu, to jest nie był podpisany przez osobę wnoszącą żądanie (rubryka nr 15 formularza wniosku), a także zawierał niewypełnione rubryki (w szczególności: rubryka nr 10 – dochody, rubryka nr 7.2 – posiadane zasoby, rubryka nr 8 – stan majątkowy osób pozostających ze skarżącym w gospodarstwie domowym), w piśmie z dnia 7 sierpnia 2015 r. wezwano J. K. do uzupełniania tych braków w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Jednocześnie wezwano stronę do nadesłania dokumentów źródłowych i dodatkowych oświadczeń dotyczących jej dochodów i stanu majątkowego. Do wezwania, które doręczono skarżącemu w dniu 11 sierpnia 2015 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru znajduje się na karcie nr 23 akt sprawy), dołączono złożony przez niego wniosek. W dniu 18 marca 2015 r. (data stempla pocztowego – karta nr 22 akt sprawy) skarżący zwrócił przesłany przy piśmie z dnia 7 sierpnia 2015 r. wniosek, uzupełniając wyłącznie rubrykę nr 5 (uzasadnienie) formularza. Skarżący nie podpisał wniosku, ani nie uzupełnił niewypełnionych rubryk oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach. Referendarz sądowy zarządzeniem z dnia 24 sierpnia 2015 r. pozostawił wniosek J. K. o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Zarządzenie doręczono stronie w dniu 4 września 2015 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru znajduje się na karcie nr 29 akt sprawy). W dniu 11 września 2015 r. (data stempla pocztowego) skarżący wniósł sprzeciw od zarządzenia referendarza sądowego, rozszerzając zakres żądania o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. J. K. stwierdził, że zarządzenie z dnia 24 sierpnia 2015 r. narusza art. 257 i art. 258 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Podniósł, że "braku formalnego nie stanowią oświadczenia strony zawarte we wniosku, które uniemożliwiają ustalenie jej rzeczywistej sytuacji finansowej". Zdaniem skarżącego Sąd nie powinien był pozostawiać jego wniosku bez rozpoznania, tylko poinformować, że pomimo uzupełnienia wniosku nadal wstępują konkretne braki i wskazać te braki oraz wyznaczyć nowy termin do ich uzupełnienia. J. K. zakwestionował też zasadność wezwania go do nadesłania dokumentów źródłowych. W konkluzji stwierdził, że przesłał wypełniony druk wniosku o przyznanie prawa pomocy, z istotnymi danymi, a niewypełnienie niektórych rubryk nie powinno skutkować "odrzuceniem" jego prośby. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej powoływanej również jako ppsa, w brzemieniu obowiązującym do dnia 14 sierpnia 2015 r., które ma zastosowanie w przedmiotowe sprawie, w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Przedmiotem postępowania po złożeniu sprzeciwu nie jest więc ocena zarządzenia wydanego przez referendarza sądowego, lecz ponowna ocena złożonego przez stronę wniosku o przyznanie prawa pomocy - w pierwszej kolejności ocena warunków formalnych tego wniosku. Stosownie do treści art. 252 § 2 ppsa wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się do wojewódzkiego sądu administracyjnego na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru. Wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania (art. 257 ppsa). Sankcja w postaci pozostawienia złożonego na urzędowym formularzu wniosku bez rozpoznania ("którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie") ma miejsce, gdy pomimo wezwania strony do uzupełnienia tego formularza, w dalszym ciągu posiada on takie braki formalne, które uniemożliwiają mu nadanie prawidłowego biegu. Do tego typu braków niewątpliwie należy brak podpisu osoby wnoszącej wniosek (rubryka nr 15 formularza wniosku), a także pozostawienie niewypełnionych rubryk dotyczących dochodów gospodarstwa domowego (rubryka nr 10 formularza wniosku), czy stanu majątkowego osób pozostających z wnioskodawcą w gospodarstwie domowym (rubryka nr 8 formularza wniosku). Jakkolwiek niewypełnienie poszczególnych (niektórych) rubryk formularza wniosku nie zawsze (automatycznie) stanowi brak uniemożliwiający nadanie mu dalszego biegu, to niewątpliwie jest tak w sytuacji, gdy informacje o źródłach i wielkości dochodów (rubryka nr 10 formularza wniosku) oraz o majątku (rubryki nr 7 i 8 formularza wniosku) strony i osób pozostających z nią w gospodarstwie domowym, nie są wskazane w innych rubrykach wniosku lub nie wynikają jednoznacznie z dokumentów źródłowych, które znajdują się w aktach sprawy. J. K., pomimo upływu terminu wyznaczonego w wezwaniu z dnia 7 sierpnia 2015 r., ani nie podpisał wniosku o przyznanie prawa pomocy, ani nie uzupełnił niewypełnionych rubryk oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach. Wskazanych braków nie uzupełnił również, wnosząc sprzeciw od zarządzenia referendarza sądowego, w którego uzasadnianiu wyjaśniono mu, jakich braków wniosku nie uzupełnił i jakie są tego konsekwencje. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 257 w zw. z art. 260 ppsa, należało orzec jak w postanowieniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło