IV SA/Wa 1718/08
PostanowienieWSA w Warszawie2008-11-25
Skład orzekający: Aneta Żak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, utrzymująca się z renty rodzinnej w wysokości 1426 zł miesięcznie brutto i będąca właścicielką 31-metrowego mieszkania, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?Ratio decidendi
Osoba fizyczna, która jest samotna, schorowana, utrzymuje się z renty rodzinnej w wysokości 1426 zł miesięcznie brutto i nie posiada majątku, który mógłby być źródłem dodatkowego dochodu, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, ponieważ nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla swojego koniecznego utrzymania.Stan faktyczny
D. G. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Ministra Gospodarki dotyczącą umorzenia postępowania w sprawie roszczenia odszkodowawczego. Wnioskodawczyni podała, że utrzymuje się z renty rodzinnej w wysokości 1426 zł miesięcznie brutto, jest właścicielką 31-metrowego mieszkania, jest osobą samotną i schorowaną, a otrzymywane świadczenie wystarcza jej jedynie na leki, opłaty za mieszkanie i jedzenie.Rozstrzygnięcie
Zwolniono D. G. od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Aneta Żak po rozpoznaniu w dniu 25 listopada 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. J., A. H., A. R. i D. G. na decyzję Ministra Gospodarki z dnia [...] sierpnia 2008 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie roszczenia odszkodowawczego postanawia zwolnić D. G. od kosztów sądowych.
D. G. wniosła o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na opisaną powyżej decyzję Ministra Gospodarki w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie roszczenia odszkodowawczego. W złożonym we wniosku z dnia 6 listopada 2008 r. oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wnioskodawczyni podała, że prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, utrzymuje się z renty rodzinnej po mężu w wysokości 1426 zł miesięcznie brutto. Wnioskodawczyni podała ponadto, że jest właścicielką 31-metrowego mieszkania. Uzasadniając wniosek wyjaśniła, że jest osobą samotną i schorowaną. Otrzymywane świadczenie wystarcza skarżącej jedynie na leki, opłaty za mieszkanie oraz jedzenie, w związku z czym nie jest ona w stanie ponosić opłat sądowych w sprawie.
Z dyspozycji art. 243 § 1, art. 245 §§ 1-3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), dalej: p.p.s.a., wynika, że właściwy sąd administracyjny może na wniosek strony przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Rozpoznawany wniosek zawiera żądanie zwolnienia od kosztów sądowych, a zatem przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Warunkiem przyznania osobie fizycznej prawa pomocy w tym zakresie jest zaś wykazanie przez wnioskodawcę, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Przyznanie prawa pomocy stanowi wyjątek od zasady, iż strony ponoszą koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie (art. 199 p.p.s.a.). Celem instytucji prawa pomocy jest natomiast zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych. W ocenie referendarza sądowego, w takiej sytuacji znajduje się wnioskodawczyni. Zasadność udzielenia jej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie wynika z oceny aktualnej kondycji finansowej skarżącej.
Wnioskodawczyni jest osobą samotną, chorą, która utrzymuje się ze świadczenia emerytalnego w wysokości 1426 zł miesięcznie brutto i nie posiada żadnego majątku, który mógłby być źródłem dodatkowego dochodu. Jakkolwiek w złożonym wniosku nie wskazała wysokości kosztów niezbędnych do utrzymania się, to – uwzględniając aktualny poziom cen i opłat za dobra (w tym leki) i usługi – należało przyjąć, że jej wyjaśnienia, z których wynika, że otrzymywana renta wystarcza zaledwie na zaspokojenie niezbędnych potrzeb życiowych (leki, opłaty za mieszkanie, żywność), są zgodne z prawdą. W tych okolicznościach uzasadnione jest twierdzenie, że skarżąca nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez ryzyka niebezpieczeństwa, o którym mowa w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 p.p.s.a. i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło