IV SA/Wa 1719/13

WyrokWSA w Warszawie2013-11-07

Skład orzekający: Jakub Linkowski, Anna Szymańska, Agnieszka Wójcik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony cudzoziemcowi, który złożył wniosek zawierający nieprawdziwe informacje dotyczące podróży zagranicznych, jeśli te informacje nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy i nie zostały wyjaśnione z udziałem tłumacza?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji, stwierdzając, że organy administracji nie wyjaśniły w sposób należyty, czy niepodanie przez cudzoziemca informacji o podróży zagranicznej w celach leczniczych miało na celu wprowadzenie organów w błąd. Sąd podkreślił, że sankcja za złożenie nieprawdziwych informacji powinna być proporcjonalna do naruszenia i że informacje te muszą mieć znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, co nie zostało wykazane w postępowaniu.
Stan faktyczny
Skarżący, obywatel [...], złożył wniosek o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, wskazując w nim, że przebywa w Polsce od 2006 roku i nie odbywał podróży zagranicznych w ciągu ostatnich 5 lat. W toku postępowania ustalono, że w 2009 roku pobrano od niego odciski palców w [...], co sugerowało podróż zagraniczną. Organy administracji uznały, że skarżący złożył nieprawdziwe informacje, co stanowiło podstawę do odmowy udzielenia zezwolenia. Skarżący podnosił, że wypełniał wniosek samodzielnie, jako osoba niedoświadczona, i że nie miał możliwości złożenia wyjaśnień w obecności tłumacza.
Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Wojewody [...]; stwierdzenie, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jakub Linkowski, Sędziowie sędzia WSA Anna Szymańska, sędzia WSA Agnieszka Wójcik (spr.), Protokolant ref. staż. Paweł Smulski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 listopada 2013 r. sprawy ze skargi S. A. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] maja 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Decyzją z dnia [...] maja 2013r. Nr [...] Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców działając na podstawie art. 3 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 28 lipca r. o zalegalizowaniu pobytu niektórych cudzoziemców na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz o zmianie ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i ustawy o cudzoziemcach (Dz.U. Nr 191, poz. 1133) po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez obywatela [...], pana S. A. utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2012 roku Nr [...], orzekającej o odmowie udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że we wniosku o udzielenie przedmiotowego zezwolenia pan S. A. oświadczył, że ostatnio wjechał na terytorium Polski w dniu 12 listopada 2006 roku. W części E pkt IV lit. a przedmiotowego wniosku dotyczącej pobytów na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej cudzoziemiec wskazał, że przebywa w Polsce "od 2006 roku do teraz", natomiast w części E pkt V dotyczącej podróży i pobytów zagranicznych w okresie ostatnich 5 lat wskazał: "brak". Składając przedmiotowy wniosek cudzoziemiec przedstawił dokument podróży nr [...] wydany przez Ambasadę [...] w W. w dniu [...] marca roku z terminem ważności do dnia 31 lipca 2012 roku. W toku postępowania przed organem I instancji cudzoziemiec załączył do akt sprawy niepotwierdzone za zgodność z oryginałem kserokopie m.in. biletów autobusowych, paragonów, opakowań po lekach, wyników badań oraz oświadczenie pana M. S., w którym potwierdza on, że pan S. A. jest dobrym, uczciwym i szlachetnym człowiekiem oraz, że od 2006 roku jest stałym gościem w jego domu. Wojewoda [...] wskazał, że co prawda część z ww. wymienionych dokumentów cudzoziemiec załączył w oryginale, jednak nie zawierają one informacji, iż należą do pana S. A. oraz zostały wystawione po dniu 1 stycznia 2012 roku i tym samym nie uprawdopodabniają pobytu cudzoziemca przed tą datą. Pismem z dnia 14 września 2012 roku Komenda Główna Straży Granicznej poinformowała organ I instancji, że w okresie od dnia 1 stycznia 2006 roku do dnia 13 września 2012 roku nie odnotowała przekroczeń granicy państwowej RP przez pana S. A. Z akt sprawy wynika, że w dniu [...] maja 2009 roku pobrano od pana S. A. odciski linii papilarnych na terytorium [...]. W tym miejscu należy wskazać, że w przedmiotowym wniosku w części E pkt IV cudzoziemiec wskazał, że przebywa w Polsce "od 2006 roku do teraz", natomiast w części E pkt V wskazał, że nie odbywał podróży i pobytów w ostatnich pięciu latach. Nie bez znaczenia w przedmiotowej sprawie pozostaje fakt, że na 7 stronie wniosku o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony jest zamieszczone oświadczenie dot. m.in. konsekwencji złożenia wniosku zawierającego nieprawdziwe dane osobowe lub fałszywe informacje. Zainteresowany w dniu składania wniosku podpisał wniosek i ww. oświadczenie, potwierdzając prawdziwość podanych we wniosku informacji, a także świadomość ww. konsekwencji. Formularz wniosku o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony zawiera pola, które z punktu widzenia ustawodawcy są istotne dla prowadzonego postępowania o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony i co do zasady warunkują kierunek prowadzonego postępowania dowodowego, zmierzającego m.in. do stwierdzenia, od kiedy cudzoziemiec przebywa w Polsce i czy jego pobyt jest nieprzerwany. Mając na uwadze uzasadnienie cudzoziemca dołączone do przedmiotowego odwołania, w którym wskazuje, że w związku z dolegliwościami w postaci wysokiego ciśnienia i choroby umysłowej wyjechał z Polski do [...] należy stwierdzić, iż pan S. A. w przedmiotowym wniosku nie zawarł informacji o odbytej podróży. W ocenie organu II instancji cudzoziemiec celowo i świadomie złożył wniosek zawierający nieprawdziwe informacje i zataił prawdę w zakresie pobytów zagranicznych. Niepodważalnym jest również, iż aplikujący w chwili wypełnienia wniosku winien dochować należytej staranności, w tym posiadać świadomość co do jego treści i zapisów przez niego w nim zamieszczanych, a w przypadku braku takiej świadomości do jego obowiązku i w jego interesie leżało zasięgnięcie pomocy prawnej. Zgodnie z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 marca 2011 r. Sygn. akt V SA/Wa 1720/10, każdy cudzoziemiec ma obowiązek starannego wypełnienia wniosku o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony po zaznajomieniu się z zawartym w nim pouczeniem i z przewidzianymi w nim konsekwencjami prawnymi udzielenia błędnych lub fałszywych informacji. To wnioskodawcę konsekwencje te obciążają. Skarżący opatrzył wniosek własnoręcznym podpisem, powinien być więc świadom skutków wiążących się ze złożeniem wniosku zawierającego nieprawdziwe informacje. Jeśli nie włada dostatecznie językiem polskim powinien posłużyć się tłumaczem lub zgłosić ten problem pracownikom organu przyjmującego wniosek. Mając na uwadze powyższy stan faktyczny należy wskazać, że w przedmiotowym wniosku cudzoziemiec nie wskazując, iż w 2009 roku przebywał na terytorium [...] chciał wprowadzić w błąd organ rozpatrujący sprawę. Biorąc pod uwagę powyższe należy stwierdzić, iż bezspornie zostało dowiedzione, że w przedmiotowym wniosku cudzoziemiec zawarł fałszywe informacje dotyczące podróży i pobytów zagranicznych w okresie ostatnich 5 lat. Odnosząc się do okoliczności uzasadniających pobyt cudzoziemca w Polsce podnoszonych przez pana S. A. w toku postępowania przed organem I instancji oraz w przedmiotowym odwołaniu należy wskazać, że tzw. ustawa abolicyjna precyzyjnie określa, jakie warunki muszą spełnić cudzoziemcy, aby uzyskać zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony w powyższym trybie. Wskazane przez cudzoziemca okoliczności m.in. zły stan jego zdrowia, które zdaniem cudzoziemca powinny przyczynić się do przedłużenia postępowania w powyższej sprawie i wydania decyzji pozytywnej, są poza zakresem postępowania administracyjnego w sprawie udzielenia przedmiotowego zezwolenia. Odnosząc się do powyższego stanu faktycznego oraz mając na uwadze wniosek cudzoziemca z dnia 9 października 2012 roku, w którym zwraca się z prośbą o wyznaczenie nowego terminu przesłuchania należy wskazać, iż na podstawie art. 78 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego organ l instancji zasadnie nie uwzględnił żądania strony, ponieważ wobec zaistnienia przesłanki z art. 3 ust. 2 pkt 3 tzw. ustawy abolicyjnej decyzja odmowna w przedmiotowej sprawie jest obligatoryjna. Skargę na powyższą decyzję wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Pan S. A., domagając się jej uchylenia. W Uzasadnieniu skargi wskazał, że wniosek wypełniał sam, jako osoba niedoświadczona mógł popełnić wiele błędów. Ponieważ na "rozmowę kwalifikacyjną" w dniu 4 października 2012r. stawił się bez tłumacza zwrócił się później pisemnie do organu o wyznaczenie mu nowego terminu. Skarżący wymienił także listę swoich chorób. Wskazując, że na terytorium [...] pojechał w celach leczniczych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 2012, poz. 270 ze zm. zwanej w dalszej części p.p.s.a. ), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki przewidziane ustawie. Oznacza to, iż zadaniem sądu administracyjnego jest zbadanie zgodności zaskarżonej decyzji z przepisami zarówno prawa materialnego jak i procesowego w odniesieniu do stanu faktycznego istniejącego w chwili wydania zaskarżonej decyzji i w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa wyeliminowanie takiego aktu z obrotu prawnego. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Rozpoznając przedmiotową sprawę Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowił art. 3 ust. 2 pkt. 3 ustawy abolicyjnej zgodnie z którym cudzoziemców przebywających na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej: 1) nieprzerwanie co najmniej od dnia 20 grudnia 2007 r., których pobyt na tym terytorium w dniu wejścia w życie ustawy jest nielegalny; 2) nieprzerwanie co najmniej od dnia 1 stycznia 2010 r., którym przed tym dniem została wydana ostateczna decyzja o odmowie nadania statusu uchodźcy, zawierająca orzeczenie o wydaleniu, i których pobyt na tym terytorium w dniu wejścia w życie ustawy jest nielegalny; 3) wobec których w dniu 1 stycznia 2010 r. trwało postępowanie w sprawie nadania statusu uchodźcy wszczęte na skutek kolejnego wniosku, odmawia się udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, jeżeli w postępowaniu sprawie udzielenia tego zezwolenia został złożony wniosek lub zostały przedstawione dokumenty zawierające nieprawdziwe dane osobowe lub fałszywe informacje. W ocenie orzekających w sprawie organów w odniesieniu do skarżącego spełniona została w/w przesłanka bowiem we wniesionym przez niego wniosku nie podał informacji o odbytej podróży do [...]. W toku postępowania w sprawie ustalono, zaś że od Cudzoziemca w dniu [...] maja 2009r. pobrano odciski palców w tym Kraju. Zdaniem skarżącego organy wydając decyzje nie uwzględniły jednak okoliczności, iż w toku postępowania działał bez tłumacza, a jego wniosek o przesłuchanie w obecności tłumacza nie został uwzględniony. Zasadniczy problem w rozpoznawanej sprawie sprowadza się zatem do oceny, czy skarżący w postępowaniu o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony złożył wniosek zawierający fałszywe informacje w rozumieniu art. 3 ust. 2 pkt. 3 ustawy abolicyjnej. Wskazać zatem należy, iż zdaniem Sądu na gruncie rozpoznawanej nie można jednoznacznie wskazać, aby skarżący wpisując we wniosku w części E pkt V dotyczącej podróży i pobytów zagranicznych w okresie ostatnich 5 lat "brak", świadomie chciał zataić informację o tym, iż w okresie tym odbył podróż do [...]. Z akt sprawy wynika bowiem, że organ I instancji nie dał skarżącemu możliwości złożenia wyjaśnień w kwestii danych zawartych we wniosku. W toku postępowania organ nie uwzględnił wniosku skarżącego o wyznaczenie mu nowego terminu na złożenie wyjaśnień, z uwagi na to, że na termin wyznaczony przez organ nie stawił się tłumacz skarżącego. Powyższe w ocenie Sądu wbrew stanowisku zaprezentowanemu przez organ odwoławczy mogło mieć zaś wpływ na rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy. Wydając zaskarżone rozstrzygnięcia organy winny mieć bowiem na uwadze, że określona w art. 3 ust. 2 pkt. 3 ustawy abolicyjnej przesłanka odmowy udzielenia zezwolenia w stosunku do cudzoziemca, który wprowadził w błąd organ prowadzący postępowanie, nie powinna uzasadniać odmowy, gdy z okoliczności sprawy wynika, że fałszywe informacje, o których mowa w tym przepisie, mają charakter nie tylko oczywistych omyłek, ale także w sytuacji, gdy informacje te nie mają znaczenia w sprawie. Przez "informacje", o których mowa w w/w przepisie należy bowiem rozumieć takie informacje, które mają znaczenie w sprawie o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 28 marca 2007 r. sygn. akt II OSK 488/06 w odniesieniu do analogicznego w brzmieniu przepisu art. 57 ust. 1 pkt 7 lit. a ustawy o cudzoziemcach jego wykładnia nie może prowadzić do takiego rezultatu, iż złożenie wniosku w postępowaniu o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony zawierające jakiekolwiek fałszywe informacje, nawet takie, które nie mają żadnego wpływu na rozstrzygnięcie w sprawie o udzielenie cudzoziemcowi zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony samo przez się będzie stanowiło samodzielną i jedyną przesłankę do odmowy udzielenia tego zezwolenia. Tak rozumiany przepis naruszałby konstytucyjną zasadę proporcjonalności wyrażoną w art. 31 ust. 3 Konstytucji. Sankcja za naruszenie przepisu prawa musi bowiem pozostawać w niezbędnej proporcji do tego naruszenia. Zastosowanie surowej sankcji za nie mające znaczenia naruszenie, godziłoby także w elementarne poczucie sprawiedliwości. Odnosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy należy wskazać, iż orzekające w sprawie organy nie wyjaśniły, czy i jakie znaczenie dla rozpoznania przedmiotowej sprawy ma nie poda nie przez skarżącego we wniosku informacji, iż w 2009r. przebywał na terytorium [...]. Wskazać bowiem należy, iż sam fakt przebywania strony na terenie innego kraju nie podważa jeszcze przesłanki nieprzerwalnego pobytu na terytorium RP. Zgodnie bowiem z art. 3 ust. 5 ustawy do oceny, czy pobyt cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest nieprzerwany, stosuje się odpowiednio art. 64 ust. 4 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach, w świetle którego pobyt na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej uważa się za nieprzerwany, gdy żadna z przerw w nim nie była dłuższa niż 6 miesięcy i nie przekroczyła łącznie 10 miesięcy w okresach, o których mowa w ust. 1 pkt 2 lub 3, chyba że przerwa była spowodowana: 1) wykonywaniem obowiązków zawodowych lub świadczeniem pracy poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, na podstawie umowy zawartej z pracodawcą, którego siedziba znajduje się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej; 2) towarzyszeniem małżonkowi wykonującemu obowiązki zawodowe lub świadczącemu pracę w warunkach, o których mowa w pkt 1; 3) (uchylony); 4) leczeniem cudzoziemca. Tymczasem na rozprawie skarżący zeznał, że na terenie [...] przebywał w celach leczniczych od kwietnia do września 2009r. - a więc 6 miesięcy, co może wskazywać, iż podanie przez skarżącego nieprawdziwych danych w zakresie jego wyjazdów, niekoniecznie miało na celu wprowadzenie organów w błąd w celu zalegalizowania pobytu. Niewyjaśnienie powyższej okoliczności w drodze przesłuchania strony z udziałem tak jak wnosiła tłumacza w ocenie Sądu świadczy o wydaniu decyzji z naruszeniem wskazanych powyżej przepisów prawa materialnego oraz art. 7, 10 §1 , 77§ 1 k.p.a w stopniu mogącym mieć istotne znaczenie dla rozpoznania sprawy. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c) w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w pkt 1 sentencji. Orzeczenie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji oparto o art. 152 w/w ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło