IV SA/Wa 173/08

WyrokWSA w Warszawie2008-04-04

Skład orzekający: Jakub Linkowski, Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Marian Wolanin

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo orzekł o wymeldowaniu osoby, która dobrowolnie opuściła miejsce pobytu stałego wiele lat temu i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się, mimo że skarżący podnosił zarzuty dotyczące naruszenia procedury i braku możliwości zapoznania się z aktami sprawy?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że zaskarżona decyzja o wymeldowaniu nie narusza prawa. Podkreślono, że zameldowanie ma charakter rejestracyjny i służy potwierdzeniu stanu faktycznego pobytu, a nie rodzi prawa do lokalu. Skoro skarżący dobrowolnie opuścił miejsce pobytu stałego wiele lat temu i stale przebywa w innym miejscu, organ prawidłowo zastosował przepisy ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, a zarzuty dotyczące naruszenia procedury nie znalazły potwierdzenia w materiale dowodowym.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. B. na decyzję Wojewody Mazowieckiego utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta o wymeldowaniu skarżącego z pobytu stałego. Organ uznał, że skarżący opuścił lokal dobrowolnie w 1982 r. i od tego czasu stale przebywa w innym miejscu, nie dopełniając obowiązku wymeldowania. Skarżący zarzucał naruszenie procedury, brak możliwości zapoznania się z aktami sprawy oraz otrzymywanie korespondencji na inny adres. Wojewoda wniósł o oddalenie skargi.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Linkowski, Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, asesor WSA Marian Wolanin (spr.), Protokolant Katarzyna Tomiło, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 kwietnia 2008 r. sprawy ze skargi M. B. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia (...) listopada 2007 r. nr (...) w przedmiocie wymeldowania - oddala skargę - Zaskarżoną decyzją z dnia [...] listopada 2007 r. Nr [...] Wojewoda Mazowiecki utrzymał w mocy decyzję Prezydenta [...] W. z dnia [...] września 2007 r. o wymeldowaniu M. B. z pobytu stałego z lokalu nr [...] przy ul. [...] w W. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji stwierdzono, że z wnioskiem o wymeldowanie skarżącego wystąpił Z. [...]. Stan tego lokalu, po jego komisyjnym otwarciu w dniu [...] sierpnia 2007 r., wskazywał na jego opuszczenie od wielu lat. Odcięty jest do niego dopływ gazu i prądu. Również sam skarżący przyznał w zeznaniu, iż przedmiotowy lokal opuścił dobrowolnie już w 1982 r. ze względu na trudne warunki jakie tam wtedy panowały. Wskazał też, że nie posiada w tym lokalu swoich rzeczy osobistych ani mebli. Cały czas mieszka przy ul. [...] w W., lecz jest to mieszkanie służbowe, w którym nie może się zameldować. Zależy mu więc na utrzymaniu zameldowania w spornym lokalu, ponieważ nie ma innego miejsca, gdzie mógłby się zameldować na pobyt stały. Uwzględniając zatem rejestracyjny charakter zameldowania, jako potwierdzającego stan faktycznego pobytu danej osoby w określonym miejscu, organ orzekający uznał, iż w przedmiotowej sprawie zostały spełnione przesłanki z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz.U. z 2006 r., Nr 139, poz.993, ze zm.). W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] listopada 2007 r. M. B. zarzucił niezgodność z prawem i naruszenie procedur. Stwierdził, iż nie miał możliwości zapoznania się z materiałami postępowania, jak również nie otrzymał wezwań i pism dotyczących wymeldowania. Otrzymywał jedynie systematycznie korespondencję przekierowaną z ul. [...]. Zawiadomienie o wszczęciu postępowania wysłane zostało na adres do korespondencji przy ul. [...] w W. Skoro więc adres skarżącego był znany organom orzekającym, to powinien otrzymywać całą korespondencję w sprawie. W skardze podkreślono, że w czasie zgłoszenia się na wezwanie organu, skarżący nie miał możliwości zapoznania się z materiałami wszczętego postępowania, nie udzielono mu również żadnych odpowiedzi na stawiane pytania i odmówiono skserowania dokumentów sprawy, co było ewidentnym ograniczeniem jego praw obywatelskich i praw strony, w tym prawa do informacji. Decyzja organu pierwszej instancji zawiera przy tym błędy formalne, ponieważ orzeka o wymeldowaniu z pobytu stałego z lokalu nr [...] przy ul. [...] w W., którą następnie sprostowano. Prawo do odwołania się od decyzji o wymeldowaniu powinno więc przysługiwać od dnia otrzymania postanowienia o sprostowaniu decyzji. W odpowiedzi na skargę Wojewoda Mazowiecki wniósł o jej oddalenie, powołując motywy zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie może być uwzględniona, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Należy bowiem podkreślić, że sąd administracyjny uprawniony jest do oceny zaskarżonej decyzji jedynie przez pryzmat jej zgodności z prawem, i zobowiązany jest uchylić decyzję tylko wtedy, gdy stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem jej nieważności lub wznowieniem postępowania, naruszenie prawa materialnego które miało wpływ na wynika rozstrzygnięcia, albo naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Z żadnym z wymienionych przypadków, nie mamy jednak do czynienia w rozpatrywanej sprawie. Podstawą wydania zaskarżonej decyzji jest art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz.U. z 2006 r., Nr 139, poz.993, ze zm.), według którego, organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 2 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Stosownie zaś do art. 1 ust. 2 i art. 9 ust. 2b powołanej ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, ewidencja ludności służy rejestrowaniu danych o miejscu pobytu osób, zameldowanie zaś służy wyłącznie celom ewidencyjnym i ma na celu jedynie potwierdzenie faktu pobytu w danym lokalu. Z powyższego wynika, iż wymeldowanie dokonywane jest w przypadku, gdy dana osoba opuści dotychczasowe miejsce pobytu stałego i nie dopełni obowiązku wymeldowania się. Samo bowiem zameldowanie stanowi rejestrację stanu faktycznego w zakresie stałego lub czasowego pobytu określonej osoby w danym miejscu. Dla zameldowania istotne jest tylko to, czy dana osoba przebywa w określonym miejscu. W żaden natomiast sposób rejestrowanie tego stanu (zameldowanie lub wymeldowanie), nie jest zależne od przysługiwania danej osobie tytułu prawnego do lokalu (nieruchomości), w którym ta osoba przebywa, lub który opuściła. Należy więc podkreślić, iż zameldowanie w lokalu, jako czynność materialnotechniczna, nie rodzi prawa do mieszkania, a jedynie potwierdza istnienie i rodzaj pobytu pod danym adresem. Celem wymeldowania jest zatem także jedynie potwierdzenie, iż dana osoba nie przebywa już w dotychczasowym miejscu pobytu, niezależnie od tego, czy osobie tej przysługuje jakikolwiek tytuł prawny do lokalu, w którym dotychczas przebywała. Z ustaleń dokonanych przez organy orzekające w sprawie wynika, że skarżący opuścił dotychczasowe miejsce stałego pobytu już w 1982 r, czego sam nie kwestionuje. Stan faktyczny sprawy nie jest więc sporny. Oznacza to, iż organy orzekające w sprawie, prawidłowo zastosowały art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, skoro skarżący dobrowolnie opuścił lokal nr [...] przy ul. [...] w W. ponad 24 lata przed wydaniem decyzji o wymeldowaniu i stale przebywa w innym miejscu. Utrzymywanie miejsca zameldowania skarżącego w ewidencji ludności, niezgodnego z miejscem faktycznego i długoletniego już jego pobytu, stanowi naruszenie art. 1 ust. 2 i art. 9 ust. 2b ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, podważając ustawowy cel tej ewidencji, dlatego wymeldowanie służy doprowadzeniu stanu ewidencyjnego do nakazanej przez ustawodawcę zgodności ze stanem faktycznym. Według natomiast art. 10 ust. 1 w zw. z art. 2 i art. 4 pkt 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, na skarżącym spoczywa ustawowy obowiązek zameldowania się pod adresem aktualnego miejsca pobytu, i to niezależnie od woli osoby, której przysługują prawa do lokalu, w którym skarżący obecnie przebywa. Wbrew zarzutom skargi, organy orzekające nie dopuściły się naruszenia przepisów dotyczących prowadzenia postępowania o wymeldowanie. Skarżący otrzymywał bowiem całą korespondencję kierowaną do niego w postępowaniu o wymeldowanie i skorzystał z prawa do złożenia odwołania od decyzji wydanej przez organ pierwszej instancji. W protokole z przesłuchania w dniu [...] września 2007 r. potwierdził zaś własnoręcznym podpisem zapoznanie się z aktami sprawy, podając jednocześnie adres do korespondencji, na który wysyłane były dalsze pisma i rozstrzygnięcia w sprawie. Omyłka zaś w decyzji organu pierwszej instancji, dotycząca adresu, z którego orzeczono o wymeldowaniu, została sprostowana postanowieniem z dnia [...] października 2007 r., co również przyznał skarżący w swojej skardze. Nie można więc uznać za słuszny zarzutu o wadliwości w tym zakresie decyzji organu pierwszej instancji, mającej skutkować jej uchyleniem. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło