IV SA/Wa 1738/11

WyrokWSA w Warszawie2012-01-25

Skład orzekający: Agnieszka Góra-Błaszczykowska, Aneta Dąbrowska, Jakub Linkowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pozwolenie zintegrowane na wprowadzanie do środowiska substancji lub energii z instalacji, wydane na rzecz jednego podmiotu, przechodzi automatycznie na nabywcę zespołu składników majątkowych tego podmiotu na podstawie art. 84 ust. 5 ustawy o postępowaniu kompensacyjnym w podmiotach o szczególnym znaczeniu dla polskiego przemysłu stoczniowego, mimo braku wniosku o przeniesienie praw i obowiązków w trybie Prawa ochrony środowiska?
Ratio decidendi
Pozwolenie zintegrowane wydane na podstawie Prawa ochrony środowiska nie przechodzi automatycznie na nabywcę zespołu składników majątkowych stoczni na podstawie art. 84 ust. 5 ustawy o postępowaniu kompensacyjnym. Przepis ten dotyczy koncesji, zezwoleń i licencji, a nie pozwoleń emisyjnych, które mają inny charakter i nie determinują prowadzenia działalności gospodarczej, a jedynie sposób jej wykonywania. Brak wniosku o przeniesienie praw i obowiązków w trybie Prawa ochrony środowiska skutkuje brakiem legitymacji strony do odwołania od decyzji stwierdzającej wygaśnięcie pozwolenia.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Ministra Środowiska o umorzeniu postępowania odwoławczego w sprawie stwierdzenia wygaśnięcia zintegrowanego pozwolenia na wprowadzanie do środowiska substancji lub energii z instalacji komór malarskich. Spółka T. Sp. z o.o. zakwestionowała zasadność stwierdzenia wygaśnięcia pozwolenia, wywodząc swój interes prawny z nabycia składników majątkowych, na które było wydane pozwolenie. Minister Środowiska uznał, że T. Sp. z o.o. nie jest stroną postępowania, ponieważ pozwolenie nie zostało na nią przeniesione w trybie Prawa ochrony środowiska, a przepis ustawy o postępowaniu kompensacyjnym nie obejmuje pozwoleń emisyjnych.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska, Sędziowie Sędzia WSA Aneta Dąbrowska, Sędzia WSA Jakub Linkowski (spr.), Protokolant ref. staż. Renata Puchalska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 stycznia 2012 r. sprawy ze skargi Towarzystwa F. z siedzibą w K. na decyzję Minister Środowiska z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego - oddala skargę - Decyzją Marszałka Województwa [...] z dnia [...] maja 2011r, na podstawie art. 193 ust. 1 pkt 2 i ust. 3 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2008 r. Nr 25, poz. 150, z późn. zm.), stwierdzono wygaśnięcie zintegrowanego pozwolenia na wprowadzanie do środowiska substancji lub energii z instalacji do powierzchniowej obróbki przedmiotów z wykorzystaniem rozpuszczalników organicznych - komór malarskich - wydanego S. Sp. z o.o. [...] decyzją Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2007 r. znak [...]. Odwołanie od tej decyzji wniosło T. Sp. z o.o. z siedzibą w K. T. Sp. z o.o. zakwestionowało zasadność stwierdzenia wygaśnięcia ww. pozwolenia zintegrowanego, zarzucając organowi obrazę art. 84 ust. 5 ustawy z dnia 19 grudnia 2008 r. o postępowaniu kompensacyjnym w podmiotach o szczególnym znaczeniu dla polskiego przemysłu stoczniowego (Dz. U. Nr 233, poz. 1569) poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie. Po zapoznaniu się z odwołaniem Minister Środowiska swoją decyzją z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...], działając na podstawie art 138 § 1 pkt 3 k.p.a. umorzył postępowanie odwoławcze z odwołania T. Sp. z o.o. Organ naczelny w uzasadnieniu swojej decyzji wskazał, że postępowanie w sprawie stwierdzenia wygaśnięcia pozwolenia zintegrowanego dla komór malarskich S. Sp. z o.o., która zaprzestała wykonywania tego pozwolenia, nie dotyczy obowiązku ani interesu prawnego odwołującej się Spółki. T. Sp. z o.o. nie jest więc stroną postępowania w tej sprawie. W świetle art. 28 Kpa o tym, czy dany podmiot jest stroną postępowania, nie decyduje sama wola czy subiektywne przekonanie danego podmiotu, bądź dopuszczenie go do udziału w postępowaniu i przekazanie decyzji przez organ, ale okoliczność, czy istnieje przepis prawa materialnego pozwalający zakwalifikować interes tego podmiotu jako interes prawny. Interes faktyczny natomiast nie daje praw strony w postępowaniu administracyjnym Minister Środowiska podniósł, że rozważając, czy zakres zaskarżonego rozstrzygnięcia obejmuje sferę interesu prawnego odwołującej się Spółki w postępowaniu o stwierdzenie wygaśnięcia pozwolenia zintegrowanego, trzeba poruszyć kwestię przedmiotu takiego postępowania. W art. 193 ust. 1 ustawy - Prawo ochrony środowiska wymienione są przesłanki wygaśnięcia pozwolenia. Jedną z tych przesłanek jest to, że podmiot, któremu wydano decyzję o pozwoleniu, przestał być prowadzącym instalację. W razie zajścia którejś z okoliczności określonych w art. 193 ust. 1 ww. ustawy, organ ochrony środowiska stwierdza wygaśniecie pozwolenia, chyba że prowadzący instalację uzyskał nowe pozwolenie oraz nastąpiło przeniesienie praw i obowiązków wynikających z pozwolenia decyzją wydaną w trybie art. 190 tej ustawy albo przejście ich z mocy prawa np. w wyniku połączenia, podziału lub przekształcenia spółek handlowych na podstawie Ksh. Decyzja wydana na podstawie art. 193 ust. 3 ustawy - Prawo ochrony środowiska nie daje praw ani nie nakłada obowiązków - ma charakter deklaratoryjny. Potwierdza jedynie wystąpienie w przeszłości zdarzenia, z którym ustawodawca wiąże skutek w postaci wygaśnięcia pozwolenia. Wymagane przepisami prawa stwierdzenie wygaśnięcia pozwolenia wydanego podmiotowi prowadzącemu instalację nie narusza praw i obowiązków innych podmiotów. Jak wynika z akt sprawy, T. Sp. z o.o., której została sprzedana przez zarządcę kompensacji malamia, będąca składnikiem majątku S. Sp. z o.o,, swój interes prawny wywodzi z przepisów ustawy z dnia 19 grudnia 2008 r. o postępowaniu kompensacyjnym w podmiotach o szczególnym znaczeniu dla polskiego przemysłu stoczniowego, zwłaszcza z art. 84 ust. 5, który stanowi, że jeżeli z działalnością prowadzoną na nabywanych składnikach majątku stoczni związane są koncesje, zezwolenia i licencje, które zostały udzielone stoczni, przechodzą one na kupującego, chyba że ustawa lub decyzja o ich udzieleniu stanowi inaczej. T. Sp. z o.o., zanim nabyła tytuł prawny do malarni, nie wystąpiła o przeniesienie na nią praw i obowiązków wynikających z pozwolenia zintegrowanego wydanego S. Sp. z o.o. Uważa natomiast, że na zasadzie sukcesji generalnej, uregulowanej w ww. ustawie z dnia 19 grudnia 2008 r., pozwolenie to przeszło na nią jako na nabywcę zespołów składników majątkowych stoczni, które powinny nadal służyć prowadzeniu działalności gospodarczej. Wobec treści art. 193 ust. 5 ustawy - Prawo ochrony środowiska, w opinii odwołującego się, stwierdzenie wygaśnięcia tego pozwolenia jest bezpodstawne. Organ odwoławczy podkreślił, że pozwolenia wydawane na podstawie ustawy - Prawo ochrony środowiska reglamentują korzystanie ze środowiska, ale nie rozstrzygają o samym prowadzeniu działalności gospodarczej. Domniemanie, iż przy wydawaniu decyzji naruszone zostały przepisy prawa, nie może stanowić podstawy do przyznania uprawnień strony postępowania innemu podmiotowi niż temu, który jest adresatem decyzji. Akt stosowania przepisów z zakresu ochrony środowiska w postępowaniu dotyczącym stwierdzenia wygaśnięcia pozwolenia na wprowadzanie do środowiska substancji lub energii z przedmiotowej malarni nie wywiera bezpośredniego wpływu na sytuację prawną T. Sp. z o.o. w zakresie jej pozycji materialnoprawnej, a więc nie daje podstaw do uznania, że postępowanie to dotyczy jej interesu prawnego. Minister Środowiska stwierdził w uzasadnieniu, że nie mając praw strony w sprawie stwierdzenia wygaśnięcia przedmiotowego pozwolenia zintegrowanego, T. Sp. z o.o. nie ma legitymacji do wniesienia odwołania od decyzji Marszałka Województwa [...] z dnia [...] maja 2011r., którą stwierdzono wygaśnięcie zintegrowanego pozwolenia na wprowadzanie do środowiska substancji lub energii - wydanego S. Sp. z o.o. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję Ministra Środowiska z dnia [...] sierpnia 2011 r. wniosło T. Sp. z o.o. z siedzibą w K. Strona skarżąca zarzuciła, iż zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów postępowania tj. art. 28 k.p.a. poprzez przyjęcie, że T. Sp. z o.o. nie ma przymiotu strony w sprawie o wygaśnięcie zintegrowanego pozwolenia na wprowadzanie do środowiska substancji lub energii z instalacji - komór malarskich - wydanego S. Sp. z o.o. [...]. W skardze zarzucono także naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 84 ust. 5 ustawy z dnia 19 grudnia 2008 r. o postępowaniu kompensacyjnym w podmiotach o szczególnym znaczeniu dla polskiego przemysłu stoczniowego (Dz. U. Nr 233, poz. 1569) poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, a w konsekwencji przyjęcie, że wskazany przepis nie jest przepisem szczególnym w stosunku do uregulowań zawartych w art. 190 i 193 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska. Odpowiadając na skargę Minister Środowiska wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269, ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270, ze zm. - dalej w skrócie: P.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Sąd, badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi, uznał iż zaskarżona decyzja Ministra Środowiska nie narusza przepisów prawa i w związku z tym skarga podlega oddaleniu. W pierwszej kolejności należy wskazać, że zgodnie z treścią przepisu art. 193 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo ochrony środowiska pozwolenie wygasa jeżeli podmiot przestał być prowadzącym instalację w rozumieniu ustawy, z zastrzeżeniem art. 190 ust. 1-3, lub z innych powodów pozwolenie stało się bezprzedmiotowe. Art. 190 ust. 1-3 stanowią, że Zainteresowany nabyciem tytułu prawnego do całej instalacji może złożyć wniosek o przeniesienie na niego praw i obowiązków wynikających z pozwoleń dotyczących tej instalacji 1. Przeniesienie praw i obowiązków jest możliwe tylko wtedy, gdy nabywca daje rękojmię prawidłowego wykonania tych obowiązków. 2. Przeniesienie lub odmowa przeniesienia praw i obowiązków następuje w drodze decyzji. Należy podkreślić, że T. Sp. z o.o., zanim nabyła tytuł prawny do malarni, nie wystąpiła o przeniesienie na nią praw i obowiązków wynikających z pozwolenia zintegrowanego wydanego S. Sp. z o.o. Pozwolenie nie zostało zatem przeniesione na T. Sp. z o.o., w trybie przepisów ustawy Prawo ochrony środowiska. Za błędny uznać także należy pogląd prezentowany przez T. Sp. z o.o., że na zasadzie sukcesji generalnej, uregulowanej w art. 84 ust. 5 ustawy z dnia 19 grudnia 2008 r. o postępowaniu kompensacyjnym w podmiotach o szczególnym znaczeniu dla polskiego przemysłu stoczniowego, pozwolenie zintegrowane udzielone S. Sp. z o.o. [...] przeszło na T. Sp. z o.o., jako na nabywcę zespołów składników majątkowych stoczni, które powinny nadal służyć prowadzeniu działalności gospodarczej. Art. 84 ust. 5 ustawy z dnia 19 grudnia 2008 r. o postępowaniu kompensacyjnym w podmiotach o szczególnym znaczeniu dla polskiego przemysłu stoczniowego stanowi, że jeżeli z działalnością prowadzoną na nabywanych składnikach majątku stoczni związane są koncesje, zezwolenia i licencje, które zostały udzielone stoczni przechodzą one na kupującego, chyba że ustawa lub decyzja o ich udzieleniu stanowi inaczej. . Przepis ten wskazuje jednoznacznie, że na nabywcę majątku stoczni przechodzą koncesje, zezwolenia i licencje, które zostały udzielone stoczni. Z przepisu tego nie wynika, że na nabywcę majątku stoczni przechodzą również pozwolenia udzielone stoczni. Zdaniem Sądu przepis ten nie może być interpretowany rozszerzająco. W tym miejscu należy zwrócić uwagę na różnice występujące pomiędzy zezwoleniem a pozwoleniem. W doktrynie wyróżnia się dwa rodzaje aktów administracyjnych reglamentujących prowadzenie działalności wpływającej na stan środowiska - pozwolenia i zezwolenia (M. Górski, Pozwolenia emisyjne (w:) instytucje współczesnego prawa administracyjnego. Księga jubileuszowa prof. zw. dr. hab. Józefa Filipka, red. I. Skrzydło-Niżnik, P. Dobosz, D. Dąbek, M. Smaga, Kraków 2001, s. 204 i n.). Pozwolenia mają inny charakter niż zezwolenia. Zezwolenia ograniczają bowiem prowadzenie określonego rodzaju działalności gospodarczej, natomiast pozwolenia na korzystanie ze środowiska takiego charakteru nie mają - stanowią jedynie podstawę do użytkowania instalacji, której ruch powoduje wprowadzenie do środowiska substancji lub energii. (M. Górski, A. Barczak, Prawo ochrony środowiska (w:) Prawo administracyjne materialne - wybrane zagadnienia, red. J. Sługocki, Bydgoszcz 2005, s. 221). Z powyższego wynika więc, że pozwolenie nie jest aktem administracyjnym determinującym podjęcie określonej działalności, ale niewątpliwie będzie ono wywierało znaczący wpływ na jej zakres i sposób wykonywania. Zasadnie jednak zwraca się uwagę w orzecznictwie, że "W świetle obowiązujących regulacji niedopuszczalna jest eksploatacja instalacji bez wymaganego pozwolenia emisyjnego. (Krzysztof Gruszecki, Prawo ochrony środowiska, komentarz do art. 180, LEX2011). Sąd całkowicie zgadza się z zaprezentowanym powyżej poglądem i stwierdza, iż w niniejszej sprawie organ naczelny prawidłowo uznał, że pozwolenie zintegrowane udzielone S. Sp. z o.o. [...] nie przeszło automatycznie na T. Sp. z o.o., jako na nabywcę zespołów składników majątkowych stoczni w oparciu o przepis art. 84 ust. 5 ustawy z dnia 19 grudnia 2008 r. o postępowaniu kompensacyjnym w podmiotach o szczególnym znaczeniu dla polskiego przemysłu stoczniowego. Powyższe w połączeniu z prawidłowym zastosowaniem przepisu art. 28 k.p.a. spowodowało, że zaskarżonej decyzji nie można przypisać naruszenia prawa tego rodzaju, które uzasadniałoby konieczność uchylenia tej decyzji. Biorąc powyższe pod uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło