IV SA/Wa 1744/09

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Stępkowska - Bigiej po rozpoznaniu w dniu 11 maja 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. S. na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] sierpnia 2009 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania postanawia zwolnić J. S. od kosztów sądowych. W toku postępowania w sprawie ze skargi J. S. na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] sierpnia 2009 r. w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania, skarżący złożył do Sądu na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Z danych zawartych na urzędowym formularzu PPF wynika, że wnioskodawca jest osoba samotną, starszą (74 lat) i schorowaną. Skarżący nie uzyskuje żadnych dochodów, raz na kilka miesięcy dostaje zapomogi, świadczenia z opieki społecznej. Posiada dom drewniany ok. 40 m2 (z 1930 r.). Skarżącemu odłączono energię elektryczną, gdyż zalegał z opłatami. Z pisma z dnia 19 marca 2010 r. (data nadania pisma w urzędzie pocztowym) wynika, że w dniu 24 marca 2010 r. skarżący miał dostać świadczenie z opieki społecznej w kwocie 300 zł. Przedmiotowy wniosek zasługuje na uwzględnienie. Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest, stosownie do art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) ponoszenie przez stronę kosztów sądowych związanych ze swym udziałem w sprawie. Tak więc podmiot wnoszący skargę do sądu administracyjnego powinien partycypować w kosztach związanych z prowadzeniem postępowania. Instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest przyznawana osobom charakteryzującym się trudną sytuacją materialną. Do osób tych zaliczyć można bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku lub osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspakajają tylko podstawowe potrzeby. Przyznanie prawa pomocy, ma na celu zapewnienie dostępu do sądu stronie, której brak środków finansowych dostęp ten uniemożliwia. Przepis art. 243 § 1 cyt. wyżej ustawi stanowi, że prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2, prawo pomocy w zakresie częściowym przyznaje się osobie fizycznej, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Oceniając wniosek J. S. o zwolnienie od kosztów sądowych stwierdzić należy, że skarżący wykazał, iż spełnia wymogi określone we wskazanym wyżej art. 246 § 1 pkt 2. Biorąc pod uwagę, że wnioskodawca nie uzyskuje stałych dochodów, okresowo korzysta z pomocy opieki społecznej, poza starym, drewnianym domem nie posiada majątku - należało uznać, że poniesienie przez niego kosztów sądowych, mogłoby go narazić na uszczerbek utrzymania koniecznego. Dlatego też na podstawie art. 246 § 1 pkt 2, art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 wyżej cytowanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało postanowić jak w sentencji.