IV SA/Wa 1757/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie w składzie następującym: Sędzia WSA - Teresa Zyglewska po rozpoznaniu w dniu 3 marca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi S. P. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] września 2008 r. znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia podpadania pod działanie przepisów o przeprowadzeniu reformy rolnej postanawia: - ustanowić dla S. P. adwokata z urzędu, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w W. S. P. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu. Skarżący prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną. Źródłem utrzymania małżonków są świadczenia emerytalne: S. P. w miesięcznej wysokości 1.940,91 zł netto oraz E. P. w miesięcznej wysokości 1.264,92 zł netto. Nadto, będącej osobą niepełnosprawną, żonie wnioskodawcy przyznano zasiłek pielęgnacyjny w kwocie 153,00 zł miesięcznie. Małżonkowie zamieszkują w części domu, stanowiącego współwłasność ich córki, ponosząc część opłat związanych z jego eksploatacją, a także spłatą kredytu zaciągniętego na jego modernizację. Państwo P. są użytkownikami samochodu marki Dacia Logan z 2007 r. Formą zabezpieczenia wierzytelności banku z tytułu kredytu zaciągniętego na zakup wskazanego samochodu jest przewłaszczenie na zabezpieczenie. Poza tym nie posiadają nieruchomości, wartościowych przedmiotów, papierów wartościowych, ani innych zasobów pieniężnych. Miesięczne koszty związane z eksploatacją domu i korzystania z mediów wahają się miedzy 560 złotych a 833 złotych. Miesięczne koszty spłaty kredytu zaciągniętego na zakup samochodu wynoszą natomiast 570 zł (rubryka nr 11 formularza wniosku). S. P. podniósł też, że jego żona jest osobą niepełnosprawną i złożył do akt sprawy kserokopię orzeczenia z dnia [...] września 2008 r. zaliczającego E. P. do znacznego stopnia niepełnosprawności, a także kserokopie faktur za zakup leków na łączną kwotę 658,13 zł. Z nadesłanej przez wnioskodawcę kopii umowy kredytu odnawialnego z dnia [...] grudnia 2006 r. z aneksem z dnia [...] lipca 2008 r. wynika, że w ramach rachunku oszczędnościowo - rozliczeniowego S. i E. P. przyznano kredyt odnawialny w formie limitu kredytowego w wysokości 11.500,00 zł z dwunastomiesięcznym okresem spłaty, który skarżący wykorzystali w celu przystosowania swojego mieszkania do potrzeb osoby niepełnosprawnej. Sąd zważył, co następuje: Postanowieniem z dnia 16 lutego 2009 r. przyznano skarżącemu prawo pomocy obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych. W tej sytuacji kolejny wniosek obejmujący ustanowienia adwokata z urzędu rozpoznany być musi w oparciu o przepis art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zgodnie z którym prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Rozważając zasadność przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie, na wstępie należy wskazać, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie jej udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 października 2004 r. sygn. akt GZ 71/04, ONSAiWSA z 2005 r. nr 1, poz. 8). Należy też podkreślić, że instytucja przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym ma wyjątkowy charakter. Pomoc ta stosowana jest wobec osób nieposiadających żadnego dochodu lub oszczędności lub posiadających bardzo skromny dochód lub oszczędności, a więc wobec tych osób, które znajdują się w bardzo ciężkiej sytuacji materialnej, pozwalającej na zaspokojenie jedynie podstawowych potrzeb życiowych. Z akt sprawy wynika, że łączny miesięczny dochód osiągany w dwuosobowym gospodarstwie domowym skarżącego wynosi 3.358,83 zł netto, co daje kwotę 1.679,42 zł na jedną osobę. Należy przy tym mieć na uwadze, że otrzymywany przez E. P. zasiłek pielęgnacyjny w kwocie 153,00 zł miesięcznie z założenia służy częściowemu zaspokojeniu potrzeb związanych z pomocą osobie niepełnosprawnej (art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych, Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 992 ze zm.). Przy dochodach w gospodarstwie domowym kształtujących się na wskazanym poziomie, dla oceny rzeczywistych możliwości płatniczych S. P. niezbędne jest ustalenie wysokości stałych, niezbędnych wydatków ponoszonych w gospodarstwie domowym, prowadzonym przez skarżącego wspólnie z żoną. Koszty związane z eksploatacją domu i spłatą kredytu zaciągniętego na jego zakup wahają się pomiędzy kwotą 567,15 zł a kwotą 833,27 zł. Znaczną część miesięcznych kosztów ponoszonych w gospodarstwie domowym wnioskodawcy stanowią koszty zakupu leków niezbędnych E. P. Udokumentowane przez S. P. miesięczne wydatki z tego tytułu wynoszą 658,13 zł. Z kolei koszty spłaty kredytu samochodowego wynoszą 570 zł miesięcznie. Miesięczne koszty koniecznego utrzymania w dwuosobowym gospodarstwie domowym wnioskodawcy wynoszą zatem około 2.060,00 zł. Zestawienie tej kwoty z kwotą uzyskiwanego przez małżonków dochodu 3.358,83 zł wskazuje, że do dyspozycji Państwa P. pozostaje miesięcznie kwota około 1.300,00 złotych tj. 650 złotych miesięcznie na osobę, przy czym kwota ta musi wystarczyć na zaspokojenie dóbr i usług niezbędnych do zaspokojenia elementarnych potrzeb życiowych, jak wyżywienie i ubranie. Biorąc powyższe na uwadze Sąd uznał, iż zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 246 § 1 pkt ustawy ppsa, albowiem skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 orzeczono jak w postanowieniu.