IV SA/Wa 1765/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Sędziowie Sędzia WSA Alina Balicka (spr.), Sędzia WSA Teresa Zyglewska, Protokolant Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 maja 2010 r. sprawy ze skargi M. O. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2009 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania 1. oddala skargę; 2. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata I. S. kwotę 257 (dwieście pięćdziesiąt siedem) złotych oraz kwotę 52,80 (pięćdziesiąt dwa 80/100) złotych stanowiącą 22 % podatku od towarów i usług, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu; 3. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata Z. Z. kwotę 257 (dwieście pięćdziesiąt siedem) złotych oraz kwotę 52,80 (pięćdziesiąt dwa 80/100) złotych stanowiącą 22 % podatku od towarów i usług, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] września 2009 r. Nr [...], na podstawie art. 127 § 2 i art. 138 § 1 pkt 1 Kpa w zw. z art. 50 ust. 3 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (t.j.; Dz. U. z 2006 r., Nr 139, poz. 993 ze zm.), utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...] lipca 2009 r. Nr [...], orzekającą o wymeldowaniu M. O. z pobytu stałego z lokalu nr [...], przy ul. [...] w P. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż spółdzielcze własnościowe prawo do spornego lokalu, na mocy postanowienia Sądu Rejonowego w P. Wydział VI Ksiąg Wieczystych, przyznano C. O., zameldowanej w spornym lokalu na pobyt stały od dnia 10 lipca 1986 r. W przedmiotowym lokalu od dnia 10 lipca 1986 r. zameldowany jest również syn C. O.- M. O. . Organ odwoławczy podniósł, iż w dniu 4 maja 2009 r. do Prezydenta P. wpłynął wniosek C. O. o wymeldowanie syna M. O. z pobytu stałego w lokalu nr [...], przy ul. [...] w P. u. W złożonym wniosku C. O. oświadczyła, że syn od około 10 lat nie mieszka w przedmiotowym lokalu, lecz zamieszkuje z konkubiną- H. S. pod adresem P. , ul. [...] m. [...]. Do wniosku zostały dołączone oświadczenia sąsiadów, mieszkańców bloku przy ul. [...] potwierdzające, że M. O. nie mieszka w spornym lokalu. Wojewoda [...] podniósł, iż analiza materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, a w szczególności zeznania świadków ( protokół przesłuchania C. O. z dnia 10 czerwca 2009 r.) a także przeprowadzona w tym samym dniu kontrola meldunkowa, stanowi podstawę by uznać, iż M. O. faktycznie opuścił lokal nr [...], przy ul. [...] w P. u i nie dopełnił obowiązku wymeldowania się. Również sam zainteresowany- M. O. , przesłuchany w dniu 18 sierpnia 2009 r. potwierdzi fakt niezamieszkiwania w spornym lokalu. Wskazał, iż zamieszkuje z H. S., którą poznał w 1984 r. Skarżący oświadczył, iż prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z konkubiną, tj, partycypuje w kosztach utrzymania jednopokojowego mieszkania z kuchnią, mieszczącego się w P. u przy ul. [...] m. [...]. W ocenie organu okoliczności te jednoznacznie wskazują, iż centrum życiowe M. O. znajduje się w lokalu nr [...] przy ul. [...] w P. Wojewoda [...] podkreślił, iż również z treści odwołania złożonego przez samego M. O. jednoznacznie wynika, iż skarżący odkąd opuścił szpital, nie przebywa w spornym lokalu i nie posiada do niego kluczy. Odnosząc się do kwestii dobrowolności opuszczenia przez M. O. miejsca pobytu stałego Wojewoda [...] podniósł, iż skarżący bezskutecznie podejmował kroki prawne w celu powrotu do miejsca pobytu stałego, co stanowiło podstawę do przyjęcia, iż nastąpiło trwałe opuszczenie przez niego przedmiotowego lokalu. Na powyższą decyzję Wojewody [...]skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył M. O. W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, iż w związku z chorobą- [...], w 2006 r. przebywał w szpitalu przez kilka tygodni. Skutkiem tej choroby jest jego trwałe inwalidztwo i niemożność podjęcia jakiejkolwiek pracy. Następnie w dniu 11 kwietnia 2009 r., w wyniku doznanego urazu kości śródstopia, po raz kolejny przebywał on w szpitalu, przez okres dwóch tygodni. Skarżący zaznaczył, iż podczas pobytu w szpitalu oddał klucze do spornego lokalu matce, co z kolei spowodowało, iż po powrocie ze szpitala matka nie wpuściła go do mieszkania. Skarżący poinformował, iż udał się wtedy na Policję, a następnie do Prokuratury, jednak nie uzyskał tam żadnej pomocy. Skarżący wskazał, iż po uniemożliwieniu mu dostania się i przebywania w spornym lokalu, znalazł miejsce schronienia u H. S., z którą jak twierdzi, nie pozostaje w trwałym związku. W tej sytuacji, w ocenie skarżącego wymeldowanie go z miejsca pobytu stałego jest bezprawnym krokiem zmierzającym do całkowitego pozbawienia go jakichkolwiek praw do mieszkania w przedmiotowym lokalu. Wojewoda [...] wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja utrzymująca w mocy decyzję organu pierwszej instancji nie narusza prawa. Na wstępie należy wskazać, że podstawą rozstrzygnięcia w sprawie jest przepis art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, zgodnie z którym osoba, która opuszcza miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące, jest obowiązana wymeldować się w organie gminy, właściwym ze względu na dotychczasowe miejsce jej pobytu, najpóźniej w dniu opuszczenia tego miejsca. Orzeczenie o wymeldowaniu w trybie administracyjnym wymaga zatem ustalenia, że doszło do opuszczenia miejsca pobytu. Rozpoznając niniejszą sprawę Sąd doszedł do przekonania, że zarówno organ pierwszej instancji jak i organ odwoławczy w sposób wystarczający wyjaśniły wszystkie istotne okoliczności sprawy, w szczególności zbadały spełnienie przesłanek wymeldowania, wymienionych w art. 15 ust. 2 cytowanej wyżej ustawy. W toku postępowania administracyjnego przeprowadzono postępowanie dowodowe, w wyniku którego stwierdzono, że skarżący nie przebywa w lokalu nr [...], przy ul. [...] w P. u, zamieszkuje natomiast w lokalu przy ul. [...] m. [...]. w P. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, w tym m.in.: oświadczenia mieszkańców bloku, w którym znajduje się sporny lokal, dołączone do wniosku o wymeldowanie, przeprowadzona w dniu 10 czerwca 2009 r. kontrola meldunkowa oraz zeznania świadków, przesłuchanych w dniu 10 czerwca 2009 r. wskazują, iż skarżący nie zamieszkuje w spornym lokalu od wielu lat. Fakt ten potwierdził również sam skarżący w trakcie prowadzonego postępowania administracyjnego, zeznając do protokołu w dniu 10 lipca 2009 r. i 18 sierpnia 2009 r., iż nie mieszka w przedmiotowym lokalu, obecnie zamieszkuje w lokalu przy ul. [...] m. [...] w P. W ocenie Sądu orzekające w niniejszej sprawie organy zasadnie również przyjęły, że opuszczenie przez skarżącego spornego lokalu nie miało charakteru przymusowego. Należy przypomnieć, iż Naczelny Sąd Administracyjny wielokrotnie wyjaśniał znaczenie pojęcia opuszczenie miejsca pobytu na gruncie art. 15 ust. 2 powołanej ustawy. W wyroku z dnia 12 kwietnia 2001 r. (V SA 3078/00 niepubl.), Sąd ten stwierdził, że równoznaczną z opuszczeniem lokalu w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych należy uznać nie tylko dobrowolną zmianę miejsca pobytu, ale także sytuację, w której osoba dotychczas zameldowana została usunięta z lokalu i do niego nie dopuszczona, a nie skorzystała we właściwym czasie z przysługujących jej środków prawnych umożliwiających powrót do lokalu. Z ustaleń poczynionych przez organ I instancji oraz Wojewodę [...] wynika, że skarżący wprawdzie zwrócił się do Prokuratury Rejonowej w P. z pismem informującym o przymusowym opuszczeniu lokalu przy ul. [...] m, [...] w P., jednak jak wynika z pisma tamtejszej Prokuratury z dnia 3 lipca 2009 r. i 10 lipca 2009 r. Prokuratura Rejonowa w P. nie prowadziła postępowania karnego w tym zakresie. Skoro zatem twierdzenie skarżącego, iż opuszczenie przedmiotowego lokalu nie miało charakteru dobrowolnego nie zostało potwierdzone w postępowaniu karnym, nie można uznać, iż skarżący skutecznie skorzystał z przysługujących mu środków prawnych umożliwiających powrót do lokalu. Z akt niniejszej sprawy nie wynika również aby skarżący, w drodze postępowania cywilnego, domagał się przywrócenia naruszonego posiadania. W związku z powyższym w ocenie Sądu należało przyjąć, iż M. O. opuścił dobrowolnie swe dotychczasowe miejsce zamieszkania, niedopełniając obowiązku wymeldowania się, a tym samym spełniona została przesłanka uzasadniająca orzeczenie o wymeldowaniu go ze spornego lokalu. Jak słusznie zauważono w zaskarżonej decyzji, istotą postępowania w niniejszej sprawie było zapewnienie zgodności zapisów w ewidencji ludności z rzeczywistym miejscem pobytu skarżącego. Skoro skarżący nie zamieszkuje w miejscu zameldowania na pobyt stały, konieczne było doprowadzenie do stanu, w którym zapis w ewidencji będzie odpowiadał stanowi faktycznemu. Ponadto należy uznać, iż bez znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy pozostają twierdzenia skarżącego, iż jest współwłaścicielem przedmiotowego lokalu. Ustawa o ewidencji ludności i dowodach osobistych, w kształcie obowiązującym w dniu wydania kwestionowanych decyzji, nie uzależnia możliwości zameldowania od posiadania tytułu prawnego do danego lokalu. Art 9 ust. 2. omawianej ustawy, zgodnie z którym przy zameldowaniu na pobyt stały lub czasowy należało przedstawić potwierdzenie uprawnienia do przebywania w lokalu, utracił moc obowiązującą z dniem 19 czerwca 2002 r., w związku z wejściem w życie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2002 r., sygn. akt K.20/01 (Dz. U. Nr 78, poz.716), w którym stwierdzono, że omawiany przepis jest niezgodny z art. 52 ust. 1 i art. 83 w związku z art. 2 Konstytucji RP. Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu powyższego wyroku między innymi stwierdził, że obowiązek meldunkowy służy prawidłowemu wykonywaniu przez organy władzy publicznej ich funkcji, bowiem posiadanie informacji o miejscu zamieszkania i pobytu umożliwia racjonalizację szeregu działań należących do zadań państwa i samorządu terytorialnego. Celem obowiązku meldunkowego jest bowiem zapewnienie prawidłowego funkcjonowania ewidencji ludności, która polega na rejestracji danych o miejscu pobytu (adresie) osób jak też służy ochronie interesów samych zainteresowanych (umożliwia odnalezienie tych osób). Dodatkową okolicznością, iż sporny lokal nie jest traktowany przez M. O. jako miejsce, gdzie koncentrują się jego sprawy życiowe jest oświadczenie skarżącego, zawarte w protokole przesłuchania z dnia 18 sierpnia 2009 r., iż prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z H. S. w lokalu ul. [...] m. [...], w P., partycypuje również w kosztach utrzymania tego mieszkania. Skoro zatem po przeprowadzeniu postępowania jednoznacznie potwierdzony został fakt niezamieszkiwania przez skarżącego w lokalu nr [...] przy ul. [...] w P., obowiązkiem organu prowadzącego postępowanie było wymeldowanie go z przedmiotowego lokalu. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.