IV SA/Wa 1768/11

WyrokWSA w Warszawie2012-01-09

Skład orzekający: Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Marian Wolanin, Tomasz Wykowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił wprowadzenia zmiany w ewidencji gruntów i budynków dotyczącej funkcji budynku z mieszkalnego na gospodarczy, opierając się wyłącznie na analizie dokumentacji z modernizacji ewidencji i braku dokumentacji architektoniczno-budowlanej, bez przeprowadzenia oględzin?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, odmawiając zmiany funkcji budynku w ewidencji gruntów z mieszkalnej na gospodarczej, naruszył przepisy prawa, w tym § 35 pkt 7 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków, poprzez brak przeprowadzenia oględzin budynku. Oględziny te, jako czynność procesowa, są niezbędne do oceny sposobu wykorzystania budynku, zwłaszcza gdy skarżąca nie przedstawiła dokumentacji architektoniczno-budowlanej, a dane ewidencyjne mogą być ustalane na podstawie wyników oględzin.
Stan faktyczny
Skarżąca S. Z. wniosła o zmianę funkcji budynku mieszkalnego na gospodarczy oraz zmianę użytku gruntowego z drogi na rolny w ewidencji gruntów i budynków. Organy obu instancji odmówiły wprowadzenia tych zmian, wskazując na brak odpowiedniej dokumentacji i prawidłowość modernizacji ewidencji przeprowadzonej wcześniej. Skarżąca podtrzymała swoje stanowisko, argumentując, że budynek jest gospodarczy i nie nadaje się do zamieszkania, a grunt stanowi część gospodarstwa rolnego. Sąd administracyjny uchylił decyzję w części dotyczącej zmiany funkcji budynku, uznając, że organ nie przeprowadził wymaganych oględzin.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję w części dotyczącej odmowy wprowadzenia zmiany w ewidencji gruntów i budynków odnośnie zmiany funkcji budynku mieszkalnego na gospodarczy oraz zasądzono od organu na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Sędziowie Sędzia WSA Marian Wolanin (spr.), Sędzia WSA Tomasz Wykowski, Protokolant sekr. sąd. Izabela Urbaniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 stycznia 2012 r. sprawy ze skargi S. Z. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] z dnia [...] września 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków 1. uchyla zaskarżoną decyzję w części dotyczącej odmowy wprowadzenia zmiany w ewidencji gruntów i budynków odnośnie zmiany funkcji budynku mieszkalnego na gospodarczy; 2. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] na rzecz skarżącej S. Z. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] września 2011 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...], po rozpatrzeniu odwołania S. Z., utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] sierpnia 2011 r. o odmowie wprowadzenia zmiany w ewidencji gruntów i budynków obrębu Z. gmina O., dotyczącej działki [...], polegającej na zmianie użytku dr (droga) na R (rola) zgodnie ze stanem sprzed modernizacji oraz na zmianie funkcji budynku mieszkalnego na gospodarczy. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji stwierdzono, że S. Z. zwróciła się do Starostwa Powiatowego w [...] o zmianę klasyfikacji gruntów na działce nr [...] położonej we wsi Z. gmina O. uzasadniając, iż w ramach modernizacji ewidencji gruntów i budynków zmieniono przeznaczenie gruntów z rolnej na grunty przeznaczone pod działalność rekreacyjną. Tymczasem działka nr [...] wchodzi w skład gospodarstwa rolnego o łącznej powierzchni [...] ha. Starosta [...] w dniu [...] stycznia 2011 r. dokonał zmiany w ewidencji gruntów i budynków w jednostce rejestrowej prowadzonej dla gruntów S. Z., polegającej na zmianie użytku w działce [...] z Bi na B-RVI oraz zmianie funkcji użytkowej budynku o numerze ewidencyjnym [...] ; 1 z inny niemieszkalny (10) na mieszkalny (1), a budynku [...] ;2 z inny niemieszkalny (10) na produkcyjny, usługowy i gospodarczy dla rolnictwa (9). W kolejnych pismach skierowanych do Starosty [...] S. Z. podtrzymała swój wniosek o wprowadzenie zmian w ewidencji gruntów poprzez przywrócenie stanu sprzed modernizacji, w tym oprócz zmian dotyczących budynku oznaczonym numerem ewidencyjnym [...]; 1 wnioskowała o zlikwidowanie drogi jako użytku gruntowego, gdyż stanowi ona służebność gruntową i zdaniem wnioskodawczyni powinna być sklasyfikowana jako użytek rolny. Starosta [...] postanowił o odmowie wprowadzenia wnioskowanych zmian. Rozpatrując odwołanie stwierdzono, że w latach 2007-2009 zostały przeprowadzone prace związane z modernizacją ewidencji gruntów i założeniem ewidencji budynków obrębu Z. gmina O. W operacie ewidencji gruntów po modernizacji w działce [...] wykazano następujące użytki gruntowe: Bi, dr, Ls VI i RVI. W ramach postępowania wyjaśniającego Starostwo Powiatowe zwróciło się do Polskiego [...] S.A. z siedzibą w W., wykonawcy prac związanych z modernizacją ewidencji gruntów obrębu O., o zajęcie stanowiska w sprawie wniosku S. Z. Po przeanalizowaniu sprawy P[...] dokonało korekty danych ewidencyjnych dla działki [...]. Z tych prac sporządzono operat techniczny przyjęty do zasobu Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w P. w dniu [...] stycznia 2011 r. pod numerem [...]. Na jego podstawie, w dniu [...] stycznia 2011 r., została wprowadzona zmiana w operacie ewidencji gruntów i budynków obrębu O. Zdaniem S. Z., dokonana zmiana nie wyczerpała jej wniosku. Według wnioskodawczyni budynek oznaczony numerem ewidencyjnym [...]; 1 jest drewnianym budynkiem gospodarczym, nienadającym się do zamieszkania, wykorzystywanym do celów produkcji rolnej i taką jego funkcję należałoby wykazać w ewidencji gruntów i budynków. Na poparcie swego stanowiska przedstawiła 11 oświadczeń mieszkańców Z. , w których stwierdzają, iż S. L. - ojciec wnioskodawczyni mówił im, że to budynek gospodarczy. Dane opisowe o budynkach określone przepisami rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (założenie kartotek budynków) z uwagi na brak dokumentacji architektoniczno-budowlanej, pozyskano w wyniku oględzin, dokonanych przez wykonawców geodezyjnych zakładających ewidencję budynków czyli na podstawie ustaleń stanu faktycznego. Dokumentacja z tych czynności skompletowana w operacie technicznym została przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Dane w niej zawarte wprowadzono do operatu ewidencji gruntów i budynków. Na wniosek Starosty [...], wykonawca modernizacji ewidencji gruntów i założenia ewidencji budynków - Polskie [...] S.A. ponownie zbadał sprawę i podtrzymał ustalenia dotyczące funkcji budynku na działce [...] jako budynek mieszkalny. Stanowisko to wyrażono w piśmie z dnia [...] stycznia 2011 r. i poparto dokumentacją fotograficzną przedmiotowego budynku. Żądanie wpisania w ewidencji gruntów danych ewidencyjnych na podstawie ustaleń wynikających z przedłożonych oświadczeń mieszkańców jest nieuzasadnione, a wprowadzenie zmian w oparciu o nie, byłoby niezgodne z przepisami regulującymi sprawy prowadzenia ewidencji gruntów i budynków. W ramach modernizacji przeprowadzonej w latach 2007-2009 nie zmieniono granic działki jedynie wprowadzono użytek "dr" w stosunku do gruntu pełniącego funkcję przejazdu. Grunt służący jako dojazd do sąsiednich działek nie został wyodrębniony jako oddzielna działka, tylko sklasyfikowany jako pełniący funkcję przejazdu, nie wykorzystywany do produkcji rolnej. Lokalizacja i kształt gruntu oznaczonego jako użytek "dr" wskazuje, że obszar ten jest wykorzystywany wyłącznie jako droga dojazdowa do działek [...],[...] i [...]i nie ma możliwości na jego rolnicze wykorzystanie. Ustalenia te są zgodne ze stanem faktycznym, który strona potwierdza w korespondencji. Zebrany materiał dowodowy wskazuje, że stan wykazany w ewidencji gruntów i budynków odpowiada stanowi wynikającemu z tytułów własności oraz stanu faktycznego stwierdzonego na gruncie przez wykonawcę prac technicznych związanych z modernizacją ewidencji gruntów obrębu Obryte. Wnioskodawczyni nie przedstawiła żadnego z prawem przewidzianych dokumentów na poparcie swego wniosku o wprowadzenie zmian w ewidencji gruntów. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] z dnia [...] września 2011 r. S. Z. wniosła o wprowadzenie do ewidencji gruntów i budynków odnośnie zmiany użytku gruntowego jednej z działek gruntu z "dr" na "r" oraz zmiany budynku mieszkalnego na gospodarczy. W uzasadnieniu skargi wskazała na argumentacje mająca uzasadniać jej uwzględnienie. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie wskazując na argumentację mającą podważać zarzuty skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje w części na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja w zakresie odmowy wprowadzenia do ewidencji gruntów i budynków wnioskowanej przez skarżącą zmiany funkcji budynku z mieszkalnego na gospodarczy wydana została z naruszeniem wskazanych poniżej przepisów prawa w sposób mający wpływ na wynik sprawy. Skarżąca zgłosiła wniosek o wprowadzenie do ewidencji gruntów i budynków zmian po zakończeniu modernizacji tej ewidencji, dlatego wniosek ten wymagał rozpatrzenia zgodnie m.in. z §35 w zw. z §45 ust. 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Jakkolwiek organ odwoławczy zacytował treść powołanego §35 w zaskarżonej decyzji, to jednak odmowę wprowadzenia do ewidencji gruntów i budynków zmiany dotyczącej funkcji budynku uzasadnił brakiem dokumentacji wymienionej w tym przepisie oraz analizą dokumentacji sporządzonej na potrzeby uprzednio przeprowadzonej modernizacji. Tymczasem, z art. 24a ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2010 r. Nr 193, poz. 1287, ze zm.) wynika, że po definitywnym zakończeniu modernizacji ewidencji gruntów i budynków kwestionowanie wyników tej modernizacji, jak w niniejszej sprawie, należy traktować jako wniosek o zmianę danych objętych ewidencją gruntów i budynków. Organ orzekający nie mógł więc rozpatrywać wniosku skarżącej w kontekście dokumentacji sporządzonej w ramach modernizacji ewidencji gruntów i budynków, skoro przedmiotem tego wniosku nie jest ocena prawidłowości dokonanej modernizacji ewidencji gruntów i gruntów, lecz dopuszczalność wprowadzenia do ewidencji wnioskowanej przez skarżącą zmiany. O ile więc skarżąca nie dołączyła do swojego wniosku jakichkolwiek dokumentów określonych w §35 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, o tyle według §35 pkt 7 źródłami danych ewidencyjnych niezbędnych do założenia ewidencji (oraz wprowadzenia zmian do tej ewidencji) są wyniki oględzin. Organ orzekający powinien był zatem przeprowadzić oględziny budynku wnioskowanego przez skarżącą do dokonania zmiany jego funkcji w ewidencji, ponieważ oględziny te stanowią czynność procesową, której sama skarżąca nie mogła skutecznie dokonać. Poprzestanie przez organ orzekający na stwierdzeniu braku stosownej dokumentacji architektoniczno-budowlanej przedmiotowego budynku i na tej podstawie odmowa wprowadzenia wnioskowanej przez skarżącą zmiany do ewidencji gruntów i budynków stanowi zatem naruszenie art. 7 kpa w zw. §35 pkt 7 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków w sposób mający wpływ na wynik sprawy, ponieważ dopiero przeprowadzenie oględzin przedmiotowego budynku pozwoli na jednoznaczną ocenę sposobu wykorzystywania przedmiotowego budynku. Nie zasługuje natomiast na uwzględnienie zarzut skargi, jakoby odmowa dokonania zmiany użytku gruntowego z "dr" na "r" nie była uzasadniona. Organy orzekające obu instancji prawidłowo oceniły, iż w tym zakresie brak jest jakichkolwiek podstaw do uznania, aby część gruntu wykorzystywana, jako służebność drogowa miała stanowić użytek rolny. Skoro bowiem takie ustalenie dokonane zostało w ramach przeprowadzonej modernizacji ewidencji gruntów i budynków na podstawie stosownych dokumentów i oględzin, to zmiana tej okoliczności może być dokonana tylko na podstawie dowodów źródłowych określonych w §35 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, których skarżąca nie dołączyła do swojego wniosku, a wręcz potwierdziła sposób wykorzystywania części nieruchomości w ramach prawnie ustanowionej służebności drogowej. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji. O zwrocie kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy organ odwoławczy przeprowadzi oględziny przedmiotowego budynku, o których stanowi §35 pkt 7 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, z ewentualnym wykorzystaniem uprawnień określonych w art. 52 kpa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło