IV SA/Wa 1769/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jakub Linkowski, Sędziowie sędzia WSA Anna Szymańska (spr.), sędzia WSA Agnieszka Wójcik, Protokolant ref. staż. Paweł Smulski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 listopada 2013 r. sprawy ze skargi J. Z. i J. Z. na decyzję Dyrektora Generalnego Lasów Państwowych z dnia [...] maja 2013 r. nr [...] w przedmiocie wyłączenia gruntu leśnego z produkcji leśnej oddala skargę Decyzją z dnia [...] maja 2013r. Dyrektor Generalny Lasów Państwowych po rozpatrzeniu odwołania J.Z. i J.Z., uchylił decyzję Dyrektora Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych nr [...] z dnia [...] grudnia 2012r. (znak [...]) i przekazał sprawę temu organowi do ponownego rozpatrzenia. Organ orzekał w następującym stanie faktycznym: Dyrektor Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w W. w dniu [...] lipca 2012r. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie wyłączenia z produkcji gruntów leśnych na działce nr ewidencyjny [...]w obrębie W. Postępowanie to zakończyło się wydaniem w dniu [...] grudnia 2012r. decyzji na podstawie art. 5 ust. 1 i art.28 ust. 1 ustawy z dnia 3 lutego 1995r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. z 2004r, Nr 121, poz. 1266 ze zm.) gdzie stwierdzono: - że wyłączenia z produkcji [...] ha gruntów leśnych o typie bór świeży wchodzących w skład działki ewidencyjnej nr [...] w obrębie W., gmina W. dokonano z naruszeniem przepisów ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, - ustalono sprawcom wyłączenia J. i J.Z. dwukrotną należność w wysokości [...] zł, która stanie się wymagalna w dniu, w którym decyzja stanie się ostateczna. Odwołanie od powyższej decyzji zostało wniesione przez J. i J. Z.. Głównym argumentem był zarzut, że w chwili nabycia działki w dniu [...] lipca 2000r. przez strony działka nr [...] nie miała takiego drzewostanu. Nie było także pozostałości po wykarczowaniu. Dokładne natomiast określenie terminu i sprawców wyłączenia z produkcji leśnej jest podstawą do wskazania osób odpowiedzialnych i obciążenia ich stosowną sankcją. Organ II instancji rozpoznając odwołanie zastosował art. 138 § 2 K.p.a. Stwierdzono, że Dyrektor Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych jako sprawcę wyłączenia gruntów leśnych z produkcji przyjął obecnych właścicieli. Powyższe jednak wymaga doprecyzowania w kontekście twierdzenia stron, że brak było drzewostanu w chwili zakupu przez nich działki. Organ winien zatem uzupełnić materiał o oświadczenie poprzedniego właściciela, czy też sąsiadów dotyczące istnienia lasu na działce nr [...]. Odnośnie terminu wyłączenia organ I instancji przyjął, że miało to miejsce po 2000r. Termin wyłączenia powinien zostać dokładniej określony. Należy rozwiać wszelkie wątpliwości związane z możliwością wyłączenia z produkcji tych gruntów przed ich nabyciem przez strony. Powierzchnia wyłączenia została określona na podstawie oświadczenia stron złożonego przy piśmie z [...] sierpnia 2012r, gdzie wskazano plan zagospodarowania działki i wrysowano odręcznie powierzchnię zajętą pod parking i miejsce składowe. Organ nie przeprowadził wizji w terenie, której efektem byłoby określenie granic wyłączenia z produkcji oraz dokumentacja fotograficzna. Organ administracyjny ma obowiązek podejmować wszelkie kroki w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Uchybienia zarówno w gromadzeniu materiału, jak i jego ocenie mają wpływ na ostateczne rozstrzygnięcie organu. Skargę na powyższą decyzję do sądu administracyjnego wnieśli J .i J. Z., którzy wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji, decyzji organu I instancji oraz o umorzenie postępowania. Skarga zarzuca naruszenie: - art. 7 K.p.a. poprzez nie podjęcie czynności niezbędnych do dokładnego ustalenia stanu faktycznego, w szczególności nie ustalenie dnia faktycznego wyłączenia gruntu z produkcji leśnej, - art. 12 ust. 4 w zw. z art. 4 pkt 13 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych poprzez przyjęcie, że obowiązek uiszczania opłat powstały od dnia faktycznego wyłączenia, co w ocenie skarżących nastąpiło przed [...] lipca 2000r. przeszedł na nabywców nieruchomości po tej dacie, - naruszenie prawa procesowego poprzez nierozpoznanie jaki wpływ ma fakt usunięcia drzew przez poprzednich właścicieli , - naruszenie prawa procesowego przejawiające się w doręczeniu decyzji o nałożeniu kary pomimo upływu lat 10 od zaistnienia zdarzenia będącego podstawą wszczęcia postępowania, - naruszenie prawa materialnego poprzez nie umorzenie postępowania w sytuacji przedawnienia powstania zobowiązania o charakterze publicznoprawnym. Uzasadnienie skargi koncentruje się na charakterze opłaty za wyłączenie gruntów z produkcji leśnej, na kwestii przedawnienia tej należności. Skarżący natomiast przyznają, że w ustawie o ochronie gruntów brak terminu przedawnienia. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Generalny Lasów Państwowych wniósł o jej oddalenie, zajmując stanowisko jak w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Wchodzi więc tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej, dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych. Innymi słowy, sąd administracyjny nie rozważa kwestii, czy decyzja organu administracji publicznej jest słuszna, lecz czy mieści się w granicach obowiązującego prawa materialnego i procesowego. Z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), cytowanej dalej jako p.p.s.a., wynika, iż sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w skardze podstawą prawną. Oznacza to, że sąd dokonuje oceny zaskarżonego aktu mając na uwadze wszelkie aspekty sprawy, nie zaś jedynie argumentację podniesioną przez stronę skarżącą. Rozważając zatem zgodność zaskarżonego orzeczenia z przepisami prawa, Sąd doszedł do przekonania, że przy jego wydaniu nie doszło do naruszenia przepisu art. 138 § 2 K.p.a., a zaskarżony akt jest korzystny dla skarżących, chociaż wbrew ich oczekiwaniom nie kończy on postępowania administracyjnego w tej sprawie. Skarżący – jak wynika ze skargi – oczekują definitywnego zakończenia sprawy poprzez jego umorzenie odwołując się do teoretycznych rozważań co do charakteru sankcji administracyjnych i zagadnień związanych z przedawnieniem zobowiązania o charakterze publicznoprawnym. W ten sposób chcą niejako uprzedzić taki stan sprawy, z którego wynikałoby, że jednak skarżący pozostają sprawcami wyłączenia omawianego gruntu z produkcji leśnej. Rozważania te na tym etapie są daleko przedwczesne, bowiem zaskarżona decyzja niczego nie ustala i niczego nie przesądza. Organ uchylił decyzję organu I instancji bowiem doszedł do wniosku, że przy jej wydaniu doszło do naruszenia przepisów regulujących postępowanie dowodowe. Dyrektor Generalny zlecił ustalenie dokładnego terminu wyłączenia i tym samym sprawców tego wyłączenia, powierzchni gruntu wyłączonej z produkcji. W tym celu konieczne jest przesłuchanie świadków (były właściciel, sąsiedzi) oraz przeprowadzenie wizji. Rolą Sądu obecnie jest zatem skontrolowanie czy organ naruszył art. 138 § 2 K.p.a., co wobec złożenia skargi przez osoby, których odwołanie organ odwoławczy w całości podzielił i uwzględnił podlega ograniczeniom wynikającym z art. 134 § 2 P.p.s.a. Przepis ten stanowi, że Sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności. W ocenie Sądu bezsprzecznie decyzja kasatoryjna wydana w tej sprawie jest korzystna dla skarżących, bowiem otrzymali oni szansę na ponowne dwuinstancyjne postępowanie administracyjne, które ma służyć ustaleniu podstawowych przesłanek warunkujących ewentualne zastosowanie przepisu prawa materialnego przy poszanowaniu wszelkich zasad i reguł prawidłowo prowadzonego postępowania wyjaśniającego. Zachowane także zostało ich prawo do dwukrotnego postępowania administracyjnego prowadzonego przez dwa różne organy (art. 15 K.p.a.). Zastosowanie normy art. 138 § 2 K.p.a., było w pełni uzasadnione i nie ma podstaw aby zarzucać, że poprzez jego zastosowanie doszło do naruszenia tej normy, a tym bardziej do rażącego naruszenia. Nie występują także inne przesłanki skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu. Organ wykazał, chociaż nie przywołał konkretnych przepisów procesowych, że doszło do naruszenia regulacji związanych z postępowaniem dowodowym. Wykazał także, że muszą zostać ustalone na nowo wszystkie okoliczności faktyczne mające znaczenie dla treści rozstrzygnięcia. Z tych wszystkich względów Sąd na zasadzie art. 151 P.p.s.a. skargę oddalił.