IV SA/Wa 1784/06
PostanowienieWSA w Warszawie2006-12-19
Skład orzekający: asesor WSA Aneta Opyrchał
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, który wydał decyzję w pierwszej instancji, jest uprawniony do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na postanowienie organu drugiej instancji wydane w wyniku rozpoznania środka zaskarżenia?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, który wydał w pierwszej instancji decyzję lub postanowienie w danej sprawie, nie jest podmiotem uprawnionym do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na rozstrzygnięcie wydane w tej sprawie przez organ drugiej instancji. Organ ten nie posiada interesu prawnego we wniesieniu skargi, gdyż działa w celu realizacji ustawowych kompetencji, a nie ochrony własnego interesu prawnego.Stan faktyczny
Wójt Gminy D. wniósł skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S., które uchyliło postanowienie Wójta odmawiające uznania U. i S. J. za strony postępowania administracyjnego dotyczącego lokalizacji inwestycji celu publicznego. SKO przekazało sprawę do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji. Wójt Gminy D. domagał się uchylenia postanowienia SKO i umorzenia postępowania. SKO wniosło o oddalenie skargi. Sąd uznał, że Wójt Gminy D. nie jest podmiotem uprawnionym do wniesienia skargi.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: asesor WSA Aneta Opyrchał po rozpoznaniu w dniu 19 grudnia 2006r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Wójta Gminy D. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] lipca 2006r., nr [...] w przedmiocie odmowy uznania za stronę postępowania administracyjnego postanawia: odrzucić skargę
Jak wynika z treści skargi Wójt Gminy D. wniósł skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium w S. z dnia [...] lipca 2006r., nr [...] orzekające o uchyleniu postanowienia Wójta Gminy D. (skarżącego) z dnia [...] maja 2006r. odmawiającego uznania U. i S. J. za strony postępowania administracyjnego i przekazaniu sprawy organowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Organ stwierdził, iż nie zgadza się z zaskarżonym aktem, zarzucając mu obrazę art. 61 i 123 w zw. z art. 104 K.p.a. przez przyjęcie, że pismo ww podmiotów nie jest wnioskiem o uznanie ich za strony postępowania, którego przedmiotem była lokalizacja inwestycji celu publicznego. W konkluzji wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia organu odwoławczego i umorzenie postępowania w sprawie.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze - w odpowiedzi na skargę - wniosło o oddalenie skargi. Stanęło na stanowisku, iż wniosek spornych podmiotów winien być rozpoznany w trybie wznowieńiowym.
Sąd zważył co następuje:
Uprawnionym do wniesienia skargi - stosownie do art. 50 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi -zwanej dalej: P.p.s.a. (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) -jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich oraz organizacja społeczna w zakresie statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym, jak i inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi. Oznacza to, że sąd administracyjny wszczyna postępowanie na podstawie skargi wniesionej przez uprawniony podmiot i struktura postępowania sądowoadministracyjnego ukształtowana jest jako spór prowadzony przed niezawisłym sądem przez dwa podmioty: podmiot żądający udzielenia ochrony prawnej (skarżącego) i organ administracji publicznej, którego działanie lub zaniechanie stało się przyczyną zgłoszenia żądania udzielenia ochrony prawnej.
Istotę legitymacji skargowej stanowi uprawnienie do żądania przeprowadzenia kontroli określonego aktu lub czynności organu administracji publicznej przez sąd administracyjny w celu doprowadzenia ich do stanu zgodnego z prawem. Postępowanie to może być uruchomione w zasadzie tylko z inicjatywy podmiotu pozostającego poza systemem organów, których działalność ma podlegać kontroli przez sąd administracyjny. Postępowanie sądowoadministracyjne nie może być wykorzystywane do rozstrzygania sporów na tle odmiennych poglądów prawnych między organami różnych szczebli w strukturze organizacyjnej administracji publicznej. Organ nie może zajmować różnej pozycji, czyli organu wydającego decyzję, innym razem strony postępowania, w zależności od etapu załatwienia sprawy z zakresu administracji publicznej.
Z akt sprawy wynika, iż Wójt Gminy D. decyzją z dnia [...] lipca 2005r. ustalił lokalizację inwestycji celu publicznego. Następnie Samorządowe Kolegium Odwoławcze przekazało ww organowi - jako właściwemu do rozpoznania - pismo U. J. i S. J. w przedmiocie niebrania udziału w postępowania "lokalizacyjnym" w charakterze stron. W wyniku rozpoznania tego wniosku Wójt Gminy D. jako organ gminy, czyli jednostki samorządu terytorialnego, wydał - w pierwszej instancji - postanowienie o odmowie uznania U. J. i S. J. za strony postępowania administracyjnego, które - w wyniku rozpoznania zażalenia - Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. uchyliło i przekazał sprawę organowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania.
Sąd podziela wyrażany wielokrotnie w orzecznictwie i doktrynie pogląd, że organ administracji publicznej, który wydał w pierwszej instancji decyzję administracyjną (postanowienie) w sprawie, nie jest podmiotem uprawnionym do wniesienia skargi w tej sprawie na decyzję administracyjną (postanowienie) wydaną w wyniku rozpoznania środka zaskarżenia. Wobec powyższego uznał, że Wójt Gminy D. nie jest podmiotem uprawnionym do wniesienia skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. rozpatrującego zażalenie na wydane przez niego postanowienie. Organ administracji publicznej, który wydał akt w pierwszej instancji, nie ma interesu prawnego we wniesieniu skargi do sądu administracyjnego na rozstrzygnięcie wydane w tej sprawie przez organ drugiej instancji, bowiem wydając decyzję administracyjną (postanowienie) nie czyni tego celem ochrony lub urzeczywistnienia własnego interesu prawnego, lecz celem realizacji ustawowych kompetencji, których wykonywanie podlega ocenie między innymi w ramach kontroli instancyjnej. Interes prawny podmiotu wnoszącego skargę do sądu przejawia się zawsze w tym, że działa on bezpośrednio we własnym imieniu i ma roszczenie o przyznanie uprawnienia lub zwolnienie z nałożonego obowiązku.
Dodatkowo należy zauważyć, iż nawet gdyby przedmiotową skargę potraktować jako skargę Gminy D. to i tak gmina, której organ wydał akt administracyjny w sprawie w pierwszej instancji nie ma legitymacji skargowej do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na akt organu odwoławczego, wydany w tejże sprawie. Rola jednostki samorządu terytorialnego w postępowaniu administracyjnym jest wyznaczona przepisami prawa pozytywnego. Może być ona -jako osoba prawna - stroną tego postępowania i wówczas organy ją reprezentujące będą broniły jej interesu prawnego, korzystając z gwarancji procesowych, jakie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego przyznają stronom postępowania administracyjnego. Ustawa może jednak organowi jednostki samorządu terytorialnego wyznaczyć - jak w sprawie - rolę organu administracji publicznej w rozumieniu art. 5 § 2 pkt 3 K.p.a. Wtedy będzie on "bronił" interesu jednostki samorządu terytorialnego w formach właściwych dla organu prowadzącego postępowanie (wyrok NSA z 16.02.2005r., sygn. akt OSK 1017/04, publ. Lex 171164). Z tego powodu skarga gminy również podlegałaby odrzuceniu jako niedopuszczalna.
W tym stanie rzeczy - na mocy art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 P.p.s.a. -postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło