IV SA/Wa 1786/15

WyrokWSA w Warszawie2016-03-01

Skład orzekający: Piotr Korzeniowski, Kaja Angerman, Wanda Zielińska-Baran

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o zobowiązaniu cudzoziemca do powrotu i zakazie ponownego wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest zgodna z prawem, gdy cudzoziemiec przebywa w Polsce nielegalnie, nie posiada środków finansowych i nie zachodzą przesłanki do udzielenia mu ochrony międzynarodowej lub pobytu ze względów humanitarnych?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że decyzja o zobowiązaniu cudzoziemca do powrotu i zakazie wjazdu była zgodna z prawem. Stwierdzono, że cudzoziemiec przebywał w Polsce nielegalnie po upływie terminu ważności wizy, nie posiadał wystarczających środków finansowych, a także nie zaistniały przesłanki do udzielenia mu ochrony międzynarodowej, pobytu ze względów humanitarnych lub pobytu tolerowanego. Sąd podkreślił, że prawo do legalnego pobytu w Polsce jest warunkowe i wymaga spełnienia określonych przepisami wymogów, a trudna sytuacja ekonomiczna w kraju pochodzenia nie stanowi podstawy do legalizacji pobytu wbrew przepisom.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi S. S. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców, która utrzymała w mocy decyzję Komendanta Placówki Straży Granicznej o zobowiązaniu cudzoziemki do powrotu i zakazie ponownego wjazdu na terytorium RP. Cudzoziemka przebywała w Polsce nielegalnie od maja 2009 r. po wygaśnięciu wizy krajowej, nie posiadała środków finansowych na utrzymanie i powrót, a jej centrum życiowe znajdowało się w kraju pochodzenia. Skarżąca podnosiła obawy związane z powrotem do kraju pochodzenia ze względu na sytuację ekonomiczną i bezpieczeństwo.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Piotr Korzeniowski, Sędziowie sędzia WSA Kaja Angerman (spr.), sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran, Protokolant ref. Bartłomiej Grzybowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 marca 2016 r. sprawy ze skargi S. S. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie zobowiązania do powrotu oraz zakazu ponownego wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oddala skargę IV SA/Wa 1786/15 UZASADNIENIE Szef Urzędu Do Spraw Cudzoziemców decyzją z dnia [...].04.2015r. po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez obywatelkę [...] S. S., utrzymał w mocy decyzję Komendanta Placówki Straży Granicznej W. z dnia [...]02.2015r. orzekającą o zobowiązaniu cudzoziemki do powrotu w terminie 30 dni od dnia doręczenia decyzji oraz zakazie ponownego wjazdu na: - terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na okres 1 roku od dnia wykonania decyzji lub upływu terminu dobrowolnego powrotu określonego w decyzji, w przypadku braku informacji o wykonaniu decyzji; - terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i innych państw obszaru Schengen na okres 3 lat od dnia wykonania decyzji, na wypadek, jeżeli w terminie określonym w niniejszej decyzji nie opuści ona terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub przekroczy lub będzie usiłowała przekroczyć granicę wbrew przepisom prawa. Powyższe rozstrzygnięcie było wynikiem następujących ustaleń organu. W dniu [...]02.2015r. Komendant Placówki Straży Granicznej W. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie zobowiązania do powrotu S. S. (k. 16). Następnie, w tym samym dniu decyzją w/w organ orzekł o zobowiązaniu do powrotu cudzoziemki w terminie 30 dni od dnia doręczenia decyzji oraz zakazie ponownego wjazdu na: terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na okres 1 roku od dnia wykonania decyzji lub upływu terminu dobrowolnego powrotu określonego w decyzji, w przypadku braku informacji o wykonaniu decyzji; terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i innych państw obszaru Schengen na okres 3 lat od dnia wykonania decyzji, na wypadek, jeżeli w terminie określonym w niniejszej decyzji nie opuści on terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub przekroczy lub będzie usiłowała przekroczyć granicę wbrew przepisom prawa. Cudzoziemka wniosła odwołanie od powyższej decyzji wnosząc o uchylenie jej w całości. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy wskazał, że S. S. ostatnio wjechała do Polski w dniu [...]02.2009r. na podstawie wizy krajowej wydanej jej w dniu [...]01.2009r. przez konsula we [...], ważnej od dnia [...]01.2009r. do dnia [...]07.2009r. na czas pobytu 90 dni. o symbolu 08, tj. wydana w celu wykonywania pracy. Po upływie czasu pobytu oznaczonego w w/w wizie cudzoziemka pozostała tu nielegalnie. W dniu [...]02.2015r. funkcjonariusze Placówki Straży- Granicznej W. podczas pełnienia służby przeprowadzili kontrolę legalności pobytu cudzoziemki na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (k. 1, 13-15). S. S. została w czasie w/w kontroli zatrzymana, gdyż nie okazała dokumentu uprawniającego ją do wjazdu i pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Strona złożyła w dniu zatrzymania jej pisemne oświadczenie, iż posiada 180 PLN (k. 31). S. S. zeznała w dniu [...].02.2015r. iż do Polski przyjechała sama, 6 lat temu w styczniu, na podstawie dokumentu podróży i zamieszczonej w nim wizy w celu wykonywania pracy (opieki nad starszą osobą, która zamieszkiwała w P.). Po przyjeździe do Polski wyjechała raz na [...], na pogrzeb matki, ponownie przyjechała do Polski chyba w dniu [...].01.2009r. i od tamtej pory przebywa tu nieprzerwanie. Jej rodzinie potrzebne były pieniądze, więc przyjechała tu do pracy. Mąż I. S., i syn – M. S., ur. [...]12.1989r. zostali na [...]. Podczas pobytu w Polsce zajmowała się opieką, sprzątaniem u starszej kobiety w P., po około pól roku. kiedy kobieta ta zmarła szukała pracy gdzie indziej, od tego czasu pracowała u różnych osób. Sprząta w domach w W., teraz nie musi szukać pracy, bo ludzie ją znają i polecają swoim znajomym, za dzień pracy dostaje od 100 do 150 PLN. Nie opuściła terytorium Polski po upływie terminu ważności wizy, bo potrzebne były jej pieniądze i nie chciała wracać. Wie, że przebywa w Polsce nielegalnie, nie starała się zalegalizować tu pobytu, nie chciałaby jeszcze wracać, chciałaby jeszcze zostać to około 2 lat i jeszcze trochę zarobić (k. 45-46). Organ wskazał, że materiał dowodowy uzasadnia stwierdzenie, iż w sprawie zachodzi przesłanka z art. 302 ust. 1 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach. S. S. nie opuściła terytorium Polski w okresie legalnego pobytu tutaj podstawie wazy krajowej nr [...]wydanej jej w dniu [...] 01.2009r. przez konsula we [...]., na czas pobytu 90 dni, ważnej do dnia [...]07.2009r., pozostając tu nielegalnie. Obecnie strona przebywa w Polsce bez ważnej wizy lub innego, wymaganego dokumentu pobytowego. Okoliczności pobytu S. S. w Polsce wyczerpują również przesłankę z art. 302 ust. 1 pkt 3 ustawy o cudzoziemcach. Strona na podstawie w/w wizy krajowej wydanej jej w dniu [...].01,2009r. przez konsula we [...]przebywała w Polsce od dnia [...]01,2009r. do dnia [...]01.2009r. tj. 5 dni. Zatem ponownie wjeżdżając do Polski w dniu [...].02.2009r. była ona uprawniona do pobytu tu jeszcze 85 dni, tj. jedynie do dnia [...]05.2009r. Strona nie opuściła terytorium Polski w w/w okresie, po wykorzystaniu dopuszczalnego okresu pobytu (90 dni) na podstawie posiadanej wizy krajowej, co uzasadnia powołanie w sprawie również przesłanki z art. 302 ust. 1 pkt 3 ustawy. W sprawie nie zachodzi okoliczność z art. 302 ust. 2 ustawy, wykluczająca zastosowanie przesłanki z art. 302 ust. 1 pkt 1 i 3 ustawy. Wobec cudzoziemki nie zachodzi przypadek określony w art. 299 ust. 6 ustawy o cudzoziemcach, gdyż podczas pobytu na terytorium Polski nie aplikowała ona o przedłużenie wizy krajowej, czy inną formę legalizacji pobytu. W ocenie organu odwoławczego spełniona została również, przesłanka z art. 302 ust. 1 pkt 6 ustawy. S. S. oświadczyła, iż posiada jedynie 180 PLN. Posiłkując się § 3 pkt 1 rozporządzenia Ministra Spraw-' Wewnętrznych z dnia 23 lutego 201 5 r. w sprawie środków finansowych wymaganych od cudzoziemca wjeżdżającego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz dokumentów, które mogą potwierdzić możliwość uzyskania takich środków, a także cel i czas trwania planowanego pobytu należy stwierdzić, iż jest to kwota niewystarczająca nawet na pokrycie kosztów podróży powrotnej strony do kraju pochodzenia, nie licząc kosztów zatniesz kania tu. Strona zeznała w dniu [...] 8.02.2015 r. iż środki na pobyt zarabia na bieżąco, pracując dorywczo. Uwzględniając fakt, iż S. S. nie posiada ważnej wizy, czy innego ważnego dokumentu uprawniającego ją do pobytu tutaj, a także zezwolenia uprawniającego ją do wykonywania pracy deklarowane przez stronę źródło dochodu nie może zostać uwzględnione, jako źródło, mogące zapewnić stronie środki finansowe, o którym mowa w art. 302 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach. Materiał dowodowy wskazuje, iż w sprawie nie zachodzą okoliczności określone w art. 303 ust. 1-2 ustawy o cudzoziemcach, kiedy decyzji o zobowiązaniu do powrotu nie wydaje się. S. S. nie legitymuje się wizami, czy innymi tytułami pobytowymi uwzględnionymi wart. 303 ust. 1 pkt 1-3 i 5-7 ustawy. Ustalenia faktyczne wskazują także, że w sprawie nie zachodzą okoliczności, o którym mowa wart. 303 ust. 1 pkt 4. 8-12 i ust. 2 ustawy o cudzoziemcach. Ponadto cudzoziemce nie udzielono zgody na pobyt ze względów humanitarnych lub zgody na pobyt tolerowany (por. art. 303 ust. 1 pkt 2 ustawy). Mając na uwadze treść zeznań strony, z których wynika, iż w przypadku powrotu przez nią do kraju pochodzenia sytuacja ekonomiczna jej rodziny zamieszkującej tam pogorszy się, w kontekście przesłanki z art. 303 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 348 ustawy, organ wskazał iż art. 2-8 Konwencji nie nakłada na państwo ogólnego obowiązku poszanowania dokonanego przez cudzoziemców wyboru kraju, w którym chcieliby oni mieszkać, pracować, leczyć się, itd. Konwencja nie gwarantuje prawa do wjazdu i pobytu cudzoziemca w kraju goszczącym. Przepisy Konwencji nie mogą być interpretowane w sposób prowadzący do narzucania państwu przyjmującemu cudzoziemców konieczności legalizowania ich pobytu w formie przez nich wybranej, na wybranej przez cudzoziemców podstawie prawnej, wbrew przepisom prawa krajowego oraz bez względu na okoliczności faktyczne sprawy. Gorsza sytuacja ekonomiczna w kraju pochodzenia, czy gorszy stan służby zdrowia nie są zdaniem organu równoznaczne z naruszeniem praw chronionych w Konwencji. Postępowanie dowodowe nie wykazało, aby w sprawie zachodziła okoliczność z art. 348 pkt 1 ustaw o cudzoziemcach. Jak wynika z ogólnodostępnych informacji dotyczących [...], a także opracowań Wydziału Informacji o Krajach Pochodzenia tut. Urzędu aktualna sytuacja bezpieczeństwa i praw człowieka na [...] jest silnie zróżnicowana. Jak wynika z zeznań S. S. na [...] zamieszkuje ona z rodziną w miejscowości: N. tj. w rejonie [...], gdzie całkowitą kontrolę sprawują władze [...] i gdzie nie toczą się walki zbrojne, nie dochodzi również do poważniejszych incydentów o takim charakterze. Strona nie powołuje się na obawę powrotu do kraju pochodzenia. Jak wynika z jej zeznań złożonych w dniu i [...].02.2015r. jej cel wjazdu i pobytu w Polsce jest wyłącznie zarobkowy, jej mąż i syn zamieszkują na [....], ona chciałaby zostać tu dłużej wyłącznie z powodów ekonomicznych. S. S. zeznała, że jej powrót do kraju pochodzenia nie wiąże się z zagrożeniem jej prawa do życia, wolności lub bezpieczeństwa osobistego, gdyż mieszka we [...], a tam nie ma wojny, nie była prześladowana w kraju pochodzenia, wykona decyzję o zobowiązaniu jej do powrotu, chociaż chciałaby zostać tu jeszcze 2 lata. Z dokonanych ustaleń nie wynika, aby w przypadku powrotu przez cudzoziemkę do kraju pochodzenia zagrożone były jej prawa chronione art. 2-7 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, uwzględnione w w/w art. 348 pkt 1 ustawy. W kontekście przesłanki z art. 348 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach organ stwierdził, że system wykonywania krajowego prawa imigracyjnego, który został oparty na sankcjach administracyjnych w postaci wydalenia, jako taki nie skutkuje brakiem zgodności z art. 8 Konwencji. Z zeznań S. S. wynika, iż nie prowadzi ona w Polsce życia rodzinnego. Mąż i syn cudzoziemki zamieszkują na [...], ona przyjechała tu sama wyłącznie w celu zarobkowym i mieszka w Polsce z koleżanką. Brak jest zatem podstaw do stwierdzenia, iż decyzja o zobowiązaniu cudzoziemki do powrotu naruszy jej prawo do życia rodzinnego w rozumieniu Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności. Zaskarżona decyzja nie narusza również prawa do życia prywatnego w rozumieniu Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności. Orzecznictwo ETPCz w sposób wyraźny różnicuje sytuację osób, które w krajach goszczących przebywały przez długi okres legalnie przed wydaleniem od osób przebywających w tych krajach nielegalnie. Jak wynika z akt sprawy, w szczególności z dokumentu podróży strony seria i nr [...] pobyty S. S. na terytorium Polski datują się od 2001r., strona przebywała tu początkowo w ramach ruchu bezwizowego, a następnie od 2004r. na podstawie wiz. Jak już zostało wskazane legalny pobyt strony na podstawie ostatniej z wydanych jej wiz upłynął w dniu [...]05.2009r.i od tego czasu przebywa ona tu nielegalnie, czego jak zeznaje posiada świadomość. Legalne pobyty strony w Polsce miały charakter wyłącznie krótkoterminowy, sama strona nie starała się legalizować swojego pobytu tu w dłuższej perspektywie czasowej. Centrum życiowe cudzoziemki znajduje się na [...], gdzie zamieszkuje jej mąż i syn, a pobyt w Polsce traktuje ona, jako możliwość zarobienia środków finansowych i nie wiąże z Polską zamiaru przebywania tu na stałe. Przez większość pobytu w Polsce S. S. była tutaj nielegalnie i przez większość pobytu strona nie posiadała legalnej pracy. Cudzoziemka musiała zatem posiadać świadomość, iż kontynuowanie przez nią życia i prywatnego w Polsce, w tym wykonywania pracy jest zagrożone, niepewne i w związku z tym nie mogła spodziewać się, że będzie mogło one w zgodzie z prawem być kontynuowane. W ocenie organu odwoławczego materiał dowodowy uzasadnia stwierdzenie, iż więzi S. S. z krajem goszczącym nie są na tyle silne, czy trwałe, aby uznać jej zobowiązanie do powrotu za nieuzasadnioną ingerencję w prawa chronione Konwencją. Zaskarżona decyzja stanowi bezpośrednią konsekwencję jej niezgodnego z przepisami pobytu na terytorium Polski i w świetle wniosków płynących z orzecznictwa ETPCz pozostaje w należytej proporcji do rodzaju i charakteru związków cudzoziemki z Polską. Okoliczności i materiał dowodowy uzasadniają jednocześnie stwierdzenie, iż zaskarżona decyzja nie narusza art. 348 pkt 3 ustawy o cudzoziemcach, tj. nie narusza praw dziecka, bowiem syn cudzoziemki, jak wynika z jej zeznań zamieszkuje na [...] i jest osobą pełnoletnią. W kontekście instytucji udzielenia zgody na pobyt tolerowany należy wyjaśnić, co następuje. Organ nie stwierdził aby wobec pani S. S. zachodziły okoliczności z art. 349 ustawy o cudzoziemcach, a zatem w sprawie nie ma zastosowania przesłanka z art. 351 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach, która jest stosowana w przypadku, gdy zachodzą okoliczności do odmowy udzielenia zgody na pobyt ze względów humanitarnych, o których mowa w art. 349 ustawy. Organ nie stwierdził również, aby w sprawie zachodziła przesłanka z art. 351 pkt 2 i 3 ustawy o cudzoziemcach. Uwzględniając treść odwołania organ odwoławczy stwierdził, iż fakt utraty ważności dokumentu podróży strony nie oznacza, iż nie ma ona możliwości uzyskania nowego dokumentu, czy też, że nie będzie ona mogła opuścić terytorium Polski na podstawie tzw. dokumentu na powrót, posiadającego krótki okres ważności. Stwierdzenie, że w sprawie zachodzi przesłanka z art. 302 ust. 1 pkt 1, 3 i 6 ustawy o cudzoziemcach i nie zachodzą okoliczności z art. 303 ust. 1-3 ustawy obligowało organ rozpatrujący sprawę do utrzymania w mocy zaskarżonej decyzji. W tej sytuacji organy orzekające w sprawie dysponują jedynie pewną swobodą w określeniu terminu dobrowolnego powrotu i określeniu zakazu wjazdu przez cudzoziemców na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i innych państw obszaru Schengen oraz określeniu okresu tego zakazu. W zaskarżonej decyzji został określony maksymalny, prawnie dopuszczalny termin dobrowolnego powrotu (30 dni), do określenia, którego organ był zobowiązany na mocy art. 315 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach. Organ wskazał jednocześnie, iż zgodnie z sentencją zaskarżonej decyzji w przypadku wykonania jej przez stronę w określonym w niej terminie będzie wobec niej miał zastosowanie jedynie roczny zakaz wjazdu na terytorium Polski Dodatkowo organ wskazał na treść art. 181 ust. 1 pkt 2 obecnie obowiązującej ustawy z dnia 12 grudnia 2013r. o cudzoziemcach, zgodnie z którym zezwolenia na pobyt czasowy ze względu na okoliczności wymagające krótkotrwałego pobytu cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej można udzielić cudzoziemcowi, który przebywa na tym terytorium, jeżeli obecności cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wymaga jego wyjątkowa sytuacja osobista. Wniosek o udzielenie w/w zezwolenia cudzoziemiec składa na formularzu, osobiście do właściwego ze względu na miejsce pobytu cudzoziemca wojewody (art. 98, 104 i 105 ust. 2 ustawy o cudzoziemcach). Z prowadzonego przez organ sytemu informatycznego Pobyt wynika, iż S. S. nie wystąpiła do wojewody z wnioskiem o udzielenie jej zezwolenia na pobyt czasowy. Niezależnie od powyższego należy zauważyć, iż samo złożenie wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy na podstawie art. 181 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach nie stanowi zgodnie z art. 303 ust. 1 ustawy przesłanki uzasadniającej odstąpienie od wydania decyzji o zobowiązaniu do powrotu. Dopiero pobyt przez cudzoziemca na podstawie zezwolenia na pobyt czasowy udzielonego mu w w/w trybie uzasadnia zgodnie z art, 303 ust. 1 pkt 5 ustawy odstąpienie od wydania decyzji o zobowiązaniu do powrotu. Okoliczność ta w niniejszej sprawie nie zachodzi. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła S. S. zaskarżając decyzję w całości i wnosząc o jej uchylenie. W uzasadnieniu skargi podniosła, iż Trybunał Praw Człowieka nie kwestionuje zasady, że państwa mają prawo regulować zasady wydalenia cudzoziemca, ale Trybunał jednocześnie wyraźnie przyjmuje, ze wydalenie nie może następować z naruszeniem Konwencji. Wskazała, że w Polsce przebywa od 2009 roku i obecnie otrzymała tymczasowy paszport z datą ważności [...]04.2015 r. Na [...]nie ma nikogo, nie ma środków do życia, a na terenie R.P przygarnęli ją starsi ludzie którymi się opiekuje. Jest bezdomną [...]. W Polsce mieszka 6 lat i boi się jechać do kraju w którym czai się zło i niebezpieczeństwo. W związku z sytuacją na [...], jak też informacją jaką uzyskała w punkcie konsultacji przy ul. N. w W. była przekonana, że jeżeli boi się i ma jakiekolwiek obawy o ponowny wjazd do Polski może przeczekać ten okres w Polsce, nawet nie posiadając już ważnego dokumentu. Zamiarem Aplikującej nie było łamanie prawa, a jedynie przeczekanie trudnego okresu. Teraz obserwujemy na [...]nowy wybuch, nową rewolucję. Jeżeli w jej sprawie nie zachodzą przesłanki do udzielenia pobytu tolerowanego, wnosi o rozważenie o nadanie statusu uchodźcy lub udzielenie ochrony uzupełniającej. Wskazała, że ujawnienie w toku postępowania administracyjnego prawnie znaczącej okoliczności faktycznej uzasadnia jej uwzględnienie przez organ prowadzący to postępowanie. Środkiem do celu dla aplikującej było ześrodkowanie w Polsce swych życiowych interesów, a co za tym idzie ubieganie się o stosowny dokument legalizacyjny. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców, jak też utrzymana nią w mocy decyzja Komendanta Placówki Straży Granicznej nie naruszają przepisów prawa. Stosownie do treści art. 302 ust. 1 pkt 1, 3 i 6 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (Dz.U.2013.1650 oraz z 2014r. poz. 463 z późn. zm) wobec potwierdzenia, że cudzoziemka przebywa na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej bez ważnej wizy lub innego ważnego dokumentu uprawniającego do wjazdu na terytorium Polski, nie opuściła terytorium Polski po wykorzystaniu dopuszczalnego okresu pobytu na podstawie wizy i nie posiada środków finansowych niezbędnych do pokrycia kosztów pobytu, jak też braku przesłanek do udzielenia cudzoziemce zgody na pobyt ze względów humanitarnych lub zgody na pobyt tolerowany (art. 303 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 348 pkt 1 oraz art. 351 pkt 1 tej ustawy), wydanie decyzji zobowiązującej do powrotu było obligatoryjne. Materiał dowodowy wskazuje, że S. S. wjechała na terytorium Polski na podstawie wizy krajowej wydanej jej w dniu [...]stycznia 2009r. na czas pobytu 90 dni przez konsula we [...]. Skarżąca początkowo na podstawie tej wizy przebywała w Polsce od dnia [...] stycznia 2009r. do dnia [...]stycznia. 2009r. Tak więc po opuszczeniu Polski i powrocie w dniu [...]lutego 2009r. była uprawniona do dalszego pobytu na terytorium państwa goszczącego tylko przez 85 dni, a więc do dnia [...]maja 2009r. Cudzoziemka nie opuściła jednak Polski po upływie tego okresu i nie podjęła żadnych starań o przedłużenie ważności wizy krajowej, ani też o inną formę legalizacji jej pobytu tutaj. Skarżąca zeznała w toku postępowania, że środki na pobyt zarabia na bieżąco, pracując dorywczo. Słusznie ocenił organ odwoławczy, że wobec braku zezwolenia uprawniającego do wykonywania przez nią legalnej pracy, deklarowanego przez skarżącą źródła dochodu nie można uznać za wiarygodne źródło uzyskiwania dochodu według art. 302 ust. 1 pkt 6 ustawy. Cudzoziemka miała świadomość tego, że przebywa w Polsce nielegalnie, ale zamierzała tutaj pozostać jeszcze na okres około 2 lat, w związku z potrzebą zarobkowania na potrzeby rodziny (mąż i syn), którą pozostawiła w kraju. Składając zeznania w dniu [...]lutego 2015r. oświadczyła, że powrót do kraju pochodzenia nie będzie wiązał się z zagrożeniem jej prawa do życia, wolności lub bezpieczeństwa osobistego, gdyż mieszka we [...], gdzie nie ma wojny. Podkreśliła, że chciałaby pozostać jeszcze w Polsce ze względu na cel zarobkowy. Dlatego za niewiarygodne należy uznać zdaniem sądu twierdzenia skarżącej zawarte w skardze, że na [...]nie ma nikogo, nie posiada tam środków do życia, jest bezdomna i obawia się powrotu na [....]ze względu na występujące tam niebezpieczeństwo. Twierdzenia te stoją w sprzeczności z wcześniejszymi, niedawnymi zeznaniami cudzoziemki złożonymi w toku postępowania administracyjnego, ale też z oświadczeniem złożonym na rozprawie, z którego wynika, że chce pozostać w Polsce ze względu na trudną sytuację ekonomiczną na [...]i chorobę męża. W ocenie sądu organ odwoławczy prawidłowo ocenił, że wobec skarżącej nie zachodzą okoliczności określone w art. 303 ust. 1 ustawy uniemożliwiające wydanie decyzji zobowiązującej cudzoziemkę do powrotu. Nic nie wskazuje na istnienie okoliczności zagrażających prawu do życia, wolności i bezpieczeństwa cudzoziemki w kraju pochodzenia, możliwości skazania, poddania torturom, karania, zmuszania do pracy, poniżania, pozbawienia prawa do rzetelnego procesu. Miejsce zamieszkania cudzoziemki i jej rodziny znajduje się w bezpiecznym rejonie [...], gdzie nie występują zagrożenia związane z działaniami zbrojnymi. Cudzoziemka nie spełnia więc przesłanek określonych w art. 348 pkt 1 lit a-d oraz art. 351 w/w ustawy, które uzasadniałyby przyznanie jej zgody na pobyt ze względów humanitarnych lub zgody na pobyt tolerowany. W ocenie sądu organ prawidłowo uznał, że wobec skarżącej nie zachodzą także pozostałe przesłanki określone w art. 348 pkt 2 i 3 ustawy, gdyż zobowiązanie do powrotu nie naruszy ani jej prawa do życia rodzinnego, ani nie naruszy praw dziecka. Nie może być wątpliwości co do tego, że suwerenne państwo uprawnione jest do określenia warunków po spełnieniu których obywatele innego kraju mogą przebywać na jego terytorium. Skarżąca takiego warunku nie spełniała, gdyż nie posiadała wizy, ani innego dokumentu uprawniającego do legalnego pobytu na terytorium Polski lub obszaru Schengen. Musiała zatem liczyć się z tym, że zamieszkiwanie i wykonywanie pracy na terytorium Polski w takiej sytuacji jest niepewne i obarczone ryzykiem braku możliwości kontynuowania. Ochrona przed wydaleniem z kraju goszczącego stanowi wyjątek i muszą przemawiać za nią szczególne względy, które w niniejszej sprawie nie występują. Skarżąca przebywa w Polsce od kilku lat, wcześniej również wiele razy przyjeżdżała do Polski w celach zarobkowych. Nie podejmowała prób zalegalizowania pobytu tutaj i uzyskania zezwolenia na wykonywanie legalnej pracy. Z pewnością ze względu na kilkuletni pobyt w Polsce miała świadomość wbrew temu co twierdzi, iż istnieje możliwość podjęcia starań o zalegalizowanie pobytu. W Polsce nie prowadzi życia rodzinnego, gdyż rodzinę – męża i syna pozostawiła na [...]. Cel jej przyjazdu i pobytu tutaj miał wyłącznie charakter zarobkowy i planowała pobyt jeszcze przez okres dwóch lat. Okoliczności te wskazują na to, że jej więzi z krajem goszczącym nie są trwałe i silne, by mogły stanowić podstawę uznania, że zobowiązanie do powrotu może stanowić nieuzasadnioną ingerencję w prawa chronione Konwencją Rzymską. Jej syn jest osobą dorosłą i zamieszkuje na terytorium [...]. Powrót do kraju pochodzenia stanowić będzie w istocie powrót do jej centrum życiowego i rodziny, którą pracując w Polsce starała się wspierać ekonomicznie. Trudna sytuacja ekonomiczna w kraju pochodzenia i ekonomiczne potrzeby rodziny w kraju pochodzenia nie stanowią przesłanki do udzielenia ochrony międzynarodowej i powodu do legalizacji pobytu cudzoziemki w Polsce. Mając powyższe na uwadze, sąd na odstawie art. 151 P.p.s.a orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło