IV SA/Wa 1793/11
PostanowienieWSA w Warszawie2011-12-30
Skład orzekający: Monika Stępkowska - Bigiej
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który posiada oszczędności i stały dochód, może zostać zwolniony od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?Ratio decidendi
Wnioskodawca nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Posiada stały dochód oraz oszczędności, które pozwalają na partycypację w kosztach sądowych, w tym wpis od skargi w wysokości 200 zł. Odmowa przyznania prawa pomocy nie pozbawi go prawa do sądu.Stan faktyczny
Z. S. złożył skargę na decyzję Ministra Gospodarki i wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Wnioskodawca podał, że mieszka z żoną, córką i wnukiem, posiada dom, nieruchomość rolną i samochód. Osiąga dochód z renty, a jego żona z emerytury. Wskazał na wysokie wydatki związane z leczeniem. Po wezwaniu do uzupełnienia wniosku, przedstawił dokumenty potwierdzające jego niepełnosprawność, dochody, studia córki oraz oszczędności żony. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Stępkowska - Bigiej po rozpoznaniu w dniu 30 grudnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi Z. S. na decyzję Ministra Gospodarki z dnia [...] sierpnia 2011 r., nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji postanawia odmówić przyznania prawa pomocy.
Z. S. w skardze na decyzję Ministra Gospodarki z dnia [...] sierpnia 2011 r. zawarł wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.
We wniosku sporządzonym na urzędowym formularzu PPF wnioskodawca podał, iż w gospodarstwie domowym pozostaje wraz z żoną oraz pełnoletnią córką i wnukiem (ur. [...] r.) Posiada dom o pow. 120 m2, nieruchomość rolną o pow. 2 ha oraz samochód osobowy o wartości 3000 euro. Skarżący podał, iż uzyskuje dochód w wysokości 820 zł brutto, z tytułu renty, zaś jego żona w wysokości 1350 zł brutto – z tytułu emerytury. Na utrzymanie domu przeznacza ok. 500 zł miesięcznie, zaś na wydatki związane z leczeniem również ok. 500 zł miesięcznie. Oświadczył, iż nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych ze względu na trudną sytuację zdrowotną i materialną.
Zgodnie z zarządzeniem referendarza sądowego z dnia 25 listopada 2011 r. skarżący został wezwany do uzupełnienia wniosku poprzez m. in. nadesłanie wyciągów z posiadanych rachunków bankowych, udokumentowanie wysokości uzyskiwanych świadczeń ZUS, wskazanie czy córka nie osiąga dochodu – jeżeli tak to z jakiej przyczyny i czy jest zarejestrowana jako osoba bezrobotna, nadesłanie oświadczenia w sprawie schorzeń, na które cierpi skarżący i których leczenie pochłania, według jego oświadczenia, 500 zł miesięcznie.
W dniu 21 grudnia 2011 r. (data nadania pisma w urzędzie pocztowym) wniosek został uzupełniony o wymagane dokumenty.
Z nadesłanych dokumentów wynika, że skarżący jest osobą niepełnosprawną w znacznym stopniu (dec. Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w L. z dnia [...] stycznia 2010 r. – orzeczenie wydane do dnia 31 grudnia 2011 r.). Skarżący nadesłał oświadczenia, z którego wynika, iż z posiadanej nieruchomości rolnej nie osiąga dochodu, natomiast z obwieszenia Prezesa GUS wynika, że wysokość dochodu z jego gospodarstwa wyniosłaby 933,01 zł na rok. Córka M. S. studiuje w PWSZ w P. (zaświadczenie z 14 grudnia 2011 r.), zaś z zaświadczenia wydanego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w L. wynika, że do Urzędu nie wpłynęło zeznanie podatkowe w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych za rok 2010 dotyczące M. S.. Z oświadczenia opisującego stan zdrowia, zaświadczeń lekarskich oraz przedstawionych faktur VAT wystawionych przez apteki w 2011 r. wynika, iż skarżący jest osobą schorowaną przeznaczającą znaczne kwoty na lekarstwa (np. w listopadzie - 189,25 zł, w październiku - 72, 61 zł, we wrześniu - 716,78 zł). Skarżący udokumentował dochód – według decyzji waloryzacyjnych świadczeń z ZUS wynika, iż uzyskuje dochód z tytuły renty w wysokości 940,75 zł brutto, zaś jego żona – 1661,03 zł brutto. Z potwierdzenia stanu lokat z dnia 15 grudnia 2011 r. wynika, że żona skarżącego posiada oszczędności w wysokości 12 000,00 zł. B. S. oświadczyła, iż są to środki przeznaczona na tzw. "czarną godzinę" (choroba męża, opieka na 90-cio letnią matką) a także na ślub córki A.. Pieniądze te pochodzą z odprawy emerytalnej oraz pożyczek, które skarżąca musi co miesiąc spłacać.
Rozpoznając przedmiotowy wniosek zważono, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Składając wniosek o udzielenie prawa pomocy, na wnioskodawcy spoczywał ciężar wykazania, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania. W rozpatrywanej sprawie wnioskodawca nie wykazał, że w jego przypadku spełniona jest przesłanka skutkująca zwolnieniem go z kosztów. Należy bowiem zauważyć, że instytucja prawa pomocy winna służyć osobom, którym brak środków finansowych uniemożliwia dostęp do sądu.
W rozpatrywanej sprawie opisana przez wnioskodawcę sytuacja materialna nie uzasadnia przyznania mu prawa pomocy. Skarżący wraz z żoną uzyskuje stały comiesięczny dochód w wysokości 2.601,78 zł brutto (a nie jak wskazał w oświadczeniu na formularzu PPF 2170 zł brutto), co wynika z przedstawionych na żądanie referendarza dokumentów. Żona skarżącego posiada również oszczędności w wysokości 12 000,00 zł. Skoro zatem strona posiada środki finansowe, powinna partycypować w kosztach postępowania. W tym wypadku nie można zatem stwierdzić, iż została spełniona ustawowa przesłanka warunkująca przyznanie prawa pomocy tj., że skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Należy także zauważyć, iż na obecnym etapie postępowania koszty sądowe sprowadzają się do obowiązku uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 200 zł.
Biorąc powyższe pod uwagę uznano, że sytuacja materialna wnioskodawcy pozwala na poniesienie kosztów sądowych, a odmowa przyznania prawa pomocy nie pozbawi wnioskodawcy prawa do sądu.
Z powyższych względów i na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło