IV SA/Wa 1798/06
WyrokWSA w Warszawie2007-02-19
Skład orzekający: Grzegorz Czerwiński, Anna Szymańska, Agnieszka Wójcik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postępowanie administracyjne w sprawie usunięcia drzew może zostać umorzone, jeśli drzewa zostały wycięte przez podmiot trzeci (Zakład Energetyczny) bez zgody właściciela nieruchomości, a kara pieniężna za wycinkę mogłaby być nałożona jedynie na właściciela lub posiadacza nieruchomości?Ratio decidendi
Postępowanie administracyjne w sprawie usunięcia drzew zostało prawidłowo umorzone, ponieważ kara pieniężna za wycinkę bez zezwolenia może być nałożona wyłącznie na właściciela lub posiadacza nieruchomości, którzy mogliby uzyskać takie zezwolenie. Podmiot trzeci, który wyciął drzewa bez upoważnienia, nie może być stroną postępowania w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej. Roszczenia cywilne związane z wycinką drzew należą do właściwości sądów powszechnych.Stan faktyczny
Wójt Gminy umorzył postępowanie w sprawie usunięcia drzew zainicjowane przez właścicieli działki L. i J. N., ponieważ drzewa zostały wycięte przez Zakład Energetyczny. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Właściciele działki zaskarżyli decyzję SKO, domagając się odszkodowania za wycięte drzewa i podnosząc zarzut naruszenia przepisów o ochronie środowiska i własności. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Grzegorz Czerwiński (spr.), Sędziowie sędzia WSA Anna Szymańska, asesor WSA Agnieszka Wójcik, Protokolant Katarzyna Tomiło, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 lutego 2007 roku sprawy ze skargi L. i J. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie usunięcia drzew - oddala skargę -
Decyzją z dnia [...] maja 2006 roku, Nr [...] Wójt Gminy M. na podstawie art.105 kpa umorzył postępowanie w sprawie usunięcia przez Zakład Energetyczny [...] S.A. Rejon Energetyczny M. drzew rosnących na nieruchomości stanowiącej działkę o nr ew. [...] położoną we wsi S. zainicjowane przez właścicieli tej działki L. i J. N.
W uzasadnieniu decyzji Wójt stwierdził, że w wyniku postępowania wyjaśniającego ustalono, iż drzewa na przedmiotowej nieruchomości wycięte zostały nie przez właściciela nieruchomości, tylko przez Zakład Energetyczny [...] S.A. Rejon Energetyczny M. Tym samym w sprawie nie ma zastosowania art. 88 ust. 1 pkt.2 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 roku o ochronie przyrody, gdyż zgodnie z treścią art. 83 ust. 1 i art. 84 ust.1 tejże ustawy tylko posiadaczowi można wydać zezwolenie na wycięcie drzew i naliczyć karę za ich nielegalne wycięcie. Pogląd ten znajduje potwierdzenie w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, który w wyroku z dnia 13 stycznia 2005 roku, sygn. akt OSK 1582/04 stwierdził, że "Karę pieniężną za usunięcie drzew bez zezwolenia można wymierzyć jedynie właścicielowi nieruchomości, jej użytkownikowi, najemcy lub dzierżawcy". Nie ma więc podstaw prawnych do wymierzania kary osobom trzecim, gdyż nie są one zobowiązane do utrzymania we właściwym stanie drzew i krzewów rosnących na cudzej nieruchomości, a tym samym nie są uprawnione do uzyskania zezwolenia na wycięcie roślin. Pojęcie użytkownika nieruchomości nie może być utożsamiane z pojęciem posiadacza w rozumieniu art. 336 kc. Z tytułu wycięcia drzew i krzewów z cudzej nieruchomości bez zgody właściciela, użytkownika wieczystego lub posiadacza osoba trzecia ponosi odpowiedzialność karną za występek lub wykroczenie oraz odpowiedzialność cywilną z tytułu popełnienia czynu niedozwolonego. Jeśli natomiast zrobiła to na zlecenie właściciela lub posiadacza nieruchomości, który nie miał pozwolenia na wycięcie drzew wówczas karę pieniężną nakłada się na właściciela lub posiadacza nieruchomości.
Z zapisów zawartych w rejestrze gruntów wynika, że działka o nr ew. [...] od 1992 roku znajduje się we władaniu L. i J. N. Z opisu gruntów wynika, iż jest to grunt rolny. Nadto z opinii biegłego wynika, iż wycięte drzewa nie miały wieku progowego 5 lat. Brak jest podstaw do prowadzenia postępowania administracyjnego w sprawie wycinki drzew, gdyż sprawa dotyczy naruszenia prawa własności i ewentualne roszczenia związane z wycinką mogą być dochodzone wyłącznie przed sądami powszechnymi.
Od powyższej decyzji odwołanie złożyli L. i J. N. wnosząc
o rozpoznanie sprawy w oparciu o odpowiednie dokumenty. Nadto stwierdzili,
iż popierają swoje żądania o wypłatę na ich rzecz odszkodowania przez Zakład
Energetyczny [...] S.A. Rejon Energetyczny M
z powodu bezprawnego wycięcia drzew.
Decyzją z dnia [...] lipca 2006 roku, Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy M. podzielając zawarte w niej stanowisko.
Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożyli L. i J. N. podnosząc zarzut, iż działania Zakładu Energetycznego są niedopuszczalne i sprzeczne z przepisami o ochronie
i kształtowaniu środowiska naturalnego oraz przepisami o ochronie własności. Nadto
skarżący wnieśli o udzielenie im pomocy w uzyskaniu odszkodowania za wycięte
drzewa.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniosło o oddalenie skargi
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny kontroluje zgodność zaskarżonej decyzji z prawem materialnym i procesowym. Zaskarżona decyzja zdaniem Sądu nie narusza prawa.
Podzielić należy pogląd organów administracji, iż brak jest podstaw prawnych do prowadzenia postępowania w sprawie wymierzenia kary pieniężnej za usunięcie bez zezwolenia drzew. Zgodnie z treścią art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 roku o ochronie przyrody (Dz. U. z 2004 roku Nr 92, poz.880) zezwolenie na usunięcie drzew może być wydane jedynie na rzecz posiadacza nieruchomości, a jeżeli posiadacz nie jest właścicielem musi przedstawić pisemną zgodę właściciela na usunięcie drzew. Skoro karę pieniężną można nałożyć tylko za usunięcie drzew bez zezwolenia organu administracji, a zezwolenie takie może być wydane wyłącznie właścicielowi nieruchomości lub posiadającemu upoważnienie właściciela posiadaczowi, to tylko na te podmioty może być nałożona kara pieniężna. Pogląd ten znajduje potwierdzenie w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, który w wyroku z dnia 13 stycznia 2005 roku, sygn. akt OSK 1582/04 (Wspólnota 2005/19/42) stwierdził, że "Karę pieniężną za usunięcie drzew bez zezwolenia można wymierzyć jedynie właścicielowi nieruchomości, jej użytkownikowi, najemcy lub dzierżawcy".
Zakład Energetyczny [...] S.A. Rejon Energetyczny M. nie był właścicielem, użytkownikiem, najemcą lub dzierżawcą nieruchomości z której usunął drzewa. Nie posiadał też upoważnienia właściciela nieruchomości do usunięcia drzew. Tym samym nie mógłby uzyskać zezwolenia organu administracji na ich usunięcie. Brak jest podstaw prawnych do nałożenia na ten Zakład kary pieniężnej o której mowa w art. 88 ust.1 pkt 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 roku o ochronie przyrody.
Sąd administracyjny nie posiada uprawnień do wydawania rozstrzygnięć w przedmiocie ochrony prawa własności nieruchomości jak też w przedmiocie odszkodowania za szkodę wyrządzoną skarżącym na skutek wycięcia drzew. Są to zagadnienia o charakterze cywilnym, do rozstrzygania których właściwy jest sąd powszechny.
Z powyższych względów na podstawie art. 151 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2000 roku Nr 153 poz. 1270 ze zm.) Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło