IV SA/Wa 1800/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran, Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska, Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska (spr.), Protokolant ref. staż. Renata Puchalska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 kwietnia 2011 r. sprawy ze skargi A. P. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] sierpnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania - oddala skargę - Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzją z dnia [...] sierpnia 2010 r. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2010 r. odmawiającą wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Wojewody [...] z dnia [...] maja 2007 r. uchylającą decyzję Prezydenta Miasta K. z dnia [...] marca 2007 r. i orzekającą o odmowie anulowania czynności materialno- technicznej polegającej na zarejestrowaniu pobytu stałego B. P. w lokalu nr [...] przy [...] w K. W uzasadnieniu decyzji Minister podniósł, iż Prezydent Miasta K. decyzją z dnia [...] stycznia 2004 r. orzekł o wymeldowaniu B. P. wraz z synem D. Wojewoda [...], w dniu [...] marca 2004 r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie Prezydenta Miasta K. Decyzją z dnia [...] października 2004 r. Prezydent Miasta K. odmówił uchylenia czynności materialno-technicznej polegającej na zarejestrowaniu w dniu [...] lipca 2004 r. zameldowania B. P. Wojewoda [...], decyzją z dnia [...] grudnia 2004 r. utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 7 września 2006 r. sygn. akt. III SA/Kr 213/05 uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2004 r. oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji z dnia [...] października 2004 r. Po ponownym przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego Prezydent Miasta K. decyzją z dnia [...] marca 2007 r. orzekł o anulowaniu czynności materialno-technicznej polegającej na zarejestrowaniu w dniu [...] lipca 2004 r., zameldowania B. P. na pobyt stały w lokalu nr [...] przy [...] w K. Wojewoda [...], w dniu [...] maja 2007 r. uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie Prezydenta Miasta K. w całości i orzekł o odmowie anulowania czynności materialno-technicznej polegającej na zarejestrowaniu pobytu stałego B. P. w przedmiotowym lokalu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, wyrokiem z dnia 13 listopada 2007 r. sygn. akt III SA/Kr 537/07 oddalił skargę na tę decyzję. Pismem z dnia 23 marca 2010 r. A. P. wniósł do Wojewody [...] o wznowienie postępowania w przedmiocie odmowy anulowania czynności materialno-technicznej polegającej na zarejestrowaniu pobytu stałego B. P. Zainteresowany podniósł, iż zameldowanie B. P. w przedmiotowym lokalu nastąpiło w wyniku przestępstwa oraz sfałszowania przez nią druku meldunkowego. Zarzucił również organom administracji publicznej, że nie został poinformowany o wniesieniu odwołania przez B. P. Wojewoda [...], decyzją z dnia [...] czerwca 2010 r. odmówił wznowienia postępowania w przedmiotowej sprawie z uwagi na uchybienie terminu oraz brak przesłanek wznowieniowych. Rozpatrując odwołanie A. P. Minister Spraw Wewnętrznych wskazał, że we wniosku o wznowienie postępowania oraz w piśmie z dnia 20 maja 2010 r. doprecyzującym swoje żądanie odwołujący się podniósł, iż wnosi o wznowienie postępowania z uwagi na to, że B. P. popełniła przestępstwo włamując się do przedmiotowego lokalu i zamieszkała w nim wbrew osobie uprawnionej, zameldowanie B. P. na pobyt stały w spornym lokalu nastąpiło w wyniku sfałszowania przez nią druku meldunkowego polegającego na samodzielnym podpisaniu druku przez w/w w miejscu przeznaczonym na podpis właściciela, nie otrzymał informacji o terminie odwołania wniesionego przez B. P. od decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia [...] marca 2007 r. Zdaniem organu nie można zgodzić się z twierdzeniem Wojewody [...], że wniosek Pana A. P. o wznowienie postępowania, jak również pismo doprecyzowujące żądanie skarżącego nie zawierało informacji pozwalającej na prawidłowe zakwalifikowanie żądania. Oceniając wskazane przez stronę przyczyny wznowienia postępowania, Minister stwierdził, iż wniosek zainteresowanego o wznowienie postępowania należy rozpatrywać pod kątem przesłanek wyszczególnionych w art. 145 § 1 pkt 1, 2 i 4 Kodeksu postępowania administracyjnego. W ocenie organu odwoławczego pomimo uchybienia Wojewody [...] w zakresie formalnej oceny przesłanek, nie można było wznowić postępowania w przedmiotowej sprawie z uwagi na powagę rzeczy osądzonej. Oceniając dopuszczalność wznowienia postępowania w przedmiotowej sprawie w trybie art. 145 § 1 pkt 1 i 2 wskazano, iż żądanie wznowienia postępowania w sytuacji, gdy organ jest związany oceną prawną dokonaną już uprzednio przez sąd, a w sprawie nie wystąpiły okoliczności, które nie były znane sądowi administracyjnemu w trakcie rozpatrywania sprawy, uzasadnia wydanie decyzji o odmowie wznowienia postępowania. W sytuacji oddalenia skargi przez sąd dopuszczalne jest wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego decyzją ostateczną, jeżeli po wyroku sądowym zostaną ujawnione lub wystąpią przesłanki do wznowienia postępowania. Brak jest natomiast przesłanek do wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie zakończonej decyzją ostateczną organu administracji publicznej, gdy skarga na tę decyzję została oddalona przez sąd administracyjny, a jako przesłanki wznowienia podano okoliczności, które temu Sądowi były znane. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie badał zgodność z prawem decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 2007 r. Również w odniesieniu do zarzutu A. P., iż zameldowanie B. P. na pobyt stały w spornym lokalu nastąpiło w wyniku sfałszowania przez nią druku meldunkowego polegającego na samodzielnym podpisaniu druku przez w/w w miejscu przeznaczonym na podpis właściciela, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie posiadał wiedzę na temat okoliczności podnoszonych przez stronę. Biorąc pod uwagę powyższe wyjaśnienia, Minister stwierdził, że w przedmiotowej sprawie nie można wznowić postępowania z uwagi na przyczyny określone w art. 145 § 1 pkt 1, 2 Kpa. Zgodnie bowiem z art. 170 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. W przedmiotowej sprawie powaga rzeczy osądzonej obowiązuje także w odniesieniu do zarzutu braku udziału A. P. w postępowaniu polegającym na braku poinformowania skarżącego o terminie odwołania wniesionego przez B. P. od decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia [...] marca 2007 r., co w ocenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji należy zakwalifikować jako przesłankę wskazaną w art. 145 § 1 pkt 4 Kpa. Brak jest podstaw do wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie zakończonej decyzją ostateczną gdy skarga na tę decyzję została oddalona przez sąd administracyjny, a jako przesłanki wznowienia podano okoliczności, które temu sądowi były znane. Ponieważ sprawa była już przedmiotem oceny sądu administracyjnego, który oddalił skargę A. P. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2007 r., zdaniem organu należy uznać, że sąd nie stwierdził w przedmiotowym postępowaniu naruszenia zasady czynnego udziału stron. Nie jest zatem dopuszczalne wznowienie postępowania na podstawie przesłanki wymienionej w przepisie art. 145 § 1 pkt 4. Minister wskazał nadto, że Wojewoda [...] w żaden sposób nie badał terminowości wniosku o wznowienia postępowania. Stwierdził jedynie, że w związku z tym, iż A. P. we wniosku o wznowienie postępowania nie wskazał kiedy dowiedział się o przyczynach wznowienia postępowania, brak jest podstaw do uwzględnienia żądania wnoszącego. Jednakże jak wykazano wyżej, podstawą do odmowy wznowienia postępowania w przedmiotowej sprawie była powaga rzeczy osądzonej, niezależnie zatem od ustalenia terminu do wystąpienia z wnioskiem o wznowienie organy obowiązane są wydać decyzję w trybie art. 149 § 3 Kpa. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji na podstawie akt sprawy ustalił, że wniosek o wznowienie z dnia 23 marca 2010 r. został złożony z kilkuletnim uchybieniem terminu wynikającego z art. 148 § 1 Kpa. O okolicznościach wskazanych w art. 145 § 1 pkt 1 i 2 A. P. posiadał bowiem wiedzę w dniu 12 sierpnia 2004 r. tj. na 6 lat przed złożeniem wniosku w trybie art. 145 Kpa, o czym świadczy złożone do Prokuratury Rejonowej w K. zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa przez B. P. Natomiast za termin dowiedzenia się o decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia [...] marca 2007 r. należy uznać, zdaniem Ministra, datę jej doręczenia ustanowionemu w sprawie pełnomocnikowi w osobie A. P., tj. 22 marca 2007 r.. Powyższa decyzja była zatem znana odwołującemu się 3 lata przed wystąpieniem z wnioskiem o wznowienie postępowania. Na tę decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł A. P., wnosząc o jej uchylenie. W uzasadnieniu wskazał, że uzasadnienie decyzji jest błędne, bowiem nie jest możliwe, by obca osoba po włamaniu się do lokalu oraz samodzielnym potwierdzeniu sobie pobytu została zameldowana. Zaznaczył, że wszystkie jego pisma są bagatelizowane, ponieważ przebywa w zakładzie karnym. W odpowiedzi na skargę Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa, w stopniu warunkującym konieczność wyeliminowania jej z obrotu prawnego. Należy mieć na względzie, że przedmiotem kontroli Sądu w niniejszym postępowaniu jest decyzja Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] sierpnia 2010 r. utrzymująca w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2010 r. odmawiającą wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Wojewody [...] z dnia [...] maja 2007 r. uchylającą decyzję Prezydenta Miasta K. z dnia [...] marca 2007 r. i orzekającą o odmowie anulowania czynności materialno-technicznej polegającej na zarejestrowaniu pobytu stałego B. P. w lokalu nr [...] przy [...] w K. Sąd w mniejszym postępowaniu nie kontroluje ponownie całego postępowania dotyczącego zameldowania B. P. w lokalu nr [...] przy [...] w K. Nie mieści się to w granicach niniejszej sprawy, poza tym kwestie te były kontrolowane przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, który m.in. wyrokiem z dnia 13 listopada 2007 r., o sygn. III SA/Kr 537/07 oddalił skargę na decyzję Wojewody [...] z dnia [...]maja 2007 r. uchylającą decyzję Prezydenta Miasta K. w całości i orzekającą o odmowie anulowania czynności materialno-technicznej polegającej na zarejestrowaniu pobytu stałego B. P. w przedmiotowym lokalu. Wspomnieć jedynie należy, iż wyrok ten jest prawomocny, zatem wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe. Postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie toczyło się w trybie nadzwyczajnym określonym w art. 145 Kpa dotyczącym wznowienia postępowania administracyjnego. Wskazać należy, iż wznowienie postępowania jest instytucją procesową stwarzającą możliwość prawną ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w której ją wydano, było dotknięte kwalifikowaną wadą przewidzianą w art. 145 § 1 Kpa, bądź zachodzi przesłanka określona w art. 145a § 1 Kpa. Instytucja wznowienia postępowania stwarza prawną możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej już uprzednio zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła, było dotknięte kwalifikowaną wadliwością wyliczoną wyczerpująco w przepisach prawa procesowego (tak B. Adamiak [w:] B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, wyd. 7, Wyd. C.H. Beck, Warszawa 2005, kom do art. 145 ustawy). Rodzaje wadliwości stanowiące przesłanki wznowienia postępowania zostały w sposób enumeratywny wymienione w art. 145 § 1 pkt 1-8 Kpa jako podstawy wznowienia zaś, oprócz co najmniej jednej z tam wymienionych musi wystąpić jeszcze przesłanka pozytywna w postaci rozstrzygnięcia sprawy decyzją ostateczną. Do przesłanek negatywnych należą natomiast przesłanka terminu - art. 146 § 1 kpa i przesłanka wynikająca z art. 146 § 2 kpa - treść rozstrzygnięcia w trybie wznowienia odpowiada treści decyzji ostatecznej. Żaden przepis kpa nie zawiera ograniczenia co do możliwości wszczęcia i prowadzenia postępowania nadzwyczajnego w trybie uregulowanym przepisami Rozdziału 12 kpa tylko jednokrotnie, w przypadku zajścia pozytywnych przesłanek wznowienia i zachowania przez wnoszącego podanie o wznowienie terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 lub § 2 kpa. Zgodnie z art. 148 §1 Kpa podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z powodu braku udziału strony bez jej winy w postępowaniu, biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji (§2). Podstawową przesłanką jaką organy administracji publicznej powinny badać po złożeniu wniosku o wznowię postępowania jest to, czy wniesiony został w ustawowym terminie, a następnie czy opiera się na właściwych przesłankach wznowieniowych. Jak wynika z akt niniejszej sprawy A. P. jako przesłankę o wznowienie postępowania w przedmiocie odmowy anulowania czynności materialno- technicznej wskazał, że zameldowanie B. P. w lokalu nastąpiło w wyniku przestępstwa oraz sfałszowania przez nią druku meldunkowego. Zarzucił również organom administracji publicznej, że nie został poinformowany o wniesieniu odwołania przez Panią B. P.. Wobec tego stwierdzić należy, iż powołał się na przesłankę z art. 145 § 1 pkt 1, 2 i 4. Co prawda skarżący nie przywołał wprost tych przepisów, jednak wskazane przez niego okoliczności wyczerpują dyspozycję wskazanych przepisów. Wobec tego organy orzekające w sprawie powinny w pierwszej kolejności ustalić, czy wniosek o wznowienie postępowania został złożony w ustawowym terminie, o którym mowa w art. 148 § 1 i 2 Kpa. Sąd podziela stanowisko Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, że o okolicznościach wskazanych w art. 145 § 1 pkt 1 i 2 A. P. posiadał wiedzę już w dniu 12 sierpnia 2004 r., o czym świadczy złożone do Prokuratury Rejonowej w K. zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa przez B. P. O prowadzonym postępowaniu przez prokuraturę powołał się również w piśmie z dnia 9 listopada 2004 r., skierowanym do Prezydenta K. Natomiast za termin powzięcia wiadomości o decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia [...] marca 2007 r. należy uznać datę jej doręczenia ustanowionemu w sprawie pełnomocnikowi w osobie A. P., tj. 22 marca 2007 r., zgodnie bowiem z art. 40 § 2 Kpa, jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi. Należy ponadto wspomnieć, iż decyzja ta została wyeliminowana z obiegu prawnego decyzją Wojewody [...] z dnia [...] maja 2007 r., którą z kolei kontrolował Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie i wyrokiem z dnia 13 listopada 2007 r. oddalił wniesioną skargę. Decyzja Prezydenta K. z dnia [...] marca 2007 r. nie wywołała żadnych skutków prawnych. Przedstawione okoliczności bezsprzecznie wskazują, iż wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego przywołaną decyzją Prezydenta K. z dnia [...] marca 2007 r. został wniesiony ze znacznym uchybieniem terminu o którym mowa w art. 148 § 1 i § 2 Kpa. Stwierdzić należy, iż ustalenie tej kwestii było wystarczająca przesłanką do odmowy wznowienia postępowania administracyjnego. Organ pierwszej instancji nie dokonał tego istotnego ustalenia, jednakże organ II instancji prawidłowo, zdaniem Sądu, ustalił zarówno kiedy skarżący dowiedział się o przesłance wznowienia postępowania określonej w art. 145 § 1 i 2 Kpa, jak również ustalił, kiedy skarżący dowiedział się o przesłance wznowienia postępowania określonej w art. 145 § 1 pkt 4 Kpa. Z tego względu rozstrzygnięcie Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia [...] sierpnia 2010 r., mimo częściowo błędnego uzasadnienia odnoszącego się do merytorycznej oceny wniosku o wznowienie postępowania, jest prawidłowe. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.