IV SA/Wa 181/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym : Przewodniczący: Sędzia WSA Anna Szymańska po rozpoznaniu w dniu 28 kwietnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] listopada 2007 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego postanawia: zwolnić A. W. od kosztów sądowych. A. W. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] listopada 2007 r. w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego. W toku postępowania A. W. złożyła na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Postanowieniem z dnia [...] marca 2008 r. sygn. akt IV SA/Wa 181/08 referendarz sądowy odmówił skarżącej A. W. przyznania prawa pomocy. Od wskazanego wyżej postanowienia, skarżąca wniosła sprzeciw w przewidzianym prawem terminie. W sprzeciwie podniosła m. in., że dochód w wysokości 1100 zł przeznacza w większości na pokrycie wydatków związanych z prowadzeniem gospodarstwa rolnego takich jak: zakup oleju napędowego, nawozów, oprysków, zapłata osobom trzecim za pracę w gospodarstwie, oraz na pokrycie wydatków związanych z utrzymaniem domu i leczeniem. Na życie i codzienną egzystencję pozostaje wnioskodawczyni miesięcznie kwota ok. 300 zł. Skarżąca oświadczyła również, że obecnie posiada 3000 zł oszczędności, jednak kwota ta jest jej niezbędna, aby wiosną rozpocząć prace polowe w gospodarstwie oraz aby utrzymać gospodarstwo w dobrym stanie, co jest niezbędnym warunkiem pozytywnego rozpoznania przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich. Stosownie do art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej P.p.s.a.), w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Ze złożonego przez skarżącą wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz z nadesłanych dokumentów wynika, że wnioskodawczyni prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe. Źródłem utrzymania skarżącej są dochody ze sprzedaży mleka w wysokości 1100 zł miesięcznie oraz dochody z gospodarstwa rolnego. Skarżąca jest właścicielką domu o powierzchni 50 m², oraz gospodarstwa rolnego o łącznej powierzchni 19,29 ha fizycznych, w tym 16,46 ha przeliczeniowych, z którego w 2006 r. osiągnęła dochód w wysokości 31 240 zł. Skarżąca oświadczyła również, że w ramach pomocy dla gospodarstw niskotowarowych uzyskała z Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa środki w kwocie 10000 zł, które musi zainwestować w gospodarstwo. Uzasadniając przedmiotowy wniosek skarżąca oświadczyła, że jej sytuacja materialna jest bardzo ciężka, bowiem od kilku lat choruje przewlekle i ponosi stałe wydatki na zakup lekarstw. Ponadto część środków przeznacza na najemną siłę roboczą (300 zł miesięcznie) oraz bieżące wydatki (gaz i energia elektryczna - ok. 100 zł miesięcznie). Rozpoznając wniosek skarżącej należy stwierdzić, że zasługuje on na uwzględnienie. Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest, stosownie do art. 199 P.p.s.a. ponoszenie przez stronę kosztów sądowych związanych ze swym udziałem w sprawie. Tak więc podmiot wnoszący skargę do sądu administracyjnego powinien partycypować w kosztach związanych z prowadzeniem postępowania. Instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest przyznawana osobom charakteryzującym się trudną sytuacją materialną. Do osób tych zaliczyć można bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku lub osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspakajają tylko podstawowe potrzeby. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Biorąc pod uwagę opisaną sytuację majątkową skarżącej należy uznać, iż w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki do przyznania A. W. prawa pomocy w zakresie częściowym. Skarżąca uzyskuje wprawdzie dochody z gospodarstwa rolnego i ze sprzedaży mleka, jednak jak wynika z oświadczenia skarżącej całość dochodów przeznaczana jest na utrzymanie gospodarstwa rolnego, konieczne bieżące utrzymanie oraz leczenie. Powyższe daje podstawę przypuszczać, iż poniesienie przez skarżącą kosztów sądowych może narazić ją na uszczerbek utrzymania koniecznego. Z tych względów na podstawie art. 245 i 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji postanowienia.